Grumman XP-50

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Grumman XP-50 Skyrocket
XP-50 w locie
XP-50 w locie
Dane podstawowe
Państwo  Stany Zjednoczone
Producent Grumman
Typ samolot myśliwski
Historia
Data oblotu 18 lutego 1941
Lata produkcji 1941
Wycofanie ze służby 1941
Egzemplarze 1
Liczba wypadków
 • w tym katastrof

1
Dane techniczne
Napęd 2 silniki gwiazdowe Wright R-1820
Moc 1200 KM
Wymiary
Rozpiętość 12,80 m
Długość 10,03 m
Wysokość 3,47 m
Powierzchnia nośna 28,19 m²
Masa
Własna 3712 kg
Użyteczna 5439 kg
Startowa 5924 kg
Zapas paliwa 821 l
Osiągi
Prędkość maks. 687 km/h ma wysokości 7620 m
Prędkość przelotowa 510 km/h
Prędkość wznoszenia 20 m/s
Pułap praktyczny 12.192 m
Zasięg 2012 km
Dane operacyjne
Użytkownicy
United States Army Air Corp

Grumman XP-50 Skyrocket (Grumman Design 46) - prototypowy samolot myśliwski, wersja rozwojowa Grumman XF5F-1, zaprojektowany w zakładach Grumman Aircraft w początkowym okresie II wojny światowej w odpowiedzi na memorandum USAAC na dwusilnikowy myśliwiec pościgowy. Konkurs został wygrany przez samolot XP-49, ale konstrukcja Grummana na tyle zainteresowała USAAC, że zamówiono jeden prototyp tego samolotu.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Geneza[edytuj | edytuj kod]

W miarę rozwoju i testowania powstającego wówczas XF5F, a także w obliczu wielu problemów z tym samolotem, kierownictwo Grummana zdało sobie sprawę, że Bureau of Aeronautics zaczęło tracić zainteresowanie projektem[1]. Starając się uratować nieudany program rozwojowy, w grudniu 1938 w odpowiedzi na konkurs USAAC XC621, zgłoszono Design 45 który różnił się od XF5F praktycznie tylko użytymi silnikami[2]. Projekt został odrzucony i w zakładach Grummana powstały następne, także odrzucone projekty, którymi starano się zainteresować Armię - Design 45A (podwozie z kołem przednim, chłodzone cieczą silniki rzędowe, także wersja eksportowa), Design 45B (myśliwiec ze skrzydłem typu mewa, dwubelkowy ogon) oraz Design 45C (kadłub dwubelkowy, pojedynczy silnik w układzie pchającym)[2].


W marcu 1939 Grumman zgłosił Design 46 do konkursu USAAC, Circular Proposal 39-775, na wysokościowy myśliwiec przychwytujący z silnikami wyposażonymi w turbosprężarki[1]. Według założeń konkursu, nowy samolot miał bazować na istniejącej już konstrukcji aby maksymalnie skrócić czas wymagany na wprowadzenie nowego myśliwca do produkcji[1]. Konkurs został wygrany przez wersję rozwojową Lockheed P-38 Lightning - Lockheed XP-49 ale propozycja Grummana, została wybrana jako zabezpieczenie programu w przypadku niepowodzenia XP-49[1]. Pojedynczy prototyp samolotu, numer seryjny 40-3057[3], został zamówiony 25 listopada 1939[4].

Projekt[edytuj | edytuj kod]

W projektowaniu XP-50 użyto skrzydeł i ogona z XF5F, przedłużono kadłub samolotu o ponad dwie stopy (60 cm) aby zrobić dodatkowe miejsce na uzbrojenie i chowane do kadłuba przednie koło podwozia[1]. Poważną zmianą była zmiana silników na gwiazdowe jednostki Wright R-1820-67/69 z turbosprężarkami[1]. W odróżnieniu od eksperymentalnych i będących jeszcze w stadium rozwojowym silników Lockheeda (Pratt & Whitney X-1800[1] lub Continental XI-1430) silniki wybrane przez projektantów Grummana były już w produkcji i były mniej ryzykownym wyborem[4].

Próby[edytuj | edytuj kod]

Grumman XP-50

Prototyp odbył pierwszy lot 18 lutego 1941[4]. W porównaniu z jego problemowym poprzednikiem, XF5F, XP-50 miał lepsze właściwości pilotażowe i znacznie lepsze osiągi na średnim i dużym pułapie[4]. 14 maja w trakcie lotu wybuchła turbosprężarka w prawym silniku poważnie uszkadzając system hydrauliczny samolotu[5]. Pilotujący samolot Robert Hall był zmuszony do opuszczenia samolotu w locie ratując się skokiem na spadochronie[4], a płonący samolot rozbił się w Smithtown Bay w pobliżu Long Island[5]. W momencie straty samolotu przebywał on łącznie w powietrzu zaledwie 20 godzin[3].

Po utracie jedynego prototypu USAAC stracił dalsze zainteresowanie projektem i program został anulowany[4]. Całkowity koszt programu rozwojowego XP-50 wyniósł 353,828 dolarów[5].

XP-65 i F7F[edytuj | edytuj kod]

Po utracie XP-50 w zakładach Grummana zaprojektowano jeszcze jeden dwusilnikowy myśliwiec lądowy - Grumman XP-65 (Grumman Model 51) i czerwcu 1941 USAAC zamówił dwa prototypy tego samolotu[6]. 16 stycznia 1942 zdecydowano o anulowaniu tego kontraktu, ale na podstawie tego projektu opracowano ostatecznie znakomity F7F Tigercat[6].

Opis konstrukcji[edytuj | edytuj kod]

Grumman XP-50 Skyrocket (Grumman Design 46) był dwusilnikowym, jednomiejscowym dolnopłatem[7]. Napęd samolotu stanowiły dwa silniki gwiazdowe typu Wright R-1820-67/69 z turbosprężarkami o mocy 1200 KM każdy z trzypłatowymi śmigłami[3]. Samolot miał podwozie z kołem przednim, wciągana w locie[7].

Planowane uzbrojenie samolotu miały stanowić dwa działka 20 mm i dwa karabiny maszynowe 12,7 mm umieszczone w nosie oraz do 200 funtów (91 kg) bomb[3].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 B. Martin: Grumman XF5F-1 XP-50 Skyrocket. s. 24.
  2. 2,0 2,1 B. Martin: Grumman XF5F-1 XP-50 Skyrocket. s. 21.
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 E. Angellucci: American Fighter. s. 231.
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 4,5 B. Martin: Grumman XF5F-1 XP-50 Skyrocket. s. 25.
  5. 5,0 5,1 5,2 B. Martin: Grumman XF5F-1 XP-50 Skyrocket. s. 26.
  6. 6,0 6,1 B. Martin: Grumman XF5F-1 XP-50 Skyrocket. s. 29.
  7. 7,0 7,1 E. Angellucci: American Fighter. s. 230.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Enzo Angellucci, Peter Bowers: American Fighter: The Definitive Guide to American Fighter Aircraft from 1917 to the Present. Haynes Publishing Group, 1979. ISBN 0-85429-635-2.
  • Bob T. Martin, David Lucabaugh: Grumman XF5F-1 XP-50 Skyrocket (Naval Fighters Number Thirty-One). Naval Fighters. ISBN 0-942612-31-0.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]