Metro w Wiedniu

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Metro w Wiedniu
Metro w Wiedniu
Logo metra w Wiedniu
Dane ogólne
Lokalizacja Austria Wiedeń, Austria
Rodzaj transportu metro
Data uruchomienia 8 maja 1976 (Testowo)

25 luty 1978 (Linia U1)

Infrastruktura
U-Bahn Wien.png
Całkowita
długość linii
78,5 km
Liczba linii 5
Liczba stacji 104
Inne informacje
Dzienna
liczba pasażerów
1,2 mln (2014)
Roczna
liczba pasażerów
439,8 mln (2014)[1]
Operator Wiener Linien (VOR)

Metro w Wiedniu (niem. U-Bahn Wien) – Jest jednym z najważniejszym środków transportu w austriackiej stolicy - Wiedniu zaraz koło sieci S-Bahn, Tramwajów, Autobusów oraz linii WLB (Wiener Lokalbahn). Codziennie używana jest przez 1,2 mln wiedeńczyków czyli 439,8 mln pasażerów rocznie. Po próbach testowych linii U4 na odcinku Heiligenstadt-Friedensbrücke w 1976, oficjalnie otwarto Metro w Wiedniu w dniu 25 lutego 1978. Sieć ma aktualnie 5 linii i jest jednym z najstarszych systemów w Europie (patrząc na wiedeński Stadtbahn, którego korzenie sięgają roku 1898). Cały układ ma 78,5 km oraz 93/104 stacje[2]. Siecią zajmuje się Wiener Linien GmbH & Co KG, która z kolei podchodzi pod większe konsorcjum VOR (Verkehrsverbund Ost-Region) oraz pod spółkę Wiener Stadtwerke AG.

Historia[edytuj]

Po dłuższym planowaniu budowy podziemnej kolei szynowej, pod koniec XIX wieku zaplanowana została sieć Stadtbahnów, gdzie linie Vorortelinie (Heiligenstadt-Ottakring-Hütteldorf, dzisiejsza S45) oraz Verbingdungsbahn (Praterstern-Meidling, dzisiejsze S-Stammstrecke) jeździły na początku na lokomotywach parowych. Miasto Wiedeń w latach 20. ubiegłego wieku doprowadziło do podpięcia pod prąd szyn aby umożliwić tramwajopodobnym pojazdom poruszanie się na torach wewnętrznej linii. Od roku 1976 sieć ta stopniowo była podłączana pod U-Bahn (początkowo tylko dwie stacje na linii U4 Heiligenstadt i Friedensbrücke w 1976) co doprowadziło ostatecznie w 1989 do całkowitego podłączenia Stadtbahnów pod Metro.

Etapy (Baustufen):

  • Pierwszy etap (1969-1982)- Podstawy: U1, U2, U4
  • Drugi etap (1983-2000)- Nowe linie: U3, U6
  • Trzeci etap (2001-2010)- Wydłużenie U1, U2
  • Czwarty etap (2010-2023)- Wydłużenie U1, U2, Nowa linia: U5
  • Piąty etap (2023-2028)- Wydłużenie U2, U5

Budowa podstaw (pierwszy etap)[edytuj]

W dniu 26 stycznia 1968 roku zarząd Wiednia zadeklarował budowę sieci U-Bahn, na którą pojawiło się aż 25 projektów przebiegu planowanych linii. Z tych wszystkich projektów został wybrany jeden-30 km który stopniowo miał być realizowany. I tak powstać miały: Linia U1 Reumannplatz-Praterstern, linia U2 Karlsplatz-Schottenring oraz linia U4 Heiligenstadt-Hütteldorf. U1 musiała być budowana od podstaw, linia U2 powstała na starym odcinku tramwajowym a linia U4 na podstawie Stadtbahnu.

Prace przy pierwszym etapie rozpoczęły się dnia 3 Listopada 1969 przy dzisiejszej stacji Karlsplatz (największym aktualnie węzłem przesiadkowym całej sieci) gdzie miały się spotkać wszystkie trzy linie.

