Lekkie Podwozie Gąsienicowe

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Lekkie Podwozie Gąsienicowe
Ilustracja
LPG w wersji wozu dowodzenia (WD)
Dane podstawowe
Państwo  Polska
Producent Huta Stalowa Wola
Typ pojazdu transporter opancerzony
Trakcja gąsienicowa
Załoga 2+
Historia
Prototypy 2009
Produkcja od 2010
Dane techniczne
Silnik 6 cylindrowy silnik wysokoprężny MTU 6V199 TE20
o mocy 260 kW
Transmisja automatyczna, ZF LSG-1000
Pancerz STANAG 4569 Poziom I
Długość 7,37 m
Szerokość 2,87 m
Prześwit 0,4 m
Osiągi
Prędkość 60 km/h
Zasięg 500 km
Pokonywanie przeszkód
Brody (głęb.) 1,2 m
Rowy (szer.) 2,0 m
Kąt podjazdu 60%
Przechył boczny 30%
Dane operacyjne
Wyposażenie
pokładowy zestaw urządzeń łączności wewnętrznej FONET
Użytkownicy
 Polska

Lekkie Podwozie Gąsienicowe (LPG), również: Uniwersalny Nośnik Gąsienicowy[potrzebny przypis] – polski lekki transporter opancerzony i podwozie systemów uzbrojenia opracowane przez Centrum Produkcji Wojskowej HSW.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pojazd został skonstruowany w odpowiedzi na potrzebę wozu dowodzenia dla Dywizjonowego Modułu Ogniowego Regina samobieżnych armatohaubic Krab. Początkowo w 2004 roku wóz dowodzenia systemu kierowania ogniem Azalia zabudowano na kołowym transporterze Ryś, który jednak nie został przyjęty w szerszym zakresie na uzbrojenie Wojska Polskiego[1]. W 2008 roku Wojska Lądowe zdecydowały wykorzystać na potrzeby wozów dowodzenia przebudowane podwozia wycofywanych haubic samobieżnych 2S1 Goździk z rodziny transporterów MT-LB, produkowanych wcześniej przez Hutę Stalowa Wola (HSW) na licencji radzieckiej[1]. Głęboka przebudowa pojazdów została opracowana przez Centrum Produkcji Wojskowej HSW we współpracy z niemiecką firma FFG (Flensburger Fahrzugbau GmbH), która opracowała nowoczesny zespół napędowy G4 typu powerpack (silnik ze skrzynią biegów i osprzętem), hydrostatyczny układ przeniesienia napędu i stanowisko kierowcy[1]. W ten sposób powstał pojazd nazwany przez producenta Lekkie Podwozie Gąsienicowe (LPG), określany też od pierwszego zastosowania jako WD/WDSz[1]. Wykorzystano w nim między innymi układ jezdny i elementy dolnej i przedniej płyty haubicy 2S1, a wyższa przednia płyta i nadbudówka zostały wykonane na nowo w HSW z blach pancernych grubości 10 mm[1]. Do wytworzenia jednego LPG potrzebne były elementy dwóch podwozi 2S1[1].

Pierwszy prototyp LPG został ukończony w 2009 roku i zaprezentowany na salonie MSPO we wrześniu[1]. Po skompletowaniu w wersji dowódczej, pierwsze cztery pojazdy dowodzenia zostały przekazane armii 30 listopada 2012 roku[1]. Do 2017 roku 11 Mazurski Pułk Artylerii otrzymał etatowe 11 pojazdów (2 WDSz dowódcy i szefa sztabu dywizjonu i 9 WD dowódców baterii i plutonów ogniowych)[1]. Do 2024 roku mają być dostarczone dalsze 44 pojazdy, w tym 4 WDSz[1].

