Przemysław Czarnek

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Przemysław Czarnek
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 11 czerwca 1977
Koło
Minister edukacji i nauki
Okres od 19 października 2020
Przynależność polityczna Prawo i Sprawiedliwość
Poprzednik Dariusz Piontkowski, Wojciech Murdzek[a]
Wojewoda lubelski
Okres od 8 grudnia 2015
do 11 listopada 2019
Przynależność polityczna Prawo i Sprawiedliwość
Poprzednik Wojciech Wilk
Odznaczenia
Srebrna Odznaka „Zasłużony dla Ochrony Przeciwpożarowej” Krzyż Oficerski Orderu „Za Zasługi dla Litwy”

Przemysław Czarnek (ur. 11 czerwca 1977 w Kole) – polski prawnik i polityk, nauczyciel akademicki.

Doktor habilitowany nauk prawnych, wykładowca Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego. Wojewoda lubelski (2015–2019), poseł na Sejm IX kadencji (od 2019), minister edukacji i nauki w drugim rządzie Mateusza Morawieckiego (od 2020).

Życiorys

Wykształcenie, działalność naukowa

Dzieciństwo spędził w Goszczanowie. Jego matka była pielęgniarką, a ojciec kierowcą zawodowym[1]. W wieku 15 lat[1] zamieszkał w Lublinie, gdzie ukończył II Liceum Ogólnokształcące im. Hetmana Jana Zamoyskiego, a w 2001 studia prawnicze na Wydziale Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II. Podjął następnie studia doktoranckie na WPPKiA tej samej uczelni[2]. W 2006 uzyskał stopień doktora nauk prawnych na podstawie pracy pt. Zasady państwa prawnego i sprawiedliwości społecznej w praktyce ustrojowej III Rzeczypospolitej Polskiej. Habilitował się również na WPPKiA KUL w 2015 w oparciu o dorobek naukowy i rozprawę zatytułowaną Wolność gospodarcza. Pierwszy filar społecznej gospodarki rynkowej. Specjalizuje się w zagadnieniach z zakresu prawa konstytucyjnego[3]. Jednym z recenzentów osiągnięć i aktywności naukowej Czarnka, gdy ubiegał się o habilitację, był prof. Dariusz Dudek, który był promotorem zarówno jego pracy magisterskiej, jak i doktorskiej[4].

W 2003 został zatrudniony w Katedrze Prawa Konstytucyjnego KUL[2]. Pracował także na Akademii Leona Koźmińskiego oraz w Wyższej Szkole Handlowej w Radomiu[3]. W 2020 r. zgodnie z wymaganiami dostosowania stanowisk do nowej ustawy został profesorem uczelni na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim[5][b].

Działalność polityczna

W wyborach samorządowych w 2002 kandydował bez powodzenia do lubelskiej rady miejskiej[8].

8 grudnia 2015 został powołany na stanowisko wojewody lubelskiego[9]. W 2017 odznaczony Srebrną Odznaką „Zasłużony dla Ochrony Przeciwpożarowej”[10]. W 2019 odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu „Za zasługi dla Litwy”[11].

W wyborach parlamentarnych w 2019 Przemysław Czarnek wystartował do Sejmu w okręgu nr 6 (Lublin) z drugiego miejsca na liście Prawa i Sprawiedliwości. Otrzymał 87 343 głosy, co było najwyższym indywidualnym wynikiem w okręgu; uzyskał wówczas mandat posła IX kadencji[12]. W związku z wyborem złożył rezygnację z funkcji wojewody lubelskiego[13], zakończył urzędowanie na tym stanowisku 11 listopada 2019[14].

Minister edukacji i nauki

19 października 2020 został powołany przez prezydenta RP na urząd ministra edukacji i nauki w drugim rządzie Mateusza Morawieckiego[15], pomimo znikomego dorobku naukowego i niewielkiej ilości publikacji akademickich[16]. Początkowo Czarnek miał zostać powołany 5 października, wraz z resztą składu rządu, jednak z powodu pozytywnego wyniku testu na SARS-CoV-2 uroczystość jego zaprzysiężenia opóźniła się o prawie dwa tygodnie[17].

