Portal:Fantastyka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Portal

Wikiprojekt

Ocena i poprawa jakości

Do napisania

Fantastyka – gatunek literacki, a także filmowy, komiksowy, gier a niekiedy i malarstwa. Polega ona na kreowaniu istot, które są wytworem wyobraźni, części świata lub całej rzeczywistości zupełnie odmiennej od tej, którą znamy z życia.

Bryce-demo-May00PicOfMonth.JPG

Wybrany artykuł

Amber to w cyklu powieści Rogera Zelazny’ego miasto, będące stolicą państwa Amberu.

Miasto

Zarówno miasto jak i Zamek Amber wybudowane zostało na zboczu góry Kolvir. Na jej szczycie znajduje się formacja skalna przypominająca schody. W pogodną księżycową noc nad wierzchołkiem pojawia się widmowe miasto Tir na Nog'th, będące odbiciem (Cieniem) Amberu na niebie.

Inny Cień Amberu znajduje się trzydzieści kilometrów na południe od Kolviru na dnie morza. Rebma, bo o niej mowa, jak sama nazwa wskazuje, jest jego lustrzanym odbiciem.

Samo miasto jest podzielone na dwie główne części: wschodnia jest przede wszystkim mieszkalna, natomiast zachodnia - kupiecka.

Sam świat, w którym znajduje się miasto i zamek, jest pierwszym cieniem prawdziwego Amberu tj. miejsca, gdzie pierwszy władca Oberon wraz z Dworkinem po odejściu z Dworców Chaosu wykreślili Wzorzec.

Miasto jako takie jest archetypem miasta miast. Jest ono w mniej lub bardziej doskonały sposób odbite w nieskończonej liczbie Cieni, a jego mieszkańcy powtarzają w mniej lub bardziej niedoskonały sposób czyny prawdziwych Amberytów. Ten model archetypicznego miasta jest znany w literaturze antycznej. Cały znany świat bierze początek z Amberu, i jest to w pewnym sensie szeroko pojęta oś istnienia wszystkiego. Dlatego tak wiele namiętności, żądzy władzy i miłości budzi Amber w Amberytach. Wykazują oni silne przywiązanie i sentyment do miejsca, mimo swojej - również archetypicznej - głębokiej nieufności do swoich braci i sióstr.

Wybrana grafika

Tenniel-TheRaven.jpg

Ilustracja do poematu Kruk Edgara Allana Poe'go, autorstwa Johna Tenniela

Wybrany cytat

Pomyślcie tylko, co za głupota pozwalać ludziom na złożone gry, które nie przyczyniają się w ogóle do wzrostu spożycia. Czyste szaleństwo. Dziś zarządcy nie zezwolą na żadną nową grę, która nie będzie wymagać oprzyrządowania co najmniej takiego jak w najbardziej złożonych spośród istniejących już gier. Aldous Huxley, „Nowy wspaniały świat

Wybrana biografia

H.G. Wells by Beresford.jpg

Herbert George Wells (ur. 21 września 1866 w Bromley, zm. 13 sierpnia 1946 w Londynie) – brytyjski pisarz i biolog. Po napisaniu powieści takich jak Wojna światów, Wehikuł czasu i Wyspa doktora Moreau stał się jednym z pionierów gatunku science fiction.

Wells tworzył bardzo dużo. Pisał również pod pseudonimem Reginald Bliss. Książki Niewidzialny człowiek czy Wojna światów stały się kanonem gatunku. Adaptacja radiowa Wojny światów wykonana przez Orsona Wellesa wywołała w 1938 r. panikę w USA, gdyż słuchacze uznali słuchowisko za relację z prawdziwej inwazji. Wojna światów doczekała się również wersji muzycznej. „Jeff Wayne’s Musical Version of the War of the Worlds” to jedno z ciekawszych dzieł muzyki rozrywkowej lat 70. XX wieku. W rolę narratora wcielił się Richard Burton. Kolejne reedycje płyty ukazały się w latach 1995 i 2005. Wojna światów została sfilmowana dwukrotnie – w 1953 i 2005 r. przez Stevena Spielberga (adaptacja budzi jednak liczne kontrowersje).

