Nagroda Księcia Asturii

Nagroda Księcia Asturii Premio Príncipe de Asturias
Nagroda za	znaczące osiągnięcia w dziedzinie nauk ścisłych, humanistycznych i spraw publicznych
Prezenter	Fundacja Księcia Asturii Filip, książę Asturii
Lokalizacja	Hiszpania
Pierwsze rozdanie	1981
Oficjalna strona internetowa

Nagroda Księcia Asturii (hiszp. Premio Príncipe de Asturias, ast. Premio Príncipe d'Asturies) – nagroda przyznawana w Hiszpanii dorocznie od 1981 przez Fundację Księcia Asturii osobom, organizacjom i innym jednostkom z całego świata za znaczące osiągnięcia w dziedzinie nauk ścisłych, humanistycznych i spraw publicznych. Nagrody wręczane są w Oviedo, stolicy Księstwa Asturii podczas ceremonii prowadzonej przez Filipa, księcia Asturii. Przedmiotem nagrody jest rzeźba stworzona specjalnie na ten cel przez hiszpańskiego artystę Joana Miró.

Dziedziny

Sztuka

• 1981: Jesús López Cobos
• 1982: Pablo Serrano
• 1983: Eusebio Sempere
• 1984: Orfeón Donostiarra
• 1985: Antonio López García
• 1986: Luis García Berlanga
• 1987: Eduardo Chillida
• 1988: Jorge Oteiza
• 1989: Oscar Niemeyer
• 1990: Antonio Tàpies
• 1991: Alfredo Kraus, José Carreras, Teresa Berganza, Pilar Lorengar, Plácido Domingo, Montserrat Caballé i Victoria de los Angeles
• 1992: Roberto Matta
• 1993: Francisco Javier Sáenz de Oiza
• 1994: Alicia de Larrocha
• 1995: Fernando Fernán-Gómez
• 1996: Joaquín Rodrigo
• 1997: Vittorio Gassmann
• 1998: Sebastião Salgado
• 1999: Santiago Calatrava
• 2000: Barbara Hendricks
• 2001: Krzysztof Penderecki
• 2002: Woody Allen
• 2003: Miquel Barceló
• 2004: Paco de Lucía
• 2005: Maja Plisiecka i Tamara Rojo
• 2006: Pedro Almodóvar
• 2007: Bob Dylan
• 2008: FESNOJIV (Państwowa Fundacja na rzecz Narodowego Systemu Orkiestr Młodzieżowych i Dziecięcych w Wenezueli)
• 2009: Norman Foster
• 2010: Richard Serra
• 2011: Riccardo Muti
• 2012: Rafael Moneo

Komunikacja i Działania na rzecz Ludzkości

• 1981: María Zambrano
• 1982: Mario Bunge
• 1983: czasopismo El País
• 1984: Claudio Sánchez Albornoz
• 1985: José Ferrater Mora
• 1986: O Globo
• 1987: czasopisma El Espectador i El Tiempo
• 1988: Horacio Sáenz Guerrero
• 1989: Fondo de Cultura Económica i Pedro Laín Entralgo
• 1990: José Simeón Cañas University
• 1991: Luis María Anson
• 1992: Emilio García Gómez
• 1993: czasopismo Vuelta, zał. Octavio Paz
• 1994: hiszpańskie misje w Rwandzie i Burundi
• 1995: José Luis López Aranguren i Agencja EFE
• 1996: Indro Montanelli i Julián Marías Aguilera
• 1997: CNN i Václav Havel
• 1998: Reinhard Mohn
• 1999: Instituto Caro y Cuervo
• 2000: Umberto Eco
• 2001: George Steiner
• 2002: Hans Magnus Enzensberger
• 2003: Ryszard Kapuściński i Gustavo Gutiérrez Merino
• 2004: Jean Daniel
• 2005: Alliance française, Stowarzyszenie Dante Alighierego, British Council, Instytut Goethego, Instytut Cervantesa i Instytut Camõesa
• 2006: National Geographic Society
• 2007: czasopisma Nature i Science
• 2008: Google
• 2009: Narodowy Uniwersytet Meksykański
• 2010: Alain Touraine i Zygmunt Bauman
• 2011: Royal Society
• 2012: Shigeru Miyamoto

