Gwiazdozbiór Cyrkla

Cyrkiel
Nazwa łacińska	Circinus
Dopełniacz łaciński	Circini
Skrót nazwy łacińskiej	Cir
Dane obserwacyjne (J2000)
Rektascensja	15 h
Deklinacja	-62°
Charakterystyka
Powierzchnia	93 stopnie kw.
Liczba gwiazd o obserwowanej wielkości gwiazdowej < 3	0
Najjaśniejsza gwiazda	α Circini (3,40m)
Gwiazdozbiory sąsiadujące	Centaur Mucha Rajski Ptak Trójkąt Południowy Węgielnica Wilk
Widoczny na szerokościach geograficznych pomiędzy 90° S a 28° N.

Cyrkiel (łac. Circinus, dop. Circini, skrót Cir) – mały gwiazdozbiór nieba południowego pomiędzy Centaurem a Trójkątem Południowym. Niewidoczny w Polsce.

Pochodzenie nazwy

Gwiazdozbiór ten nie był znany w starożytności na terenie Europy. Nazwany w 1751 roku przez Nicolasa Louisa de Lacaille z powodu podobieństwa do cyrkla mierniczego, niezwykle ważnego narzędzia, którym posługiwali się nawigatorzy i kartografowie.

Najjaśniejsze gwiazdy (w tym podwójne i zmienne)

• α Cir – gwiazda podwójna o jasności składników 3,2^m i 8,8^m, odległa o 53 lata świetlne
• β Cir – biały karzeł o jasności 4,07^m
• γ Cir – gwiazda podwójna odległa o 510 lat świetlnych
• AX Cir - gwiazda zmienna, cefeida

Obiekty niegwiazdowe

Na uwagę zasługuje gromada otwarta NGC 5823, która zawiera ok. 100 gwiazd i znajduje się w odległości 4100 lat świetlnych.

Zobacz też

• lista gwiazd w gwiazdozbiorze Cyrkla

Bibliografia

• J. Desselberger, J. Szczepanik: Tablice astronomiczne z przewodnikiem po gwiazdozbiorach. Bielsko-Biała: Wydawnictwo PARK, 2002, s. 78. ISBN 83-7266-156-1.