Jego nominacja na stanowisko ministra doprowadziła do protestów części młodzieży szkolnej, środowiska nauczycielskiego i naukowego oraz polityków partii opozycyjnych i organizacji pozarządowych. Demonstracje oraz pikiety sprzeciwiające się jego desygnacji miały miejsce w pierwszych tygodniach października 2020 m.in. w Krakowie[18], Lublinie[19][20], Łodzi[21], Olsztynie[22], Warszawie[23][24] oraz Wrocławiu[25]. 5 października Forum Młodych Nowoczesnych zainicjowało ogólnopolską akcję „Czarny Tydzień”, w ramach której uczniowie, w geście protestu przeciwko nominacji Czarnka, przychodzili do szkół ubrani na czarno[26][27][28]. Krytycznie co do wyznaczenia Przemysława Czarnka na ministra edukacji i nauki odnieśli się również:

Ponadto swoje zaniepokojenie co do kandydatury Czarnka wyraziło w specjalnym oświadczeniu ponad 100 osób związanych z nauką i kulturą – w tym pracownicy naukowi takich uczelni jak UW, UJ, czy KUL, członkowie PAN, działacze organizacji pozarządowych, artyści, publicyści oraz intelektualiści[34][35] – a także Związek Nauczycielstwa Polskiego[36]. W odpowiedzi na kontrowersje wokół nominacji Czarnka:

Kontrowersje

Wypowiedzi na temat osób LGBT

Różni politycy, publicystki i działacze społeczni określali wypowiedzi oraz prezentowane publicznie poglądy Przemysława Czarnka jako homofobiczne[25][39][40][41][42].

We wrześniu 2018 Przemysław Czarnek opublikował film na swoim kanale w serwisie YouTube, w którym komentował I Marsz Równości w Lublinie, stwierdzając w nim m.in., że takie inicjatywy służą promocji „zboczeń, dewiacji, wynaturzeń”. W związku z tą wypowiedzią organizator marszu Bartosz Staszewski skierował wobec niego prywatny akt oskarżenia[43]. Ostatecznie sprawa zakończyła się umorzeniem w wyniku ugody zawartej między stronami[44].

W kwietniu 2019 Czarnek miał zachęcać radnych sejmiku województwa lubelskiego do głosowania za przyjęciem stanowiska sprzeciwiającego się „wprowadzeniu ideologii LGBT do wspólnot samorządowych”, twierdząc, iż „będę mógł uhonorować państwa, przedstawicieli sejmiku, stosownym medalem i dyplomem w związku z mam nadzieję uchwałą, którą państwo dzisiaj podejmiecie”. W maju 2019 Czarnek uhonorował samorządowców, którzy zagłosowali za przyjęciem stanowiska, w wyniku czego ówczesny radny z Koalicji Obywatelskiej Jacek Bury złożył zawiadomienie o popełnieniu przez Czarnka przestępstwa. Śledczy Prokuratury Rejonowej Lublin-Południe umorzyli śledztwo w tej sprawie, twierdząc, że czyn nie wyczerpuje znamion przestępstwa, gdyż Czarnek nie obiecał niczego samorządowcom bezpośrednio[45].