Współpraca międzynarodowa

• 1981: José López Portillo
• 1982: Enrique V. Iglesias
• 1983: Belisario Betancur
• 1984: Grupa z Contradory
• 1985: Raúl Alfonsín
• 1986: Uniersytet w Salamance i Uniwersytet w Coimbrze
• 1987: Javier Pérez de Cuéllar
• 1988: Óscar Arias
• 1989: Jacques Delors i Michaił Gorbaczow
• 1990: Hans Dietrich Genscher
• 1991: UNHCR
• 1992: Nelson Mandela i Frederik Willem de Klerk
• 1993: niebieskie berety Organizacji Narodów Zjednoczonych stacjonujące w byłej Jugosławii
• 1994: Jaser Arafat i Icchak Rabin
• 1995: Mario Soares
• 1996: Helmut Kohl
• 1997: rząd Gwatemali i Gwatemalska Jedność Narodowo-Rewolucyjna
• 1998: Fatiha Boudiaf, Olayinka Koso-Thomas, Graça Machel, Rigoberta Menchú, Fatana Ishaq Gailani, Emma Bonino i Somaly Mam
• 1999: Pedro Duque, John Glenn, Chiaki Mukai i Walerij Poliakow
• 2000: Fernando Henrique Cardoso
• 2001: Międzynarodowa Stacja Kosmiczna
• 2002: Komitet Naukowy Badań Antarktycznych
• 2003: Luiz Inácio Lula da Silva
• 2004: program Erasmus
• 2005: Simone Veil
• 2006: Bill & Melinda Gates Foundation
• 2007: Al Gore
• 2008: Ifakara Health Research and Development Centre, Malaria Research and Training Centre, Kintampo Health Research Centre i Centro de Investigação em Saúde de Manhiça
• 2009: Światowa Organizacja Zdrowia
• 2010: The Transplantation Society i Organización Nacional de Transplantes
• 2011: Bill Drayton
• 2012: Międzynarodowy Ruch Czerwonego Krzyża i Czerwonego Półksiężyca

Literatura

• 1981: José Hierro
• 1982: Miguel Delibes i Gonzalo Torrente Ballester
• 1983: Juan Rulfo
• 1984: Pablo García Baena
• 1985: Angel González
• 1986: Mario Vargas Llosa i Rafael Lapesa
• 1987: Camilo José Cela
• 1988: José Angel Valente i Carmen Martín Gaite
• 1989: Ricardo Gullón
• 1990: Arturo Uslar Pietri
• 1991: mieszkańcy Portoryko
• 1992: Francisco Morales Nieva
• 1993: Claudio Rodríguez
• 1994: Carlos Fuentes
• 1995: Carlos Bousoño
• 1996: Francisco Umbral
• 1997: Álvaro Mutis
• 1998: Francisco Ayala
• 1999: Günter Grass
• 2000: Augusto Monterroso
• 2001: Doris Lessing
• 2002: Arthur Miller
• 2003: Fatema Mernissi i Susan Sontag
• 2004: Claudio Magris
• 2005: Nélida Piñon
• 2006: Paul Auster
• 2007: Amos Oz
• 2008: Margaret Atwood
• 2009: Ismail Kadare
• 2010: Amin Maalouf
• 2011: Leonard Cohen
• 2012: Philip Roth

Nauki społeczne

• 1981: Román Perpiñá
• 1982: Antonio Domínguez Ortiz
• 1983: Julio Caro Baroja
• 1984: Eduardo García de Enterría
• 1985: Ramón Carande Thovar
• 1986: José Luis Pinillos
• 1987: Juan José Linz
• 1988: Luis Díez del Corral i Luis Sánchez Agesta
• 1989: Enrique Fuentes Quintana
• 1990: Rodrigo Uría González
• 1991: Miguel Artola Gallego
• 1992: Juan Velarde Fuertes
• 1993: Silvio Zavala
• 1994: Aurelio Menéndez Menéndez
• 1995: Joaquim Veríssimio Serrão
• 1996: John Huxtable Elliott
• 1997: Martín de Riquer Morera
• 1998: Jacques Santer i Pierre Werner
• 1999: Raymond Carr
• 2000: Carlo Maria Martini
• 2001: Colegio de México i Juan Iglesias Santos
• 2002: Anthony Giddens
• 2003: Jürgen Habermas
• 2004: Paul Krugman
• 2005: Giovanni Sartori
• 2006: Mary Robinson
• 2007: Ralf Dahrendorf
• 2008: Tzvetan Todorov
• 2009: David Attenborough
• 2010: zespół archeologów pracujący przy Terakotowej Armii
• 2011: Howard Gardner
• 2012: Martha Nussbaum

