Biecz

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj
Ten artykuł dotyczy miasta Biecz w woj. małopolskim. Zobacz też: Biecz - wieś w woj. lubuskim, w pow. żarskim, w gminie Brody.
Artykuł ten został zgłoszony do odebrania medalu. Weź udział w dyskusji na ten temat.

Współrzędne: 49°43'55" N 21°15'45" EGeografia

Biecz
Herb
Herb Biecza
Województwo małopolskie
Powiat gorlicki
Gmina
 - rodzaj
Biecz
miejsko-wiejska
Założono X wiek
Prawa miejskie 1257
Burmistrz Kazimierz Grzesiak
Powierzchnia 17,8 km²
Położenie 49° 43'55'' N
21° 15'45'' E
Wysokość 281 m n.p.m.
Liczba mieszkańców (2006)
 - liczba ludności
 - gęstość

4575
257 os./km²
Strefa numeracyjna
(do 2005)
13
Kod pocztowy 38-340
Tablice rejestracyjne KGR
Położenie na mapie Polski
Biecz
Biecz
Biecz
TERC10
(TERYT)
2121605024
SIMC10 0952752
Urząd miejski3
Rynek 1
38-340 Biecz
tel. 13 447-11-13; faks 13 447-11-13
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Strona internetowa miasta

Biecz (niem. Beitsch) - miasto w południowo-wschodniej Polsce w woj. małopolskim, w powiecie gorlickim. Miasto leży nad rzeką Ropą, na jednym ze wzgórz Pogórza Karpackiego. Ze względu na swoją bogatą historię często nazywany perłą Podkarpacia lub małym Krakowem. Bywa także nazywany polskim Carcassonne dzięki zachowanym fragmentom średniowiecznych murów miejskich i zabudowy[1].

Jest siedzibą gminy miejsko-wiejskiej Biecz. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do woj. krośnieńskiego.

Miasto do połowy XVI w. było jednym z największych w Polsce[2]. Przeżyło rozkwit w XIV i XV wieku dzięki posiadaniu statusu miasta królewskiego, zaś od XVII w. zaczęło podupadać. Współcześnie jest niewielkim, atrakcyjnym turystycznie miasteczkiem z zasługującymi na uwagę walorami krajobrazowymi[3], znanym głównie z licznych zabytków[1]. Oprócz tego, w miasteczku działają zakłady przemysłu metalowego i drzewnego. Biecz posiada stację kolejową. Honorowym Patronem Miasta i Gminy Biecz jest od 2007 roku św. Jadwiga Andegaweńska.

Spis treści

[edytuj] Geografia

Plan miasta Biecz
Plan miasta Biecz
Rzeka Ropa
Rzeka Ropa

[edytuj] Położenie

Biecz leży w Obniżeniu Gorlickim na Pogórzu Karpackim. Przez miasto przepływa rzeka Ropa oraz kilka potoków, m.in. potok Zadziurze płynący Podwalem pod samym centrum miasta. Jeszcze w XIX wieku rzeka Ropa płynęła zaraz pod miastem. Zmieniła ona jednak swój bieg, a tam, gdzie płynęła wcześniej, obecnie znajdują się tory kolejowe. Na terenie Biecza i okolic znajdują się złoża ropy naftowej. Pomimo małej powierzchni miasta różnice względne wynoszą ponad 120 metrów: najwyższe wzniesienie jest położone 368,7 m n.p.m., a najniższy punkt leży na wysokości 243 m n.p.m. Biecz graniczy z: Binarową, Głęboką, Grudną Kępską, Korczyną, Libuszą oraz Strzeszynem.

Biecz leży w południowej części Polski, w odległości ok. 35 km od granicy ze Słowacją oraz ponad 100 km od granicy z Ukrainą.

Odległości od ważniejszych miast Polski[4]:

Miasto stanowi ok. 18% powierzchni gminy oraz ok. 1,8% powierzchni powiatu gorlickiego.

Miasto leży w obrębie Małopolski jako krainy historycznej. Były to też tereny ziemi krakowskiej, aczkolwiek ze względu na znaczenie i istotność Biecza w okresie jego świetności mówiono o rozległej ziemi bieckiej (łac. Terra Biecensis).

[edytuj] Klimat

Średnia roczna temperatura wynosi tutaj około 6ºC, średnia temperatura w lipcu wynosi około +17,0°C, a w styczniu -5°C. Średnia suma opadów w skali roku nie przekracza 900 mm. Zimą pokrywa śnieżna utrzymuje się ok. 100 dni, która średnio ma grubość ok. 15 cm.

[edytuj] Struktura powierzchni

Dane z na 30 lipca 2004[5]:

Powierzchnia miasta
Wyszczególnienie ha  %
użytki rolne 1330 74,72
lasy i zadrzewienia 271 15,22
wody 20 1,12
tereny zabudowane i zurbanizowane 75 4,22
tereny komunikacyjne 77 4,33
nieużytki 7 0,39
tereny pozostałe - 0,00


[edytuj] Dzielnice miasta

[edytuj] Podział wg jednostek pomocniczych gminy

Bieckie jednostki pomocnicze gminy
Bieckie jednostki pomocnicze gminy

W Bieczu znajdują się 3 jednostki pomocnicze gminy. Są to:

  • nr 1 - ulice: Ariańska, Barianów-Rokickich, Binarowska, Bochniewicza, Grodzka, Grunwaldzka, Harta, Kazimierza Wielkiego, Kolejowa, Kromera, Królowej Jadwigi, Krzemińskiego, Ligęzów, Nęckówka, Parkowa, Piekarska, 3 Maja, Podwale, Potockiego, Reformacka, Rynek, Skłodowskiej, Słoneczna, Tumidajskiego, Tysiąclecia, Wapniska oraz Węgierska
Przewodniczącym Zarządu Osiedla nr 1 w Bieczu jest od 18 maja 2007 Władysław Lignar.
  • nr 2 - ulice: Belna Dolna, Belna Górna oraz Załawie
Przewodniczącym Zarządu Osiedla nr 2 w Bieczu jest Renata Kudła.
  • nr 3. ulice: Przedmieście Dolne oraz Przedmieście Górne
Przewodniczącym Zarządu Osiedla nr 3 w Bieczu jest Ireneusz Zając.