  • U1- Tunele zostały zrobione przy czym linia U1 na Südtiroler Platz miała się krzyżować ze stacją S-Bahn, na Karlsplatz z U2, U4 i miała jechać pod Wienfluss, przy Schwedenplatz miała się krzyżować z U4 i przejeżdżać pod Donaukanal a na Praterstern miała z powrotem łączyć się z siecią S-Bahn. Początkowo U1 miała jeździć na Kagran ale plany zaprzepaścił upadek mostu Reichsbrücke, którego plany odbudowania ponowiły myśl zrobienia pod nim stacji metra.
  • U2- 1,8 km podziemny odcinek trasy linii tramwaju "Zweierlinie" od stacji Rathaus do stacji Babenbergerstraße został przyłączony do linii U2, co oznaczało że od Babenbergerstraße do Karlsplatzu oraz od Rathaus do Schottenring trzeba zbudować zupełnie nowe tunele. Trasa została w tym wypadku wydłużona o 3,5 km.
  • U4- U4 powstała całkowicie dzięki liniom Stadtbahnu- Donaukanallinie oraz Wientallinie ale trzeba było podwyższyć perony aby spełniały wymogi pociągom Metra. Użytek tej linii (8 maja 1976 był pierwszym jakimkolwiek przejazdem systemu U-Bahn w Wiedniu).

25 lutego 1978 po sukcesie odcinku Heiligenstadt-Friedensbrücke otworzony pierwszy odcinek linii U1 (Reumannplatz-Karlsplatz). Linia U2 została otworzona w dniu 30 sierpnia 1980 (Karlsplatz-Schottenring). Koniec pierwszego etapu datujemy na 3 września 1982 wydłużeniem linii U1 ze stacji Praterstern-Wien Nord do stacji Zentrum Kagran (nazwaną później po prostu Kagran) mianując linię U1 pierwszą, która przekroczyła Dunaj. Całość osiągnęła długość 31,7 km.

Zestawienie linii[edytuj]

Linia Trasa Długość Liczba stacji Czas przejazdu Tabor
U1 ReumannplatzLeopoldau 14,7 km 19 26 minut Wagony: U, U11, V
U2 SeestadtKarlsplatz 16,7 km 20 31 minut Wagony: U11, V
U3 OttakringSimmering 13,5 km 21 25 minut Wagony: U, U2, U11, V
U4 Hütteldorf ↔ Heiligenstadt 16,5 km 20 29 minut Wagony: U, U11, V
U6 Siebenhirten ↔ Floridsdorf 17,4 km 24 36 minut Wagony: T, T1

Rozwój metra[edytuj]

Linia Odcinek Rozpoczęcie funkcjonowania
U4 Heiligenstadt – Friedensbrücke 8 maja 1976
U1 Reumannplatz – Karlsplatz 25 lutego 1978
U4 Friedensbrücke – Schottenring 3 kwietnia 1978
U4 Schottenring – Schwedenplatz – Karlsplatz 15 sierpnia 1978
U1 Karlsplatz – Stephansplatz 18 listopada 1978
U1 Stephansplatz – Nestroyplatz 24 listopada 1979
U2 Schottenring – Rathaus – Karlsplatz 30 sierpnia 1980
U4 Karlsplatz – Meidling Hauptstraße 27 października 1980
U1 Nestroyplatz – Praterstern 28 lutego 1981
U4 Meidling Hauptstraße – Hietzing 31 sierpnia 1981
U4 Hietzing – Hütteldorf 20 grudnia 1981
U1 Praterstern – Kagran 3 września 1982
U6 Heiligenstadt – Philadelphiabrücke 7 października 1989
U3 Erdberg – Volkstheater 6 kwietnia 1991
U3 Volkstheater – Westbahnhof 4 września 1993
U3 Westbahnhof – Johnstraße 3 września 1994
U6 Philadelphiabrücke – Siebenhirten 15 kwietnia 1995
U6 Nußdorfer Straße – Floridsdorf (likwidacja Nußdorfer Straße – Heiligenstadt) 4 maja 1996
U3 Johnstraße – Ottakring 5 grudnia 1998
U3 Erdberg – Simmering 2 grudnia 2000
U1 Kagran – Leopoldau 2 września 2006
U2 Schottenring – Stadion 10 maja 2008
U2 Stadion – Aspernstraße 2 października 2010
U2 Aspernstraße – Seestadt 5 października 2013
U1 Reumannplatz – Oberlaa planowane na 2017
U2 Rathaus – Matzleinsdorferplatz planowane na 2023
U5 Karlsplatz – Frankhplatz - Altes AKH planowane na 2023

Linie[edytuj]