13 czerwca 2020, podczas kampanii w trakcie wyborów prezydenckich, Przemysław Czarnek wziął udział w emitowanym na antenie TVP Info programie „Studio Polska”, w trakcie którego wywiązała się dyskusja na temat osób LGBT oraz praw mniejszości seksualnych. Podczas audycji poseł, pokazując zdjęcie roznegliżowanego mężczyzny stojącego przed gejowskim barem[46], stwierdził że należy skończyć „słuchać tych idiotyzmów o jakichś prawach człowieka czy jakiejś równości”, oraz że „ci ludzie [LGBT] nie są równi ludziom normalnym”[47][48][49]. W związku z tą wypowiedzią do KRRiT wpłynęły cztery indywidualne skargi dotyczące braku reakcji prowadzących program na te słowa, w tym jedna od RPO Adama Bodnara, który stwierdził, iż wypowiedź posła ma „znamiona mowy nienawiści ze względu na orientację seksualną i tożsamość płciową, a tym samym narusza godność i prawa osób nieheteronormatywnych i transpłciowych”[50][51]. Dodatkowo Ośrodek Monitorowania Zachowań Rasistowskich i Ksenofobicznych zapowiedział postawienie posła przed sądem, oskarżając go o zniesławienie[46], a poseł Koalicji Obywatelskiej Michał Krawczyk złożył zawiadomienie do władz KUL o popełnieniu przewinienia dyscyplinarnego przez Czarnka[52]. Rzecznik prasowy uczelni wydał w tej sprawie oświadczenie, w którym podkreślono, iż wypowiedź posła nie była „związana z jego działalnością akademicką i w żaden sposób nie może być utożsamiana ze stanowiskiem uczelni”, a władze uniwersytetu „nie podzielają powyższego stanowiska i nie utożsamiają się z nim”[53]. Sam Przemysław Czarnek we własnym oświadczeniu stwierdził, iż jego wypowiedź została „oderwana od kontekstu” i jest „manipulowana i wykorzystywana wbrew (...) [jego] intencjom i poglądom”, oraz że nie ma żadnego związku z jego pracą w Katolickim Uniwersytecie Lubelskim oraz jego pracownikami[53].

3 sierpnia 2020 Przemysław Czarnek na antenie Radia Maryja stwierdził, że „cała ta ideologia LGBT wyrastająca z neomarksizmu pochodzi z tego samego korzenia, co niemiecki narodowy socjalizm hitlerowski, który jest odpowiedzialny za wszelkie zło II wojny światowej, zniszczenie Warszawy i zamordowanie powstańców”. Z kolei wydarzenia z końca lipca 2020, kiedy to m.in. na pomniku Chrystusa przed bazyliką św. Krzyża w Warszawie zostały zawieszone tęczowe flagi, poseł skomentował następująco: „Zawieszenie tam flagi tęczowej, flagi neomarksizmu, czyli nurtu kompletnie antyboskiego, dechrystianizującego Europę to jest bluźnierstwo i gest wymierzony w Pana Boga”[54][55].

W październiku 2020 prof. Jakub Urbanik z Uniwersytetu Warszawskiego pozwał Przemysława Czarnka za jego wypowiedzi dotyczące osób LGBT, udzielone na antenie TVP Info i w Radiu Maryja. Urbanik uznał te wypowiedzi za homofobiczne i naruszające dobra osobiste oraz zażądał od Przemysława Czarnka publicznych przeprosin[56].

Wypowiedzi na temat społecznej roli kobiet

W październiku 2019 kontrowersje wzbudziła wypowiedź profesora Czarnka, jaka padła podczas jego wykładu „O wpływie neomarksizmu na nauczanie o rodzinie”, wygłoszonego w trakcie Kongresu Ruchu Europa Christi, który odbywał się na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim. Poseł stwierdził wtedy, iż podstawową funkcją rodziny jest prokreacja, a rolą kobiety powinno być rodzenie dzieci:

Idź i pracuj, jeździj na traktorze, na kombajnie, ucz się, rób karierę. Kariera w pierwszej kolejności, a później może dziecko. Prowadzi to do tragicznych konsekwencji. Pierwsze dziecko rodzi się nie w wieku 20-25 lat, tylko w wieku 30 lat. Jak się pierwsze dziecko rodzi w wieku 30 lat, to ile tych dzieci można urodzić? To są konsekwencje tłumaczenia kobiecie, że nie musi robić tego, do czego została przez pana Boga powołana[57][58][59].

Życie prywatne

Żonaty z Katarzyną, ma dwójkę dzieci – córkę Julię oraz syna Mateusza[60].

Uwagi

  1. Dariusz Piontkowski zajmował stanowisko ministra edukacji narodowej, Wojciech Murdzek zajmował stanowisko ministra nauki i szkolnictwa wyższego.
  2. We wrześniu 2020 roku Adam Leszczyński pisał w reportażu dla portalu OKO.press, że Czarnek nie opublikował od 2014 roku żadnego artykułu poddanego recenzji naukowej w czasopiśmie punktowanym przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego, z wyjątkiem „Przeglądu Sejmowego”, którego redakcja została wymieniona w 2016 roku na zlecenie ówczesnego szefa Kancelarii Sejmu Lecha Czapli[6][7].

