Gąbin

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Gąbin
miasto w gminie miejsko-wiejskiej
Ilustracja
Klasycystyczny ratusz
Herb
Herb
Państwo

 Polska

Województwo

 mazowieckie

Powiat

płocki

Gmina

Gąbin

Prawa miejskie

ok. 1322

Burmistrz

Krzysztof Mieczysław Jadczak

Powierzchnia

27,95[1] km²

Populacja (31.12.2019)
• liczba ludności
• gęstość


4121[2]
147,4 os./km²

Strefa numeracyjna

24

Kod pocztowy

09-530

Tablice rejestracyjne

WPL

Położenie na mapie gminy Gąbin
Mapa konturowa gminy Gąbin, blisko centrum na lewo znajduje się punkt z opisem „Gąbin”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, w centrum znajduje się punkt z opisem „Gąbin”
Położenie na mapie województwa mazowieckiego
Mapa konturowa województwa mazowieckiego, po lewej znajduje się punkt z opisem „Gąbin”
Położenie na mapie powiatu płockiego
Mapa konturowa powiatu płockiego, na dole znajduje się punkt z opisem „Gąbin”
Ziemia52°23′59″N 19°43′50″E/52,399722 19,730556
TERC (TERYT)

1419064

SIMC

0968871

Urząd miejski
Stary Rynek 16
09-530 Gąbin
Strona internetowa

Gąbinmiasto w Polsce w województwie mazowieckim, w południowej części powiatu płockiego, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Gąbin. Miasto położone jest nad rzeką Nidą, niedaleko Wisły, w odległości około 100 km od Warszawy i Łodzi.

Krzyżują się tu drogi wojewódzkie z Płocka i Żychlina (574) oraz z Łącka i Sochaczewa (577). W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa płockiego.

Prawa miejskie uzyskał około 1322 roku, potwierdzone przez księcia Ziemowita V w 1437 roku, potwierdzone w 1462 i 1530 roku[3]. Był miastem królewskim Korony Królestwa Polskiego[4] w starostwie gąbińskim w ziemi gostynińskiej województwa rawskiego w 1792 roku[5].

Według danych GUS z 31 grudnia 2019 r. miasto miało 4121 mieszkańców[2].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Barokowa, drewniana synagoga z 1710 roku. Zniszczona przez Niemców we wrześniu 1939
Dom rodzinny Felicjana Sławoja-Składkowskiego
 Osobny artykuł: Historia Gąbina.
  • 1215 – pierwsze wzmianki,
  • 1322 – wymieniony jako miasto,
  • 1437 – prawa miejskie potwierdzone przez księcia Siemowita V,
  • XV–XVI w. – ośrodek sukienniczy,
  • 1507 – pierwsze świadectwo istnienia osiedla żydowskiego w Gąbinie[6].
  • 1564 – w Gąbinie było 2100 mieszkańców i 354 domów,
  • XVII w. – zniszczenie miasta w czasie wojen szwedzkich,
  • 1793 – w zaborze pruskim,
  • 1807 – w Księstwie Warszawskim,
  • 1815 – w Królestwie Polskim,
  • 1815–1845 – ośrodek administracji carskiej, później przeniesiony do Kutna,
  • I połowa XIX w. – powstają zakłady włókiennicze,
  • 1939 – znaczna część zabudowań Gąbina spłonęła w czasie bombardowania niemieckiego,
  • 1939–1945 – wcielony do III Rzeszy, zagłada mniejszości żydowskiej, egzekucje, zniszczenie miasta, wprowadzenie nazistowskiej nazwy okupacyjnej przez administrację niemiecką (niem. Gombin 1943–1945),
  • 1970 (10 lipca) – katastrofa samolotu Lim-2R z 32 PLRTiA z Sochaczewa w odległości 1 km na południowy zachód od miasta. W wyniku katastrofy śmierć poniósł ppor. pil. Adam Harabasz,
  • 1974 – koło Gąbina postawiono najwyższy na świecie Maszt radiowy w Konstantynowie o wysokości 646 m, który zawalił się wskutek nieodpowiedniej eksploatacji i zerwania się lin pomocniczych podczas konserwacji w 1991 r.

