Ryba Latająca

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy astronomii. Zobacz też: latające ryby (biologia).
Ryba Latająca
Ryba Latająca
Nazwa łacińska Volans
Dopełniacz łaciński Volantis
Skrót nazwy łacińskiej Vol
Dane obserwacyjne (J2000)
Rektascensja 8 h
Deklinacja -70°
Charakterystyka
Powierzchnia 141 stopni kw.
Liczba gwiazd o obserwowanej wielkości gwiazdowej < 3 0
Najjaśniejsza gwiazda β Volantis (3,77m)
Gwiazdozbiory sąsiadujące
Widoczny na szerokościach geograficznych
pomiędzy 90° S a 20° N.

Ryba Latająca (łac. Volans, dop. Volantis, skrót Vol) – mały gwiazdozbiór nieba południowego. Leży między Kilem a Wielkim Obłokiem Magellana. Jest 76 gwiazdozbiorem co do wielkości. W Polsce niewidoczny. Liczba gwiazd dostrzegalnych nieuzbrojonym okiem; około 20. Gwiazdozbiór został wyodrębniony przez nawigatorów holenderskich Pietra Dirksza Keysera oraz Fredricka de Houtmana. Po powrocie do Holandii, de Houtman przekazał sporządzony katalog gwiazd Planciusowi, który naniósł nowe odkrycia na globus nieba w końcu 1598 roku. Konstelacja została szerzej zaakceptowana, gdy niemiecki astronom Johann Bayer opisał je w swoim dziele Uranometria w 1603 roku.

Mity i legendy[edytuj | edytuj kod]

Konstelacja przedstawia latającą rybę z gatunku ptaszorów, która miała towarzyszyć na niebie okrętowi Argo.

Wybrane obiekty[edytuj | edytuj kod]

Mimo iż leży przy Drodze Mlecznej, zawiera mało obiektów mgławicowych.

  • W gwiazdozbiorze brak jasnych gwiazd. Najjaśniejsza beta Volantis (β Vol) ma jasność 3,77m, a tylko pięć kolejnych gwiazd jest jaśniejsza niż 5m. Na niebie można je rozpoznać jako dwa połączone ze sobą trójkąty: α, β i ε Vol oraz ε, δ i γ Vol.
  • β Vol jest olbrzymem typu widmowego K1 oddalonym od nas o 108 lat świetlnych.
  • Układ podwójny γ2 Vol składa się z dwóch gwiazd odległych od siebie o 14,1 sekundy łuku. Jaśniejszy składnik (3,78)m to pomarańczowy olbrzym typu K, słabszy zaś (5,68m) jest żółtawym karłem typu F. Para ta jest oddalona o 142 lata świetlne.
  • Drugi układ podwójny ε Vol jest mniej widowiskowy. Około sześć sekund łuku od niebieskiego podolbrzyma (składnik A; 4,35m) znajduje się składnik B o jasności 8,1 m. Sam składnik A jest układem spektroskopowo podwójnym. [1]
  • Brak jasnych obiektów mgławicowych, gromad czy galaktyk. Najjaśniejsza galaktyka NGC 2442/2443 o jasności 11,2m. Jest to galaktyka spiralna o dość nietypowym kształcie. Na obrazach uzyskanych za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble'a wyraźnie widać zarysowane ramiona spiralne bogate w pył i liczne obszary gwiazdotwórcze. Galaktyka oddalona od nas o około 50 milionów lat świetlnych. Miłośnicy astronomii, opisując jej kształt, często nazywają ją „hakiem na mięso”. [2]

Przypisy

  1. Encyklopedia Wszechświata. Warszawa: 2006, s. 406. ISBN 978-83-01-14848-5.
  2. Kamil Złoczewski. Wokół bieguna południowego.. Kosmos. Tajemnice Wszechświata. . 80, s. 22-23, 2013. Poznań: Amermedia Sp. z o.o.. 

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Wikimedia Commons