[edytuj] Podział nieformalny

Cześć osiedla domów na ulicach Tysiąclecia, Skłodowskiej, królowej Jadwigi i Słonecznej
Cześć osiedla domów na ulicach Tysiąclecia, Skłodowskiej, królowej Jadwigi i Słonecznej
  • Miasto - stara część miasta, wydzielona murami miasta lub ich pozostałościami,
  • Podwale - część miasta leżąca pod jego starą częścią, nazwa pochodzi od zachowanych fragmentów wałów przy murach miejskich,
  • Załawie - część Biecza znajdująca się po prawej stronie rzeki Ropy, leżąca wzdłuż granicy miasta ze wsią Korczyną; nazwa najprawdopodobniej powstała stąd, że Załawie leżało w stosunku do miasta za rzeką Ropą, czyli "za ławą",
  • Belna Dolna - leżąca nad rzeką Ropą, w obrębie okręgu nr 2, zawierająca tylko ulicę Belną Dolną,
  • Belna Górna - pozostała część okręgu nr 2, leżąca przy ulicy Belna Górna,
  • Przedmieście Dolne - osiedle wzdłuż ulicy Przedmieście Dolne i częściowo wzdłuż ulicy Kazimierza Wielkiego,
  • Kurpiel, zwane też Przedmieście Górne - osiedle wzdłuż ulicy Przedmieście Górne,
  • Osiedle Górne - osiedle leżące na ulicach Tysiąclecia, Skłodowskiej, królowej Jadwigi oraz Słonecznej, na którym znajduje się 91 jedno- i dwurodzinnych domów,
  • Nęckówka - część miasta leżąca ponad Osiedlem Górnym, słabo zaludniona; głównie pola uprawne, sady i lasy,
  • Wapniska - osiedle lezące w górnej części ulicy ks. Jana Bochniewicza
  • Harta - część miasta leżąca przy ulicy Harta.

Część z tych osiedli i dzielnic została zaznaczona na mapie w serwisie mapa.szukacz.pl.

Ponadto do osiedli bieckich można zaliczyć osiedle przy ulicy Parkowej, na którym znajduje się 10 bloków mieszkalnych.

[edytuj] Historyczne przedmieścia bieckie

Bieckie przedmieścia zaznaczone na mapie Biecza
Bieckie przedmieścia zaznaczone na mapie Biecza

Przedmieścia bieckie były bardzo rozległe od czasów średniowiecznych i takie są do chwili obecnej. W 1581 przedmieścia zajmowały ponad 33 łany (około 1500 morgów, prawie 600 ha), z czego 28 łanów należało do miasta, a pozostałe 5 do starostwa bieckiego.

Na przedmieściach miasto miało swoje monopole w postaci pieców do wypalania wapna, od których zachowała się do dzisiaj nazwa Wapniska. Przedmieścia dzieliły się na górne i dolne. Przedmieście górne składało się z Harty, Wapnisk i Noszalowej, natomiast w skład przedmieścia dolnego wchodziły Kurpiel i Belna. Przedmieścia miały swoje samorządy, na czele których stali wybierani przez mieszkańców wójtowie. Samorządy te zostały jednak zlikwidowane w drugiej połowie XIX wieku.

Belna położona jest na południowy wschód od Biecza, od którego oddziela ją rzeka Ropa. Belna w pewnym sensie stanowiła samodzielną jednostkę gospodarczą, chociaż administracyjnie należała do przedmieść bieckich. Był tam folwark należący do starostów bieckich. Belna miała charakter rolniczy. Na jej terenie są także już nieczynne szyby naftowe.

Obecnie wśród mieszkańców Biecza nazwy dawnych przedmieść funkcjonują nadal. Tereny te traktowane są jako dzielnice, jednak oficjalnie w Bieczu podział na dzielnice nie funkcjonuje (zob. Podział nieformalny).

Na górę strony

[edytuj] Nazwa

Utrwalone w historycznych notatkach próby zapisu nazwy miasta to: Beyech, Begech, Begecz, Begesz, Beyecz, Beecz, Beycz, Byecz, Beiech.

Pojawiają się one najwcześniej w XI wieku w dokumentach zakonu tynieckiego. Te z wieków od XII do XIV świadczą o tym, że pierwotna nazwa brzmiała Biejecz. W XIII wieku powstała forma Biejcz, którą można było spotkać jeszcze w wieku XVII. Dalsze uproszczenie nazwy doprowadziło do powstania współczesnej formy Biecz. W gwarze można się spotkać z formą Bic. Kazimierz Rymut wywodzi tę nazwę od niepoświadczonej historycznie nazwy osobowej Biejek, której istnienie jednak ma potwierdzać także nazwa wsi Biejków. Ponieważ nazwa tyczy się starej miejscowości, nie można jej wiązać z chrześcijańskim imieniem Benedykt. Nazwa osobowa Biejek pochodziła prawdopodobnie od słowiańskich imion złożonych na Bie-, typu Biezdziad. Natomiast sama nazwa Biejecz stanowi formę przymiotnika dzierżawczego powstałą poprzez dodanie przyrostka -jь[6].

Inne próby wyjaśnienia pochodzenia nazwy to:

  • nazwa pochodzić może także od Beskidów,
  • nazwa może pochodzić od poświadczonego przez Ptolemeusza plemienia o nazwie "Biessi" (l.poj. Biessus) zamieszkujących nieokreślone bliżej tereny w okolicy Karpat,
  • wg kolejnej legendy nazwa pochodzi od zbója Becza.
  • istnieje też teoria łącząca nazwę własną "Biecz" z pospolitym wyrazem, oznaczającym w dialektach zachodnio-słowiańskich/serbskich "gród, zamek". Może wydać się interesujące, że ten sam rdzeń etymologiczny zawierają południowo-słowiańskie, rumuńskie i węgierskie egzonimy określające miasto Wiedeń (Beč - Беч po serbo-chorwacku, Bech (Romani czyli cygański), Bécs (węgierski). Wydaje się stąd prawdopodobna (nieudowodniona nadal naukowo) hipoteza, że plemiona mieszane sarmacko-słowiańskie zwane "Serbami" lub "Chorwatami" ("Biali Chorwaci") przebywali jakiś czas na południe od Wisły w końcu pierwszego tysiąclecia n.e., zanim wywędrowały nad Nysę Łużycką i w Góry Dynarskie.

Na górę strony

[edytuj] Historia

Ten artykuł jest częścią cyklu artykułów o Bieczu
Biecz, widok z Korczyny
Historia
KalendariumDawny powiat biecki
Herb miastaHejnał miasta
Zabytki
Kościół Bożego CiałaRatusz
Kościół i klasztor oo. Franciszkanów
Szpital św. DuchaDom zbója Becza
Dom Barianów RokickichKromerówka
Mury obronneFundamenty zamku
Kapliczki bieckieDworek Nędzówka
Gród starościńskiDawna Synagoga
Gospodarka
Edukacja
Demografia
Transport i drogownictwo
Obwodnica BieczaStacja kolejowa
Ulice i place Biecza
Sport
Kultura
Biecz na Wikipedii
Biecz na Wikimedia Commons
Biecz na Wikinews
Strona internetowa miasta
królowa Jadwiga - częsty gość w Bieczu, fundator Szpitala św. Ducha, Honorowy Patron Miasta i Gminy Biecz
królowa Jadwiga - częsty gość w Bieczu, fundator Szpitala św. Ducha, Honorowy Patron Miasta i Gminy Biecz
Zobacz więcej w osobnych artykułach: Historia Biecza, Kalendarium historii Biecza.

