Przejdź do zawartości

Gołąb srebrnokryzy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Gołąb srebrnokryzy
Columba jouyi[1]
(Stejneger, 1887)[2]
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

strunowce

Podtyp

kręgowce

Gromada

ptaki

Podgromada

Neornithes

Infragromada

ptaki neognatyczne

Rząd

gołębiowe

Rodzina

gołębiowate

Podrodzina

gołębie

Rodzaj

Columba

Gatunek

gołąb srebrnokryzy

Synonimy
  • Janthoenas jouyi Stejneger, 1887
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[3]

Gołąb srebrnokryzy[4] (Columba jouyi) – gatunek średniej wielkości ptaka z rodziny gołębiowatych (Columbidae). Występował endemicznie na japońskich wyspach Riukiu i Daitō-shotō. Odnotowany po raz ostatni w 1936, przyczyny wymarcia nie są znane.

Taksonomia

[edytuj | edytuj kod]

Po raz pierwszy gatunek opisał Leonhard Hess Stejneger w 1887 na łamach „The American Naturalist”. Nowemu gatunkowi nadał nazwę Janthoenas jouyi[2]. Holotyp odłowił C. Tasaki, który kolekcjonował okazy dla Henry’ego Pryera – prawdopodobnie pierwszej osoby, która opisała awifaunę Riukiu[5]. Obecnie (2020) Międzynarodowy Komitet Ornitologiczny umieszcza gołębia srebrnokryzego w rodzaju Columba[6]. Holotyp przechowywany jest w Tokio, znane są również trzy inne spreparowane okazy, trzymane w Tring[7].

Morfologia

[edytuj | edytuj kod]

Długość ciała wynosiła około 45 cm. Opis Stejnegera był wykonany pobieżnie. Gołębie srebrnokryze były w większości czarne. Na głowie występowała różowofioletowa opalizacja. Niższa część grzbietu zielona. Górną część grzbietu zdobiły szare (srebrzyste[8]) pióra, ułożone w pas. Dziób zielononiebieski z żółtą końcówką. Tęczówka brązowa, nogi fioletowoczerwone[5]. W Catalogue of the Birds in the British Museum podano następujące wymiary szczegółowe (oryginalne podane w calach): długość skrzydła 25 cm, ogona – 17,8 cm, dzioba 23 mm, skoku – 64 mm[8].

Zasięg występowania

[edytuj | edytuj kod]

Gołębie srebrnokryze zasiedlały wyspy Riukiu (Okinawa, Iheya, Izena, Yagaji i Zamami) i Daitō-shotō (Kita Daitō-jima i Minami Daitō-jima). O ekologii tych ptaków wiadomo tylko, że zamieszkiwały gęste lasy subtropikalne[5].

Status

[edytuj | edytuj kod]

IUCN uznaje gołębia srebrnokryzego za gatunek wymarły (EX, Extinct). Przyczyna wymarcia jest nieznana[7]; możliwe, że do wymarcia przyczyniła się wycinka lasów. Na Okinawie ostatni raz odnotowano ten gatunek w 1906, a na Daito w 1936. Według jednego z autorów, w 1925 gołębie srebrnokryze nie były jeszcze rzadkie. Do wybuchu II wojny światowej lasy wysp Daitō-shotō zostały całkowicie wycięte; według R.H. Bakera w kwietniu 1945, kiedy na Okinawę wkroczyli alianci (patrz: bitwa o wyspę Okinawa), gołębi nie było już na wyspie[5].

Przypisy

[edytuj | edytuj kod]
  1. Columba jouyi, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. a b Leonhard Hess Stejneger. Description of a New Species of Fruit-Pigeon (Janthoenas jouyi) from the Liu Kiu Islands, Japan. „The American Naturalist”. 21 (6), s. 583–584, 1887. 
  3. Columba jouyi, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species (ang.).
  4. Systematyka i nazwa polska za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Podrodzina: Columbinae Leach, 1820 - gołębie (wersja: 2022-05-16). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2022-11-26].
  5. a b c d Julian P. Hume, Michael Walters: Extinct Birds. A&C Black, 2012, s. 139–140. ISBN 978-1-4081-5862-3.
  6. F. Gill, D. Donsker & P. Rasmussen (red.): Pigeons. IOC World Bird List (v10.1). [dostęp 2020-05-14]. (ang.).
  7. a b Ryukyu Woodpigeon Columba jouyi. BirdLife International. [dostęp 2016-12-18].
  8. a b Tommaso Salvadori: Catalogue of the Birds in the British Museum. T. 21. 1893, s. 310.