Bartel BM-3

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Bartel BM-3
Dane podstawowe
Państwo  Polska
Producent WWS „Samolot”
Konstruktor Ryszard Bartel
Typ samolot szkolny i treningowy
Konstrukcja dwumiejscowy dwupłat o konstrukcji całkowicie drewnianej
Załoga 2 (uczeń i instruktor)
Dane techniczne
Napęd Austro-Daimler lub SPA-6a
Moc 225 KM (Austro-Daimler)
200 KM (SPA)
Wymiary
Rozpiętość 11,77 m
Długość 7,9 m
Wysokość 3 m
Powierzchnia nośna 31,9 m²
Masa
Własna 820 kg
Użyteczna 380 kg
Osiągi
Prędkość maks. 182 km/h (AD)
173 km/h (SPA)
Prędkość wznoszenia 4,74 m/s
Pułap 6100 m
Długotrwałość lotu 3 godz.

Bartel BM-3 – prototyp polskiego samolotu szkolnego, zaprojektowany przez Ryszarda Bartla.

Historia[edytuj]

W związku z tym, że pierwszy konkurs na projekt samolotów z 1924 roku nie dał rozstrzygnięcia w kategorii maszyn szkolnych, aby zaspokoić potrzeby ITBL ogłosił w czerwcu 1926 r. drugi konkurs wyłącznie na samolot treningowy zdolny do wykonywania pełnej akrobacji. Jako napęd samolotu miały być zastosowane dwa silniki: Austro-Daimler 200 KM oraz SPA-6a 200 KM (używane m.in. w Ansaldo A.1 Balilla i Oeffag D.III). Wyniki konkursu ogłoszono w grudniu tego samego roku. Pierwsze miejsce zajął projekt Ryszarda Bartla, BM-3, wygrywając z S-4 i PWS-2. W projekcie zastosowano daleko posuniętą standaryzację części: skrzydła dolne i górne, lotki, połówki usterzenia poziomego byty wzajemnie wymienne, a dźwigary i okucia były identyczne[1].

Dwa prototypy zostały zamówione we wrześniu 1927 roku, z terminem odebrania na luty 1928 roku. Jednak kryzys finansowy wytwórni „Samolot” i prace projektowe Bartla nad nowym samolotem, BM-4, opóźniły realizację tego zamówienia. Konstruktor, korzystając z doświadczeń przy budowie samolotów Bartel BM-2 i Bartel BM-4 zaproponował jednak nowy ulepszony typ Bartel BM-5 zamiast BM-3. Propozycja została zaakceptowana i zamiast BM-3 wykonano prototypy BM-5[1].

Dane techniczne[edytuj]

Dane z: Bartel BM-3, 1927[1], Samoloty wojskowe w Polsce 1924-1939[2]

Charakterystyki ogólne

  • Załoga: 2
  • Długość: 7,9 m
  • Wysokość: 3 m
  • Rozpiętość: 11,77 m
  • Powierzchnia skrzydeł: 31,9 m²
  • Masa własna: 820 kg
  • Masa użyteczna: 380 kg
  • Masa całkowita: 1200 kg
  • Napęd: 1 × silnik rzędowy Austro-Daimler o mocy 225 KM lub SPA-6a o mocy 200 KM

Osiągi

  • Prędkość maksymalna: 182 km/h (AD) lub 173 km/h (SPA)
  • Prędkość lądowania: 75 km/h
  • Prędkość wznoszenia: 4,74 m/s
  • Pułap: 6100 m
  • Długotrwałość lotu: 3 godz.

Przypisy

Bibliografia[edytuj]

  • Bartel BM-3, 1927. samolotypolskie.pl. [dostęp 2016-07-18].
  • Andrzej Glass: Polskie konstrukcje lotnicze do 1939. T. 1. Sandomierz: Stratus, 1 kwietnia 2004. ISBN 83-916327-8-4.
  • Andrzej Morgała: Samoloty wojskowe w Polsce: 1924-1939. Warszawa: Wydawnictwo Bellona, 2003. ISBN 83-1109-319-9.