Okolice Biecza były zamieszkiwane przez człowieka w czasach neolitu oraz w okresie kultury łużyckiej[7]. Na wzgórzu leżącym nieopodal obecnego centrum miasta w XIII w. wybudowano zamek, jeden z trzech w Bieczu[8]. Pierwsze wzmianki o mieście znajdują się w kronice Thietmara z Merseburga.

Osada otrzymała prawa magdeburskie w 1257, najprawdopodobniej od Bolesława Wstydliwego[9]. Prawo to potwierdził Kazimierz Wielki w 1363[10]. W 1306 miasto stało się miastem królewskim[11]. Czasy Jagiellonów, dzięki licznym przywilejom nadawanym m.in. przez Kazimierza Wielkiego i kolejnych panujących, są okresem dalszego rozkwitu miasta.

Biecz pełnił funkcję ośrodka administracyjnego i sądowniczego, był siedzibą kasztelanii[12]. W drugiej połowie XIV w. utworzono także rozległy powiat biecki[13] i zlokalizowano sądy grodzkie i ziemskie. Obok Krakowa i Nowego Sącza miasto było siedzibą sądu wyższego prawa magdeburskiego[13]. Do powiatu bieckiego w XVII w. należało 11 miast i 264 wsie. W Bieczu znajdowały się trzy zamki i dwór królewski, wszystkie stanowiły rezydencje królewskie. Przebywali w nich wielokrotnie królowie z dynastii Piastów i Jagiellonów. Miasto było także przez wiele wieków ośrodkiem wymiany gospodarczej. Posiadał korzystne warunki rozwoju ze względu na skrzyżowanie dróg handlowych[11]. Najbardziej ożywione stosunki handlowe łączyły Biecz z Węgrami. Przez miasto przewożono duże ilości wina węgierskiego. Utrapieniem byli jednak beskidnicy utrudniający handel[13]. Biecz posiadał więc prawo miecza. Wyroki były zazwyczaj surowe - kara śmierci oraz różne rodzaje tortur. Kat biecki obsługiwał także okoliczne miasta. W Bieczu szybko rozwijały się też handel i rzemiosło[14]. W XIV w. występowało 30 rodzajów rzemiosł. Najliczniejsze były sukiennictwo i płóciennictwo. Rozwijała się także kultura materialna i umysłowa. W Bieczu przebywali także wybitni artyści i pisarze, m.in. Jan Matejko i Stanisław Wyspiański[15]. Sławę Biecza utrwalali poeci, malarze i rysownicy.

W najtrudniejszym okresie walk o zjednoczenie Polski na bieckim zamku przebywał Władysław Łokietek wraz z całym dworem[16]. Było to od września 1311 do kwietnia 1312. Stąd wzięła się tradycja, że Biecz wówczas był stolicą Polski[16].

Od połowy XVII w. miasto zaczęło podupadać; spustoszenia dokonał potop szwedzki, zarazy i pożary[2], podupadał też handel winem[14] oraz rzemiosło. Kres świetności miasta nastąpił wraz z I rozbiorem Polski, kiedy Biecz znalazł się w zaborze austriackim, oraz likwidacją powiatu bieckiego i sądownictwa grodzkiego[17]. Połowiczne środki w postaci licznych fundacji nie zapobiegły upadkowi miasta[18]. Habsburgowie sprzedali więc miasto rodzinie Siemieńskich, na skutek czego utraciło ono status królewski. Początkowo zyskało dzięki temu pewną stabilizację. Pod koniec XIX w. nastąpiło ożywienie gospodarcze. W okolicach Biecza zaczął rozwijać się przemysł petrochemiczny[19]. Ożywienie gospodarcze i napływ kapitału do Biecza wpłynęły korzystnie na poprawę wielu dziedzin życia - powstała kolej, powoli odradzało się szkolnictwo i życie kulturalne miasta. Wielki pożar, który wybuchł 12 maja 1903[18][20], nie powstrzymał rozwoju gospodarki i kultury. Założono Czytelnię Ludową, Bieckie Kółko Rolnicze oraz drużyna skautowa, utworzono Oddział Abstynentów Eleuteria.

I wojna światowa nie wyrządziła większych szkód miastu. W dwudziestoleciu międzywojennym Biecz ponownie zaczął się rozwijać. Założono Związek Młodzieży Polskiej, Oddział Związku Strzeleckiego, a Towarzystwo Przyjaciół Biecza zaczęło organizować życie kulturalne miasta i doprowadziło do powstania Muzeum Ziemi Bieckiej. Wybuch kolejnej wojny położył kres wszelkim przejawom życia kulturalnego. II wojna światowa przyniosła znaczne straty wśród ludności Biecza. Zniszczeniu uległy też liczne obiekty kulturalne oraz gospodarcze. W latach 1942-43 hitlerowcy dokonywali tutaj licznych egzekucji na Żydach. W Bieczu i okolicach działał silnie rozwinięty ruch oporu, dokonywane były liczne akcje zbrojne i sabotażowe[19].

Po wojnach oblicze Biecza zaczęło się zmieniać. Po wyzwoleniu przystąpiono do odbudowy szkolnictwa i kultury w mieście[21]. Zaczęto dbać także o zabytki[22]. Obecnie w Bieczu nadal prowadzi się prace konserwatorskie, m.in. przy szpitalu św. Jadwigi, oraz remontowana jest kamienna kapliczka związana z jedną z legend bieckich. Biecz staje się coraz atrakcyjniejszym turystycznie miastem. W tym mieście odbywały się VIII Małopolskie Dni Dziedzictwa Kulturowego, Biecz został wytypowany do udziału w finale konkursu "Wielkie Odkrywanie Małopolski". Miały tu też miejsce uroczystości związane ze sprowadzeniem relikwii Świętej Jadwigi Królowej oraz nadaniem jej Honorowego Patronatu Miasta i Gminy Biecz[23].

