Prusice

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy miasta w pow. trzebnickim w woj. dolnośląskim. Zobacz też: Prusicewieś w woj. dolnośląskim, w pow. złotoryjskim, w gminie Złotoryja.
Prusice
Kościół pw. św. Jakuba
Kościół pw. św. Jakuba
Herb
Herb Prusic
Państwo  Polska
Województwo  dolnośląskie
Powiat trzebnicki
Gmina Prusice
gmina miejsko-wiejska
Prawa miejskie 1287 (ponownie 2000)
Burmistrz Igor Bandrowicz
Powierzchnia 10,94 km²
Populacja (2011)
• liczba ludności
• gęstość

2 302 Green Arrow Up.svg [1]
201 os./km²
Kod pocztowy 55-110
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa dolnośląskiego
Prusice
Prusice
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Prusice
Prusice
Ziemia 51°22′14″N 16°57′35″E/51,370556 16,959722Na mapach: 51°22′14″N 16°57′35″E/51,370556 16,959722
TERC
(TERYT)
5020320024
Strona internetowa

Prusice (niem. Prausnitz) – miasto leżące na Śląsku (Dolnym Śląsku), w woj. dolnośląskim, w powiecie trzebnickim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Prusice.

W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do woj. wrocławskiego.

Lokalny ośrodek handlowo-usługowy regionu rolniczego.

Według danych z 31 marca 2011 miasto miało 2 302 mieszkańców.

Nazwa[edytuj | edytuj kod]

W 1295 r. w kronice łacińskiej Liber fundationis episcopatus Vratislaviensis (pol. Księga uposażeń biskupstwa wrocławskiego) miejscowość wymieniona jest jako Prusnicza.[2]

Nazwę miejscowości w zlatynizowanych staropolskich formach "Pruzicz"[3] oraz "opidio Prusicz"[4] wymienia spisany ok. 1300 roku średniowieczny łaciński utwór opisujący żywot świętej Jadwigi Vita Sanctae Hedwigis.

Polską nazwę miejscowości w formie Pruśnica w książce "Krótki rys jeografii Szląska dla nauki początkowej" wydanej w Głogówku w 1847 wymienił śląski pisarz Józef Lompa.[5] W 1896 roku polską nazwę Prusice oraz niemiecką Prausnitz wymienia śląski pisarz Konstanty Damrot. Podaje on także starsze nazwy z łacińskich dokumentów z 1253 Prusicz oraz z 1288 Prusnicz.[6]

Słownik geograficzny Królestwa Polskiego wydany na przełomie XIX i XX wieku notuje nazwę miasta pod polskimi nazwami Prusice oraz niemiecką Prausnitz.[7]

Po II wojnie światowej dla stacji kolejowej w Prusicach przejściowo używano nazwy Prusznica[8].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pierwsza wzmianka o miejscowości pochodzi z 1136 r. Osada prawa miejskie otrzymała w 1287 r. Henryk II Pobożny wybudował w Prusicach zamek, przebudowany w XVI w. W czasie II wojny światowej podobóz obozu koncentracyjnego Groß-Rosen. Prusice utraciły prawa miejskie w 1951 r.[9], a odzyskały je w 2000 r.[10]

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są[11]:

  • miasto
  • kościół par. pw. św. Jakuba Starszego, gotycki z 1492 r. - XV w., XIX w.; jednonawowy, murowany z kaplicą grobową Hatzfelda z XVII w. z bogatymi stiukami barokowymi i licznymi epitafiami z XVI i XVII w.
  • kościół ewangelicki, obecnie rzym.-kat. pomocniczy pw. św. Józefa, z l. 1910-11
  • cmentarz parafialny, z drugiej poł. XIX w.
  • ratusz, renesansowy z ok. 1600 r. - XVI w., XVIII w.

inne zabytki:

  • fragmenty gotyckich murów miejskich i zamkowych.

Ciekawostki[edytuj | edytuj kod]

23 i 24 czerwca obchodzone są Dni Prusic, z okazji których w mieście odbywa się wiele imprez kulturalnych i sportowych m.in.: Bieg Trzech Wież, Rodzinny Piknik Rowerowy oraz „Bieg Grubasów”.
W 1978 r. w mieście nagrywano zdjęcia do filmu „Słodkie oczy” a w 1982 r. do filmu „Wyjście awaryjne” (urząd gminy, rynek).

Przypisy

  1. Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym. Stan w dniu 31 III 2011.
  2. Liber fundationis episcopatus Vratislaviensis online
  3. "Monumenta Poloniae Historica", Tom IV, Akademia Umiejętności w Krakowie, Lwów 1884, "Vita Sanctae Hedwigis", str. 600.
  4. "Monumenta Poloniae Historica", Tom IV, Akademia Umiejętności w Krakowie, Lwów 1884, "Vita Sanctae Hedwigis", str. 624.
  5. Józef Lompa, „Krótki rys jeografii Śląska dla nauki początkowej”, Głogówek 1847, str.19.
  6. Konstanty Damrot, "Die älteren Ortsnamen Schlesiens, ihre Entstehung und Bedeutung : mit einem Anhange über die schlesisch-polnischen Personennamen : Beiträge zur schlesischen Geschichte und Volkskunde", Verlag von Felix Kasprzyk, Beuthen 1896
  7. Legnica w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego Tom IX, str.78
  8. taka nazwa w rozkładzie jazdy wrocławskiej kolei wąskotorowej na sezon 1946/1947
  9. Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 2 marca 1951 r. w sprawie zniesienia miasta Prusice w powiecie milickim, województwie wrocławskim, Dz.U. nr 13 poz. 103
  10. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 grudnia 1999 r. w sprawie nadania statusu miasta miejscowościom oraz zmiany granic miast, Dz.U. nr 110 poz. 1268
  11. Rejestr zabytków nieruchomych woj. dolnośląskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. [dostęp 17.10.2012]. s. 176.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Czesław Cetwiński, 1987. Zabytki architektury w województwie wrocławskim. Wyd. Urzędu Wojewódzkiego we Wrocławiu.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]