Joaquin Phoenix

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Joaquin Phoenix
Ilustracja
Joaquin Phoenix w 2014 roku
Imię i nazwisko Joaquin Raphael Phoenix
Data i miejsce urodzenia 28 października 1974
San Juan
Zawód aktor, producent filmowy
Lata aktywności od 1982

Joaquin Raphael Phoenix[1] (ur. 28 października 1974[2] w San Juan[3]) – amerykański aktor, wokalista, producent filmowy i telewizyjny. Laureat Złotego Globu za rolę w filmie Spacer po linie.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Wczesne lata[edytuj | edytuj kod]

Przyszedł na świat w wielodzietnej rodzinie zbieracza owoców, misjonarza i menedżera[4] Johna Lee Phoenixa („Bottom”, „Amram”; ur. 14 czerwca 1947) i sekretarki z nowojorskiego Bronxu Arlyn Dunetz Jochebed (ur. 31 grudnia 1944)[5][6]. Rodzice jego matki byli Żydami z Węgier i Rosji. Wychowywał się ze starszym bratem Riverem (ur. 23 sierpnia 1970, zm. 31 października 1993)[7] i trzema siostrami: Rain Joan of Arc (ur. 21 listopada 1972)[8], Liberty Mariposą (ur. 5 lipca 1976)[9] i Summer Joy (ur. 10 grudnia 1978)[10]. Jego rodzice byli hipisami, żyjącymi w Ameryce Południowej, gdzie stali się członkami organizacji Dzieci Boga[11]. W 1977 roku rodzina przeniosła się do Los Angeles i zmieniła swoje nazwisko na Phoenix od Feniksa, który odradza się z popiołów[12][13].

Kariera[edytuj | edytuj kod]

Na małym ekranie zadebiutował jako dziecko, jednak po śmierci brata przerwał karierę na kilka lat. Wrócił do aktorstwa w 1995 roku w filmie Gusa Van Santa Za wszelką cenę w którym partnerował Mattowi Dillonowi i Nicole Kidman.

Zagrał także m.in. w filmach Zatrute pióro Philipa Kaufmana i Osiem milimetrów Joela Shumachera. Największym jego osiągnięciem była rola w superprodukcji Ridleya Scotta Gladiator w której wcielił się w postać głównego antagonisty, cesarza Kommodusa. Przyniosła mu ona nominacje do Oscara i Złotego Globu. W 2004 roku wystąpił w roli uwięzionego w pożarze strażaka, Jacka Morrisona, w filmie Płonąca pułapka. Był także nominowany do Oscara za rolę piosenkarza Johnny’ego Casha w filmie Spacer po linie.

W październiku 2008 Joaquin Phoenix ogłosił koniec kariery aktorskiej oraz postanowił sprzedać swój dom w Hollywood oraz przenieść się na wieś, gdzie będzie mógł poświęcić się muzyce. W sierpniu 2010 roku okazało się to mistyfikacją. Aktor przez dwa lata zwodził całe środowisko Hollywood, które uwierzyło jakoby stoczył się na dno.

Podobnie jak reszta swojego rodzeństwa, Joaquin jest weganinem. Aktywnie działa na rzecz organizacji PETA.

Filmografia[edytuj | edytuj kod]

Filmy pełnometrażowe[edytuj | edytuj kod]

Seriale TV[edytuj | edytuj kod]

  • 1989: Superboy jako Billy Hercules
  • 1989: Still the Beaver jako Kyle Cleaver
  • 1986: Gwiazda poranna/Gwiazda wieczorna (Morningstar/Eveningstar) jako Doug Roberts
  • 1986: Alfred Hitchcock przedstawia (Alfred Hitchcock Presents) jako Pagey Fisher
  • 1984: Napisała: Morderstwo (Murder, She Wrote) jako Billy Donovan
  • 1984: Posterunek przy Hill Street (Hill Street Blues) jako Daniel
  • 1984: The Fall Guy jako Dzieciak
  • 1984: ABC Afterschool Specials jako Robby Ellsworth
  • 1983: Mr. Smith
  • 1983: Six Pack jako Tad Akins
  • 1982: Seven Brides for Seven Brothers jako Travis

Producent[edytuj | edytuj kod]

  • 2016: Across My Land
  • 2016: CAMP: The Documentary
  • 2015: I Am Dying
  • 2010: Joaquin Phoenix: Jestem, jaki jestem (I'm Still Here)
  • 2007: Królowie noc (We Own the Night)
  • 2007: Bez blichtru (4Real)

Nagrody i nominacje[edytuj | edytuj kod]

Nagroda Rok Kategoria Nominowana praca Wynik
National Board of Review 2000 Najlepszy aktor drugoplanowy Zatrute pióro / Gladiator / Ślepy tor Wygrana
Hollywood Film Festival 2005 Aktor roku Spacer po linie Wygrana
San Diego Film Festival 2005 Nagroda za działalność humanitarną Mieszkańcy Ziemi Wygrana
Złoty Glob 2006 Najlepszy aktor w filmie komediowym lub musicalu Spacer po linie Wygrana
Nagroda Grammy 2007 Best Compilation Soundtrack for Visual Media Spacer po linie Wygrana
Międzynarodowy Festiwal Filmowy w Wenecji 2012 Puchar Volpiego dla najlepszego aktora Mistrz Wygrana
Newport Beach Film Festival 2014 Outstanding Achievement in Filmmaking – Ensemble Cast Imigrantka Wygrana
Independent Spirit Robert Altman Award 2015 Wada ukryta Wygrana
Festiwal Filmowy w Cannes 2017 Złota Palma dla najlepszego aktora Nigdy cię tu nie było Wygrana

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Joaquin Phoenix. T. 8: Kolekcja Alfred Hitchcock Przedstawia. Poznań: Oxford Educational Sp. z o.o., sierpień 2009, s. 6. ISBN 978-83-252-0469-3.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Joaquin Phoenix – Actor (rum.). CineMagia.ro. [dostęp 2016-08-20].
  2. Joaquin Rafael Phoenix – Genealogy (ang.). Geni. [dostęp 2016-08-20].
  3. Joaquin Phoenix (ang.). Rotten Tomatoes. [dostęp 2016-08-19].
  4. Joaquin Phoenix Biography (1974-) (ang.). Film Reference. [dostęp 2016-08-20].
  5. Arlyn (Heart) Phoenix – Genealogy (ang.). Geni. [dostęp 2016-08-19].
  6. Arlyn Sharon Dunetz – Children of God (ang.). XFamily. [dostęp 2016-08-19].
  7. River Jude Phoenix (1970-1993) (ang.). Find A Grave Memorial. [dostęp 2016-08-19].
  8. Rain Joan Of Arc Phoenix – Genealogy (ang.). Geni. [dostęp 2016-08-19].
  9. Libertad Mariposa Phoenix – Genealogy (ang.). Geni. [dostęp 2016-08-19].
  10. Summer Joy Phoenix – Genealogy (ang.). Geni. [dostęp 2016-08-19].
  11. River Phoenix, beautiful and damned (ang.). RedMilk. [dostęp 2016-08-19].
  12. Joaquin Phoenix (ang.). TV.com. [dostęp 2016-08-20].
  13. Biographie de River Phoenix (fr.). JeSuisMort.com. [dostęp 2016-08-20].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]