Biecz około 1617 na rycinie z dzieła Georga Brauna i Franza Hogenberga
Biecz około 1617 na rycinie z dzieła Georga Brauna i Franza Hogenberga

Na górę strony

[edytuj] Zabytki i atrakcje turystyczne

Zabytki Biecza:1. Fundamenty zamku na Górze Zamkowej2. Kościół Bożego Ciała3. Baszta kowalska4. Dom Barianów-Rokickich wraz z basztą radziecką5. Kromerówka6. Ratusz z wieżą7. Dawna Synagoga8. Gród starościński9. Szpital św. Ducha10. Klasztor franciszkanów11. Szczątkowy kirkut
Zabytki Biecza:
1. Fundamenty zamku na Górze Zamkowej
2. Kościół Bożego Ciała
3. Baszta kowalska
4. Dom Barianów-Rokickich wraz z basztą radziecką
5. Kromerówka
6. Ratusz z wieżą
7. Dawna Synagoga
8. Gród starościński
9. Szpital św. Ducha
10. Klasztor franciszkanów
11. Szczątkowy kirkut
Biecki ratusz
Biecki ratusz
Kościół i klasztor oo. Franciszkanów
Kościół i klasztor oo. Franciszkanów
Dom Kromera
Dom Kromera
Baszta kowalska
Baszta kowalska
Zobacz więcej w osobnym artykule: Atrakcje turystyczne Biecza i okolic.

Biecz jest miastem zabytków. W XV i XVI w. powstawało wiele obiektów architektonicznych o charakterze publicznym oraz okazałych kamienic mieszczańskich[24][25]. W mieście istniało dużo kościołów. W czasach świetności miasta istniało ich aż siedem.

[edytuj] Obiekty zabytkowe

Wpisane w rejestr zabytków:

  • układ przestrzenno-urbanistyczny miasta pochodzący ze średniowiecza. Miasto zostało pierwotnie zbudowane na kształcie elipsy[20]. Teren został obwiedziony murami, a na środku został wytyczony prostokątny rynek[11]. Ciekawostką jest to, że rynek biecki jest największym rynkiem w Polsce, w stosunku do reszty dawnego miasta (rynek zajmuje ok. 1/8 miasta).
  • zespół murów obronnych powstałych w XIV w. Początkowo miały długość ok. 1200 metrów. Do dzisiaj zachowały się tylko fragmenty - w okolicach kościoła parafialnego oraz resztki murów z częścią przyziemną kwadratowej baszty koło szpitala św. Ducha. Do zespołu murów obronnych należą także trzy zachowane baszty: kowalska, rzeźnicka (dzwonnica) oraz radziecka. Niedaleko kościoła znajdują się fundamenty jednego z trzech znanych w Polsce barbakanu[26].
  • ratusz z wieżą, wznoszący się na rynku, pierwotnie gotycki, przebudowany w XVI w. W XIX w. rozebrano część wschodnią. Fundamenty tej części mury odkryto w 1958 r. i zabezpieczono klinkierem. Wieża jest ozdobiona techniką sgraffito, ma 58 metrów wysokości. Na ścianach widnieją herby i tablice oraz tarcza zegara z XVI w. z 24-godzinnym podziałem[27]. W najniższej piwnicy wieży znajduje się loch, do którego wtrącano skazańców. Wyżej znajdowała się cela będąca miejscem tortur[28].
  • Kościół Bożego Ciała wraz z otoczeniem pw. Piotra i św. Pawła należący do najcenniejszych zabytków architektury sakralnej w Polsce[29]. Jest to późnogotycki, trójnawowy kościół halowy. Najstarszą jego częścią jest prezbiterium zbudowane przed 1480 r. W kościele znajduje się Oratorium Królowej Jadwigi, gdzie, według legend, królowa miała się modlić w czasie pobytów w Bieczu[30], belka tęczowa z datą 1488 oraz pulpit muzyczny, późnorenesansowy z 1633 r., jedyny w Europie[31].
  • zespół klasztorny Reformatów, wraz z jednonawowym, barokowym kościołem pw. św. Anny. Obraz w głównym ołtarzu przedstawia św. Annę. Obok ołtarza na ścianie wisi obraz Zdjęcie z krzyża, obraz wykonany prawdopodobnie przez artystę z kręgu El Greca[32]. W prezbiterium za głównym ołtarzem znajduje się pulpit muzyczny z XVIII w. W klasztorze pochowany jest Wacław Potocki[33]. Franciszkanie przechowują w swoim klasztorze ponad 2000 cennych ksiąg.
  • szpital św. Ducha ufundowany przez królową Jadwigę w 1395[34]. Jest to najstarszy zachowany budynek szpitalny w Polsce. Został zbudowany na planie prostokąta o wymiarach 21 m x 10,5 m. Ogólnie przyjmuje się, że uposażenie szpitala w Bieczu było jednym z najbogatszych w kraju. W XIX w. budynek został poddany remontowi i do ok. 1950 r. służył dla biednych. Obecnie jest ponownie remontowany. Ze szpitalem łączył się ściśle kościół św. Ducha. Kościół jednak zaczął popadać w ruinę i został rozebrany pod koniec XVIII w.
  • renesansowa kamienica, tzw. Kromerówka, który tak naprawdę nigdy nie należał do Kromera. Został wzniesiony w 1519 r. czyli dopiero 7 lat po narodzinach Kromera[35]. Należał do zamożnej rodziny Chodorów. Wewnątrz zachował się oryginalny rozkład pomieszczeń i wystrój architektoniczny. Na uwagę zasługują rzeźbione kolumny międzyokienne z 1612 r. Obecnie znajduje się tu Muzeum Regionalne. Zbiory muzeum obejmują zabytki kultury materialnej, ludowej, sztuki i numizmatyki.
  • dom Barianów - Rokickich, tzw. Stara Apteka jest budynkiem z 1523[36]. Niedługo po wybudowaniu dom nabył Marcin Rokicki i urządził tam aptekę. Budynek rozbudowali kolejni spadkobiercy Rokickiego. Od XVII w. budynek przestał pełnić funkcję apteki i wielokrotnie zmieniał właścicieli. Dopiero w 1963 roku nabyła go Miejska Rada Narodowa.
  • kapliczka św. Floriana znajdująca się w północno-wschodniej części rynku,
  • Dom zbója Becza znajdujący się w południowo-zachodniej części Rynku. Nazywany tak w związku z legendą o zbóju Beczu[20]. W XVI w. należała do rodziny Chodorów. Dobudowano wówczas piętro, browar i piwnice. W 1666 założono w niej aptekę. Obecnie znajduje się tam bar[36].
  • Gród starościński, wzniesiony w pierwszej połowie XVI w. W 1642 r. został przeniesiony tutaj sąd grodzki. W grodzie w latach 1667-1676 urzędował Wacław Potocki[33]. Budynek popadł w ruinę po 1783 r. Nazwa jednak mocą żywej tradycji przetrwała do dziś.
  • dworek Nędzówka, pochodzący z XVIII w. murowany dworek, budowany w latach 1775 - 1799. Do połowy XX w. był parterowym zdewastowanym budynkiem; po remoncie dobudowano piętro i obecnie znajduję się w nim kilka organizacji pozarządowych i społecznych.
  • dawna Synagoga zbudowana w połowie XIX wieku, po pożarze w 1905 roku odbudowana. Obecnie pozostały tylko fragmenty polichromii oraz wmurowana w ścianę tablica poświęcona ofiarom holocaustu. Charakterystycznym elementem są dwa rzędy półokrągle zakończonych okien. Obecnie mieści się w niej Rada Miejska, Urząd Gminy i biblioteka.

