Stanisław Osiecki

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Stanisław Osiecki
Stanisław Osiecki.jpg
Data i miejsce urodzenia 20 maja 1875
Ciechanów, Królestwo Polskie
Data i miejsce śmierci 12 maja 1967
Warszawa, Polska
Minister reform rolnych
Okres od 27 lipca 1923
do 15 grudnia 1923
Przynależność polityczna Polskie Stronnictwo Ludowe „Piast”
Poprzednik funkcja utworzona
Następca Zdzisław Ludkiewicz
Minister przemysłu i handlu
Okres od 20 listopada 1925
do 15 maja 1926
Przynależność polityczna Polskie Stronnictwo Ludowe „Piast”
Poprzednik Czesław Klarner
Następca Hipolit Gliwic
Wicemarszałek Sejmu Ustawodawczego
(II RP)
Okres od 1919
do 1 grudnia 1922
Przynależność polityczna Polskie Stronnictwo Ludowe „Piast”
Wicemarszałek Sejmu I kadencji
(II RP)
Okres od grudnia 1922
do 21 listopada 1925
Przynależność polityczna Polskie Stronnictwo Ludowe „Piast”
Prezes Stronnictwa Ludowego „Roch”
Okres od czerwca 1940
do października 1944
Przynależność polityczna Stronnictwo Ludowe „Roch”
Poprzednik Maciej Rataj
Następca Kazimierz Bagiński
Odznaczenia
Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski
Grób Stanisława Osieckiego na warszawskim Cmentarzu Powązkowskim

Stanisław Osiecki, ps. „Kowalski” (ur. 20 maja 1875 w Ciechanowie, zm. 12 maja 1967 w Warszawie) – polski działacz ruchu ludowego, poseł na Sejm II RP (na Sejm Ustawodawczy oraz I kadencji), senator III kadencji (1930–1935), minister w rządach II Rzeczypospolitej. Po II wojnie światowej poseł do Krajowej Rady Narodowej, potem poseł na Sejm Ustawodawczy, wolnomularz[1], taternik.

Życiorys[edytuj]

W latach 1905–1907 działał w Polskim Związku Ludowym. Był członkiem Zarządu utworzonego w 1906 w Królestwie Kongresowym Towarzystwa Kultury Polskiej[2]. W latach 1907–1915 związany z tygodnikiem „Zaranie”. W związku z działalnością niepodległościową był aresztowany przez władze carskie Imperium Rosyjskiego, więziony i wydalony z granic państwa[3]. Był jednym z czołowych działaczy Komisji Porozumiewawczej Stronnictw Demokratycznych[4]. W latach 1915–1920 członek Zarządu Głównego PSL „Wyzwolenie”, następnie związał się z Wincentym Witosem. W konsekwencji w latach 1921–1931 członek Rady Naczelnej i w latach 1920–1921 i 1925–1931 członek Zarządu Głównego PSL „Piast”.

W latach 1919–1925 poseł na Sejm RP (21 listopada 1925 zrzekł się mandatu) i wicemarszałek Sejmu. W 1923 prezes Głównego Urzędu Ziemskiego i minister reform rolnych w rządzie Wincentego Witosa (tzw. Chjeno-Piast). W latach 1925–1926 minister przemysłu i handlu w rządach Aleksandra Skrzyńskiego i Wincentego Witosa.

Po zjednoczeniu stronnictw ludowych w latach 1931–1933 skarbnik Naczelnego Komitetu Wykonawczego Stronnictwa Ludowego, w latach 1933–1939 członek Rady Naczelnej SL. Pełnił obowiązki senatora III kadencji wybranego z listy Centrolewu (1930–1935).

W okresie okupacji niemieckiej w latach 1940–1944 przewodniczący Centralnego Kierownictwa Ruchu Ludowego w ramach Polskiego Państwa Podziemnego.

Po zakończeniu II wojny światowej w latach 1947–1948 członek Rady Naczelnej PSL (w tzw. grupie Kiernika), w latach 1946–1947 poseł do KRN, w latach 1947–1950 poseł na Sejm Ustawodawczy z okręgu Bydgoszcz. Po zrzeczeniu się mandatu zakończył działalność polityczną.

Odznaczony Krzyżem Komandorskim Orderu Polonia Restitua.

Działalność pozapolityczna[edytuj]

Pracę partyjną i parlamentarną łączył z funkcją prezesa (1932–1936) warszawskiego Oddziału Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego. Był między innymi inicjatorem budowy schroniska na Hali Gąsienicowej, gdzie jego działalność w 1969 upamiętniono tablicą pamiątkową. Dokonał też kilku pierwszych wejść w Tatrach. W 1925 wraz z Mariuszem Zaruskim oraz Stanisławem Zdybem dokonał pierwszego zimowego wejścia na nartach z Koziej Dolinki na Zmarzłą Przełęcz.

Pełnił także funkcję przewodniczącego Związku Polskich Towarzystw Turystycznych, był członkiem honorowym Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego oraz Polskiego Towarzystwa Turystyczno-Krajoznawczego. Był działaczem sportowym Warszawskiego Towarzystwa Wioślarskiego.

Życie prywatne[edytuj]

Pradziad Stanisława Osieckiego, Wojciech, był majorem Wojska Polskiego, kawalerem orderu Virtuti Militarii i Legii Honorowej oraz uczestnikiem wojny polsko-rosyjskiej 1831. Rodzicami Stanisława Osieckiego byli Ignacy i Maria z Mihwockich.

Jego pierwszą żoną była Józefa z domu Filipowicz (zm. 1919). Miał z nią dwóch synów: Tadeusza i Stefana który był taternikiem i filmowcem.

Stanisław Osiecki spoczywa na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (kw. 184–IV–1)[5].

Przypisy

  1. Ludwik Hass, Ambicje, rachuby, rzeczywistość: wolnomularstwo w Europie Środkowo-Wschodniej 1905–1928, Warszawa 1984, s. 370.
  2. Janina Bemówna, Towarzystwo Kultury Polskiej, w: Nasza walka o szkołę polską 1901–1917: opracowania, wspomnienia, dokumenty, t. II, warszawa 1934, s. 187–188.
  3. Życiorysy nowych ministrów. „Gazeta Lwowska”, s. 2, Nr 270 z 22 listopada 1925. 
  4. Jerzy Pająk, Zjazdy Okręgowej Komisji Porozumiewawczej Stronnictw Niepodległościowych w Kielcach w listopadzie 1917 roku, w: Między Wisłą a Pilicą. Studia i materiały historyczne pod red. K. Brachy i S. Wiecha, t. 1, 2000, s. 305
  5. Cmentarz Powązkowski w Warszawie. (red.). Krajowa Agencja Wydawnicza, 1984. ISBN 83-03-00758-0.

Bibliografia[edytuj]

  • (red.) Jacek Majchrowski, Kto był kim w II Rzeczypospolitej, Warszawa 1994
  • Piotr Majewski: Posłowie i Senatorowie Rzeczypospolitej Polskiej 1919–1939. Słownik Biograficzny. Grzegorz Mazur (red.). Warszawa: Wydawnictwo Sejmowe, tom IV M-P, 2009, s. 280–281. ISBN 978-83-7059-875-4.
  • (red. Romuald Turkowski), Opozycja parlamentarna w Krajowej Radzie Narodowej i Sejmie Ustawodawczym 1945–1947, Warszawa 1997
  • Marian Matusiak, Tatrzański Szlak na Powązkach