Miechów

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też: inne miejscowości o nazwie Miechów.
Miechów
Herb
Herb Miechowa
Państwo  Polska
Województwo  małopolskie
Powiat miechowski
Gmina Miechów
gmina miejsko-wiejska
Prawa miejskie 1290
Burmistrz Dariusz Marczewski
Powierzchnia 15,49 km²
Populacja (2010)
• liczba ludności
• gęstość

11 497
756 os./km²
Strefa numeracyjna
(+48) 41
Kod pocztowy 32-200
Tablice rejestracyjne KMI
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa małopolskiego
Miechów
Miechów
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Miechów
Miechów
Ziemia 50°21′28″N 20°01′57″E/50,357778 20,032500
TERC
(TERYT)
2121508054
Urząd miejski
ul. Sienkiewicza 25
32-200 Miechów
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikisłownik Hasło Miechów w Wikisłowniku
Strona internetowa

Miechówmiasto w woj. małopolskim, w powiecie miechowskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Miechów. Położone w Niecce Nidziańskiej nad potokiem Miechówką.

Według danych z 31 grudnia 2010 r. miasto miało 11 497 mieszkańców[1].

Miechów położony jest przy międzynarodowej trasie nr 7E77 , w odległości ok. 45 km od Krakowa i 80 km od Kielc.

Centralnym elementem miasta, widocznym już z daleka, jest potężna bryła kościoła z charakterystyczną wieżą zwieńczoną hełmem w postaci ogromnej kuli. Kula ta symbolizuje Ziemię. Pod koniec października 2006 roku na hełmie wieży ustawiono figurę Chrystusa Zmartwychwstałego.

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Według danych z 1 stycznia 2011 r. powierzchnia miasta wynosiła 15,49 km²[2].

Miechów położony jest w centralnej części Wyżyny Miechowskiej. Leży w dolinie potoku Miechówki, lewego dopływu Cichej (której ujściowy odcinek jest często błędnie utożsamiany z Miechówką).

W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do woj. kieleckiego.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Bazylika Mniejsza Grobu Bożego przy dawnym klasztorze bożogrobców, widok z Rynku

Miasto uzyskało prawa miejskie w 1290 r.

W styczniu 1734 doszło do bitwy pod Miechowem, w której polskie siły pokonały oddział saksoński, w czasie wojny o sukcesję polską.

W 1819 r., na skutek kasaty zakonu bożogrobców w zaborze rosyjskim, Miechów opuścili ostatni zakonnicy na czele z proboszczem kościoła Grobu Bożego i ostatnim prepozytem zakonu (w jednej osobie) Tomaszem Nowiną-Nowińskim[3].

Przez długi czas w Miechowie nie wolno było zamieszkiwać Żydom. Oficjalnie potwierdził to dekret proboszcza generalnego zakonu Bożogrobców Mateusza Buydeckiego z 1767 roku. Zaborcze władze carskie zniosły to ograniczenie dopiero w 1862 roku, w ramach reformy Aleksandra Wielopolskiego[4]. Po osiedleniu się Żydów powstała Synagoga w Miechowie.

W czasach zaborów Polski Miechów znalazł się w granicach kolejno: województwa krakowskiego z siedzibą w Krakowie (1793 r.), województwa krakowskiego z siedzibą w Kielcach (1816 r.) i guberni kieleckiej (1841 r.) aż do 1915 r. Miechów w latach 1844-1867 przejściowo wchodził w skład guberni radomskiej.

W czasie zaboru rosyjskiego w Miechowie, ze względu na bliskość granic Rosji, stacjonował kilkusetosobowy oddział żołnierzy rosyjskich. Dawne koszary mieszczą się przy obecnej ul. Sienkiewicza[potrzebne źródło].

W czasie zaboru rosyjskiego w centrum Miechowa, przy obecnym placu im. T. Kościuszki, powstała cerkiew prawosławna dla urzędników i żołnierzy rosyjskich. Po wycofaniu się Rosjan została ona rozebrana przez miejscową ludność. Na jej miejscu po II wojnie światowej wybudowano Pomnik Partyzantów Ziemi Miechowskiej.

Z Miechowem związani byli posłowie do Dumy Państwowej Imperium Rosyjskiego: Jan Bielawski i Mateusz Manterys, którzy należeli do inicjatorów powołania miechowskiej Spółki Rolniczej „Jutrznia”.

9 maja 1919 r. doszło w mieście do pogromu Żydów w rezultacie którego pobito ponad stu z nich (dwóch na śmierć)[5].

Ze względu na ukształtowanie terenu Niemcy przygotowywali tereny w okolicy Miechowa do obrony, m.in. budując bunkry betonowe i ziemne, okopy, wycinając drzewa w dolinie Szreniawy. Zwiad Armii Czerwonej uzyskał informacje o tych działaniach, dlatego przeprowadzono uderzenia na północy i południu.

Przez kilka miesięcy po II wojnie światowej jego burmistrzem Miechowa był Tomasz Karkowski.

W 1955 r. decyzją administracyjną z powiatu miechowskiego wydzielono powiat proszowicki. W tym kształcie powiat istniał do 1975 r., kiedy został uchwalony dwustopniowy podział administracyjny kraju, a powiaty zniknęły z mapy Polski. Kard. Karol Wojtyła wielokrotnie odwiedzał Miechów, a jako papież podniósł godność kościoła do rangi bazyliki mniejszej 10 kwietnia 1996.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Dzielnice i osiedla mieszkalne w Miechowie[edytuj | edytuj kod]

Miechów oficjalnie nie jest podzielony na dzielnice, jego obszary nazywane są jedynie umownie, lub od nazwy osiedla.

