Śmierć (pociąg pancerny)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Pociagi panc 1939.png

Pociąg Pancerny „Śmierć” (Nr 15)pociąg pancerny Wojska Polskiego II RP. W czasie kampanii wrześniowej pociąg brał udział w obronie twierdzy Modlin, był najdłużej działającym pociągiem pancernym i równocześnie najdłużej działającym oddziałem polskiej broni pancernej[1].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Wojna polsko-bolszewicka[edytuj | edytuj kod]

17 sierpnia 1920 na stacji kolejowej w Grzegórzkach biskup Sapieha poświęcił pociąg pancerny "Śmierć"[2]. Pierwszym komendantem był por. Henryk Amrogowicz[3].

II wojna światowa[edytuj | edytuj kod]

Pociąg był przydzielony na czas pokoju do 1 Dywizjonu Pociągów Pancernych.

We wrześniu 1939 był uzbrojony w haubicę 100 mm, 2 armaty 75 mm i 11 ckm-ów[4].

Pociąg był przeznaczony jako odwód Naczelnego Dowództwa i zakończył mobilizację 3 września[4]. 6 września został przydzielony generałowi Juliuszowi Zulaufowi, a 8 września, stacjonując w Modlinie, przeszedł pod rozkazy dowódcy twierdzy Modlin, płk. Teodora Furgalskiego[5]. 9 września po uszkodzeniu mostu na Bugo-Narwi, skład bojowy został odcięty od gospodarczego (skład gospodarczy dotarł do Warszawy 14 września). Pociąg bojowy został tymczasem przydzielony do 28 Dywizji Piechoty i operował na odcinku Modlin–Pomiechówek, wspomagając jednostki w okolicach Zakroczymia i Nowego Dworu. 19 września pociąg wspomagał 1 batalion 36 Pułku Piechoty Legii Akademickiej, a następnie stoczył nierozstrzygnięty pojedynek z niemieckim Pociągiem Pancernym nr 7. Oprócz zadań bojowych pociąg brał także udział w transporcie amunicji[6]. 22 września pociąg wspierał 3 Batalion 36 Pułku koło Pomiechówka; pociąg brał także udział w akcjach obronnych 24, 25 i 27 września[7]. 25 września parowóz opancerzony został zniszczony, zastąpiono go zwykłą maszyną[7]. W ostatnich dniach obrony pociąg stacjonował zwykle w wykopie koło fortu „Ostrołęka”. Po kapitulacji załogi twierdzy 28 września, załoga pociągu zniszczyła działa i przyrządy celownicze[1].

Załoga w dniu 1 IX 1939[edytuj | edytuj kod]

  • Dowódca: kpt. Kazimierz Kubaszewski[4][8]
  • Zastępca: por. Germiński[8]
  • Dowódca 1 plutonu ogniowego: ppor. rez. Romuald Marcinkiewicz[8]
  • Dowódca plutonu technicznego: por. Mirosław Czajkowski[8]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Krawczak, Odziemkowski: Polskie pociągi pancerne... s. 104.
  2. Poświęcenie pociągu pancernego Czas 1920 nr 197 z 20 sierpnia s. 2 [1]
  3. Poświęcenie pociągu pancernego "Śmierć" Illustowany Kurier Codzienny 1920 nr 227 z 19 sierpnia s. 4 [2]
  4. a b c Krawczak, Odziemkowski: Polskie pociągi pancerne... s. 35.
  5. Krawczak, Odziemkowski: Polskie pociągi pancerne... s. 101.
  6. Krawczak, Odziemkowski: Polskie pociągi pancerne... s. 102.
  7. a b Krawczak, Odziemkowski: Polskie pociągi pancerne... s. 103.
  8. a b c d Rajmund Szubański: Polska broń pancerna w 1939 roku. s. 284.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]