Ptolemeusz I Soter

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ptolemeusz I Soter
ilustracja
Ptolemeusz I, popiersie z Muzeum w Luwrze
władca starożytnego Egiptu
Okres panowania od 323 p.n.e.
do 283 p.n.e.[1][2]
Dane biograficzne
Dynastia Ptolemeusze
Data urodzenia ok. 367 p.n.e.
Data śmierci ok. 283 p.n.e.
Ojciec Lagos
Matka Arsinoe
Żona 1. Artakama,
2. Eurydyka,
3. Berenika I
Dzieci z Eurydyką:
Ptolemeusz Keraunos,
Meleager,
? (syn),
Lizandra,
Ptolemais,
Teoksena,
z Bereniką I:
Arsinoe II,
Ptolemeusz II Filadelfos,
Filotera

Ptolemeusz I Soter (gr. Πτολεμαῖος Σωτήρ, Ptolemaĩos Sōtḗr, ur. 367 p.n.e., zm. 283 p.n.e.) – założyciel dynastii Ptolemeuszy, władca Egiptu w latach 323–283 p.n.e., syn Lagosa i Arsinoe, mąż Artakamy, Eurydyki i Bereniki I. Ojciec: Ptolemeusza Keraunosa, Meleagra, Lizandry, Ptolemais, Teokseny, Arsinoe II, Ptolemeusza II Filadelfosa i Filotery[3].

Był jednym z generałów Aleksandra Wielkiego. Po jego śmierci, w 323 p.n.e., objął rządy jako satrapa Egiptu. Brał aktywny udział w wojnach diadochów. W 321 p.n.e. przechwycił zabalsamowane zwłoki Aleksandra Wielkiego, które następnie przewiózł do Memfis, a później do świeżo wybudowanej Aleksandrii, czyniąc ją jednocześnie stolicą swego państwa. W listopadzie 305 roku p.n.e. przyjął tytuł króla. W 285 p.n.e. wyznaczył swojego młodszego syna Ptolemeusza II następcą tronu Egiptu.

Jego państwo obejmowało początkowo: Górny Egipt, Dolny Egipt i Cyrenajkę. Po bitwie pod Ipsos dołączono do imperium Cypr i Palestynę.

Za jego panowania Aleksandria stała się głównym ośrodkiem kultury hellenistycznej i centralnym ośrodkiem administracyjnym kraju. Założone przez niego Muzeum Aleksandryjskie (Muzejon) i Biblioteka Aleksandryjska były najważniejszymi ośrodkami naukowymi świata antycznego tego okresu, a wybudowana na rozkaz Ptolemeusza latarnia morska na wyspie Faros uznana została za jeden z siedmiu cudów świata starożytnego.

Lata panowania[edytuj]

  • Od 323–305 p.n.e. – jako satrapa Egiptu
  • Od 305–283 p.n.e. – jako król Ptolemeusz I Soter
  • Od 285–283 p.n.e. – wspólnie z synem Ptolemeuszem II

Tytulatura[edytuj]

  • gr.basileus Ptolemaios I Theos Soteros I – król Ptolemeusz, Bóg Zbawca
  • egip.Ptulmis – Ptolemeusz
G39 N5
<
Q3
X1
V4 E23
Aa15
M17 M17 S29
>
  • Setepenre Meriamon – Wybrany przez Re, ukochany przez Amona
M23
X1
L2
X1
<
C1 C12 U21
N35
N36
>

Przypisy

  1. Walbank 1984 ↓, s. 482.
  2. Ziółkowski 2009 ↓, s. 584.
  3. Walbank 1984 ↓, s. 482, 488.

Bibliografia[edytuj]

  • F.W. Walbank: The Cambridge ancient history, Volume 7, Part 1: The Hellenistic World. Wyd. 2. Cambridge, UK: Cambridge University Press, 1984. ISBN 0-521-23445-X. (ang.)
  • Graham Shipley: The Greek World After Alexander 323–30 BC. London − New York: 2000. ISBN 0-4150-4618-1.
  • Adam Ziółkowski: Historia powszechna. Starożytność. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2009. ISBN 978-83-01-15810-1.