Przypisy

  1. a b Przyszły minister edukacji i nauki pochodzi z Goszczanowa, naszemiasto.pl, 5 października 2020 [dostęp 2020-10-09] (pol.).
  2. a b Oficjalnie: Nowy wojewoda lubelski – dr hab. Przemysław Czarnek z KUL. dziennikwschodni.pl, 8 grudnia 2015. [dostęp 2015-12-08].
  3. a b Dr hab. Przemysław Czarnek, [w:] baza „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI) [online] [dostęp 2015-12-08].
  4. Przemysław Czarnek i jego "zadziwiające" deklaracje towarzyszące habilitacji, TOK FM [dostęp 2020-10-06] (pol.).
  5. Poseł Przemysław Czarnek profesorem KUL. dorzeczy.pl, 8 września 2020. [dostęp 2020-09-10].
  6. Adam Leszczyński: Obrażał osoby LGBT. Za co poseł Czarnek został profesorem?. oko.press. [dostęp 2020-09-11].
  7. PiS odwołał redakcję prestiżowego pisma prawniczego. Bo zasiadali w niej sędziowie TK? (pol.). Newsweek.pl. [dostęp 2020-09-11].
  8. Wybory samorządowe 2002. pkw.gov.pl. [dostęp 2020-05-27].
  9. Premier Beata Szydło powołała nowych wojewodów. mswia.gov.pl, 8 grudnia 2015. [dostęp 2015-12-08].
  10. Postanowienie nr 13/OP/2017 Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Dziennik Urzędowy MSWiA, 2 czerwca 2017. [dostęp 2019-10-20].
  11. Wysokie odznaczenia Państwa Litewskiego dla polskich polityków, Wilnoteka [dostęp 2020-10-20] (pol.).
  12. Wybory do Sejmu i Senatu Rzeczypospolitej Polskiej 2019. pkw.gov.pl. [dostęp 2019-10-14].
  13. Przemysław Czarnek złożył rezygnację. Premier powoła nowego wojewodę lubelskiego. dziennikwschodni.pl, 26 października 2019. [dostęp 2019-10-31].
  14. Premier odwołał ośmiu wojewodów. Zobacz listę nazwisk. dorzeczy.pl, 12 listopada 2019. [dostęp 2019-11-12].
  15. Prezydent powołał Przemysława Czarnka na Ministra Edukacji i Nauki. prezydent.pl, 19 października 2020. [dostęp 2020-10-19].
  16. Cudowne rozmnożenie. Ministerstwo wielokrotnie powiększyło dorobek naukowy ministra Czarnka. OKO.press, 22 października 2020. [dostęp 2020-10-23].
  17. Przemysław Czarnek został powołany na ministra edukacji i nauki. interia.pl. [dostęp 2020-10-19].
  18. Bartosz Dybała: Pikieta w Krakowie. Protestowali przeciwko nominacji Przemysława Czarnka na ministra edukacji narodowej [ZDJĘCIA]. dziennikpolski24.pl, 14 października 2020. [dostęp 2020-10-18].
  19. Sławomir Skomra: Młodzież z Lublina ostro o Czarnku: "powinien stanąć przed sądem". dziennikwschodni.pl, 8 października 2020. [dostęp 2020-10-18].
  20. Piotr Staszczuk: Mieszkańcy Lublina protestowali przeciwko nominowaniu Przemysława Czarnka na ministra. centrum.fm, 15 października 2020. [dostęp 2020-10-18].
  21. Alicja Zboińska: Protest przeciwko nominacji Przemysława Czarnka na stanowisko ministra edukacji i nauki. dzienniklodzki.pl, 6 października 2020. [dostęp 2020-10-18].
  22. Publikacja o płatnym dostępie – wymagana płatna rejestracja lub wykupienie subskrypcji Kasper Kalinowski: Protest w Olsztynie przeciwko nominacji Przemysława Czarnka na ministra edukacji. olsztyn.wyborcza.pl, 14 października 2020. [dostęp 2020-10-18].
