Somaliland

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Jamhuuriyadda Soomaaliland
جمهورية ارض الصومال
Jumhūrīyat Ard as-Sūmāl

Republika Somalilandu
Flaga Somalilandu
Godło Somalilandu
Flaga Somalilandu Godło Somalilandu
Dewiza: (ang.) "Justice, Peace, Freedom, Democracy and Success for All"
(Sprawiedliwość, pokój, wolność, demokracja i sukces dla wszystkich)
Hymn: Samo ku waar
Położenie Somalilandu
Język urzędowy somalijski, arabski
Stolica Hargejsa
Ustrój polityczny republika
Głowa państwa prezydent Ahmed M. Mahamoud Silanyo
Szef rządu prezydent Ahmed M. Mahamoud Silanyo
Powierzchnia
 • całkowita
 • wody śródlądowe

137 600 km²
0%
Liczba ludności (2005)
 • całkowita 
 • gęstość zaludnienia
 • narody i grupy etniczne

3 500 000
25 osób/km²
Somalijczycy
Jednostka monetarna szyling Somalilandu (SlSh)
Niepodległość
• ogłoszona
• uznana
od Somalia Somalii
18 maja 1991
(nieuznana)
Religia dominująca islam
Strefa czasowa UTC +3
Kod telefoniczny +27
Mapa Somalilandu

Somaliland (Republika Somalilandu, som. Soomaaliland, arab. Ard as-Sūmāl, ang. Somaliland) – islamska republika, nieuznawana przez społeczność międzynarodową, leżąca we wschodniej Afryce nad Zatoką Adeńską. Somaliland ogłosił secesję od Somalii w 1991 roku i od tamtej pory zdołał zbudować funkcjonujący organizm państwowy z demokratycznie wybieranym prezydentem i parlamentem. Graniczy z Dżibuti, Etiopią i Puntlandem – inną częścią Somalii.

Geografia[edytuj | edytuj kod]

Mapa Somalilandu

Somaliland zajmuje tereny dawnego Somali Brytyjskiego. Panuje w nim klimat monsunowy. Północne niziny położone w sąsiedztwie Zatoki Adeńskiej są żyzne, choć obszary wykorzystywane przez rolnictwo stanowią zaledwie 3% powierzchni kraju; na północnym wschodzie wzdłuż wybrzeża ciągnie się pasmo górskie Cal Madow, którego najwyższy szczyt to Shimbiris (2150 m n.p.m.). Na wybrzeżu Zatoki Adeńskiej występują lasy mangrowe, istnieją także rafy koralowe. Południowa część kraju jest wyżynna i w przeważającym stopniu półpustynna.

Górnictwo w Somalilandzie nie jest rozwinięte, choć w kraju potwierdzone jest występowanie złóż m.in. ropy naftowej, gazu ziemnego, złota i węgla brunatnego. Wschodnie regiony Sool i Sanaag, posiadające złoża ropy i gazu, są przedmiotem sporu z sąsiednim Puntlandem, który okresowo przeradza się w starcia zbrojne. Do głównych miast kraju należą: Hargejsa (stolica), Burco, Boorama, Berbera, Ceerigaabo i Laas Caanood[1].

Język urzędowy[edytuj | edytuj kod]

Po proklamowaniu niepodległości została przyjęta Narodowa Karta Somalilandu (przyjęta 25 kwietnia 1993 roku, weszła w życie 3 maja 1993 r.), w której art. 4 określono, że językami oficjalnymi są somalijski, arabski i angielski[2]. W tymczasowej konstytucji, przyjętej w 1997 roku, określono, że językami urzędowymi są somalijski i arabski, angielski został pozbawiony tego statusu[3]. 31 maja 2001 roku weszła w życie nowa konstytucja, przyjęta w referendum, która zachowała status języka urzędowego dla somalijskiego i arabskiego (art. 6)[4].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Do 1960 Somaliland był protektoratem brytyjskim, następnie na krótko był niepodległy, by później, wraz z posiadłościami włoskimi, stworzyć Republikę Somalii. 18 maja 1991 roku Somaliland w obliczu załamania się rządu somalijskiego wystąpił z unii i ogłosił swoją niepodległość. Nowe państwo nie zostało uznane przez społeczność międzynarodową, co nie przeszkodziło mu w stabilnym istnieniu, podczas gdy pozostałe tereny Somalii są pogrążone w wojnie domowej.

W 1993 roku prezydentem został wybrany Mohammed Ibrahim Egal. W maju 2001 roku przeprowadzono referendum[5], w którym 97% obywateli opowiedziało się za niepodległością. Prezydent Egal zmarł podczas operacji w Południowej Afryce 3 maja 2002 roku. Urząd po nim przejął jego dotychczasowy zastępca, Daahir Rayaale Kaahin. W roku 2005 odbyły się pierwsze wybory do parlamentu.

Następne wybory prezydenckie miały mieć miejsce 31 sierpnia 2008 roku, jednak niestabilna sytuacja we wschodnich regionach kraju skłoniła wyższą izbę parlamentu do przesunięcia daty o pół roku. Mimo początkowej niechęci partii opozycyjnych, udało się wypracować kompromisowy termin 6 kwietnia 2009 roku[6]. Mimo to, data została później przesunięta o kolejne pół roku. Partie opozycyjne nie uznały tej decyzji[7], w kraju doszło do protestów, a nawet starć[8]. Udało się jednak uniknąć rozlewu krwi, a strony postanowiły rozwiązać konflikt przy stole obrad[9]. Ostatecznie wybory odbyły się 26 czerwca 2010 roku, zwyciężył w nich lider opozycyjnej partii Kulmiye ("Jedność"), Ahmed M. Mahamoud Silanyo, zdobywając niemal 50% głosów[10].

28 czerwca 2012 prezydent Somalii Szarif Szajh Ahmed spotkał się z w Dubaju z prezydentem Somalilandu, Ahmedem Mahamoudem Silanyo. Było to pierwsze spotkanie przywódców dwóch krajów od czasu ogłoszenia przez Somaliland niepodległości w 1991. Prezydenci podpisali wówczas porozumienie o współpracy (tzw. Karta Dubajska), zakładające wzmocnienie wzajemnych stosunków oraz podjęcie wysiłków na rzecz osiągnięcia porozumienia w kwestiach spornych i dążenia do stabilizacji w regionie[11][12].

Status międzynarodowy[edytuj | edytuj kod]

Obecna sytuacja polityczna w Somalii. Kolorem żółtym zaznaczono terytoria pod kontrolą rządu Somalilandu.

Somaliland do dziś nie jest uznawany przez żadne niepodległe państwo na świecie. Ma na to wpływ niestabilna sytuacja w pozostałej części Somalii, jak również spór graniczny z sąsiednim Puntlandem o regiony Sool i Sanaag, aktualnie będące w większej części pod kontrolą Puntlandu (sytuacja we wrześniu 2011).

Unia Afrykańska pozostaje powściągliwa w sprawie Somalilandu, obawiając się prób rewizji granic w innych częściach kontynentu, choć raport z misji UA w 2005 roku jest przychylny wobec uznania republiki[13]. Brak uznania skutkuje tym, że kraj nie może liczyć na pomoc międzynarodową i zagraniczne inwestycje w jego rozwój są bardzo ograniczone. Nie ma także wsparcia w walce z rosnącym problemem terroryzmu islamskich radykałów z Somalii.

Somaliland od 2004 roku jest członkiem Organizacji Narodów i Ludów Niereprezentowanych.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]