[edytuj] Inne

  • zasypane fundamenty zamku na Górze Zamkowej leżące w miejscu, gdzie prawdopodobnie już w X w. na wzgórzu zamkowym istniał gród z osadą służebną. W trakcie rozwoju miasto "przesunęło się" na obecne miejsce. Zamek zdecydowano się zburzyć w 1475 r. ze względu na bezpieczeństwo miasta[8]. Zamek po zdobyciu przez wrogie siły mógłby być wielką pomocą dla wrogów. Do dziś istnieją grube na 4 metry fundamenty.
  • kościół cmentarny pw. św. Piotra leżący na południowy zachód od starego miasta. Pierwotny kościół istniał już w XIV w.; pierwsze wzmianki o nim pochodzą z 1484. Obecny kościół jest bezstylowy, pochodzi z pierwszej połowy XIX w. We wnętrzu ołtarz główny z obrazem Chrystusa dającego klucze św. Piotrowi pędzla Jerzego Salomona.
  • kapliczki: kapliczka na Harcie, kapliczka św. Michała Archanioła pod klasztorem, kapliczka p.w. Najświętszej Marii Panny z XVIII w., kapliczka znajdująca się nieopodal stacji kolejowej oraz gotycka kapliczka zw. Szubienicą.
  • szczątkowy kirkut przy ul. Tysiąclecia, na którym znajduje się kilkanaście macew, i mogiły zbiorowe z czasów wojny, zniszczony podczas II wojny światowej.

[edytuj] Pomniki

  • Tablica Grunwaldzka umieszczona na Górze Zamkowej w 1910 z okazji pięćsetnej rocznicy bitwy pod Grunwaldem,
  • Tablica poświęcona pamięci pomordowanym Żydom umieszczona na zewnętrznej ścianie synagogi bieckiej,
  • Tablica poświęcona Adamowi Mickiewiczowi umieszczona na zachodniej ścianie wieży ratuszowej z okazji setnej rocznicy urodzin Mickiewicza,
  • Tablica poświęcona papieżowi Janowi Pawłowi II umieszczona na wschodniej ścianie wieży ratuszowej w 1992,
  • Pomnik biskupa Marcina Kromera znajdujący się w centrum placu im. Marcina Kromera przedstawiający jego popiersie,
  • Pomnik Stanisława Wyspiańskiego znajdujący się przed Liceum Ogólnokształcącym im. Stanisława Wyspiańskiego,
  • Pomnik harcerski znajdujący sie koło kościoła Bożego Ciała poświęcony pamięci poległym podczas pierwszej i drugiej wojny światowej bieckim harcerzom.

[edytuj] Cmentarze

Cmentarz nr 106
Cmentarz nr 106

W Bieczu istnieje 5 cmentarzy z okresu I wojny światowej:

  • cmentarz nr 105 na Harcie, przy drodze na cmentarz komunalny[8],
  • cmentarz nr 106 na ul. Bochniewicza, przy kościele parafialnym, niedawno remontowany,
  • cmentarz nr 107 na przedłużeniu ul. Tysiąclecia, znajdował się przy kirkucie i składał się z trzech grobów. Został zniszczony w czasie II wojny światowej wraz z kirkutem,
  • cmentarz nr 108 przy klasztorze oo. Franciszkanów,
  • cmentarz nr 109 przy ul. Parkowej.

Wszystkie cmentarze w tych okolicach były projektu Hansa Mayra.

W Bieczu jest także cmentarz komunalny, który znajduje się za miastem, na Harcie. Chowani są tutaj parafianie z okolicznych kościołów.

Na górę strony


[edytuj] Przyroda i ochrona środowiska

W okresie polodowcowym na okolicznych terenach występowały rzadkie już dzisiaj kosodrzewina i cisy. Z czasem pojawiały się lasy modrzewiowo-sosnowe oraz jodłowo-bukowe. Do rzadkości należy też występujący na terenie Biecza i okolic kasztanowiec. W okolicy starych dworów i kościołów występują też stare okazy dębów i lip stanowiące pomniki przyrody. Flora okolic Biecza jest bardzo różnorodna; występują m.in. wierzby, leszczyna, jodły, jesiony i brzozy. W podszycie okolicznych lasów występują m.in. jeżyny, poziomki oraz trawy i zioła. Można także znaleźć będące pod ochroną zawilce, przebiśniegi, sasanki i storczyki.

W samym mieście znajduje się 271 ha lasów (15,22% całej powierzchni miasta). Nad ulicą Słoneczną znajduje się jeden z większych bieckich lasów, zwany grodzkim. Można w nim spotkać sarny, lisy, wiewiórki i łasice.

Prócz nich w mieście i jego okolicach występują jelenie, wilki i bobry. Można także spotkać wiele gatunków ptaków, m.in. bociany z licznymi w okolicy gniazdami, bażanty, kuropatwy, dzięcioły, wrony i sroki. W okresie międzywojennym w okolicy występowały licznie motyle; do dziś zachowały się jednak tylko kilka ich gatunków.

Na górę strony

[edytuj] Gospodarka

Hotel Grodzka
Hotel Grodzka

Biecz jest ośrodkiem turystycznym. W Bieczu są 2 hotele (3-gwiazdkowy hotel Centennial i 1-gwiazdkowy hotel Grodzka) oraz schronisko młodzieżowe na ul. Parkowej. W Bieczu są liczne restauracje i bary. Biecz był znany ze swojej upadłej już wytwórni pieczywa cukierniczego Kasztelanka, która specjalizowała się produkcji pierników. Miasto jest ośrodkiem drobnego przemysłu - znajduje się tutaj tartak, dwa zakłady galanterii drzewnej i zakłady przemysłu metalowego: Spółdzielnia Metalowców Ogniwo produkujący piece oraz Spółdzielczy Zakład Usługowo-Produkcyjno-Handlowy "KR" produkujący elementy ogrodzeń i kontenery na odpadki.

