AEG C.IV

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
AEG C.IV
AEG C.IV
Dane podstawowe
Państwo  Cesarstwo Niemieckie
Producent AEG, Fokker Aeroplanbau
Typ samolot rozpoznawczy
Konstrukcja dwupłat
Załoga 2 osoby
Historia
Data oblotu 1916
Lata produkcji 1916-1917
Egzemplarze 658
Dane techniczne
Napęd Mercedes D.III
Moc 119 kW (160 KM)
Wymiary
Rozpiętość 13,45 m
Długość 7,15 m
Wysokość 3,35 m
Powierzchnia nośna 39 m2
Masa
Własna 800 kg
Startowa 1120 kg
Osiągi
Prędkość maks. 158 km/h
Prędkość wznoszenia 6 min na 1000 m
Pułap 5000 m
Długotrwałość lotu 4 h
Dane operacyjne
Uzbrojenie
1 zsynchronizowany karabin maszynowy Spandau LMG 08/15(7,92 mm) i 1 ruchomy karabin maszynowy Parabellum (7,92 mm), bomby
Użytkownicy
 Cesarstwo Niemieckie  Bułgaria  Turcja  Polska

AEG C.IV – niemiecki samolot rozpoznawczy z okresu I wojny światowej.

Historia[edytuj | edytuj kod]

AEG C.IV był następcą wcześniejszych modeli firmy AEG: C.I i C.II. Zaprojektowano go na przełomie 1915/1916 r., prototyp oblatano na początku 1916 roku. W maszynie powiększono rozpiętość skrzydeł, wyposażono ją w mocniejszy silnik i dodano zsynchronizowany karabin maszynowy pilota. Aby poprawić stateczność maszyny, przedłużono o 2 przęsła kratownicy kadłub (0,85 m), nazywając tę wersję v.R (verlängernen Rumpf)[1]. W 1917 roku opracowano powiększoną wersję C.IVN, przeznaczoną do nocnego bombardowania, z silnikiem Benz Bz.III[2]. W latach 1916-1917 zbudowano 658 samolotów C.IV[3], nie tylko w wytwórni macierzystej, ale także na licencji w zakładach Fokkera (zbudowano tam 250 egzemplarzy wersji C.IVa z silnikiem Argus As.III o mocy 132 kW (180 KM)[4][3].

Opis konstrukcji[edytuj | edytuj kod]

Silnik Mercedes D.IIIa eksponowany w MLP w Krakowie.

Był to dwumiejscowy dwupłat konstrukcji mieszanej z przewagą elementów metalowych. Kadłub stanowiła spawana z rur stalowych kratownica kryta z góry sklejką, zaś dół i boki płótnem; skrzydła o dużym wydłużeniu z dźwigarami z rur stalowych z drewnianymi żebrami kryte płótnem, połączone ze sobą stojakami z rur stalowych; lotki tylko na górnym płacie. Usterzenie o płaskim profilu również z rurek stalowych, kryte płótnem, statecznik pionowy wsparty zastrzałami. Napęd najczęściej stanowił 6-cylindrowy silnik rzędowy Mercedes D.III o mocy 118 kW (160 KM), z metalową osłoną i charakterystycznym kolektorem wydechowym z wylotem wysoko ponad górnym płatem (w samolotach kompletowanych w Polsce stosowano również silniki Opel, Stoewer i Deutzer o mocy 132 kW (180 KM)). Podwozie klasyczne dwukołowe stałe z płozą ogonową. Uzbrojenie: 1 zsynchronizowany karabin maszynowy lMG 08/15 Spandau 7,92 mm pilota oraz ruchomy karabin maszynowy obserwatora Parabellum lMG14 7,92 mm z zapasem 500 naboi na k.m. Samolot mógł także przenosić 4 bomby o masie do 90 kg, umieszczane w kabinie obserwatora[5].

Użycie w lotnictwie[edytuj | edytuj kod]

Samoloty AEG C.IV szeroko stosowano na froncie zachodnim do działań rozpoznawczych, eskortujących, bombowych i szturmowych, a także korygowania ognia artylerii. Oprócz tego służyły na froncie włoskim, a także w Macedonii - wchodziły w skład sił lotniczych Bułgarii i Turcji. W czerwcu 1917 r. na wszystkich frontach operowało ok. 170 maszyn tego typu, a w sierpniu 1918 r. już tylko 40 sztuk[6]. Pod koniec wojny zastąpiły je nowsze konstrukcje i wycofywano je do szkół lotniczych i składnic samolotów.

Służba w lotnictwie polskim[edytuj | edytuj kod]

W Polsce znalazło się 91 sztuk tych maszyn, które pochodziły ze zdobyczy wojennych. Najwięcej, bo aż 51 płatowców zdobyto w hali Zeppelina na Winiarach, w większości bez silników. W latach 1919-20 zmontowano w bazie Ławica ponad 30 sztuk C.IV, wyposażając w różne dostępne silniki. Samoloty użytkowane były następnie w polskim lotnictwie podczas wojny polsko-bolszewickiej w latach 1919-20, służąc m.in. w 2, 5, 8, 9, 11 i 14 Eskadrze Wywiadowczej, a także w 21 Eskadrze Niszczycielskiej[7]. Niemal wszystkie samoloty tego typu zostały skasowane w 1921 r. ze względu na duże zużycie.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. A. Morgała: Samoloty wojskowe w Polsce 1918-1924. Warszawa: 1997, s. 11.
  2. M. Sharpe: Dwupłatowce, trójpłatowce i wodnosamoloty. Warszawa: 2001, s. 14.
  3. a b A. Morgała, dz. cyt, s. 11.
  4. K. Chołoniewski, W. Bączkowski: Samoloty wojskowe obcych konstrukcji 1918-1939 - Tomik 1. Warszawa: 1987, s. 22.
  5. K. Chołoniewski, W. Bączkowski, dz. cyt., s. 22.
  6. O. Thetford, P. Gray: German Aircraft of The First World War. New York: 1970, s. 5.
  7. A. Morgała, dz. cyt, s. 12.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Krzysztof Chołoniewski, Wiesław Bączkowski: Samoloty wojskowe obcych konstrukcji 1918-1939 - Tomik 1. Warszawa: Wydawnictwo Komunikacji i Łączności, 1987. ISBN 83-206-0566-0.
  • Peter Gray, Owen Thetford: German Aircraft of The First World War. New York: Doubleday & Company, Inc., 1970. ISBN 0-370-00103-6.
  • Zbigniew Jankiewicz, Julian Malejko: Samoloty i śmigłowce wojskowe - litera A. Warszawa: Bellona, 1993. ISBN 83-11-08229-4.
  • Andrzej Morgała: Samoloty wojskowe w Polsce 1918-1924. Warszawa: Lampart, 1997. ISBN 83-86776-34-X.
  • Volker Nemsch: Die Fliegerei des Ersten Weltkrieges. Germany: QAU, 2003. ISBN 3-930571-71-4.
  • Samoloty wojskowe. Poznań: Vesper, 2010. ISBN 978-83-61254-89-2.
  • Michael Sharpe: Dwupłatowce, trójpłatowce i wodnosamoloty. Warszawa: Bellona, 2001. ISBN 83-11-09273-7.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]