113 Kompania Lekkich Czołgów Wolnobieżnych

113 Samodzielna Kompania Czołgów Lekkich – pododdział broni pancernych Wojska Polskiego II RP.

Kompania nie występowała w organizacji pokojowej wojska. Została sformowana, zgodnie z planem mobilizacyjnym "W", w dniach 31 sierpnia - 5 września 1939 roku, w I rzucie mobilizacji powszechnej przez 2 Batalion Pancerny z Żurawicy jako pododdział dyspozycyjny Naczelnego Wodza. Na wyposażeniu posiadała 15 czołgów wolnobieżnych Renault FT-17. Dowódcą kompanii był por. Jerzy Ostrowski.

Działania bojowe

Twierdza brzeska - miejsce walk

Po zakończeniu mobilizacji kompania została skierowana transportem kolejowym do Warszawy, do Odwodu Naczelnego Wodza. Na skutek zerwania torów w Łukowie została zawrócona do Brześcia, gdzie 11 września podporządkowano ją dowódcy Zgrupowania "Brześć". Kompania została pierwotnie użyta jako ubezpieczenie bojowe na przedpolach obrony. 15 września czołgi kompanii odpierały ataki na twierdzę niemieckiego 8 pcz z 10 DPanc już ze stałych stanowisk ogniowych (zamaskowane okopy).

16 września załoga cytadeli opuściła miasto a kompania próbowała wydostać się z Brześcia. Wobec niemożności wyprowadzenia czołgów z twierdzy, zabarykadowano nimi bramę główną cytadeli brzeskiej. Większość spieszonych załóg wycofała się z twierdzy i do końca września walczyły w Grupie płk. dypl. Zieleniewskiego.

Organizacja wojenna samodzielnej kompanii czołgów lekkich

Czołg Renault FT 17

Motocykl Sokół 1000

Poczet dowódcy

• gońcy motocyklowi
• patrol łączności
• patrol sanitarny

Razem w dowództwie

1 oficer, 2 podoficerów, 10 szeregowców;

1 samochód osobowo-terenowy, 3 motocykle.

Trzy plutony czołgów, w każdym:

1 oficer, 5 podoficerów, 7 szeregowców

5 czołgów, 1 motocykl

Pluton techniczno-gospodarczy

• sekcja warsztatowa
• sekcja gospodarcza
• sekcja transportowa
• załogi zapasowe

Razem w plutonie

1 oficer, 17 podoficerów, 21 szeregowców

5 samochodów ciężarowych, samochód-warsztat, cysterna, 1 motocykl, transporter czołgów, 2 przyczepy na paliwo, kuchnia polowa

Ogółem w kompanii

5 oficerów, 34 podoficerów, 52 szeregowców

15 czołgów, 7 samochodów, 7 motocykli

Bibliografia

• Rajmund Szubański: Polska broń pancerna 1939. Warszawa: Wydaw. Min. Obrony Narodowej, 1989. ISBN 83-11-07660-X.