Demografia[edytuj | edytuj kod]

Dane z 31.12.2017 roku[7]

Opis Ogółem Kobiety Mężczyźni
jednostka osób % osób % osób %
populacja 4 127 100 2 158 52,3 1 969 47,7
gęstość zaludnienia

[mieszk./km²]

147 77 70

Największą populację Gąbin odnotował w 1997 r. – według danych GUS 4348 mieszkańców.

  • Piramida wieku mieszkańców Gąbina w 2014 roku[8].


Media[edytuj | edytuj kod]

Prasa

W Gąbinie wydawana jest gazeta o zasięgu lokalnym:

  • kwartalnik Echo Gąbina

Gazety pochodzące z innych miast, posiadające gąbiński dodatek:

Internet

Lokalny portal internetowy – terazgabin.pl. Na portalu umieszczane są informacje i relacje z wydarzeń mających miejsce na terenie miasta i gminy Gąbin.

Oświata i nauka[edytuj | edytuj kod]

Turystyka[edytuj | edytuj kod]

Park w Gąbinie – fontanna z zabytkowym ratuszem w tle
Zabytkowa kamienica przy ulicy Stary Rynek 6
  • Klasycystyczny ratusz zbudowany w 1824 r. na miejscu spalonego w 1808 r. XVIII-wiecznego. Charakteryzują go dwie niesymetryczne fasady. Obecnie w budynku znajduje się siedziba Urzędu Miasta i Gminy.
  • Kamienice na Starym Rynku, w tym najstarsza z 1809 r., w której urodził się Felicjan Sławoj Składkowski (obecnie siedziba Muzeum Ziemi Gąbińskiej).
  • Układ urbanistyczny, drewniana zabudowa.
  • Grób Nieznanego Żołnierza.
  • Kaplica grobowa rodziny Tarczyńskich.
  • Zespół cmentarza ewangelickiego (w tym zabytkowe ogrodzenie i stróżówka).
  • Cmentarz żydowski z XIX wieku.
  • Kościół ewangelicki – pastorówka.
  • Szkoła przy ul. Kościuszki 1.
  • Poczta konna.
  • Strażnica pożarna.
  • Młyn parowy z lat 20. XX wieku.
  • Granica miasta przylega do otuliny Gostynińsko-Włocławskiego Parku Krajobrazowego.

Religia[edytuj | edytuj kod]

Kościół 1000-lecia Chrztu Polski w Gąbinie

Miasta partnerskie[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2011 r., GUS, 10 sierpnia 2011, s. 106, ISSN 1505-5507 [zarchiwizowane z adresu 2012-10-21].
  2. a b Wyniki badań bieżących – Baza Demografia – Główny Urząd Statystyczny [online], demografia.stat.gov.pl [dostęp 2020-09-14].
  3. Stanisław Pazyra, Geneza i rozwój miast mazowieckich, Warszawa 1959, s. 112.
  4. Adolf Pawiński, Mazowsze, Warszawa 1895, s. 37.
  5. Karol de Perthées, Mappa szczegulna woiewodztwa rawskiego, 1792.
  6. Maurycy Horn, Najstarszy rejestr osiedli żydowskich w Polsce w 1507 r., w: Biuletyn Żydowskiego Instytutu Historycznego 1974, nr 3 (91), s. 15.
  7. Gąbin w liczbach [online], Polska w liczbach [dostęp 2019-12-20] (pol.), liczba ludności w oparciu o dane GUS.
  8. Gąbin w liczbach [online], Polska w liczbach [dostęp 2016-01-11] (pol.), liczba ludności w oparciu o dane GUS.
  9. Strona internetowa ZS.
  10. Dane według wyszukiwarki zborów, na oficjalnej stronie Świadków Jehowy jw.org [dostęp 2018-10-09].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]