Portal:Geografia

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

 < Portale < Geografia

Nauki ścisłe i przyrodniczeGeografiaNauki społeczne i humanistyczneSpołeczeństwoKulturaHistoriaReligiaSportTechnikaPolska


Geografia w polskojęzycznej Wikipedii

The Earth seen from Apollo 17.jpg

Geografianauka przyrodnicza i społeczna zajmująca się badaniem powierzchni Ziemi (przestrzeni geograficznej). Nazwa ta pochodzi od greckich słów γῆ geos – „ziemia” i γράφω grapho – „piszę”. Geografia zajmuje się nie tylko analizą rozmieszczenia obiektów czy zjawisk na powierzchni Ziemi, ale także badaniem przyczyn takiego stanu rzeczy oraz wpływu człowieka na nie.

Jeżeli chcesz edytować tę stronę przejdź tutaj.
więcej informacji o geografii...

Info icon.png  Ciekawostki geograficzne

Czy wiesz ...

  • ... jaką geografią nie zajmują się geografowie, lecz ekolodzy?
  • .... które geograficzne czasopismo jest wydawane nieprzerwanie od 1888 r.?
  • ... do którego meczetu mogą się udawać chrześcijanie w celu odwiedzenia relikwii świętego?
  • ... gdzie obok siebie występują jeziorka o zielonej, purpurowej, albo błękitnej wodzie?
  • ... którą kaplicę wybudowano na wodzie i dlaczego?
  • ... który Rosjanin na terenie Polski stworzył pierwszą na świecie katedrę wydzielonej przez siebie nowej nauki?

Noia 64 apps kdict.png  Artykuł wart przeczytania

Przykładowy profil gleby słonej

Sołońcealkaliczne, sodowe i słono-sodowe gleby, zwykle półpustynne i stepowe. Cechują się wysokim stężeniem jonów Na+ i małą zawartością soli rozpuszczalnych. Występują na całym świecie wzdłuż wybrzeży i na równinnych terenach w o wysokich temperaturach podczas lata i niskich opadach. Sołońce są praktycznie nieprzydatne w rolnictwie, uprawiane tylko w niewielkim stopniu – głównie jako wyspy na areale lepszych gleb. W sytuacjach skrajnych są wolne od pokrywy roślinnej, poza tym porośnięte są roślinnością halofilną.

Sołońce występują we wszystkich strefach klimatycznych oprócz arktycznej i subarktycznej.

Tworzą się najczęściej w nieckach, zasilanych wodami zasolonymi i cechującymi się silną ewaporacją, często stanowiąc wyspy wśród gleb mniej słonych. Obecność sołońców może, chociaż nie musi świadczyć o wyschnięciu jeziora (słonego lub gorzkiego), co z kolei może sugerować, że klimat w danym miejscu w przeszłości był suchy i gorący. Mozaika sołońców, sołonczaków oraz gleb kasztanowych i sołońcowych może występować na brzegach i wyspach lagun, takich jak Siwasz. Oprócz naturalnych solnisk w zasięgu wód morskich lub wypływu podziemnych wód słonych, tego typu gleby mogą mieć charakter antropogeniczny, tworząc się w miejscach stałego dopływu słonych wód kopalnianych lub przemysłowych.

Więcej...

Noia 64 apps kdict.png  Miasto miesiąca

Collage of views of Biecz.JPG

Bieczmiasto w południowo-wschodniej Polsce, w województwie małopolskim, w powiecie gorlickim. Siedziba gminy. Leży nad rzeką Ropą, na jednym ze wzgórz Pogórza Karpackiego. Ze względu na swoją bogatą historię często jest nazywane perłą Podkarpacia lub małym Krakowem. Bywa także określany jako polskie Carcassonne, dzięki zachowanym fragmentom średniowiecznych murów miejskich i zabudowy.

