Michał Kozal

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Błogosławiony
Michał Kozal
Biskup
Blmichalkozal2.png
Data urodzenia 25 września 1893
Nowy Folwark
Data śmierci 26 stycznia 1943
Dachau
Data beatyfikacji 14 czerwca 1987
Warszawa
przez Jana Pawła II
Wspomnienie 14 czerwca
Atrybuty mitra, fioletowy trójkąt, numer obozowy 24544
Patron Włocławka, Krotoszyna, diecezji bydgoskiej, Wyższego Seminarium Duchownego w Bydgoszczy i Prymasowskiego Wyższego Seminarium Duchownego w Gnieźnie
Biskup tytularny Lappy
Michal Kozal House Pobiedziska (2).JPG
Kraj działania Polska
Biskup pomocniczy włocławski
Okres sprawowania 1939–1943
Wyznanie katolicyzm
Kościół rzymskokatolicki
Prezbiterat 23 lutego 1918
Nominacja biskupia 12 czerwca 1939
Sakra biskupia 13 sierpnia 1939
Sukcesja apostolska
Data konsekracji 13 sierpnia 1939
Miejscowość Włocławek
Miejsce katedra włocławska
Konsekrator Karol Radoński
Współkonsekratorzy Walenty Dymek
Tadeusz Paweł Zakrzewski

Michał Kozal (ur. 25 września 1893 w Nowym Folwarku, zm. 26 stycznia 1943 w Dachau) – polski biskup rzymskokatolicki, biskup pomocniczy włocławski w latach 1939–1943, męczennik oraz błogosławiony.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Młodość[edytuj | edytuj kod]

Michał Kozal pochodził z małej wsi Nowy Folwark, z rodziny rolników Jana (oficjalisty dworskiego) i Marianny z domu Płaczek[1]. Po ukończeniu w 1905 Szkoły Podstawowej w Kobiernie koło Krotoszyna, wstąpił do niemieckojęzycznego krotoszyńskiego gimnazjum (obecnie I LO im. Hugona Kołłątaja)[2]. Z zachowanych dokumentów szkolnej Izby Pamięci wynika, że działał tu w tajnym Towarzystwie im. Tomasza Zana, o charakterze patriotyczno-samokształceniowym [3]. W 1914 zdał egzamin maturalny, a następnie wstąpił do Arcybiskupiego Seminarium Duchownego w Poznaniu, gdzie ukończył kurs teoretyczny. Ostatni rok, kurs praktyczny, zaliczył w Seminarium w Gnieźnie. Tu 23 lutego 1918 w katedrze otrzymał święcenia kapłańskie, z rąk biskupa Wilhelma Kloske[3].

Prezbiter[edytuj | edytuj kod]

Dom w Pobiedziskach, w którym Michał Kozal mieszkał w latach 1918–1920 jako wikariusz tamtejszej parafii

Początkowo pełnił przez dwa lata obowiązki wikariusza parafii w Kościelcu koło Inowrocławia, a następnie przeniesiono go do parafii w Pobiedziskach. 1 czerwca 1920 został administratorem parafii św. Mikołaja w Krostkowie, gdzie zaangażował się społecznie na rzecz ludności w czasach odzyskania przez Polskę niepodległości (m.in. reaktywował organizacje młodzieżowe, współpracował z kołami Polskiego Czerwonego Krzyża). W 1923, dzięki jego inicjatywie, Prymas Polski kard. Edmund Dalbor utworzył parafię rzymskokatolicką w Białośliwiu. W kwietniu tegoż roku ks. Prymas mianował go prefektem w bydgoskim Miejskim Katolickim Żeńskim Gimnazjum Humanistycznym. Pracował tam jako katecheta i pedagog[3].

Kamienica w Bydgoszczy (ul. Krakowska 11), w której w latach 1923–1927 mieszkał Michał Kozal, gdy był katechetą w Miejskim Gimnazjum Żeńskim w Bydgoszczy

Jego zaangażowanie w posługę duszpasterską dostrzegł kolejny Prymas Polski kard. August Hlond, powierzając mu 1 listopada 1927 obowiązki ojca duchowego w Prymasowskim Seminarium Duchownym w Gnieźnie, którego w 1918 był absolwentem. Odpowiedzialność za powierzone mu zadania w seminarium, gdzie był wykładowcą teologii fundamentalnej i liturgiki oraz wychowawcą kleryków zaowocowały powierzeniem mu 25 września 1929 funkcji rektora uczelni. Trzy lata później, w 1932 Prymas Hlond wyjednał mu w Stolicy Apostolskiej nominację na szambelana papieskiego[3].

Biskup pomocniczy włocławski[edytuj | edytuj kod]

W pierwszych dniach czerwca 1939 w Nuncjaturze Papieskiej w Warszawie, dowiedział się o nominacji przez papieża Piusa XII na biskupa lappeńskiego i biskupa pomocniczego diecezji włocławskiej, którą objął 13 sierpnia w katedrze z rąk biskupa Karola Radońskiego[3]. Po wybuchu II wojny światowej pełnił posługę duchową mieszkańcom Włocławka, opatrywał rannych, przemawiał do opuszczonych i nieszczęśliwych. Po wyjeździe we wrześniu za granicę biskupa diecezjalnego włocławskiego Karola Radońskiego przejął jego obowiązki [3].