W 2019 roku zaprezentowano dla moździerza samobieżnego M120G demonstrator pojazdu z zawieszeniem hydropneumatycznym firmy Horstman[2]. Dalszy rozwój zakłada zastosowanie ulepszonego układu jezdnego z sześcioma kołami nośnymi w miejsce siedmiu i trzema kołami podtrzymującymi na każdej z burt i rezygnację z elementów podwozia 2S1 na rzecz nowo wykonanych[2]. Pozwoli to na zwiększenie masy pojazdu z 18 do 21 ton, a przy tym zmniejszenie pracochłonności wykonania[2].

Opis[edytuj | edytuj kod]

Konstrukcja pojazdu opiera się na podwoziu produkowanych w HSW licencyjnych haubic samobieżnych 2S1 Goździk[1]. Podwozie posiada 7 par kół jezdnych.

Największą różnicą, w stosunku do protoplasty, poza wyglądem kadłuba, jest zastosowany system napędowy. Napęd stanowi chłodzony cieczą, 6-cylindrowy silnik wysokoprężny MTU 6V199 TE20 o mocy 260 kW[3] i maksymalnym momencie obrotowym 1730 Nm[4]. Jednostka napędowa sprzężona jest z automatyczną przekładnią LSG-1000[4] marki ZF Friedrichshafen AG.

Identycznie jak w MT-LB, zespół napędowy w postaci power-packa[5], umieszczony jest z przodu pojazdu, co poprawia bezpieczeństwo załogi oraz usprawnia serwisowanie. Pokrewny z MT-LB jest natomiast gąsienicowy układ bieżny oraz zawieszenie, tj. przednie koła napędowe i siedem kół nośnych po każdej stronie. Zawieszenie indywidualne na wałkach skrętnych. Pomimo stosunkowo niewielkiej masy (16-17 t.)[4] pojazd nie posiada zdolności pływania[5]. Podwozie posiada możliwość zainstalowania systemu wieżowego, osadzonego w tylnej części kadłuba.

Wersje[edytuj | edytuj kod]

Artyleryjski Wóz Dowodzenia WD – wóz dowódczy na podwoziu gąsienicowym[3]. Artyleryjskie wozy dowodzenia przeznaczone są do realizacji przedsięwzięć w zakresie przygotowania i kierowania ogniem, rozwijania punktów dowodzenia, pozyskiwania i opracowywania danych o warunkach strzelania oraz informacji rozpoznawczych, niezbędnych do rażenia obiektów przeciwnika. Wozy te zapewniają samodzielne działanie plutonów ogniowych w systemie dowodzenia i kierowania ogniem. W przypadku zniszczenia Wozu dowodzenia dowódcy kompanii wsparcia, Wozy dowodzenia dowódców plutonów ogniowych przejmują jego zadania[6]. Wóz wyposażony jest w:

  • informatyczno-elektroniczny system kierowania ogniem TOPAZ[6],
  • uzbrojenie pokładowe w postaci karabinu maszynowego 7,92 mm UKM-2000 zamontowanego na obrotnicy (zapas 2000 nabojów)[1],
  • przyrządy obserwacyjne do prowadzenia obserwacji w dzień i w nocy dla dwóch członków załogi, w tym dowódcy[6],
  • urządzenie filtrowentylacyjne oraz system obrony przed bronią ABC[6],
  • system samoobrony Obra-3C SSP-1C z 12 wyrzutniami granatów kalibru 81 mm[1],
  • system przeciwpożarowy w przedziale silnikowym i układ tłumienia wybuchu w przedziale załogowym[6],
  • środki łączności wewnętrznej i zewnętrznej oraz wyposażenie teleinformatyczne wraz z odbiornikiem GPS[6].

Pojazd wchodzi w skład Dywizjonowego Modułu Ogniowego (DMO) Regina dla armatohaubic AHS Krab[7]. Kadłub pojazdu zapewnia ochronę balistyczną na poziomie I wg. STANAG 4569[6].