POL Biecz COA.svg

Był miastem królewskim Korony Królestwa Polskiego. W najtrudniejszym okresie walk o zjednoczenie Polski na bieckim zamku przebywał Władysław Łokietek wraz z całym dworem. Było to od września 1311 do kwietnia 1312. Stąd wzięła się tradycja, że Biecz wówczas był stolicą Polski. Do połowy XVI wieku miasto było jednym z największych w Polsce. Przeżyło rozkwit w XIV i XV wieku dzięki posiadaniu statusu miasta królewskiego, zaś od XVII w. zaczęło podupadać. Współcześnie jest niewielkim, turystycznym miasteczkiem o malowniczym położeniu oraz z licznymi zabytkami. Oprócz tego w Bieczu działają zakłady przemysłu metalowego i drzewnego. Biecz posiada stację kolejową. Honorowym Patronem Miasta i Gminy Biecz jest od 2007 roku św. Jadwiga Andegaweńska.

Biecz jest znany m.in. dzięki legendzie o słynnej szkole katów, która miała się mieścić w tym mieście. Historia ta została wymyślona przez XIX wiecznego dziennikarza, legenda ta szybko się rozprzestrzeniła.

Więcej...

Noia 64 apps kdict.png  Państwo miesiąca

Flag of Nauru.svg
Nauru satellite.jpg

Nauru [wymowa w języku polskim: nałru] (nauruański Naoero) – wyspiarskie państwo położone w zachodniej części Oceanu Spokojnego, w Mikronezji, w odległości około 42 km na południe od równika. Jest obecnie najmniejszą republiką na świecie, zarówno pod względem wielkości (21,3 km kwadratowych), jak i liczby ludności (około 14 tysięcy mieszkańców) oraz trzecim, po Monako i Watykanie, najmniejszym państwem na świecie.

W pierwszej połowie XX wieku Nauru całkowicie utrzymywało się z wydobycia fosforytów. Na Nauru znajdowały się wówczas jedne z największych złóż tych skał na świecie. Przed uzyskaniem przez wyspę niepodległości (1968) eksploatowały je Australia (w ramach British Phosphate Commission), a przedtem też Wielka Brytania i Niemcy. Jednakże po proklamowaniu niepodległości rząd znacjonalizował złoża, powołując do życia Nauruańską Korporację Fosforytową (NPC) w celu podjęcia ich eksploatacji. Z tego powodu w latach sześćdziesiątych i siedemdziesiątych XX wieku Nauru mogło się cieszyć z jednego z najwyższych dochodów na jednego mieszkańca na świecie.

W latach osiemdziesiątych rezerwy złóż zaczęły się wyczerpywać, jednocześnie środowisko na wyspie zostało poważnie naruszone, co z kolei przełożyło się na niestabilność rządów. W latach dziewięćdziesiątych Nauru stało się rajem podatkowym. Na skutek nieudanych inwestycji i korupcji rządu zyski wypracowane w poprzednich dekadach zostały roztrwonione, a głównym źródłem dochodów na wyspie stała się pomoc od australijskiego rządu.

Więcej...

Info icon.png  Miejsce na mapie

Silverpit
Przybliżona lokalizacja Krateru Silverpit
Przybliżona lokalizacja Krateru Silverpit
Ciało niebieskie
Średnica krateru 2,4 km
Wiek 45-74 Ma
Położenie na mapie Europy
Mapa lokalizacyjna Europy
Silverpit
Silverpit
Ziemia 54°14′N 1°51′E/54,233333 1,850000

Krater Silverpit – przykryta osadami morskimi formacja znajdująca się na dnie Morza Północnego w pobliżu wschodniego wybrzeża Wielkiej Brytanii. Został odkryty w roku 2002 podczas analizy danych sejsmicznych zebranych w czasie poszukiwania ropy naftowej. Niektórzy naukowcy uważają, że powstał on na skutek uderzenia w powierzchnię Ziemi ciała niebieskiego, ale zaproponowano również inne hipotezy.

Badania pozwoliły oszacować wiek krateru Silverpit na od 45 do 74 milionów lat (późna kreda, paleocen, eocen). Na granicy kredy i paleocenu miało miejsce wymieranie kredowe (wielkie wymieranie dinozaurów oraz innych form życia). Istnieje hipoteza, według której Ziemia zderzyła się w tym czasie nie z jednym obiektem, lecz z całą formacją ciał poruszających się w Układzie Słonecznym. Taka katastrofa mogła mieć przebieg zbliżony do obserwowanej w roku 1994 kolizji komety Shoemaker-Levy 9 z Jowiszem. Autorzy hipotezy wielu kraterów sugerują, że kilka innych miejsc na Ziemi może nosić ślady zderzeń z tego samego okresu.