Prześladowanie i śmierć męczeńska[edytuj | edytuj kod]

7 listopada 1939 Niemcy aresztowali wszystkich włocławskich duchownych i alumnów (łącznie 44 osoby) [4]. 16 stycznia 1940 Michał Kozal został przewieziony do przejściowego obozu, pocysterskiego klasztoru w Lądzie nad Wartą, gdzie przebywał do 3 kwietnia 1941. Poczynione zabiegi dyplomatyczne Stolicy Apostolskiej, by objął urząd biskupa lubelskiego czy przyjął obywatelstwo niemieckie zakończyły się jego stanowczą odmową[3]. Po wywiezieniu wszystkich więźniów do obozów koncentracyjnych, biskup Kozal został przewieziony do więzienia w Inowrocławiu, a następnie do więzień w Poznaniu, Berlinie, Halle, Weimarze i Norymberdze[1]. 25 kwietnia 1941 osadzono go w obozie koncentracyjnym w Dachau, nadając mu nr ewidencyjny 24544 oraz odziewając go w pasiak z czerwonym trójkątem, oznaczającym więźnia politycznego. W obozie zapadł w wyniku wycieńczenia i głodu na tyfus. 26 stycznia 1943 otrzymał śmiercionośny zastrzyk z fenolu, w wyniku czego zmarł. Cztery dni później 30 stycznia jego ciało zostało spalone w obozowym krematorium[3].

Proces beatyfikacyjny[edytuj | edytuj kod]

Po uwolnieniu z Dachau, latem 1945, ks. kanonik Bolesław Kunka z Włocławka opracował memoriał o męczeńskim życiu biskupa Michała Kozala, który został przesłany do Rzymu z prośbą o rozpoczęcie procesu beatyfikacyjnego. 8 października 1960 na mocy specjalnego indultu Prymasa Polski Stefana Wyszyńskiego rozpoczęto diecezjalny proces informacyjny dla stwierdzenia świętości życia bpa Michała Kozala[4]. 14 stycznia 1987 został beatyfikowany w Warszawie podczas uroczystej mszy świętej, zamykającej II Krajowy Kongres Eucharystyczny przez papieża Jana Pawła II[5] podczas jego pielgrzymki do Polski.

Patronat[edytuj | edytuj kod]

8 października 2002 roku Rada Miasta Włocławka promulgowała uznanie przez Stolicę Apostolską Michała Kozala za patrona miasta[6], a 9 czerwca 2013 został ogłoszony patronem miasta i gminy Krotoszyn[2]. Jest patronem Wyższego Seminarium Duchownego w Bydgoszczy[7], Prymasowskiego Wyższego Seminarium Duchownego w Gnieźnie[8] i współpatronem od 2004 diecezji bydgoskiej[9].

Wspomnienie liturgiczne bł. Michała Kozala w Kościele rzymskokatolickim obchodzone jest 14 czerwca. W polskim Kościele katolickim ma rangę wspomnienia obowiązkowego[10].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Brewiarz.pl ↓.
  2. 2,0 2,1 Józefina Kowalczyk: Bp Michał Kozal patronem Krotoszyna (pol.). Krotoszyn.pl, 2013-06-07. [dostęp 2015-06-09].
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 3,6 3,7 Kozal.pl ↓.
  4. 4,0 4,1 Swietyjozef.kalisz.pl ↓.
  5. Jan Paweł II: Homilia w czasie Mszy św. beatyfikacyjnej biskupa Michała Kozala, odprawionej na placu Defilad na zakończenie II Krajowego Kongresu Eucharystycznego w Warszawie (pol.). Mateusz.pl. [dostęp 2015-06-09].
  6. Patron Włocławka. Błogosławiony Michał Kozal (25.09.1893-26.01.1943) (pol.). W: Urząd Miasta Włocławek [on-line]. Wloclawek.pl. [dostęp 2015-06-09].
  7. Wyższe Seminarium Duchowne im. bł. bp. Michała Kozala w Bydgoszczy. Historia (pol.). Seminarium.diecezja.bydgoszcz.pl. [dostęp 2015-06-07].
  8. Prymasowskie Wyższe Seminarium Duchowne w Gnieźnie. Dane ogólne (pol.). Pwsd.archidiecezja.pl. [dostęp 2015-06-07].
  9. Diecezja Bydgoska. Patroni diecezji (pol.). Diecezja.bydgoszcz.pl, 2009. [dostęp 2015-06-07].
  10. Chronologiczny spis informacji o świętych i błogosławionych. (wspomnienia obowiązkowe) (pol.). W: Konferencja Episkopatu Polski i Wydawnictwo Pallotinum [on-line]. Brewiarz.pl. [dostęp 2015-06-09].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]