W Bieczu funkcjonuje Bank Spółdzielczy, mający swoje oddziały w Jaśle, Skołyszynie, Dębowcu i Tarnowcu oraz filie w Ciężkowicach, Gorlicach, Gliniku Mariampolskim, Jaśle, Krośnie, Nowym Żmigrodzie, Osieku Jasielskim, Tuchowie, Jaśle, Libuszy, Łajscach oraz Rożnowicach[37]. Bank ten jest piątym największym bankiem spółdzielczym w województwie małopolskim[38]. W Bieczu działa też filia banku Pekao S.A..

W mieście funkcjonuje kilkadziesiąt sklepów. W 2006 roku otworzono centrum handlowe Pasaż Biecki, w którym mieszczą się: sklep dyskontowy Biedronka, świadczące usługi pośrednictwa ubezpieczeniowego Atut sp. z.o.o. i UNIQA oraz AGD-Stępień-RTV.

W poniedziałki w godzinach rannych w Bieczu odbywają się targi. Targowisko mieści się na placu przy ulicy Tumidajskiego. Do Biecza zjeżdżają się wtedy handlarze i okoliczni rolnicy, czyniąc z tej części miasta bardzo ruchliwe miejsce.

W Bieczu znajduje się jeden niepubliczny ośrodek zdrowia Lege Artis i cztery apteki (Cefarm - ul. Rynek 15, Zdrowie - ul. Grodzka 28, Bratek - ul. Tysiąclecia 3 oraz Misuda Stępień - ul. Przedmieście Dolne 167a[39]).

Na górę strony

[edytuj] Religia

Kościół widziany z murów
Kościół widziany z murów

Większość mieszkańców miasta to katolicy. W Bieczu mieści się siedziba dekanatu bieckiego, grupującego dziesięć okolicznych parafii, w tym tutejsze parafie Bożego Ciała (siedziba dekanatu) oraz Świętej Anny. W mieście, na Harcie, znajduje się cmentarz parafialny. Placówkę swoja mają też w Bieczu Siostry Sercanki.

W kościele świętej Anny znajduje się także figura Matki Boskiej w stroju szlachcianki, zwanej przez mieszkańców Matką Boską Biecką[32].

Na górę strony

[edytuj] Kultura

Biblioteka miejska
Biblioteka miejska

W mieście działa Miejska i Gminna Biblioteka Publiczna, powstała w 1949 r. Jej zbiory liczą 28.312 woluminów (dane[40] z 2005 r.). Biblioteka gromadzi książki dla dorosłych, młodzieży i dzieci, literaturę popularnonaukową, a także wydawnictwa informacyjne i regionalne. Biecka biblioteka rejestruje rocznie ponad 4 tys. czytelników[40].

W Bieczu znajduje się także Kino Farys, które czasami jest wykorzystywane jako sala widowiskowa.

[edytuj] Muzeum Ziemi Bieckiej

Dom z Basztą
Dom z Basztą

Muzeum Ziemi Bieckiej powstało w 1953 r. w ramach działalności PTTK[22]. Muzeum dzieli się na 3 oddziały:

  • Oddział w Kromerówce – zbiory tego oddziału obejmują zabytki kultury materialnej, ludowej, sztuki i numizmatyki. Najstarszymi eksponatami są toporki i siekierki z okresu neolitu oraz ułamki naczyń[41]. W muzeum znajdują się także monety rzymskie i bizantyjskie, pochodzące z odkryć archeologicznych na Górze Zamkowej średniowieczna ceramika, groty strzał, łyżka i topór, a także naczynia gliniane i kafle. Kolejnymi ekspozycje przedstawiają stare narzędzia pracy oraz dokumenty cechowe, stare armaty, kule kamienne, a także wystawy obrazujące życie dawnych mieszczan.
  • Oddział w Domu z Basztą – Na parterze Baszty znajduje się zrekonstruowana sala aptekarska. Ekspozycja obrazującą dzieje aptekarstwa na Podkarpaciu, oprócz sali aptekarskie obejmuje też zaplecze i piwnice. Na wyższych kondygnacjach znajdują się ekspozycje pokazujące życie muzyczne w Bieczu i okolicach. W sali na piętrze znajdują się eksponaty związane z mieszczańską kulturą materialną. Dalej znajduje się sala przedstawiająca dawne rzemiosło artystyczne Biecza. W samej baszcie eksponowane są dzieje rzemiosła:
  • Oddział w Baszcie Kowalskiej – W najniższej części budynku mieści się dział ceramiki średniowiecznej, a w wyższych kondygnacjach obrazy pochodzące z daru Krajewskich.

[edytuj] Zespoły muzyczne

Na terenie Biecza działają zespoły ludowe:

  • Dziecięcy Zespół Tańca Ludowego Podgrodzianie, działający przy Zespole Szkół nr 2 w Bieczu, opiekunem jest Małgorzata Kosacz,
  • Zespół Pieśni i Tańca Pogórze Bieckie, opiekunem jest Beata Bochnia,
  • kapela ludowa Sabasówka.
  • Zespół Muzyki Chrześcijańskiej Pojednanie, którego opiekunem jest o. Wojciech Madej.

[edytuj] Organizacje pozarządowe i społeczne

W Bieczu funkcjonują następujące organizacje pozarządowe i społeczne:

  • Klub Inteligencji Twórczej
  • Towarzystwo Przyjaciół Biecza i Ziemi Bieckiej,
  • Towarzystwo Kulturalne Biecza i Regionu im. bpa Marcina Kromera,
  • Klub Seniora,
  • organizacje parafialne (m.in. 2 chóry kościelne, koła różańcowe),
  • Koło Gospodyń Wiejskich,
  • Ochotnicze Straże Pożarne,
  • Automobilklub Biecki,
  • Fundacja Dogoterapeutyczna "Husky team".

[edytuj] Hejnał miasta

Zobacz więcej w osobnym artykule: Hejnał Biecza.

Hejnał biecki rozbrzmiewał zawsze o poranku, w południe oraz wieczorem, w czasie zamykania bram miasta. Wieża zaczęła jednak popadać powoli w ruinę. 8 maja 1569 r. o 10. rano wieża ratuszowa zawaliła się, a w ruinach zginął młody trębacz. Od 2005 r. codziennie w południe z wieży ratuszowej ponownie rozlega się hejnał.

Na górę strony

[edytuj] Media

Towarzystwo Przyjaciół Biecza i Ziemi Bieckiej od 1994 wydaje kwartalnik "Terra Biecensis". Jest to pismo o charakterze informacyjno-historycznym, mające na celu edukację kulturalną i historyczną. Na łamach pisma umieszczane są także artykuły o bieżących wydarzeniach w mieście i okolicy. Od 2007 ukazuje sie także tygodnik[42] "Express Regionalny", będący pierwszą gazetą o Bieczu o takiej częstotliwości wydawania. Dodatkowo o wydarzeniach w mieście można przeczytać w regionalnym wydaniu Gazety Krakowskiej "Gazeta Gorlicka".

