Imielin

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy miasta i gminy. Zobacz też: osiedle w Warszawie.
Imielin
Herb
Herb Imielina
Państwo  Polska
Województwo  śląskie
Powiat bieruńsko-lędziński
Gmina gmina miejska
Prawa miejskie 1994
Burmistrz Jan Chwiędacz
Powierzchnia 27,99 km²
Populacja (2012)
• liczba ludności
• gęstość

8542
305 os./km²
Strefa numeracyjna
+48 32
Kod pocztowy 41-407
Tablice rejestracyjne SBL
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
Imielin
Imielin
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Imielin
Imielin
Ziemia 50°08′43″N 19°11′09″E/50,145278 19,185833Na mapach: 50°08′43″N 19°11′09″E/50,145278 19,185833
TERC
(TERYT)
2243314021
Urząd miejski
ul. Imielińska 81
41-407 Imielin
Wikisłownik Hasło Imielin w Wikisłowniku
Strona internetowa
kościół pw. Matki Boskiej Szkaplerznej w Imielinie

Imielinmiasto i gmina w Polsce, na Górnym Śląsku, w województwie śląskim, w powiecie bieruńsko-lędzińskim, na obszarze Pagórów Jaworznickich, nad Imielanką i Przemszą, w południowo-wschodniej części GOP. Oddalone 18 km od Katowic. Zajmuje obszar 2799 ha, graniczy z Mysłowicami na północy, Chełmem Śląskim na południu, Jaworznem na wschodzie i Lędzinami na zachodzie.

Nazwa[edytuj | edytuj kod]

Nazwę miejscowości w zlatynizowanej staropolskiej formie Jemyelenye wymienia w latach (1470-1480) Jan Długosz w księdze Liber beneficiorum dioecesis Cracoviensis[1].

Historia[edytuj | edytuj kod]

W 1391 r. Imielin przekazany został przez księcia raciborskiego Jana II Żelaznego biskupowi krakowskiemu Janowi Radlicy jako odszkodowanie za napad na dobra biskupie klucza sławkowskiego i lipowieckiego[2]. Odtąd do 1790 r. stanowił własność biskupów krakowskich, którzy sprawowali tutaj także władzę zwierzchnią. Z tego powodu przez historiografię pruską i niemiecką Imielin do końca epoki przedrozbiorowej nie jest zaliczany do składu Śląska. W latach 1795-1922 w zaborze pruskim. Od 1798 własność rządu pruskiego, napływ kolonistów niemieckich i stopniowy wzrost liczby mieszkańców. W 1859 roku uzyskał połączenie kolejowe. W 1957 zyskał status osiedla miejskiego, a w 1967 roku otrzymał prawa miejskie. W 1975 roku w wyniku reformy administracyjnej włączony został do Tychów, najrozleglejszego wtedy miasta województwa śląskiego, pozostawał w jego granicach do 1977 roku, gdy stał się dzielnicą Mysłowic. W latach 1945-1954 i 1973-1975 Imielin był siedzibą gminy wiejskiej Imielin. W latach 1975–1998 Imielin administracyjnie należał do województwa katowickiego. 30 grudnia 1994 roku Imielin odzyskał samodzielność stając się na powrót miastem[3].

Według danych z 30 czerwca 2004[4] miasto miało 7854 mieszkańców.

Miasto Imielin ma charakter przemysłowo-rolniczy. Na jego terenie znajdują się złoża dolomitów oraz zasoby wody pitnej. Cechą Imielina jest jednolita zabudowa jednorodzinna, charakteryzująca się dobrą infrastrukturą techniczną co sprzyja rozwojowi prywatnej działalności gospodarczej. Miasto posiada dogodne połączenie kolejowe i drogowe. Przez Imielin przebiega droga wojewódzka nr 934 relacji Katowice – Oświęcim. Imielin posiada także dogodne połączenia z drogą krajową nr 1 relacji Cieszyn – Warszawa oraz autostradą A-4 Katowice – Kraków.

Terytorium miasta cechuje zróżnicowanie rzeźby terenu. W jego północno-wschodniej części znajdują się wzniesienia zwane Garby Imielina. Południowo-zachodnia część miasta to teren równinny, znajdują się tam złoża węgla kamiennego.

Klimat[edytuj | edytuj kod]

Klimat Imielina jest typowy dla Wyżyny Śląskiej, dni mroźnych jest około 20-40 w ciągu roku, z przymrozkami 120-130 dni. Pokrywa śnieżna zalega około 70 dni, długość okresu wegetacyjnego 210-220 dni. Średnia temperatura roczna wynosi 7,8 °C, zaś roczna suma opadów 667 mm. Średnia temperatura stycznia to –2 °C, lipca 18-20 °C. Gleba w Imielinie posiada 4-6 klasę, jest piaszczysta, płytko zalegają podłoża skalne. Po zbudowaniu zbiornika wodnego, znacznie podniósł się poziom wód podskórnych.