  • Kolonijki – obszar cechujący się zabudową jednorodzinną, osiedle to jest położone na znacznym obszarze, zajmując tym samym sporą część miasta, w połowie XX wieku przebiegała na tych terenach linia kolejki wąskotorowej.
  • Osiedle Kolejowe – małe osiedle odznaczające się zabudową mieszaną, położone jest w zachodniej części miasta, tuż przy miechowskiej stacji PKP.
  • Os. XXX-lecia PRL – drugie co do wielkości osiedle mieszkaniowe w Miechowie cechujące się zabudową wielorodzinną, wybudowane w czasach PRL-u.
  • Os. Wł. Sikorskiego – największe osiedle miasta, zamieszkuje je ponad 4000 mieszkańców co stanowi około 30% ogółu zameldowanych w Miechowie. Na osiedlu tym znajduje się Szkoła Podstawowa nr 2, Gimnazjum nr 1 oraz hala sportowa wraz z kompleksem boisk w tym Orlik. Osiedle posiada dobrze rozwiniętą infrastrukturę drogową, oraz handlowo usługową. Mieszkańców tego osiedla, jak i innych nęka brak komunikacji miejskiej w mieście.
  • Os. Żeromskiego – osiedle domów jednorodzinnych w południowo-wschodniej części miasta.
  • Centrum – centralna część miasta, która jest sektorem zarówno handlowo-usługowym, jak i turystycznym, znajduje się tam Bazylika Bożogrobców, jak i domy handlowe Kłos i Bartosz, Powiatowa Biblioteka Publiczna oraz zaplecze hotelowo-gastronomiczne.

Komunikacja[edytuj | edytuj kod]

Przez Miechów przechodzi linia kolejowa nr 8. W mieście znajduje się stacja kolejowa z której istnieją połączenia m.in. do Warszawy, Krakowa, Przemyśla, Szczecina, Olsztyna, Zakopanego.

Edukacja[edytuj | edytuj kod]

Lata powojenne to okres rozwoju szkolnictwa w Miechowie. Funkcjonują tu obecnie:

Organizacje[edytuj | edytuj kod]

W Miechowie działają organizacje, których zadaniem jest promocja i rozwój miasta i ziemi miechowskiej. Są nimi:

  • Fundacja Ziemi Miechowskiej
  • Miechowskie Towarzystwo 1163 Roku

Wieloletnią tradycją cieszy się działająca od 1902 r. orkiestra dęta, która od 1957 r. nosi nazwę „Sygnał”.

Wspólnoty religijne[edytuj | edytuj kod]

Współpraca międzynarodowa[edytuj | edytuj kod]

Miasta partnerskie[9]:

Wybitne osobistości związane z Miechowem[edytuj | edytuj kod]

Ciekawostki[edytuj | edytuj kod]

Film Strach (film 1975) w reżyserii Antoniego Krauze został nakręcony w Miechowie. W filmie miasto występuje pod fikcyjną nazwą Dębniki, jednak jest rozpoznawalne już w pierwszych scenach, między innymi dzięki charakterystycznemu wyjściu z peronu na miasto.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym (Stan w dniu 31 XII 2010 r.). Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2011-06-10. ISSN 1734-6118.
  2. Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2011 r. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2011-08-10. ISSN 1505-5507.
  3. Gach P.P., Kasata zakonu Bożogrobców na ziemiach polskich w XIX wieku. [w:] Bożogrobcy w Polsce. Instytut Wydawniczy Pax, Warszawa 1999, s. 113-127.
  4. Cmentarze żydowskie w Polsce – Miechów Dostęp: 19 września 2011 r.
  5. Andrzej Krajewski „Pożyczki nie dla mazgajów”, Dziennik Gazeta Prawna 27/29 września 2013.
  6. Dane według raportów wyszukiwarki zborów (www.jw.org) z 22 maja 2014.
  7. Rocznik Świadków Jehowy 1996, s. 54.
  8. Dom Pomocy Społecznej „Betania” w Miechowie. [dostęp 2014-08-27].
  9. miechow.eu.
  10. Nekrolog Kalmana Sultanika ogłoszony przez Ministra Władysława Bartoszewskiego (dostęp: 23-10-2014).

Literatura[edytuj | edytuj kod]

  • Guzik J., Działacze i partyzanci ziemi miechowskiej 1939-1945. Wyd. Związek Bojowników o Wolność i Demokrację, Koło Gminne – Wawrzeńczyce 1983, s. 92.
  • Szymański J., Miechów i Pińczów wraz z regionem. Wstępem i komentarzem opatrzyła Barbara Trelińska. Wyd. Muzeum Narodowe w Kielcach, Kielce 1983, s. 240. Seria: Corpus inscriptionum Poloniae, t. 1. Województwo kieleckie. Pod red. Józefa Szymańskiego, z. 4.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Bożogrobcy w Polsce. Praca zbiorowa. Wyd. Miechowskie Towarzystwo 1163 roku, Instytut Wydawniczy PAX, Miechów – Warszawa 1999, s. 272. ISBN 83-211-1261-7.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]