W Bieczu działa też telewizja kablowa w ramach spółki "Sieci Multimedialne Intergeo", działająca do 2007 jako "Podkarpacka Telewizja Kablowa". Od kwietnia 2008 w bieckiej kablówce dostępna jest też Regionalna Telewizja Gorlicka[43].

Na górę strony

[edytuj] Oświata

Wraz z rozwojem gospodarczym miasta w XV wieku rozwijała się kultura materialna i umysłowa. W 1528 oddano do użytku nowy budynek szkolny[44]. W XV w. i XVI w. na Akademii Krakowskiej studiowało ok. 150 bieczan[45]. Większość, po ukończeniu studiów wracała do Biecza.

Wraz z upadkiem miasta upadło także i szkolnictwo. Po pierwszym rozbiorze władze austriackie zezwoliły na otwarcie szkoły trywialnej, placówki o najniższym stopniu organizacyjnym[46][47]. Ożywienie gospodarcze pod koniec XIX wieku wpłynęło korzystnie na jego poprawę i odrodzenie się. W 1891 zbudowano nową szkołę za kościołem parafialnym (obecnie jest to Zespół Szkół nr 2)[46]. W 1912 zakończono też budowę szkoły żeńskiej. Do rozwoju szkolnictwa przyczyniło się także powstanie Czytelni Ludowej im. Tadeusza Kościuszki, która stała się ośrodkiem życia kulturalnego Biecza, skupiając w swoich szeregach wielu wybitnych działaczy i miłośników miasta. Po wojnach światowych przystąpiono do rozwoju szkolnictwa – powstało gimnazjum, liceum ogólnokształcące i zespół szkół zawodowych[21].

Szkoły podstawowe:

Gimnazja:

Szkoły ponadgimnazjalne:

Inne placówki:

  • Przedszkole publiczne

Na górę strony

[edytuj] Sport i rekreacja

Stadion KS Biecz
Stadion KS Biecz

W Bieczu funkcjonuje Klub Sportowy Biecz założony w 1953. Drużyna piłkarska wchodząca w skład klubu gra w biało-czerwonych barwach, obecnie w małopolskiej lidze okręgowej w grupie nowosądeckiej, co jest jej największym sukcesem. Klub posiada boisko z trybunami o pojemności 400 miejsc. Prezesem klubu jest Jan Wójcik, a trenerem Ryszard Gorczyca.

W Bieczu ogólnie dostępne jest boisko koło głównego stadionu przy ulicy Załawie. Biecz nie posiada hali sportowej.

Ponadto powyżej ulicy Słonecznej znajdują się ogródki działkowe "Zgoda" mieszkańców osiedla Parkowa, a wyżej sad o powierzchni ponad pięciokrotnie większej od starego miasta.

Na górę strony

[edytuj] Polityka

[edytuj] Samorząd

Biecz jest siedzibą gminy miejsko-wiejskiej. Zgodnie z ustawą o samorządach z 1990 roku, gmina posiada Burmistrza Miasta i Gminy - organ władzy wykonawczej i Radę Miejską - organ władzy stanowiącej i kontrolnej. Burmistrzem od 2002 roku jest Kazimierz Grzesiak, członek Polskiego Stronnictwa Ludowego.

Radni wybrani z okręgów na terenie miasta Biecz (4 mandaty na całkowitą liczbę 15 członków Rady Miejskiej):

  • Bogumił Kawa (KWW MRS Ziemi Gorlickiej)
  • Renata Kudła (KW Prawo i Sprawiedliwość)
  • Antoni Mazur (KWW Forum Samorządowe - Ziemia Gorlicka), Zastępca Przewodniczącego Rady Miejskiej w Bieczu
  • Stanisław Nosal (KWW PSD)

Na górę strony

[edytuj] Transport

Stacja kolejowa
Stacja kolejowa
Zobacz więcej w osobnych artykułach: Obwodnica Biecza, Biecz (stacja kolejowa).

Przez miasto przebiega droga krajowa 28 Zator - Medyka. W Bieczu są to ulice Grunwaldzka, Węgierska, Rynek, Grodzka, Kazimierza Wielkiego oraz Przedmieście Dolne. We wrześniu 2005 powstał pomysł budowy obwodnicy na drodze krajowej. 1 lutego 2007 roku został rozstrzygnięty przetarg na budowę. Oferta zwycięskiej firmy, SKANSKA SA, opiewa na kwotę prawie 100 milionów zł. Będzie to droga jednojezdniowa, główna przyspieszona, o długości 5 km. Oficjalne prace rozpoczęto 17 maja 2007. Od Biecza odchodzi także droga wojewódzka 980 do Jurkowa prowadząca przez ulicę Binarowską.

Miasto posiada bezpośrednie połączenie PKS z Binarową, Bugajem, Cieszynem, Dębicą, Gorlicami, Harklową, Jasłem, Krakowem, Krosnem, Krynicą, Lipinkami, Lublinem, Nowym Sączem, Olszynami, Przemyślem, Pustą Wolą, Rożnowicami, Rzepiennikiem Biskupim i Strzyżewskim, Rzeszowem, Sanokiem, Sitnicą, Ustrzykami Dolnymi, Warszawą, Wysową oraz Zakopanem[48]. Przez Biecz przechodzi także linia nr 1 (Gorlice - Biecz) autobusów MZK Gorlice oraz dwie linie prywatnych przewoźników. W Bieczu znajdują się 3 przystanki autobusowe: pod Górą Zamkową, w Rynku oraz przy ulicy Kazimierza Wielkiego.

Przez Biecz biegnie także linia kolejowa Stróże - Jasło. Stacja kolejowa w Bieczu znajduje się przy ul. Kolejowej w południowo-wschodniej części miasta.

Najbliższe lotnisko to port lotniczy Rzeszów-Jasionka, oddalone od Biecza o ok. 70 km.

Na górę strony

[edytuj] Legendy bieckie

[edytuj] Cud w szpitalu św. Ducha

Najbardziej znana legenda biecka wiąże się ze szpitalem św. Ducha i św. Jadwigą. W czasie obchodu szpitala św. Jadwiga zauważyła na końcu sali chorego, nieopatrzonego człowieka. Obok niego na ścianie wisiał krzyż. Widząc, że nikt mu nie pomaga, królowa zdecydowała się sama mu pomóc. Gdy go opatrzyła i nasmarowała maściami, wszystkim powiedziała, że zrobiła to w imię miłosierdzia Bożego. Gdy to powiedziała, chory nagle ozdrowiał, a w całym szpitalu czuć było piękny zapach. Widząc to królowa zapytała ozdrowiałego kim jest. Człowiek ten tylko się uśmiechnął i nagle znikł. Św. Jadwiga zrozumiała, że był to sam Jezus Chrystus. Łóżko na którym leżał chory, przechowywano przez wieki jako cenną relikwię i było obdarzone wielką czcią. Niestety zostało ono skradzione podczas I wojny światowej.