Obszary leśne w Imielinie zajmują około 36 hektarów. W większości występują drzewa iglaste z przewagą sosny. Nad wodą występują lasy łęgowe z wierzbami, topolami, jesionami oraz wiklinami drzewnymi.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Barokowa figura św. Jana Nepomucena stojąca na murze przykościelnym. Zabytek pochodzący prawdopodobnie z końca XVIII wieku.

Kapliczka pod wezwaniem Matki Boskiej Częstochowskiej, która wybudowana została w 1706 na miejscu starszej kaplicy drewnianej, która spłonęła około 1700 roku od uderzenia pioruna. Kaplica jest murowana, potynkowana, czworoboczna. Od frontu niska, trójkondygnacyjna, wieża na planie prostokąta, ze sklepioną kruchtą w przyziemiu. Na zewnątrz wieży w dolnej kondygnacji dekoracja ramowa, w górnej podziały pilastrami, trzecia kondygnacja w formie krosna na dzwon z łukowymi spływami wolutowymi po bokach. Wejście, okno i wnęka w drugiej kondygnacji zamknięte łukiem półkolistym. Dach kryty blachą, dwuspadowy, a wieży czterospadowy. W środku znajduje się ołtarz barokowy z obrazem Matki Boskiej Częstochowskiej. Kapliczka wraz z otaczającym ją terenem parkowym jest własnością miasta. W 2006 roku został przeprowadzony jej kapitalny remont sfinansowany z budżetu gminy. Raz w roku, z okazji Dni Imielina sprawowana jest w niej msza w intencji władz miasta.

Kapliczka przydrożna, słupowa pod wezwaniem św. Jana Nepomucena, usytuowana jest przy ul. Ściegiennego. Wybudowana została prawdopodobnie przez górników kopalni galmanu w poł. XIX wieku.

Neogotycki kościół pw. Matki Boskiej Szkaplerznej wybudowany został w latach 1909-1912; w roku 1953 wydłużono go o 2/3, a w 1957 nadbudowano wieżę kościelną do wysokości 27 metrów. W latach 70. XX wieku zbudowano na placu kościelnym zegar słoneczny i założono ogród z grotą lurdzką. Pomysłodawcą był Henryk Skóra, a konstruktorem i wykonawcą zegara był gnomolog Tadeusz Przypkowski, jeden z nielicznych na świecie znawców i budowniczych zegarów słonecznych. Jego dziełem są czasomierze na kościele Mariackim w Krakowie, na Zamku Królewskim i przed Pałacem Kultury i Nauki w Warszawie oraz na ratuszu w Sandomierzu. Najważniejszym jego dziełem jest zespół zegarów zdobiący obserwatorium Greenwich. Poza tym zbudował zegar przed planetarium w Chorzowie i w swym rodzinnym Jędrzejowie.

Struktura powierzchni[edytuj | edytuj kod]

Według danych z roku 2002[5] Imielin ma obszar 28,04 km², w tym:

  • użytki rolne: 50%
  • użytki leśne: 14%

Miasto stanowi 17,9% powierzchni powiatu.

Imielin nie posiada formalnie wyznaczonych dzielnic, funkcjonują jednak one w powszechnym użytku mieszkańców. Są to m.in.:

  • Wioski
  • Banhow
  • Centrum
  • Cisowiec
  • Golcówka
  • Granice
  • Jamnice (dawniej samodzielna wioska zamieszkana przez ludność pochodzenia niemieckiego)
  • Jazd
  • Kopiec (Zakaliszcze)
  • Nowa Gać
  • Paduch
  • Pasieczki
  • Skotnica
  • Stara Gać

Demografia[edytuj | edytuj kod]

Dane z 31 grudnia 2012:

Opis Ogółem
jednostka osób  %
populacja 8542 100
gęstość zaludnienia
(mieszk./km²)
305

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Joannis Długosz Senioris Canonici Cracoviensis, "Liber Beneficiorum", Aleksander Przedziecki, Tom II, Kraków 1864, str.227.
  2. Maurycy Dzieduszycki: Zbigniew Oleśnicki, t. I, Kraków 1853, s. 242-243 [1].
  3. Dz. U. z 1994 r. Nr 132, poz. 671
  4. Baza Demograficzna – Tablice predefiniowane – Wyniki badań bieżących; Stan i struktura ludności; Ludność według płci i miast (pol.). GUS. [dostęp 2010-09-14].
  5. Portal Regionalny i Samorządowy REGIOset (pol.). regioset.pl. [dostęp 2010-09-14].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]