Najsłynniejsza powieść Wellsa Wehikuł czasu, opublikowana w 1895 roku, doczekała się licznych wydań na całym świecie. Również zekranizowana dwukrotnie, po raz pierwszy w 1960 r., po raz drugi w 2002.

Czy wiesz, że

Wybrany serial telewizyjny

Xena: Wojownicza księżniczka (ang. Xena: Warrior Princess) – serial fantasy produkcji amerykańsko-nowozelandzkiej. Xena to imię głównej bohaterki serialu granej przez Lucy Lawless. Zdjęcia kręconego na terenie Nowej Zelandii w latach 1995-2001. W latach 2003- 2005 serial emitowany był w TV4, a w 2013 roku w TV PULS.

Postać Xeny po raz pierwszy pojawiła się w serialu Herkules (ang. Hercules: The Legendary Journeys). Ponieważ postać ta spodobała się widzom, producenci zdecydowali się nakręcić spin off z Xeną w roli głównej.

Opis fabuły

Xena to wojowniczka, która po długiej "karierze" zabijaki, pirata i herszta opowiada się po stronie dobra. Rozpoczyna walkę ze złem, które poprzednio było jej codziennością. Staje się postacią pozytywną. Na swej nowej drodze przypadkiem trafia do Potadei, mieściny napadniętej przez jej byłą armię. Staje w obronie mieszkańców. Tam też poznaje młodą dziewczynę – Gabrielę (Renée O’Connor), marzycielkę, dobrą duszę, która pchana ciekawością świata i zafascynowana Xeną, porzuca dom, narzeczonego i rodzinę, aby wyruszyć za wojowniczką.

Wybrany film

Ucieczka z Nowego Jorku (Escape From New York) – film science fiction z roku 1981 w reżyserii Johna Carpentera.

Fabuła

Rok 1997. Manhattan jest odciętą od świata, otoczoną murem wyspą, na którą zsyłani są najgroźniejsi przestępcy. Rządzą się własnymi prawami, a przeżyje ten, kto dostosuje się do panujących tam warunków. W wyniku katastrofy lotniczej samolot prezydenta Stanów Zjednoczonych rozbija się na wyspie, a on sam zostaje schwytany przez kryminalistów. Szef więzienia (Lee Van Cleef) zleca uwolnienie głowy państwa skazańcowi i ekskomandosowi. Jeśli Snake Plissken (Kurt Russell) wypełni zadanie, jego wyrok zostanie anulowany.

Film jest przedstawieniem alternatywnej przyszłości, w której dzielnica Nowego Jorku – wyspa Manhattan stała się zamkniętym więzieniem strzeżonym jedynie od zewnątrz przez specjalne jednostki policji. Więźniowie znajdujący się na wyspie są pozostawieni samym sobie, a dzielnica przeznaczona na więzienie jest ciągle przez nich dewastowana.

Czasopisma fantastyczne

Kategorie

Informacje techniczne

  • Współpraca
Jeśli chciałbyś podjąć dłuższą współpracę, zapraszamy do Wikiprojektu
  • Infoboksy przydatne
Artysta infobox (opis)
Książka (opis)
Film infobox (opis)
Czasopismo infobox (opis)
Serial infobox (opis)


Wybrany wyróżniony artykuł

American Horror Story: Roanoke to szósty sezon amerykańskiego serialu telewizyjnego American Horror Story. Składa się z dziesięciu odcinków, wyemitowanych przez stację FX między 14 września a 16 listopada 2016 roku. Polska premiera każdego odcinka odbywała się na antenie Fox dzień po pierwszej emisji w FX.

Zgodnie z antologiczną formą serialu, Roanoke stanowi odrębny miniserial, niezależny od pozostałych sezonów. Wydarzenia opierają się na legendzie zaginionej w tajemniczych okolicznościach XVI-wiecznej kolonii Roanoke. Duchy osadników nie chcą wyrazić zgody na zasiedlenie terenów Roanoke, dlatego prześladują każdego, kto zamieszkuje w stojącym tam domu. Seria jest podzielona na dwie części, realizowane w formie dwóch programów dokumentalnych. W pierwszej części, My Roanoke Nightmare, główni bohaterowie, Matt i Shelby Millerowie oraz Lee Harris, opowiadają o swoim pobycie w domu, a aktorzy odtwarzają ich relację. W drugiej części, Return to Roanoke: Three Days in Hell, Millerowie, Lee i aktorzy z poprzedniego programu powracają do posesji, gdzie ponownie stają się ofiarą duchów.