[edytuj] Legenda o Beczu

Dom zbója Becza
Dom zbója Becza

Dawno temu żył rycerz zwany Beczem, który brał udział w wyprawach krzyżowych. Mimo, że nie był biedny, często napadał na bogate karawany. Becz zabierał naczynia, biżuterię oraz złote i srebrne monety. Lubił także uwalniać niewolników przewożonych karawanami. Raz zdarzyło się, że uwolnił małą sierotę o imieniu Bietka. Becz zdecydował się zaopiekować dziewczynką. Był jednak groźnym zbójcą i bojąc się o jej wychowanie, oddał ją na dwór książęcy. Prosił jednak Bietkę, aby o nim nie zapomniała.

Kupcy skarżyli się królowi, że są często napadani, a najczęściej przez Becza. Król nakazał więc go złapać. Becz często się modlił. W czasie modlitwy wojowie Księcia otoczyli i pojmali Becza. Becz bez zbroi i miecza był bezbronny. Książę skazał go na karę śmierci przez ścięcie. Później na rynku, przed całą ludnością, Becz miał zostać skazany. Gdy kat szykował się do wyroku, w tłumie widzów powstało zamieszanie. Z pośpiechem przeciskała się do przodu piękna młoda dziewczyna z białą chustą. Wbiegając na podwyższenie, na którym na śmierć oczekiwał Becz, zarzuciła chustę i krzycząc "mój ci on" Becz stał się wolny. Tą dziewczynką była Bietka. Becz w ramach skruchy wszystkie swoje dobra rodowe i łupy przeznaczył na wybudowanie miasta. Książę zapytał, gdzie to miasto chciałby wznieść. Becz chciał, aby miasto powstało na wzgórzu, nad rzeką Ropą, bowiem jest to miejsce gdzie Bietce zwrócił wolność. Książę wydał akt lokacyjny miasta, które od imienia Becza po dziś dzień zwie się Biecz.

[edytuj] Legenda o szkole katów

"W okolicznych górach ukrywało się tylu opryszków, że w 1614 roku stracono ich 120. To zrodziło potrzebę powoływania ludzi do wykonywania wyroków i stąd Biecz stał się głośny na całą Polskę swoją szkołą katów" (Słownik Geograficzny Królestwa Polskiego, XIX w.)

Szkoła katów powstała w umyśle jakiegoś dziennikarza w XIX stuleciu i błyskawicznie się przyjęła i tak trwa do dzisiaj. Szkoła katów byłaby możliwa, gdyż dawniej w Bieczu zlokalizowane były sądy i miasto miało prawo miecza. Miasto posiadało więc też swojego kata, który był często wypożyczany do innych miast. Kat wykonywał wyroki ścinając głowę i wieszając ją ku przestrodze na bramie miasta. Kat także torturował przestępców, np. drąc trzy lub cztery pasy skóry. Skoro Biecz wypożyczał kata sąsiednim miastom, to, dla większych "zarobków", mogła istnieć i funkcjonować szkoła katów. Kat był jednak rzemieślnikiem. Najprawdopodobniej nie istniała w Bieczu żadna szkoła katów, ponieważ w średniowieczu w ogóle nie było szkół rzemieślniczych.

Pozostałościami po kacie jest turma w podziemiach ratusza oraz miecz katowski w muzeum w Kromerówce.

[edytuj] Legenda o śpiącym wojsku

Stara kapliczka związana z legendą o skamieniałym chlebie
Stara kapliczka związana z legendą o skamieniałym chlebie

Na górze zamkowej ponad 1000 lat temu był gród obronny, który popadł w ruinę w wyniku walk. Na miejsce grodu zbudowano zamek, którym zarządzał burgrabia. Zamku strzegła załoga rycerska. Gdy do Biecza przyjeżdżali królowie, wraz z dworem zamieszkiwali w tym zamku. W XV w. zamek zburzono. Według legendy rycerze w zbrojach i z końmi zeszli w podziemia zamku, gdzie czekają aż zostaną wezwani do obrony Biecza. Od czasu do czasu czuwający nad wojami rycerz dokonuje przeglądu zbroi i koni. Przy jakiejś wadzie wysyłany jest posłaniec szukający uczciwego kowala, którego sprowadza do podziemi. Kowal kuje konie i naprawia uszkodzenia. Po wykonaniu swojej pracy kowal dostawał nic nie znaczące rzeczy, które nagle na powierzchni stawały się cenne. Tak opowiadano jeszcze niedawno i wskazywano nawet miejsce, gdzie ziemia się rozsuwa i widać wejście do podziemi.

[edytuj] Legenda o buciku św. Jadwigi

Ta legenda wiąże się z kościołem św. Ducha, który już nie istnieje.

Królowa w czasie jednego z pobytów w Bieczu udała się do miasta, by obserwować prace przy budowie kościoła. Ku jej radości prace były już niemal skończone. Wielu ozdabiało już portale i inne detale. Królowa zauważyła smutnego kamieniarczyka. Podeszła do niego i zapytała o powód tego smutku. Kamieniarczyk opowiedział o problemach w jego rodzinie wynikających z biedy. Litościwa Królowa chciała go czymś obdarować, lecz nic nie miała. Zdjęła więc swój bucik, odczepiła złotą klamrę i podarowała ją mu. Ściągając bucik oparła swoją nogę na kamieniu obrabianym przez kamieniarczyka. On zaś wykuł odbicie stopy królowej w tym kamieniu i umieścił go w portalu, by każdemu wchodzącemu do kościoła przypomnieć o miłosiernej królowej.

[edytuj] Legenda o skamieniałym chlebie

Legenda ta powiązana jest ze starą kapliczką, znajdującą się niedaleko stacji kolejowej w Bieczu.

Pewnego dnia gospodyni jednego z domów znajdujących się poza murami miasta upiekła chleb. Po jego upieczeniu położyła go na parapecie swojego okna, aby wypiek mógł stracić wysoką temperaturę uzyskaną w trakcie pieczenia. Po niedługim czasie, zwabiony zapachem świeżo wypieczonego chleba biedak, podszedł do okna. Poprosił o kawałek chleba, gdyż tułał się już kilka dni, nie mając jedzenia w ustach. Gospodyni była jednak skąpa i nie podzieliła się z nim. On, zawiedziony, odszedł bez słowa. Po kilku godzinach gospodyni wróciła po chleb. Zastała jednak tylko jego skamieniałe resztki.

Na górę strony

[edytuj] Ludzie związani z Bieczem