Galeria

Więcej...

Noia 64 apps kdict.png  Artykuły do napisania ♦ Zalążki do poszerzenia

Nie znalazłeś jakiegoś geograficznego hasła na Wikipedii? Możesz go umieścić na liście poniżej:

Do napisania

Do poszerzenia

  • Geografia fizyczna kompleksowa – nauka o zróżnicowaniu i funkcjonowaniu środowiska geograficznego traktowanego jako całość, złożonego z powiązanych i wzajemnie ze sobą oddziałujących komponentów.
  • Potamologia – dział hydrologii zajmująca się badaniem cieków, np. rzek.
  • Geografia kultury - dział geografii społeczno-ekonomicznej zajmujący się związkami pomiędzy kulturą a przestrzenią.

Noia 64 apps filetypes.png  Obszary zainteresowań

Geografia fizyczna

Geografia społeczno-ekonomiczna

Geografia regionalna





Noia 64 apps filetypes.png  Kategorie artykułów

Kategoria: GEOGRAFIA
Geografia fizyczna - Geografia społeczno-ekonomiczna - Geografia regionalna

Polska

Części świata:

Różne




Portal.svg  Portale geograficzne

Gnome-globe.svg Świat Gnome-globe.svg
Kontynenty
Africa satellite plane.jpg
North America satellite globe.jpg
Australia satellite plane.jpg
Asia satellite orthographic.jpg
Europe satellite orthographic.jpg
Afryka Ameryka Pn Australia Azja Europa
Państwa i regiony
Flag of Australia.svg
Australia
Flag of Belarus.svg
Białoruś
Flag of Bulgaria.svg
Bułgaria
Flag of the People's Republic of China.svg
Chiny
Flag of Cyprus.svg
Cypr
Flag of the Czech Republic.svg
Czechy
Flag of Denmark.svg
Dania
Flag of Finland.svg
Finlandia
Flag of France.svg
Francja
Flag of Gabon.svg
Gabon
Flag of Spain.svg
Hiszpania
Flag of the Netherlands.svg
Holandia
Flag of Israel.svg
Izrael
Flag of Japan.svg
Japonia
Flag of California.svg
Kalifornia
Escudo de Cataluña.svg
Katalonia
Flag of Canada.svg
Kanada
LocationBalticStatesInEurope.png
Litwa, Łotwa i Estonia
Flag of Monaco.svg
Monako
Flag of Nauru.svg
Nauru
Flag of Germany.svg
Niemcy
Flag of Norway.svg
Norwegia
Flag of New Zealand.png
Nowa Zelandia
Flag of Poland.svg
Polska
Flag of Russia.svg
Rosja
Flag of Romania.svg
Rumunia
Flag of San Marino.svg
San Marino
Flag of the United States.svg
USA
Flag of Scotland.svg
Szkocja
Flag of Sweden.svg
Szwecja
Flag of Turkey.svg
Turcja
Flag of Ukraine.svg
Ukraina
Flag of Uruguay.svg
Urugwaj
Flag of the Vatican City.svg
Watykan
Flag of Hungary.svg
Węgry
Flag of the United Kingdom.svg
Wielka Brytania
Coat of arms of the Faroe Islands.svg
Wyspy Owcze
Flag of Europe.svg
Unia Europejska
Miasta
Seal of Los Angeles, California.svg
Los Angeles
POL Lwów COA.svg
Lwów
Oslo komm.svg
Oslo
Grandes armes de la ville de Paris.svg
Paryż
Polska Polska Polska
Miasta
POL Andrychów COA.svg
Andrychów
POL Bydgoszcz COA.svg
Bydgoszcz
POL Dąbrowa Górnicza COA 1.svg
Dąbrowa Górnicza
POL Jastrzębie-Zdrój COA.svg
Jastrzębie-Zdrój
POL Kalisz COA 1.svg
Kalisz
Katowice Herb.svg
Katowice
POL Kędzierzyn-Koźle COA.svg
Kędzierzyn-Koźle
POL Koluszki COA.svg
Koluszki
