Iowa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy stanu w USA. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Iowa
State of Iowa
stan
29. stan od 28 grudnia 1846
Pieczęć Flaga
Pieczęć Flaga
Dewiza: Our liberties we prize and our rights we will maintain
Państwo  Stany Zjednoczone
Stolica Des Moines
Kod ISO 3166-2 US-IA
Gubernator Kim Reynolds (R)
Powierzchnia 145 746[1] km²
Populacja (2017)
• liczba ludności

3 145 711[2]
• gęstość 21,50 os./km²
Strefa czasowa UTC-06:00
UTC-05:00
Języki urzędowe angielski
Położenie na mapie USA
Położenie na mapie
Strona internetowa
Portal Portal Stany Zjednoczone
Piramida wieku

Iowa (wymowa:/ˈaɪ.əwə/ i) – stan w centralnej części Stanów Zjednoczonych w międzyrzeczu Missisipi i Missouri.

Powierzchnia 145,8 tys. km², 3 134 693 mieszkańców (2016). Stolica Des Moines, 215 tys. mieszkańców (2016).

Całe terytorium stanu zajmują rozległe równiny.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pierwsi Europejczycy dotarli do terytorium przyszłego stanu Iowa w 1673. Byli to francuscy odkrywcy Louis Jolliet i Jacques Marquette. Do 1763 terytorium formalnie należało do Francji, będąc częścią Luizjany. Następnie do 1800 należało do Hiszpanii, potem do 1803 powróciło do Francji, by w końcu przejść w ręce Stanów Zjednoczonych w wyniku Zakupu Luizjany. Pierwsi amerykańscy osadnicy oficjalnie przybyli na terytorium stanu w 1833. Stan został przyjęty do Unii 28 grudnia 1846[3].

Geografia[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: Lista hrabstw w stanie Iowa.
  • Klimat:
  • Główne rzeki: Missisipi, Missouri
  • Roślinność:
  • Liczba hrabstw: 99
  • Największe hrabstwo: Kossuth (2 520 km²)[4]
  • Liczba parków stanowych:
Największe miasta Iowy[5]
Lp. Miasto Ludność (2017)
1 Des Moines 217 521
2 Cedar Rapids 132 228
3 Davenport 102 320
4 Sioux City 82 514
5 Iowa City 75 798
6 Waterloo 67 587
7 Ames 66 498
8 West Des Moines 65 608
9 Ankeny 62 416
10 Council Bluffs 62 316

Demografia[edytuj | edytuj kod]

Spis ludności z roku 2010 stwierdza, że stan Iowa liczy 3 046 355 mieszkańców, co oznacza wzrost o 120 031 (4,1%) w porównaniu z poprzednim spisem z roku 2000. Dzieci poniżej piątego roku życia stanowią 6,3% populacji, 23,3% mieszkańców nie ukończyło jeszcze osiemnastego roku życia, a 16,7% to osoby mające 65 i więcej lat. 50,3% ludności stanu stanowią kobiety[6].

Język[edytuj | edytuj kod]

Najpowszechniej używanymi językami są[7]:

Rasy i pochodzenie[edytuj | edytuj kod]

Według spisu z 2010 roku, 91,1% mieszkańców stanowiła ludność biała (85,7% nie licząc Latynosów), 3,8% to Murzyni lub Afroamerykanie, 2,6% to Azjaci, 1,9% miało rasę mieszaną, 0,5% to rdzenna ludność Ameryki, 0,1% to Hawajczycy i mieszkańcy innych wysp Pacyfiku. Latynosi stanowią 6,0% ludności stanu[6].

Największe grupy stanowią osoby pochodzenia niemieckiego (35,1%), irlandzkiego (13,5%), angielskiego (8,2%), amerykańskiego (5,8%) i norweskiego (5,0%). Istnieją także duże grupy osób pochodzenia meksykańskiego, holenderskiego, szwedzkiego, francuskiego, szkockiego, włoskiego, czeskiego, duńskiego i polskiego[8].

Religia[edytuj | edytuj kod]

Dane z 2014 r.[9]:

Symbole stanu[edytuj | edytuj kod]

  • Dewiza: Our Liberties We Prize and Our Rights We Will Maintain – Cenimy swobody nasze i praw swoich strzec będziemy
  • Przydomek: The Hawkeye State
  • Znaczenie przydomku: Stan sokolego oka
  • Symbole:

Przemysł i bogactwa naturalne[edytuj | edytuj kod]

Uczelnie[edytuj | edytuj kod]

Kultura[edytuj | edytuj kod]

  • Slipknot – grupa muzyczna
  • Bill Bryson – amerykański pisarz, autor książek podróżniczych i popularnonaukowych

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. State Area Measurements and Internal Point Coordinates (ang.). U.S. Census Bureau. [dostęp 2018-04-09].
  2. U.S. Census Bureau QuickFacts: Iowa, www.census.gov [dostęp 2018-01-04] (ang.).
  3. Informacje na temat przyłączenia stanu (ang.).
  4. Iowa County Map | Iowa Counties, www.mapsofworld.com [dostęp 2015-12-18].
  5. Biggest US Cities By Population - Iowa, www.biggestuscities.com [dostęp 2019-01-21].
  6. a b U.S. Census Bureau QuickFacts: Iowa; UNITED STATES, www.census.gov [dostęp 2019-01-21] (ang.).
  7. Data Center Results, apps.mla.org [dostęp 2019-01-20].
  8. U.S. Census Bureau, 2012-2016 American Community Survey 5-Year Estimates, factfinder.census.gov [dostęp 2019-01-21] (ang.).
  9. Adults in Iowa. Pew Research Center, 2014. [dostęp 2019-01-14].
  10. State Membership Report. The ARDA. [dostęp 2019-01-14].