Richard Burton

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy aktora. Zobacz też: Richard Francis Burton.
Richard Burton
Richard Burton (1953)
Richard Burton (1953)
Imię i nazwisko Richard Walter Jenkins Jr.
Data
i miejsce urodzenia
10 listopada 1925
Pontrhydyfen
Data
i miejsce śmierci
5 sierpnia 1984
Genewa
Zawód aktor
Lata aktywności 1944–1984
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Richard Burton, właśc. Richard Walter Jenkins Jr. (ur. 10 listopada 1925 w Pontrydyfen, zm. 5 sierpnia 1984 w Genewie) – walijski aktor, jeden z największych gwiazdorów światowego kina powojennego. Od 1949 grał w teatrach, głównie w rolach szekspirowskich, które krytycy i publiczność bardzo wysoko oceniali. Jednak prawdziwą popularność przyniosły mu role w filmach amerykańskich, takich jak Moja kuzynka Rachela (My Cousin Rachel), Tunika (The Robe), za którą otrzymał nominację do Oscara. Gwiazdorem światowego formatu uczyniła go rola Marka Antoniusza w megaprodukcji Kleopatra (Cleopatra). Związał się wówczas z Elizabeth Taylor, z którą był później dwukrotnie żonaty (w latach 1964-1974 i 1975-1976). Obydwoje wystąpili później jako para aktorska w 9 filmach, które były olbrzymimi sukcesami kasowymi, np. Kto się boi Virginii Woolf? (Who's Afraid of Virginia Woolf?) i Poskromienie złośnicy (The Taming of the Shrew) - obydwa z 1966. W latach 70. grywał głównie w filmach sensacyjnych, np. Człowiek klanu (Klansman) z 1974 lub Dzikie Gęsi (The Wild Geese) z 1978. Jego ostatnią wielką rolą była kreacja O'Briena w filmie 1984 (Nineteen Eighty-Four). Widać w niej było walkę aktora z postępującą chorobą. Pomimo sześciokrotnej nominacji do Oscara nigdy nie uzyskał tej nagrody.

Życie osobiste[edytuj | edytuj kod]

Był pięciokrotnie żonaty, w tym dwukrotnie z Elizabeth Taylor.

Nagrobek Richarda Burtona na starym cmentarzu w Céligny

Filmografia[edytuj | edytuj kod]

reżyser[edytuj | edytuj kod]

aktor[edytuj | edytuj kod]

producent[edytuj | edytuj kod]

występy gościnne[edytuj | edytuj kod]

zdjęcia archiwalne[edytuj | edytuj kod]

występy nie wymienione w czołówce[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Jan Słodowski, Andrzej Roman: Gwiazdy światowego kina. Leksykon. Warszawa: Editions Spotkania, 1992. ISBN 83-85195-83-1.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]