U1[edytuj]

Pociąg linii U1
U1 (Oberlaa)-Reumannplatz – Leopoldau

Budowę linii U1 rozpoczęto w 1969. W lutym 1978 otwarty został pierwszy odcinek Reumannplatz – Karlsplatz, a niespełna 10 miesięcy później, w listopadzie, pociągi jeździły już do stacji Stephansplatz. W listopadzie 1979 do użytku oddano kolejny odcinek, dzięki któremu mieszkańcy Wiednia dojechali do stacji Nestroyplatz. W 1981 linia została przedłużona do stacji Praterstern, a w półtora roku później do Kagran. Na kolejne wydłużenie linii mieszkańcy czekali 24 lata. Dopiero w 2006 roku linia dotarła do stacji Leopoldau, która - według planów - jest ostatnią po tej stronie miasta na linii U1. W planie znajduje się wydłużenie linii po południowej stronie o 5 stacji, od Reumannplatz do planowanej Oberlaa. Roboty rozpoczęto w 2012 roku, a ich zakończenie jest planowane na 2017r. Powstanie wówczas 5 nowych stacji - Troststraße, Altes Landgut, Alaudagasse, Neulaa, Oberlaa[3].

Stacje:

Nr Stacja Dzielnica Rozpoczęcie funkcjonowania
1 Oberlaa Favoriten (10) Wrzesień 2017 (Plany)
2 Neulaa Favoriten (10) Wrzesień 2017 (Plany)
3 Alaudagasse Favoriten (10) Wrzesień 2017 (Plany)
4 Altes Landgut Favoriten (10) Wrzesień 2017 (Plany)
5 Troststraße Favoriten (10) Wrzesień 2017 (Plany)
6 Reumannplatz Favoriten (10) Luty 1978
7 Keplerplatz Favoriten (10) Luty 1978
8 Südtiroler Platz-Hauptbahnhof Wieden (4) Luty 1978
9 Taubstummengasse Wieden (4) Luty 1978
10 Karlsplatz Innere Stadt (1), Wieden (4) Luty 1978
11 Stephansplatz Innere Stadt (1) Listopad 1978
12 Schwedenplatz Innere Stadt (1) Styczeń 1979
13 Nestroyplatz Leopoldstadt (2) Styczeń 1979
14 Praterstern Leopoldstadt (2) Luty 1981
15 Vorgartenstraße Leopoldstadt (2) Sierpień 1982
16 Donauinsel Donaustadt (22) Sierpień 1982
17 Kaisermühlen-VIC Donaustadt (22) Sierpień 1982
18 Alte Donau Donaustadt (22) Sierpień 1982
19 Kagran Donaustadt (22) Sierpień 1982
20 Kagraner Platz Donaustadt (22) Wrzesień 2006
21 Rennbahnweg Donaustadt (22) Wrzesień 2006
22 Aderklaaer Straße Floridsdorf (21) Wrzesień 2006
23 Großfeldsiedlung Floridsdorf (21) Wrzesień 2006
24 Leopoldau Floridsdorf (21) Wrzesień 2006

U2[edytuj]

U2 (Karlsplatz – Seestadt)

Linia U2 biegnie dookoła ścisłego centrum Wiednia. Posiada 17 stacji. Została otwarta w 1980 roku. W planach jest budowa odcinka od stacji Rathaus do Wienerberg (południowa strona), który zastąpi trasę od Rathaus do Karlsplatz, po której ma kursować planowana linia U5.

Stacje:

Nr Stacja Dzielnica Rozpoczęcie funkcjonowania
1 Karlsplatz Innere Stadt (1), Wieden (4) Sierpień 1980
2 Museumsquartier Innere Stadt (1), Neubau (7) Sierpień 1980
3 Volkstheater Innere Stadt (1), Neubau (7) Sierpień 1980
4 Rathaus Innere Stadt (1), Josefstadt (8) Sierpień 1980
5 Schottentor-Universität Innere Stadt (1), Alsergrund (9) Sierpień 1980
6 Schottenring Innere Stadt (1), Leopoldstadt (2) Sierpień 1980
7 Taborstraße Leopoldstadt (2) 10 maja 2008
8 Praterstern Leopoldstadt (2) 10 maja 2008
9 Messe Prater Leopoldstadt (2) 10 maja 2008
10 Krieau Leopoldstadt (2) 10 maja 2008
11 Stadion Leopoldstadt (2) 10 maja 2008
12 Donaumarina Leopoldstadt (2) 2 października 2010
13 Donaustadtbrücke Donaustadt (22) 2 października 2010
14 Stadlau Donaustadt (22) 2 października 2010
15 Hardeggasse Donaustadt (22) 2 października 2010
16 Donauspital Donaustadt (22) 2 października 2010
17 Aspernstraße Donaustadt (22) 2 października 2010
18 Hausfeldstraße Donaustadt (22) 5 października 2013
19 Aspern Nord Donaustadt (22) 5 października 2013
20 Seestadt Donaustadt (22) 5 października 2013

