Luciano Pavarotti

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Luciano Pavarotti
Luciano Pavarotti in Saint Petersburg.jpg
Luciano Pavarotti (2003)
Data i miejsce urodzenia 12 października 1935[1]
Modena[2]
Pochodzenie włoskie
Data i miejsce śmierci 6 września 2007[1] (71 lat)
Modena[3]
Typ głosu tenor
Gatunek opera
Zawód śpiewak operowy
Aktywność 1961-2006
Wytwórnia płytowa Deutsche Grammophon, Sony BMG Masterworks, Decca Music Group
Współpracownicy
Plácido Domingo, Jose Carreras
Zespół
Trzech tenorów
La Scala
Odznaczenia
Order Zasługi Republiki Włoskiej I Klasy Oficer Legii Honorowej (Francja) Komandor Orderu Zasługi dla Sztuki (Monako)
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Kolekcja cytatów w Wikicytatach Kolekcja cytatów w Wikicytatach
Strona internetowa
Podpis Pavarottiego
Wikinews-logo.svg
Zobacz wiadomość w serwisie Wikinews na temat Zmarł Luciano Pavarotti

Luciano Pavarotti (ur. 12 października 1935 w Modenie, zm. 6 września 2007 tamże[2][1]) – włoski śpiewak operowy (tenor liryczny). Uważany za jednego z najwybitniejszych śpiewaków XX wieku[1].

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Jego ojciec był piekarzem i chórzystą (tenorem) w miejscowej operze. Pavarotti studiował w Modenie u profesora Arriga Poli, później, gdy ten wyjechał do Japonii, u profesora Ettore Campogallianiego w Mantui. W wyniku wygranego konkursu w Reggio Emilia w 1961 zadebiutował jako Rudolf w Cyganerii Pucciniego[1]. Już dwa lata później zadebiutował w Covent Garden, 1965 w La Scali, a w 1968 w Metropolitan Opera. Specjalizował się w repertuarze bel canto, szczególnie w operach Belliniego, Donizettiego, Rossiniego i wczesnego Verdiego. Występował na scenach czołowych teatrów operowych świata. Dysponował głosem mocnym, o rozległej skali, sięgającej do d². Do jego repertuaru należały partie tenorowe takie jak w Napoju miłosnym i Córce pułku Donizettiego; w Rigoletcie i Aidzie Verdiego; w Carmen Bizeta, oraz w Tosce i Turandot Pucciniego.

W latach 90., występem 7 lipca 1990 w Termach Karakalli w Rzymie (w przeddzień meczu finałowego mistrzostw świata w piłce nożnej), zapoczątkował z Plácido Domingo i José Carrerasem słynne koncerty "Trzech tenorów" na obiektach sportowych i w wielkich parkach miejskich, np. na starym Stadionie Wembley i w Hyde Parku Londynie, w Madison Square Garden i w Central Parku w Nowym Jorku, pod Wieżą Eiffla w Paryżu, na Camp Nou w Barcelonie – wszędzie gromadząc tłumy słuchaczy.

Wystąpił w Polsce dwukrotnie: po raz pierwszy w roku 1964 w Filharmonii Pomorskiej w Bydgoszczy[4], Toruniu, Grudziądzu oraz Włocławku[5], jeszcze bez rozgłosu medialnego, oraz w 1995 roku w Sali Kongresowej w Warszawie.

Zdobył ogromną popularność dzięki transmisjom telewizyjnym. Wielokrotnie współpracował szczególnie dla celów charytatywnych z gwiazdami muzyki rozrywkowej, m.in. z Bryanem Adamsem, Jonem Bon Jovi, Andrea Bocellim, Laura Pausini, Bono i The Edge, Jamesem Brownem, Tracy Chapman, Erikiem Claptonem, Céline Dion, Grace Jones, Brianem Eno, Enrique Iglesiasem, Eltonem Johnem, Annie Lennox, Rickym Martinem, Brianem Mayem, George'em Michaelem, Dolores O'Riordan, Darrenem Hayesem, Stingiem, Suzanne Vegą, Caetano Veloso i Zucchero. Nagrał wiele płyt oraz sfilmowano wiele oper; sprzedano w ciągu swojej kariery ponad 100 milionów płyt[1].

13 grudnia 2003 Luciano Pavarotti wziął ślub z Nicolettą Mantovani[2], swoją byłą sekretarką. Uroczystość zaślubin odbyła się w teatrze w Modenie, rodzinnej miejscowości śpiewaka. Pavarotti świętował 68 urodziny, panna młoda była od niego młodsza o 35 lat[1]. Zdarzenie to wywołało prawdziwy skandal, gdyż dla Nicoletty Mantovani artysta rozstał się z żoną Aduą Veroni (ur. 21 lutego 1936 r.), z którą miał trzy córki: Lorenza (ur. 26 października 1962 r.), Cristiana (ur. 8 sierpnia 1964 r.) i Giuliana (ur. 9 stycznia 1967 r.).

W 2004 zakończył karierę, odwołując koncerty w zaplanowanej pożegnalnej trasie dookoła świata. 10 lutego 2006 zaśpiewał powszechnie kojarzoną z jego repertuarem arię Nessun dorma z opery Turandot podczas otwarcia Zimowych Igrzysk Olimpijskich w Turynie.

W lipcu 2006 Luciano Pavarotti przeszedł operację usunięcia raka trzustki. Od tego czasu nie występował publicznie.

W nocy 5 września 2007 jego stan zdrowia uległ nagłemu pogorszeniu. Zmarł otoczony rodziną 6 września 2007 około 5:00 nad ranem w swoim domu w Modenie[3].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 Marcin Majchrowski Jego głos urzekał tłumy - Dziennik Polska-Europa-Świat, 7 września 2007
  2. 2,0 2,1 2,2 Luciano Pavarotti w bazie filmweb.pl
  3. 3,0 3,1 Zmarł Luciano Pavarotti - Wikinews, 6 września 2007
  4. Jacek Marczyński: "Odszedł tenor o boskim głosie", Rzeczpospolita, Kultura, nr 209, 6 września 2007. Link sprawdzony 2007-09-07.
  5. Express bydgoski: Luciano Pavarotti już nie zaśpiewa

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Luciano Pavarotti jako wykonawca w bazie danych nagrań ArkivMusic.com: linki zorganizowane alfabetycznie według kompozytorów i wytwórni płytowych z wyszczególnieniem liczby płyt (376 pozycji), [1]. Link sprawdzony 2009-06-09. (ang.)

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]