Lantan

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Inne znaczenia Ten artykuł dotyczy pierwiastka chemicznego. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Lantan
bar ← lantan → cer
Wygląd
srebrzystobiały
Lantan
Ogólne informacje
Nazwa, symbol, l.a. lantan, La, 57
(łac. lanthanum)
Grupa, okres, blok –, 6, f
Stopień utlenienia III
Właściwości metaliczne lantanowiec
Właściwości tlenków silnie zasadowe
Masa atomowa 138,90547(7)[a][1] u
Stan skupienia stały
Gęstość 6146 kg/m³
Temperatura topnienia 920 °C
Temperatura wrzenia 3457 °C
Numer CAS 7439-91-0
PubChem 23926[2]
Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą
warunków normalnych (0 °C, 1013,25 hPa)

Lantan (La, łac. lanthanum) – pierwiastek chemiczny należący do bloku f w układzie okresowym. Nazwa pochodzi od greckiego słowa lanthanein – ukrywać się.

Został odkryty w 1839 roku przez Carla Gustawa Mosandera w zanieczyszczeniach tlenku ceru.

IUPAC zalicza lantan do lantanowców[4][5], w podręcznikach spotyka się jednak często przypisanie lantanu do skandowców, a nie lantanowców[6][7].

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

Lantan jest srebrzystobiałym metalem, jest miękki i kowalny. Utlenia się na powietrzu, rozkłada wodę, rozpuszcza się w kwasach z wyjątkiem stężonego kwasu siarkowego. Stosowany jest jako dodatek do stali, do stopów glinu i miedzi. Tlenek lantanu służy do wyrobu szkieł optycznych.

Występowanie[edytuj | edytuj kod]

Lantan występuje w skorupie ziemskiej w ilości 32 ppm (wagowo). Najważniejszymi minerałami lantanu są:

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Uwagi

  1. Liczba w nawiasie oznacza niepewność ostatniego podanego miejsca po przecinku.

Przypisy

  1. Current Table of Standard Atomic Weights in Order of Atomic Number (ang.). Commission on Isotopic Abundances and Atomic Weights, IUPAC, 2013-09-24. [dostęp 2013-12-02].
  2. Lantan – podsumowanie (ang.). PubChem Public Chemical Database.
  3. Lantan (ang.). Karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich dla Stanów Zjednoczonych. [dostęp 2011-10-02].
  4. Nomenclature of Inorganic Chemistry: Second Edition – Definitive Rules 1970. „Pure Appl. Chem.”. 28 (1), s. 1–110, 1971. DOI: 10.1351/pac197128010001. 
  5. Nomenclature of Inorganic Chemistry. IUPAC Recommendations 2005 („Red Book”). The Royal Society of Chemistry, 2005, s. 51.
  6. J.D. Lee: Zwięzła chemia nieorganiczna. Wyd. 1. Warszawa: PWN, 1997, s. 308-309, 395. ISBN 83-01-12352-4.
  7. Adam Bielański: Podstawy chemii nieorganicznej. Wyd. 5. Warszawa: PWN, 2002, s. 991. ISBN 83-01-13654-5.