U3[edytuj]

Wejście na stację Floridsdorf
U3 (Ottakring – Simmering)

Linia U3 jest jedną z młodszych linii metra wiedeńskiego. Pierwszy odcinek od stacji Volkstheater do stacji Erdberg otwarty został w kwietniu 1991 roku. Dwa lata później linię przedłużono od stacji Volkstheater do Westbahnhof. Już rok później pociągi ruszyły o dwie stacje dalej, do Johnstraße. Odcinek po zachodniej stronie zakończono w grudniu 1998. Dzięki niemu, mieszkańcy mogli dojeżdżać już do stacji Ottakring, która stała się stacją finalną na tym końcu U3. Wschodni koniec został przedłużony do stacji Simmering i oddany do użytku w grudniu 2000.

Stacje:

Nr Stacja Dzielnica Rozpoczęcie funkcjonowania
1 Ottakring Ottakring (16) 1998
2 Kendlerstraße Ottakring (16) 1998
3 Hütteldorfer Straße Penzing (14) 1998
4 Johnstraße Rudolfsheim-Fünfhaus (15) 1994
5 Schweglerstraße Rudolfsheim-Fünfhaus (15) 1994
6 Westbahnhof Mariahilf (6), Neubau (7), Rudolfsheim-Fünfhaus (15) 1993
7 Zieglergasse Mariahilf (6), Neubau (7) 1993
8 Neubaugasse Mariahilf (6), Neubau (7) 1993
9 Volkstheater Innere Stadt (1), Neubau (7) 1991
10 Herrengasse Innere Stadt (1) 1991
11 Stephansplatz Innere Stadt (1) 1991
12 Stubentor Innere Stadt (1) 1991
13 Landstraße Landstraße (3) 1991
14 Rochusgasse Landstraße (3) 1991
15 Kardinal-Nagl-Platz Landstraße (3) 1991
16 Schlachthausgasse Landstraße (3) 1991
17 Erdberg Landstraße (3) 1991
18 Gasometer Simmering (11) 2000
19 Zippererstraße Simmering (11) 2000
20 Enkplatz Simmering (11) 2000
21 Simmering Simmering (11) 2000

U4[edytuj]

U4 (Hütteldorf – Heiligenstadt)

Właściwa linia U4 została otwarta w maju 1976 roku na bardzo krótkiej trasie, od stacji Heiligenstadt do Friedensbrücke. Dwa lata później została przedłużona do stacji Schottenring, a 4 miesiące później do Karlsplatz. Następne wydłużenie miało miejsce po kolejnych dwóch latach. U4 dojeżdżała już do Meidling Hauptstraße. W 1981 nastąpiły dwa, ostatnie jak do tej pory, otwarcia nowych odcinków. Od sierpnia można było dojechać dwie stacje dalej do Hietzing, a w grudniu już do stacji Hütteldorf. W planach jest przedłużenie linii do Auhof. Obecnie jest najstarszą linią ze wszystkich kursujących. Większość trasy znajduje się na powierzchni ziemi. Pod ziemię zjeżdża ona tylko w centrum miasta.