Roanoke, podobnie jak poprzednie sezony, został stworzony przez Ryana Murphy’ego i Brada Falchuka. Do obsady powrócili aktorzy z poprzednich serii: Evan Peters, Sarah Paulson, Lily Rabe, Denis O’Hare, Kathy Bates, Angela Bassett, Frances Conroy, Wes Bentley, Lady Gaga, Cheyenne Jackson, Taissa Farmiga, Finn Wittrock, Leslie Jordan, Adina Porter i Robin Weigert. Po raz pierwszy w historii American Horror Story wystąpili Cuba Gooding Jr. i André Holland.

Wybrany artysta fantastyczny

Kartka z kalendarza

17 października

Urodzili się

Wybrany utwór literacki

Diamentowy wiek (tytuł oryg. The Diamond Age) – powieść fantastyczno-naukowa amerykańskiego pisarza Neala Stephensona. Powieść ukazała się w 1995 r., polskie wydanie, w tłumaczeniu Jędrzeja Polaka, wydało wydawnictwo Zysk i S-ka w 1997 r. Powieść otrzymała nagrody Hugo i Locus w 1996 r. Zaliczana jest do postcyberpunku.

Fabuła

Ziemia przyszłości to świat, w którym domowe kompilatory materii potrafią stworzyć niemal każdy żądany przedmiot, a los człowieka zdeterminowany jest przez przynależność do grupy i umiejętność szybkiego reagowania na nadarzające się okazje. Bohaterką jest mała dziewczynka, która przypadkowo weszła w posiadanie pewnej super inteligentnej nanotechnologicznej książki, która ją uczy i wychowuje.

Literatura

Books-aj.svg aj ashton 01e.svg
  • Andrzej Niewiadowski, Antoni Smuszkiewicz, Leksykon polskiej literatury fantastycznonaukowej, Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 1990, ​ISBN 83-210-0892-5
  • Robert Reginald. Contemporary Science Fiction Authors
  • Twentieth-Century Science-Fiction Writers.Edited by Curtis C. Smith- London, 3rd edition, 1993
  • Brian M. Stableford - Science Fact and Science Fiction: An Encyclopedia -London: Routledge, 2006 [encyclopedia]
  • http://sf-encyclopedia.uk/fe.php
  • The Encyclopedia of Science Fiction
  • http://www.sf-encyclopedia.com/category/culture/publication#articlesB
  • David William Pringle. The Ultimate Encyclopedia of Science Fiction: The Definitive Illustrated Guide (London: Carlton, 1996) [encyclopedia: hb/photographic]
  • Sam Lundwall. Bibliografi över science fiction & fantasy 1741-1996 ["Bibliography of Science Fiction & Fantasy 1741-1996"] (Stockholm, Sweden: Lundwall Fakta & fantasi, 1997) [bibliography: hb/]
  • Sam Lundwall.Illustrerad bibliografi over science fiction & fantasy 1741-1973. ["Illustrated Bibliography of Science Fiction & Fantasy, 1741-1973"] (Stockholm, Sweden: Lindqvist, 1974) [bibliography: hb/]
  • James Edwin Gunn. Inside Science Fiction: Essays on Fantastic Literature (San Bernardino, California: The Borgo Press, 1992) [nonfiction: coll: hb/]
  • George Reginald Turner. The Unrelenting Gaze: George Turner's Non-Fiction: A Selection (Collingwood, Victoria: SF Commentary 76, 2000) [nonfiction: coll: pb/Ditmar]
  • Sheldon Ronald Jaffery. Horrors and Unpleasantries: A Bibliographical History and Collector's Price Guide to Arkham House (Bowling Green, Ohio: Bowling Green University Popular Press, 1982) [nonfiction: hb/Gary Drumm]
  • Энциклопедия фантастики.Кто есть кто. Под ред. Вл. Гакова - Минск: Галаксиас, 1995 - 694с.

Nowe artykuły

Strony internetowe

Możecie dodawać tutaj linki do stron internetowych, artykułów na temat fantastyki

Pokrewne artykuły

Fantastyka w siostrzanych projektach Wikimedia

Inne portale Wikipedii

Portal.svg