Sport

• 1987: Sebastian Coe
• 1988: Juan Antonio Samaranch
• 1989: Seve Ballesteros
• 1990: Sito Pons
• 1991: Siergiej Bubka
• 1992: Miguel Indurain
• 1993: Javier Sotomayor
• 1994: Martina Navrátilová
• 1995: Hassiba Boulmerka
• 1996: Carl Lewis
• 1997: hiszpańscy maratończycy
• 1998: Arantxa Sánchez Vicario
• 1999: Steffi Graf
• 2000: Lance Armstrong
• 2001: Manuel Estiarte
• 2002: Reprezentacja Brazylii w piłce nożnej
• 2003: Tour de France
• 2004: Hicham El Guerrouj
• 2005: Fernando Alonso
• 2006: Reprezentacja Hiszpanii w koszykówce mężczyzn
• 2007: Michael Schumacher
• 2008: Rafael Nadal
• 2009: Jelena Isinbajewa
• 2010: Reprezentacja Hiszpanii w piłce nożnej
• 2011: Haile Gebrselassie
• 2012: Iker Casillas, Xavi

Badania Naukowe i Technika

• 1981: Alberto Sols
• 1982: Manuel Ballester
• 1983: Luis Antonio Santaló
• 1984: Antonio García Bellido
• 1985: Emilio Rosenblueth i David Vázquez Martínez
• 1986: Antonio González González
• 1987: Pablo Rudomín i Jacinto Convit
• 1988: Manuel Cardona i Marcos Moshinsky
• 1989: Guido Münch
• 1990: Salvador Moncada i Santiago Grisolía
• 1991: Francisco Bolívar Zapata
• 1992: Federico García Moliner
• 1993: Amable Liñán
• 1994: Manuel Patarroyo
• 1995: Manuel Losada Villasante i kostarykański Narodowy Instytut Bioróżnorodności
• 1996: Valentín Fuster
• 1997: zespół badaczy Atapuerca
• 1998: Emilio Méndez Pérez i Pedro Miguel Etxenike Landiríbar
• 1999: Ricardo Miledi i Enrique Moreno González
• 2000: Luc Montagnier i Robert Gallo
• 2001: Craig Venter, John Sulston, Hamilton Smith, Francis Collins i Jean Weissenbach
• 2002: Robert E. Kahn, Vinton Cerf, Tim Berners-Lee i Lawrence Roberts
• 2003: Jane Goodall
• 2004: Judah Folkman, Tony Hunter, Joan Massagué Solé, Bert Vogelstein i Robert Weinberg
• 2005: Antonio Damasio
• 2006: Juan Ignacio Cirac
• 2007: Ginés Morata Pérez i Peter Lawrence
• 2008: Sumio Iijima, Shuji Nakamura, Robert Langer, George M. Whitesides i Tobin Marks
• 2009: Martin Cooper i Ray Tomlinson
• 2010: David Julius, Linda Watkins i Baruch Minke.
• 2011: Joseph Altman, Arturo Álvarez-Buylla i Giacomo Rizzolatti
• 2012: Greg Winter i Richard Lerner

Zgoda między Narodami

• 1986: Wikariat Solidarności
• 1987: Villa El Salvador
• 1988: Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody i Jej Zasobów i World Wildlife Fund
• 1989: Stephen Hawking
• 1990: społeczności sefardyjskie
• 1991: Medicus Mundi International i Lekarze bez Granic
• 1992: Amerykańska Fundacja do Badań nad AIDS (amFAR)
• 1993: Stowarzyszenie na rzecz pokoju w Kraju Basków
• 1994: Save the Children, National Movement of Street Children i Messengers of Peace
• 1995: J.W. Husajn I, król Jordanii
• 1996: Adolfo Suárez
• 1997: Yehudi Menuhin i Mścisław Rostropowicz
• 1998: Nicolás Castellanos, Vicente Ferrer, Joaquín Sanz Gadea i Muhammad Yunus
• 1999: Caritas Española
• 2000: Hiszpańska Akademia Królewska i Stowarzyszenie Akademii Języka Hiszpańskiego
• 2001: światowa sieć rezerwatów biosfery
• 2002: Daniel Barenboim i Edward Said
• 2003: J. K. Rowling
• 2004: Droga św. Jakuba
• 2005: Zgromadzenie Sióstr Miłosierdzia św. Wincentego à Paulo
• 2006: UNICEF
• 2007: Yad Vashem
• 2008: Íngrid Betancourt
• 2009: miasto Berlin
• 2010: Manos Unidas
• 2011: Pięćdziesięciu z Fukushimy
• 2012: FESBAL

Linki zewnętrzne

• Informacje w jęz. polskim (plik PDF)