Jutrosin

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też: inne znaczenia.
Jutrosin
Ratusz w 2011
Ratusz w 2011
Herb
Herb Jutrosina
Państwo  Polska
Województwo  wielkopolskie
Powiat rawicki
Gmina Jutrosin
gmina miejsko-wiejska
Burmistrz Zbigniew Koszarek
Powierzchnia 1,62 km²
Populacja (30.06.2016)
• liczba ludności
• gęstość

1 936[1]
1 195,1 os./km²
Strefa numeracyjna
+48 65
Kod pocztowy 63-930
Tablice rejestracyjne PRA
Położenie na mapie powiatu rawickiego
Mapa lokalizacyjna powiatu rawickiego
Jutrosin
Jutrosin
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa wielkopolskiego
Jutrosin
Jutrosin
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Jutrosin
Jutrosin
Ziemia51°39′05″N 17°10′10″E/51,651389 17,169444
TERC
(TERYT)
4304022024
SIMC 0954461
Urząd miejski
Rynek 26
63-930 Jutrosin
Strona internetowa
BIP

Jutrosinmiasto w woj. wielkopolskim, w powiecie rawickim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Jutrosin. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do woj. leszczyńskiego[2].

Według danych z 30 czerwca 2014 miasto liczyło 1947 mieszkańców[3]. Podobną liczbę mieszkańców miasto miało pod koniec XIX wieku[4].

Położenie[edytuj]

Jutrosin leży na Wysoczyźnie Kaliskiej, nad Orlą[2]. W okolicy znajdują się kompleksy leśne[2].

Historia[edytuj]

Kościół poewangelicki, obecnie hala widowiskowo-sportowa

Historia Jutrosina sięga wczesnego średniowiecza. Pierwsza zapisana wzmianka o miejscowości pochodzi z 1281 roku[5]. Nazwa Jutrosin wywodzi się od Jutrocha, dawnego właściciela wsi. Nie od razu bowiem Jutrosin został miastem. Nie powstał on na tzw. surowym korzeniu, lecz z przekształcenia osady wiejskiej.

Prawa miejskie Jutrosin otrzymał być może przed 1472[5], lecz najprawdopodobniej w 1534 r.[2]. Dokładna data jest trudna do określenia, bowiem miasto nawiedzały w przeszłości liczne pożary, w czasie których spłonęły dokumenty dotyczące dziejów. Jeden z pożarów miał miejsce w dniu 7 kwietnia 1522. W 1642 na potrzeby protestantów pochodzących ze Śląska założono tzw. nowe miasto, a imigracja ożywiła rozwój[2][5]. W XIX wieku ważną rolę odgrywał handel zbożem[2]. Wielkich spustoszeń dokonał pożar w 1861 roku, kiedy to w ciągu 2 godzin miasto zmieniło się w pogorzelisko. Spłonęły wówczas 83 domy, kościół ewangelicki i 40 stodół.

Jutrosin w przeszłości należał do rodzin: Bnińskich, Jutrosińskich, Kołaczkowskich, Konarskich, Leszczyńskich, Ponińskich, Lanckorońskich i Czartoryskich[4].

Mieszkańcy miasta wykazali się przywiązaniem do Polski w czasach powstania wielkopolskiego[5]. Jutrosińska kompania brała udział w walkach o inne miejscowości, m.in. Miejską Górkę i Rawicz[2][5]. Blisko rok znajdowały się tu władze powiatu rawickiego. W 1927 r. Jutrosin odwiedził ówczesny prezydent Rzeczypospolitej – Ignacy Mościcki. Jutrosin jest miejscem urodzenia Krystyny Łybackiej[6].

Herb[edytuj]

Herbem miasta jest wizerunek muru fortecznego o sześciu oknach i trzech blankowanych wieżach, z których środkowa jest wyższa od pozostałych. Mur i wieże są w kolorze czerwonym, a umieszczono je na żółtym tle.

Demografia[edytuj]

  • Piramida wieku mieszkańców Jutrosina w 2014 roku [1].


Piramida wieku Jutrosin.png

Zabytki[edytuj]

Założenie urbanistyczne Jutrosina zostało wpisane do rejestru zabytków[7]. Do zabytkowych budynków należą[7]:

Zobacz też[edytuj]

Uwagi

  1. Niektóre źródła podają nieprawidłowo nazwisko jako Fabisiak

Przypisy[edytuj]

  1. a b http://www.polskawliczbach.pl/Jutrosin, w oparciu o dane GUS.
  2. a b c d e f g Bogdan Zgodziński: Województwo leszczyńskie. Poznań: Krajowa Agencja Wydawnicza, 1981, s. 76.
  3. Ludność. Stan i struktura ludności oraz ruch naturalny w przekroju terytorialnym. Stan na 30 VI 2014 (s. 104) (pol.). GUS. [dostęp 13 listopada 2014].
  4. a b Jutrosin w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego, Tom III (Haag – Kępy) z 1882 r.
  5. a b c d e f g h i Włodzimierz Łęcki: Wielkopolska. Warszawa: Sport i Turystyka, 1996, s. 406-407. ISBN 83-7079-589-7.
  6. O mnie. Krystyna Łybacka. [dostęp 6 sierpnia 2014].
  7. a b c d Wykaz zabytków nieruchomych wpisanych do rejestru zabytków na terenie województwa wielkopolskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. [dostęp 13 listopada 2014]. s. 199.
  8. a b Roman Pawlak: Polska – Zabytkowe ratusze. Warszawa: Sport i Turystyka MUZA SA, 2003, s. 284-285. ISBN 83-7200-991-0.

Linki zewnętrzne[edytuj]