POL Kraków COA.svg
Kraków
POL Łódź COA.svg
Łódź
POL Olsztyn COA.svg
Olsztyn
Police herb.svg
Police
POL Poznań COA.svg
Poznań
POL Racibórz COA.svg
Racibórz
POL Rzeszów COA.svg
Rzeszów
POL Szczecin COA.svg
Szczecin
POL Toruń COA.svg
Toruń
POL Warszawa COA.svg
Warszawa
Herb wroclaw.svg
Wrocław
POL Żywiec COA.svg
Żywiec
Powiaty
POL Dzierżoniów COA.svg
Powiat dzierżoniowski
POL powiat iławski COA.svg
Powiat iławski
POL powiat kolski COA.svg
Powiat kolski
POL powiat radomski COA.svg
Powiat radomski
POL powiat szydłowiecki COA 1.svg
Powiat szydłowiecki
Regiony i województwa
POL województwo dolnośląskie COA.svg
Województwo dolnośląskie
POL województwo kujawsko-pomorskie COA.svg
Województwo kujawsko-pomorskie
POL województwo kujawsko-pomorskie COA.svg
Kujawy i Pomorze
POL województwo lubelskie COA.svg
Województwo lubelskie
POL województwo lubuskie COA.svg
Województwo lubuskie
POL województwo małopolskie COA.svg
Małopolska
POL województwo podkarpackie COA.svg
Podkarpacie
POL województwo podlaskie COA.svg
Podlasie
POL województwo śląskie COA.svg
Śląsk
POL województwo świętokrzyskie COA.svg
Województwo świętokrzyskie
Warminsko-mazurskie herb.svg
Województwo warmińsko-mazurskie
POL województwo wielkopolskie COA.svg
Województwo wielkopolskie
POL województwo zachodniopomorskie COA.svg
Pomorze Zachodnie
Góry i wzniesienia
Beskidy Bieszczady SE.jpg
Bukowa Gora (Roztocze) - wies Sochy.jpg
Szczeliniec Wielki.JPG
Karpaty Roztocze Góry Stołowe
Portal.svg Powiązane portale Portal.svg
Nuvola apps kdmconfig.png
Socjologia
ReligionSymbol.svg
Religioznawstwo
Economic template.svg
Ekonomia
Aiga railtransportation.svg
Transport
Tractor template.svg
Rolnictwo
Map symbol historical 02.png
Historia
Hazard N.svg
Ochrona środowiska
Forestry commission logo.svg
Biologia
Geology stub.svg
Geologia
Weather-Snow-Sunny-Periods.png
Pogoda
Q space.svg
Astronomia
Portal.svg
Portale


Noia 64 apps hwinfo.png  Ważne informacje

  • Jeżeli masz jakieś pytania lub sugestie związane z Wikiportalem:Geografia napisz je na stronie dyskusji.
  • Jeżeli masz pytania lub sugestie związane z geografią lub tworzeniem haseł geograficznych zapraszamy na strony Wikiprojektów: Geografia lub Polskie miejscowości
  • Możesz łatwo sprawdzić jakie strony dotyczące geografii niedawno były edytowane. Zobacz stronę: Geografia/Ostatnie zmiany
  • Edytując artykuły geograficzne nie zapomnij o przypisywaniu im odpowiedniej kategorii. Na końcu artykułu wpisujesz [[Kategoria:jej nazwa]] np: [[Kategoria:Geografia]].
    Przy wyborze kategorii możesz się posłużyć drzewkiem kategorii geograficznych.

A na koniec - Niespodzianka! :-)


Inne portale tematyczne w polskojęzycznej Wikipedii

Portal.svg
Czym są portale? • Portal:Portale • Czym są wikiprojekty?
Wikimedia Commons Ilustracje i media  Wikipodróże Informacje turystyczne  Wikiźródła Teksty źródłowe  Wikicytaty Cytaty  Wikisłownik Definicje słownikowe