Ununtrium

Ununtrium
copernicium ← ununtrium → flerovium
Tl ↑ Uut ↓ Uht 113 Uut
Ogólne informacje
Nazwa, symbol, l.a.	ununtrium, Uut, 113
Grupa, okres, blok	13, 7, p
Właściwości metaliczne	metal
Masa atomowa	284 u (najbardziej stabilny izotop)
Właściwości atomowe Konfiguracja elektronowa [Rn]5f146d107s27p1 (przewidywana) Zapełnienie powłok 2, 8, 18, 32, 32, 18, 3 (wizualizacja powłok)
Najbardziej stabilne izotopy izotop wyst. o.p.r. s.r. e.r. MeV p.r. 278Uut {syn.} 0,34 ms α 11,68 274Rg 282Uut {syn.} 73 ms α 10,63 278Rg 283Uut {syn.} 0,10 s α 10,12 279Rg 284Uut {syn.} 0,49 s α 10,00 280Rg 285Uut {syn.} 4,6 s α 9,48–9,79 281Rg 286Uut {syn.} ~19,6 s α 9,63 282Rg
Niebezpieczeństwa Globalnie Zharmonizowany System Klasyfikacji i Oznakowania Chemikaliów Wiarygodne źródła klasyfikacji tej substancji według kryteriów systemu GHS są niedostępne. Europejska klasyfikacja substancji Wiarygodne źródła klasyfikacji tej substancji według europejskich kryteriów są niedostępne.
Hasło ununtrium w Wikisłowniku

Ununtrium (Uut) – pierwiastek chemiczny, znajdujący się w układzie okresowym w bloku p bezpośrednio pod talem, stąd nazywany czasami nieoficjalnie eka-talem. Nazwa ununtrium wywodzi się z liczby atomowej tego pierwiastka zgodnie z systematyczną terminologią IUPAC dla transuranowców.

Historia

1 lutego 2004 roku zespół złożony z rosyjskich naukowców z Instytutu Badań Atomowych w Dubnej oraz amerykańskich naukowców z Lawrence Livermore National Laboratory doniósł o wytworzeniu czterech atomów ununpentium, które po rozpadzie utworzyły atomy ununtrium. Izotop tego pierwiastka o najdłuższym czasie życia, 286113Uut, zaobserwowano w łańcuchu rozpadów jądra ununseptium, również wytworzonego w Dubnej, w 2009 roku.

28 września 2004 roku zespół japońskich naukowców z instytutu Riken doniósł, że również odniósł sukces w syntetyzowaniu ununtrium, uzyskując pojedynczy atom lżejszego izotopu tego pierwiastka, 278113Uut. W 2012 roku japońskiemu zespołowi udało się uzyskać kolejny atom tego izotopu, który rozpadł się przez szereg sześciu kolejnych rozpadów alfa, prowadzący do znanych izotopów. Jądro potomne 262105Db nie rozpadło się przez spontaniczne rozszczepienie, jak poprzednim razem, ale przez emisję cząstki alfa, zgodnie z wcześniejszymi obserwacjami tego izotopu. To potwierdziło, że zsyntetyzowane jądro atomowe istotnie było jądrem pierwiastka 113.

20983Bi + 7030Zn → 279120Uut^* → 278113Uut + 10n