Wincenty Baranowski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Wincenty Baranowski
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 22 stycznia 1877
Wydrzyn, Królestwo Polskie
Data i miejsce śmierci 5 lutego 1957
Warszawa, Polska
Minister
Okres od 6 lutego 1947
do 21 listopada 1952
Przynależność polityczna Stronnictwo Ludowe / Zjednoczone Stronnictwo Ludowe
Prezes Stronnictwa Ludowego
Okres od 24 września 1945
do 29 listopada 1949
Przynależność polityczna Stronnictwo Ludowe
Poprzednik Stanisław Bańczyk
Odznaczenia
Order Sztandaru Pracy I klasy Krzyż Wielki Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski
Grób Wincentego Baranowskiego na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie

Wincenty Baranowski (ur. 22 stycznia 1877 w Wydrzynie, zm. 5 lutego 1957 w Warszawie) – polski rymarz i polityk ruchu ludowego. W latach 1947–1952 minister, poseł na Sejm Ustawodawczy (1919–1922), na Sejm II RP I i II kadencji, do Krajowej Rady Narodowej, na Sejm Ustawodawczy (1947–1952) oraz na Sejm PRL I kadencji.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Był synem Piotra i Józefy Wojewódki, miał dwoje rodzeństwa. Poślubił Ludwikę Wojtasik, z którą miał córkę Janinę i syna Tadeusza. Ukończył szkołę elementarną w Wydrzynie, a do 1892 uczył się w gimnazjum im. Joachima Lelewela w Warszawie. Następnie rozpoczął naukę w szkole handlowej w Warszawie, którą jednak przerwał.

Sympatyzował z ruchem robotniczym i w 1894 został aresztowany za udział w konspiracyjnym zebraniu w Warszawie, następnie został deportowany do Wizny, gdzie przez 3 lata pracował przy budowie fortyfikacji. Po powrocie do Wydrzyna przejął gospodarstwo rolne po ojcu i równocześnie pracował jako siodlarz. W tym czasie utrzymywał kontakty z działaczami Polskiej Partii Socjalistycznej i Socjaldemokracji Królestwa Polskiego i Litwy. W 1901 aresztowany z powodu udziału w demonstracji 1 maja i więziony w Łomży. W 1906 powrócił do rodzinnej wsi, podejmując pracę na odziedziczonym po ojcu gospodarstwie. Udzielał się też społecznie: był członkiem rady gminnej i powiatowej, prezesem Kasy Pożyczkowo-Oszczędnościowej oraz sekretarzem kółka rolniczego i Czytelni Młodzieży w Wydrzynie. W 1916 założył w Wydrzynie koło Polskiego Stronnictwa Ludowego w Królestwie Polskim. Uczestnik zjazdu partii w Warszawie w 1918 (kiedy przyjęła ona nazwę PSL „Wyzwolenie”), w okresie 1920–1923 oraz 1925–1931 członek Zarządu Głównego PSL „Wyzwolenie”. W latach 1919–1930 poseł na Sejm Ustawodawczy oraz na Sejm I i II kadencji z listy tego stronnictwa, w 1930 kandydował z ramienia Centrolewu. W 1931 wstąpił do Stronnictwa Ludowego, członek Rady Naczelnej w latach 1931–1935 oraz w latach 1931–1933 prezes Zarządu Powiatowego SL w Wieluniu. W 1933 i 1937 współorganizował strajki chłopskie, w 1933 w związku z tym aresztowany i więziony w Wieluniu przez 6 tygodni[1]. W 1938 został wybrany na wójta Wydrzyna.

W okresie okupacji, wysiedlony z gospodarstwa, pracował jako robotnik u osadników niemieckich, należał do konspiracyjnego SL „Roch”. Po wyzwoleniu w 1945 mianowany wicestarostą wieluńskim. Pełnił mandat poselski do Krajowej Rady Narodowej, na Sejm Ustawodawczy oraz na Sejm PRL I kadencji. W latach 1947–1952 minister w pierwszym rządzie Józefa Cyrankiewicza.

Od września 1945 do listopada 1949 był prezesem Naczelnego Komitetu Wykonawczego Stronnictwa Ludowego, satelickiego wobec Polskiej Partii Robotniczej. Od 1949 w Zjednoczonym Stronnictwie Ludowym, gdzie do 1954 był wiceprzewodniczącym Naczelnego Komitetu Wykonawczego, następnie prezesem Rady Naczelnej, a od 1956 do 1957 przewodniczącym Głównej Komisji Rewizyjnej.

Autor artykułów w prasie ludowej i członek grupy Zaranie[1].

W 1949 odznaczony Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski[2], w 1954 Krzyżem Wielkim OOP[3], a w 1956 Orderem Sztandaru Pracy I klasy[4][5].

Zmarł 5 lutego 1957 przed objęciem mandatu posła II kadencji Sejmu. Został pochowany w Alei Zasłużonych na Cmentarzu Wojskowym w Warszawie (kw. A 28 rz. Tuje m. 6)[6].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Tadeusz Łepkowski: Słownik historii Polski. Warszawa 1973, s. 20
  2. M.P. z 1949 r. nr 62, poz. 832
  3. Wojciech Stela: Polskie ordery i odznaczenia (Vol. I). Warszawa: 2008, s. 47
  4. Odznaczenie W. Baranowskiego Orderem Sztandaru Pracy I klasy. „Nowiny Rzeszowskie”, s. 1, Nr 62 z 13 marca 1956. 
  5. Małgorzata Smogorzewska: Posłowie i Senatorowie Rzeczypospolitej Polskiej 1919–1939. Słownik biograficzny. Tom I A–D. Warszawa: Wydawnictwo Sejmowe, 1998, s. 85–86.
  6. Wyszukiwarka grobów w Warszawie

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]