Timişoara

	Timişoara
	Herb
Państwo	Rumunia
Okręg	Temesz
Mer	Gheorghe Ciuhandu
Powierzchnia	130,5 km²
Wysokość	89 m n.p.m.
Populacja (1 stycznia 2009); • liczba ludności; • gęstość	; 311 586; 2575 os./km²
Nr kierunkowy	02-56
Kod pocztowy	300000-300502
Tablice rejestracyjne	TM
	Położenie na mapie Rumunii ; Timişoara
	45°46′22″N 21°14′46″E / 45.772777777778, 21.246111111111Na mapach: 45°46′22″N 21°14′46″E / 45.772777777778, 21.246111111111
	Multimedia w Wikimedia Commons
	Strona internetowa

Timişoara, Timiszoara (daw. pol. Temeszwar, węg. Temesvár, niem. Temeswar, Temeschwar lub Temeschburg) – miasto w zachodniej Rumunii, ośrodek administracyjny okręgu Temesz, przemysł maszynowy, chemiczny, skórzany, włókienniczy, spożywczy. Ważny węzeł komunikacyjny, uniwersytet. W VII wieku urodził się tu papież Konon. W latach 80. w mieście tym produkowana była Dacia 500 Lăstun.

Historia [edytuj]

Pierwsze wzmianki o Timişoarze pochodzą z 1212 r. W 1316 r. w mieście rezydował król węgierski Karol I Robert, następnie zamek przeszedł w ręce węgierskiego regenta i wojewody siedmiogrodzkiego Jana Hunyadyego / rum. Ioan de Hunedoara. 20 lipca 1514 r. w mieście został okrutnie stracony György Dózsa - przywódca powstania chłopskiego na Węgrzech i w Siedmiogrodzie. W 1522 roku miasto zajęli Turcy. Po 164 latach Timişoara na 200 lat znalazła się pod panowaniem Austrii, późniejszej monarchii austro-węgierskiej^[2].

20 grudnia 1989 r. po krwawych zamieszkach Timişoara została ogłoszona pierwszym wolnym miastem w Rumunii. Powodem wybuchu buntu było przymusowe przesiedlenie węgierskiego pastora ewangelickiego Lászlo Tőkésa zorganizowane przez tajną policję Securitate^[2].

Demografia [edytuj]

Według spisu z 2002 r. miasto Timişoara liczyło 317 660 mieszkańców. Skład etniczny według spisu z 2002 roku:^[3]

Rumuni: 271 677 (85,52%)
Węgrzy: 24 287 (7,64%)
Niemcy: 7157 (2,25%)
Serbowie: 6311 (1,98%)
Romowie: 3062 (0,96%)
Bułgarzy: 1218 (0,38%)
Ukraińcy: 762 (0,23%)
Słowacy: 570 (0,17%)
Żydzi 367 (0,11%)
Włosi 203 (0,06%)
Grecy 199 (0,06%)
Czesi 171 (0,05%)
Chorwaci 142 (0,04%)
Rosjanie 85 (0,02%)
Turcy 59 (0,01%)
Polacy 56 (0,01%)

Transport [edytuj]

W mieście znajduje się międzynarodowy Port lotniczy Timişoara.

Główną stacją kolejową jest Timişoara Nord.

Zabytki [edytuj]

Katedry: rzymskokatolicka (1736-1754), serbska (1745-1748) i rumuńska (XX w.)
Pałac książąt Eugen z XVIII w.
Stary ratusz (1731-1734)
Zamek Hunedorești (XIV-XV, XIX w.)

Sport [edytuj]

W mieście tym siedzibę ma rumuński klub piłkarski FC Politehnica Timiszoara, który został założony w 1921 roku. Klub ten rozgrywa swoje mecze na stadionie Dan Păltinişanu, którego pojemność wynosi 32 tys. widzów^[4].