  23. Anton Ambroziak: „Od Czarnka emanuje nienawiść”. Protest przeciwko nowemu ministrowi edukacji [RELACJA]. oko.press, 4 października 2020. [dostęp 2020-10-19].
  24. Michał Litorowicz: "Ministerstwo Transfobii i Homofobii Narodowej". Protest przeciw nominacji Czarnka. metrowarszawa.gazeta.pl, 4 października 2020. [dostęp 2020-10-18].
  25. a b Wrocław. Przemysław Czarnek "ministrem homofobii". Licealistka używa ostrych słów. Wirtualna Polska, 6 października 2020. [dostęp 2020-10-22].
  26. Natalia Jankowska: Czarny Tydzień w poznańskich szkołach. Młodzi Nowcześni protestują przeciwko nominacji Przemysława Czarnaka. poznan.tvp.pl, 5 października 2020. [dostęp 2020-10-18].
  27. Radosław Opas: Przemysław Czarnek w rządzie? Uczniowie protestują i organizują Czarny Tydzień. wiadomosci.wp.pl, 6 października 2020. [dostęp 2020-10-18].
  28. Młodzież przeciwko nowemu szefowi MEN. rp.pl, 5 października 2020. [dostęp 2020-10-18].
  29. Młodzi Demokraci i Młodzi Nowocześni: “Czarnek w edukacji to koniec demokracji!”. rzeszow-news.pl, 5 października 2020. [dostęp 2020-10-18].
  30. Młodzieżówka PO przeciw nominacji Przemysława Czarnka na ministra edukacji i nauki. radio.lublin.pl, 2 października 2020. [dostęp 2020-10-18].
  31. Szumilas: Czarnek jest przeciwieństwem ministra, jakiego chcą nauczyciele. wiadomosci.onet.pl, 2 października 2020. [dostęp 2020-10-22].
  32. Leszek Rudziński: Przemysław Czarnek nowym ministrem edukacji i nauki. Komentarze polityków. polskatimes.pl, 1 października 2020. [dostęp 2020-10-18].
  33. Komentarze o możliwej nominacji Czarnka. "Smutno, strasznie, katastrofa". Biedroń zapowiada interwencję. wiadomosci.gazeta.pl, 29 września 2020. [dostęp 2020-10-18].
  34. Nominacja Czarnka. Oświadczenie ludzi nauki i kultury. wp.pl, 5 października 2020. [dostęp 2020-10-18].
  35. Przemysław Czarnek będzie ministrem. Naukowcy, artyści i publicyści wydali oświadczenie. wiadomosci.onet.pl, 5 października 2020. [dostęp 2020-10-18].
  36. Stanowisko Prezydium ZG ZNP wobec kandydatury Przemysława Czarnka. znp.edu.pl, 6 października 2020. [dostęp 2020-10-22].
  37. Kilkudziesięciu naukowców we wspólnym oświadczeniu poparło nominację Przemysława Czarnka. pap.pl, 8 października 2020. [dostęp 2020-10-18].
  38. Sebastian Białach: Niedoszli politycy PiS popierają kandydaturę Przemysława Czarnka. wiadomosci.onet.pl, 12 października 2020. [dostęp 2020-10-18].
  39. Oburzenie po słowach posła Czarnka. "Homofobiczna mowa nienawiści". tvn24.pl, 14 czerwca 2020. [dostęp 2020-10-22].
  40. Przemysław Czarnek nazwany "homofobicznym świrem". Jest reakcja przyszłego ministra: "będę się za nich modlił". Wirtualna Polska, 30 września 2020. [dostęp 2020-10-22].
  41. Adam Leszczyński: Czarnek ministrem edukacji i nauki? Otwarta furtka dla homofobii, nacjonalizmu i antysemityzmu. OKO.press, 29 września 2020. [dostęp 2020-10-22].
