Ptolemeusz IV Filopator

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ptolemeusz IV Filopator
Ilustracja
Oktodrachma Ptolemeusza IV
władca starożytnego Egiptu
Okres

od 221 p.n.e.
do 204 p.n.e.

Dane biograficzne
Dynastia

Ptolemeusze

Data urodzenia

246 lub 238 p.n.e.

Data śmierci

204 p.n.e.

Ojciec

Ptolemeusz III Euergetes

Matka

Berenika II

Żona

Arsinoe III

Dzieci

Ptolemeusz V Epifanes

Ptolemeusz IV Filopator (ur. 246 lub 238 p.n.e., zm. 204 p.n.e.) – czwarty władca Egiptu z dynastii Ptolemeuszy, panował w latach 221-204 p.n.e., syn Ptolemeusza III Euergetesa i Bereniki II. Poślubił swoją siostrę Arsinoe III, mieli syna Ptolemeusza V Epifanesa[1].

Panowanie[edytuj | edytuj kod]

Jego wychowawcą był znany uczony i ówczesny kierownik Biblioteki Aleksandryjskiej Eratostenes. Sam władca był człowiekiem o szerokich zainteresowaniach, czego wyrazem jest choćby fakt napisania przez niego tragedii pt. Adonis (niezachowana). Na czasy panowania Ptolemeusza IV przypadł poważny kryzys ekonomiczny, którego początki zaobserwować można już za panowania jego ojca. Spowodowany był on przewartościowaniem monety srebrnej względem brązowej, a jego efektem było załamanie się sprawnie dotąd działającego trójmetalicznego systemu monetarnego.

Pierwsze lata panowania były wypełnione walką z Seleucydami o Syrię w ramach czwartej wojny syryjskiej (219-217 p.n.e.), zakończonej zwycięską dla Egiptu bitwą pod Rafią i utrzymaniem egipskiego panowania w Celesyrii (Syria z Fenicją).

Jego polityka wewnętrzna naznaczona była walką z opozycją (powstanie nubijskiego wodza Horunnefera w Tebaidzie) oraz stopniowo pogarszającą się sytuacją gospodarczą kraju. Duży wpływ na tego władcę mieli niektórzy dworzanie (Sosibios, Agatokles z Samos, metresa Agatokleja), którzy skupili w swoich rękach znaczną władzę. Pierwszy z nich stał się szarą eminencją dworu i był odpowiedzialny za serię morderstw, które objęły członków rodziny panującej, m.in. matkę króla – Berenikę II oraz królewskiego brata Magasa.

Za pośrednictwem posłów brał udział w mediacjach pomiędzy Rzymianami a królem macedońskim Filipem[2]. Wojny i konflikty wewnętrzne za panowania tego władcy spowodowały przełom, który zapoczątkował zmierzch potęgi państwa Ptolemeuszy.

Tytulatura[edytuj | edytuj kod]

  • gr.basileus Ptolemaios IV Theos Philopator I - król Ptolemeusz Bóg Miłujący Ojca,
  • egip.Ptulmis Anchdżetmeriaast - Ptolemeusz żyjący wiecznie ukochany przez Izydę
G39N5
<
Q3
X1
V4E23
Aa15
M17M17S29S34D&t&tA Q1X1
H8
U6
>
  • Juaenneczeruimenechui Setepenptah Userkare Sechemanchenamon - Dobroczynny Spadkobierca Bogów Wybrany przez Ptaha potężny siłą duszy Re Wszechmocne wcielenie Amona
M23
X1
L2
X1
<

U22
R8
U22
R8F44
N35
Q3
X1
V28U21F12
D28
C1C12S42S34
>

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Walbank 1984 ↓, s. 482, 488.
  2. Appian, Wojny macedońskie 3.1

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Tomasz Grabowski: Ostatni triumf Ptolemeuszy. Czwarta wojna syryjska (221-217 p.n.e.). Kraków: Historia Iagiellonica, 2010
  • F.W. Walbank: The Cambridge ancient history, Volume 7, Part 1: The Hellenistic World. Wyd. 2. Cambridge: Cambridge University Press, 1984. ISBN 0-521-23445-X.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]