Cmentarz wojenny nr 267 – Waryś

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Cmentarz wojenny nr 267
Waryś
Obiekt zabytkowy nr rej. A-1410/M z 27 marca 2014[1]
Ilustracja
Państwo  Polska
Miejscowość Waryś
Typ cmentarza wojenny
Powierzchnia cmentarza 173
Data otwarcia 1914
Data ostatniego pochówku 1915
Architekt Robert Motka
Położenie na mapie gminy Borzęcin
Mapa lokalizacyjna gminy Borzęcin
Cmentarz wojenny nr 267 Waryś
Cmentarz wojenny nr 267
Waryś
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Cmentarz wojenny nr 267 Waryś
Cmentarz wojenny nr 267
Waryś
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa małopolskiego
Cmentarz wojenny nr 267 Waryś
Cmentarz wojenny nr 267
Waryś
Położenie na mapie powiatu brzeskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu brzeskiego
Cmentarz wojenny nr 267 Waryś
Cmentarz wojenny nr 267
Waryś
Ziemia50°03′46,5″N 20°45′43,0″E/50,062917 20,761944

Cmentarz wojenny nr 267 – Waryś – cmentarz z okresu I wojny światowej, zaprojektowany przez Roberta Motkę, znajdujący się na przysiółku Waryś, należącym do miejscowości Borzęcin w gminie Borzęcin, w województwie małopolskim, w powiecie brzeskim. Jeden z ponad 400 zachodniogalicyjskich cmentarzy wojennych zbudowanych przez Oddział Grobów Wojennych C. i K. Komendantury Wojskowej w Krakowie. W VIII okręgu brzeskim cmentarzy tych jest 52[2].

Opis cmentarza[edytuj | edytuj kod]

Cmentarz znajduje się po prawej stronie drogi BielczaRadłów, w odległości około 20 m od drogi, na obrzeżu lasu. Jest z drogi widoczny, oddzielony od niej jest bowiem tylko pasem łąki. Ma kształt prostokąta o łącznej powierzchni 173 m². Ogrodzenie tworzą dwa rzędy stalowych rur rozpięte między solidnymi, murowanymi słupkami. Wejście przez jednoskrzydłową metalową furtkę między dwoma takimi samymi słupkami. Prowadzi od niej do pomnika alejka wysypana tłuczonym kamieniem. Pomnikiem centralnym jest betonowy postument zwieńczony krzyżem łacińskim. Jest na nim tablica inskrypcyjna z datą 1914-1915 i napisem: ERLOSCHEN SIND UNSERE NAMEN ABER UNSERE TÄTEN LEUCHTEN, co w tłumaczeniu na język polski oznacza: “Zgasły nasze imiona, ale nasze czyny świecą”. Na cmentarzu znajdują się 4 oryginalne nagrobki. W ich wnęce są drewniane krzyże łacińskie i tabliczki imienne, a nagrobki pokryte są dachówką[2][3] .

Polegli[edytuj | edytuj kod]

Na cmentarzu pochowanych jest łącznie 56 żołnierzy poległych w I wojnie światowej, w tym[4]:

  • 26 żołnierzy armii austro-węgierskiej. Zidentyfikowano 19 z nich. Walczyli w K.u.K.IR28 i K.u.K.IR59
  • 30 żołnierzy armii rosyjskiej. Zidentyfikowano dwóch.

Zginęli od 21 XII 1914 do 3 I 1915 r[4].

Losy cmentarza[edytuj | edytuj kod]

Po II wojnie nie dbano o cmentarze z I wojny. Ulegały w naturalny sposób niszczeniu przez czynniki pogody i roślinność, zdarzały się też akty wandalizmu. Zaczęto o nie dbać opiero od lat 90[2]. Cmentarz nr 267 zachował się w dość dobrym stanie. Zniknęły rury ogrodzenia, naturalnemu zniszczeniu uległy drewnianene krzyże, ale zachowały się słupki ogrodzeniowe, nagrobki, pomnik centralny i tabliczki imienne z częściowo zatartymi nazwiskami. Cmentarz poddano gruntownemu remontowi. Według R. Frodymy na krzyżu była jeszcze figura Chrystusa, na nowym krzyżu jej nie ma[2][3]. Cmentarz jest systematycznie pielęgnowany i w 2015 r. jest w bardzo dobrym stanie.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo małopolskie. 2018-09-30. [dostęp 30 października 2014].
  2. a b c d Roman Frodyma: Galicyjskie cmentarze wojenne. Tom III. Bochnia-Limanowa-Brzesko. Rewasz, 1998. ISBN 83-85557-52-0.
  3. a b Zachodniogalicyjskie cmentarze wojenne. [dostęp 2015-12-12].
  4. a b Jerzy J. P. Drogomir: Polegli w Galicji Zachodniej 1914-1915 (1918). Tom 3. Tarnów: Muzeum Okręgowe w Tarnowie, 2005. ISBN 83-85988-57-2.
Cmentarz wojenny nr 267 - Waryś 5.jpg
Cmentarz267d.jpg
Cmentarz wojenny nr 267 - Waryś 1.jpg
Cmentarz wojenny nr 267 - Waryś 4.jpg