  42. Renata Grochal: „Obawiam się najgorszego typu indoktrynacji”. Jakie będą rządy Przemysława Czarnka w ministerstwie edukacji i nauki?. Newsweek Polska, 11 października 2020. [dostęp 2020-10-22].
  43. Bartosz Goluch: Wojewoda lubelski stanie przed sądem. Znów za krytykę Marszu Równości. wp.pl, 7 lutego 2019. [dostęp 2019-03-07].
  44. Piotr Nowak: Koniec sporu sądowego między działaczem LGBT i wojewodą lubelskim. kurierlubelski.pl, 19 września 2019. [dostęp 2019-10-21].
  45. Alina Pospischil, Przemysław Czarnek korumpował samorządowców? Senator PO walczy, by prokuratura zaczęła ścigać posła PiS, Gazeta Wyborcza Lublin, 15 sierpnia 2020 [dostęp 2020-09-11].
  46. a b Sebastian Białach: Kolejne kłopoty Przemysława Czarnka. Poseł PiS stanie przed sądem za słowa o LGBT?. wiadomosci.onet.pl, 23 czerwca 2020. [dostęp 2020-09-29].
  47. Skandaliczne słowa posła PiS o LGBT. "Nie są równi ludziom normalnym", 14 czerwca 2020 [dostęp 2020-09-20] [zarchiwizowane z adresu 2020-09-20].
  48. Vanessa Gera, Under fire over LGBT rights, Polish leader blames activist, „Washington Post”, ISSN 0190-8286 [dostęp 2020-10-05], Cytat: [...] Przemyslaw Czarnek, who has said that LGBT people “are not equal to normal people.” (ang.).
  49. VANESSA GERA, Under fire over LGBT rights, Polish leader blames activist, AP NEWS, 5 października 2020 [dostęp 2020-10-05].
  50. Sprawę wypowiedzi posła Przemysława Czarnka w TVP powinna zbadać Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji. rpo.gov.pl, 16 czerwca 2020. [dostęp 2020-10-04].
  51. Skargi na TVP do KRRiT. Chodzi o wypowiedź posła Czarnka o społeczności LGBT. kultura.onet.pl, 16 czerwca 2020. [dostęp 2020-10-04].
  52. Paweł Puzio: Lubelski poseł chce wyrzucenia Przemysława Czarnka z KUL. Za słowa o LGBT. dziennikwschodni.pl, 15 czerwca 2020. [dostęp 2020-09-29].
  53. a b Oświadczenie w sprawie wypowiedzi dra hab. Przemysława Czarnka. kul.pl. [dostęp 2020-09-29].
  54. Czarnek: ideologia LGBT wyrasta z tego korzenia, co narodowy socjalizm hitlerowski. polsatnews.pl, 3 sierpnia 2020. [dostęp 2020-10-04].
  55. Prof. P. Czarnek: Ideologia LGBT pochodzi z tego samego korzenia, co niemiecki narodowy socjalizm hitlerowski. radiomaryja.pl, 3 sierpnia 2020. [dostęp 2020-10-04].
  56. Anna Wójcik: Czarnek pozwany za homofobiczne słowa w TVP i Radiu Maryja. Prawnik z UW domaga się przeprosin. OKO.press, 16 października 2020. [dostęp 2020-10-22].
  57. "Jak się pierwsze dziecko rodzi w wieku 30 lat, to ile tych dzieci można urodzić?". Wojewoda-poseł przypomina o "powołaniu kobiet". tokfm.pl, 17 października 2019. [dostęp 2020-10-04].
  58. Joanna Zaremba: Kobiety mają rodzić a homoseksualizm to "sucha kałuża". Skandaliczne słowa posła. wiadomosci.radiozet.pl, 17 października 2019. [dostęp 2020-10-04].
  59. Maria Lipińska, Wiktoria Beczek: Przemysław Czarnek tak widzi rolę kobiety: ma rodzić dzieci i czekać, aż niewierny mąż się nawróci. wiadomosci.gazeta.pl, 2 października 2020. [dostęp 2020-10-04].
  60. Życiorys. czarnek.pl. [dostęp 2020-10-18].