Stacje:

Nr Stacja Dzielnica Rozpoczęcie funkcjonowania
1 Hütteldorf Penzing (14) Grudzień 1981
2 Ober St. Veit Hietzing (13) Grudzień 1981
3 Unter St. Veit Hietzing (13) Grudzień 1981
4 Braunschweiggasse Hietzing (13) Grudzień 1981
5 Hietzing Hietzing (13) Sierpień 1981
6 Schönbrunn Hietzing (13) Sierpień 1981
7 Meidling Hauptstraße Meidling (12) 1980
8 Längenfeldgasse Meidling (12) 1989
9 Margaretengürtel Margareten (5) 1980
10 Pilgramgasse Margareten (5) 1980
11 Kettenbrückengasse Margareten|(5) 1980
12 Karlsplatz Innere Stadt (1), Wieden (4) Sierpień 1978
13 Stadtpark Landstraße (3) Sierpień 1978
14 Landstraße Landstraße (3) Sierpień 1978
15 Schwedenplatz Innere Stadt (1) Sierpień 1978
16 Schottenring Innere Stadt (1) Kwiecień 1978
17 Roßauer Lände Alsergrund (9) Kwiecień 1978
18 Friedensbrücke Alsergrund (9) 1976
19 Spittelau Alsergrund (9) 1995
20 Heiligenstadt Döbling (19) 1976

U5[edytuj]

U5 (Elterleinplatz – Karlsplatz)

Linia U5 jest w budowie. W każdych planach budowy metra, nie wiedzieć czemu, była omijana lub plany jej budowy nie były realizowane. Jednak teraz jest już projekt całej linii, przebiegającej na podanej poniżej trasie. Jej kolorem będzie turkusowy. Od stacji Rathaus zajmie miejsce linii U2, która zostanie poprowadzona do Wienerberg. Jej budowa zostanie rozpoczęta ok. 2020 r. Stacje:

Nr Stacja
1 Elterleinplatz
2 Michelbuern-AKH
3 Arne-Carlsson-Park
4 Frankhplatz-Altes AKH
5 Rathaus
6 Volkstheater
7 Museumsquartier
8 Karlsplatz

U6[edytuj]

U6 (Siebenhirten – Floridsdorf)

Linia U6 jest najdłuższą linią wiedeńskiego metra typu premetro. Prowadzi z południa na północ Wiednia. Prawie w całości jej trasa biegnie nad ziemią. W odróżnieniu od pozostałych linii, nie jest zasilana z tzw. "trzeciej szyny", lecz z trakcji napowietrznej. W obecnej postaci kursuje od 1989, kiedy to otwarto jej pierwszy odcinek z Heiligenstadt do Philadelphiabrücke. Następne rozwinięcia linii nastąpiły w 1995 i 1996 roku, kiedy przedłużono ją z jednej strony od Philadelphiabrücke do Siebenhirten (1995), a z drugiej puszczono ją do stacji Floridsdorf, zamiast do Heiligenstadt (1996). Obecnie planuje się wydłużenie linii od stacji Floridsdorf do Stammersdorf.

Wagon E6 na linii U6
Linia U6 na początku XX wieku

Stacje:

Nr Stacja Dzielnica Rozpoczęcie funkcjonowania
1 Siebenhirten Liesing (23) 1995
2 Perfektastraße Liesing (23) 1995
3 Erlaaer Straße Liesing (23) 1995
4 Alterlaa Liesing (23) 1995
5 Am Schöpfwerk Meidling (12) 1995
6 Tscherttegasse Meidling (12) 1995
7 Philadelphiabrücke Meidling (12) 1989
8 Niederhofstraße Meidling (12) 1989
9 Längenfeldgasse Meidling (12) 1989
10 Gumpendorfer Straße Mariahilf (6), Rudolfsheim-Fünfhaus (15) 1989
11 Westbahnhof Neubau (7), Rudolfsheim-Fünfhaus (15) 1989
12 Burggasse Neubau (7), Rudolfsheim-Fünfhaus (15) 1989
13 Thaliastraße Neubau (7), Ottakring (16) 1989
14 Josefstädter Straße Josefstadt (8), Ottakring (16), Hernals (17) 1989
15 Alser Straße Alsergrund (9), Hernals(17) 1989
16 Michelbeuern-AKH Alsergrund (9), Währing (18) 1989
17 Währinger Straße-Volksoper Alsergrund (9), Währing (18) 1989
18 Nußdorfer Straße Alsergrund (9), Währing (18) 1989
19 Spittelau Alsergrund (9) 1996
20 Jägerstraße Brigittenau (20) 1996
21 Dresdner Straße Brigittenau (20) 1996
22 Handelskai Brigittenau (20) 1996
23 Neue Donau Floridsdorf (21) 1996
24 Floridsdorf Floridsdorf (21) 1996

Przypisy

Linki zewnętrzne[edytuj]