Wóz Dowódczo-sztabowy WDSz – wóz dowódczo-sztabowy. Wozy dowódczo-sztabowe i dowódcze przeznaczone są do zapewnienia miejsc pracy dowódcy dywizjonu, szefowi sztabu, dowódcy baterii i dowódcy plutonu ogniowego oraz współpracujących z nimi osób funkcyjnych, wspomagania informatycznego procesów planistyczno-decyzyjnych w systemie dowodzenia i kierowania ogniem dywizjonu, oraz utrzymywania łączności[8]. Wóz wyposażony jest w:

  • pokładowy zespół agregatu prądotwórczego[8],
  • urządzenie filtrowentylacyjno-klimatyzacyjne[8],
  • system samoobrony pojazdu Obra-3 SSP-1[8],
  • system przeciwpożarowy i tłumienia wybuchu KIDDE-DEUGRA[8],
  • uzbrojenie pokładowe w postaci karabinu UKM-2000 zamontowanego na obrotnicy[8],
  • dwa ogrzewacze Air Top EVO 5500[8],
  • pokładowy zestaw urządzeń łączności wewnętrznej FONET oraz łączność zewnętrzna[8],
  • wyposażenie teleinformatyczne wraz z odbiornikiem GPS[8],
  • informatyczno-elektroniczny system kierowania ogniem TOPAZ[8].

Pojazd wchodzi w skład Dywizjonowego Modułu Ogniowego (DMO) Regina dla armatohaubic AHS Krab[7]. Kadłub pojazdu zapewnia ochronę balistyczną na poziomie I wg. STANAG 4569[6].

SMG 120/M120G Rak – nośnik gąsienicowy automatycznie ładowanego moździerza kalibru 120 mm. Nośnik ten pozwala na pokonywanie wzniesień o nachyleniu do 60%, posiada przechył boczny wynoszący 30%. Możliwe jest także pokonywanie przeszkód pionowych o wysokości do 0,4 metra, rowów o szerokości 2 metrów oraz brodzenia do głębokości 1,5 metra. Opancerzenie zapewnia odporność balistyczną zgodną z poziomem I wg STANAG 4569[9].

Prototyp został wykonany w 2012 roku i ukończył badania kwalifikacyjne w 2015 roku, a w kwietniu 2021 roku został przekazany do eksploatacji w Centrum Szkolenia Artylerii i Uzbrojenia w Toruniu[10]. Dalsze moździerze Rak na podwoziu gąsienicowym do tej pory nie były zamawiane (stan na 2021 rok), natomiast zamawiano moździerze na podwoziu kołowym[10].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e f g h i j k l m Kiński 2021 ↓, s. 13-14.
  2. a b c Kiński 2021 ↓, s. 17-18.
  3. a b KT, Armatohaubica kalibru 155 mm Krab, defence24.pl, 9 grudnia 2012 [dostęp 2014-04-24] [zarchiwizowane z adresu 2014-04-24] (pol.).
  4. a b c HSW, Wozy dowódczo-sztabowe (WDSz) i dowódcze (WD), Huta Stalowa Wola S.A. [dostęp 2014-04-24] [zarchiwizowane z adresu 2014-04-24] (pol.).
  5. a b e-RAPORT MSPO 1/2009 – Stalowowolskie nowości MSPO, Altair, 31 sierpnia 2009 [dostęp 2014-04-24] [zarchiwizowane z adresu 2014-04-24] (pol.).
  6. a b c d e f g h Artyleryjski wóz dowodzenia AWD na podwoziu gąsienicowym.
  7. a b Pierwszy moduł Regina, www.milmag.pl [dostęp 2021-01-21] (pol.).
  8. a b c d e f g h i j Wóz dowódczo-sztabowy / dowódczy na podwoziu gąsienicowym.
  9. Moździerze samobieżne 120 mm (HSW).
  10. a b Kiński 2021 ↓, s. 16.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Andrzej Kiński. Zmodyfikowane podwozie gąsienicowe do moździerza Rak i wozów dowodzenia - nowa propozycja Huty Stalowa Wola. „Wojsko i Technika”. Nr 5/2021, maj 2021. Warszawa. ISSN 2450-1301. 

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]