Piekary Śląskie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Piekary Śląskie
Widok z lotu ptaka na miasto
Widok z lotu ptaka na miasto
Herb Flaga
Herb Piekar Śląskich Flaga Piekar Śląskich
Państwo  Polska
Województwo  śląskie
Powiat miasto na prawach powiatu
Aglomeracja górnośląska
Data założenia 1253[1]
Prawa miejskie 1 stycznia 1947[2]
Prezydent Stanisław Korfanty
Powierzchnia 39,98[3] km²
Wysokość 261-350 m n.p.m.
Populacja (01.2013)
• liczba ludności
• gęstość

57 502[4]
1438[3] os./km²
Strefa numeracyjna
(+48) 32
Kod pocztowy 41-940 do 41-949
Tablice rejestracyjne SPI
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
Piekary Śląskie
Piekary Śląskie
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Piekary Śląskie
Piekary Śląskie
Ziemia 50°23′N 18°57′E/50,383333 18,950000Na mapach: 50°23′N 18°57′E/50,383333 18,950000
TERC
(TERYT)
2471011
SIMC 0942104
Hasło promocyjne: Miasto z perspektywami
Urząd miejski
ul. Bytomska 84
41 940 Piekary Śląskie
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa
Kopiec Wyzwolenia
Osiedle Wieczorka
Centrum

Piekary Śląskie (niem. Deutsch Piekar, śląs. Pjekary Ślůnske) – miasto na prawach powiatu, położone w południowej Polsce, na Górnym Śląsku, w województwie śląskim, w centrum Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego (GOP).

Miasto leży nad rzeką Brynicą, w południowej części Wyżyny Śląskiej.

Pierwsza wzmianka o Piekarach pochodzi z 1253 roku[5]. Pierwotnie osada była nazywana Zwierzów i Pecare. Do 1934 nazwa Wielkie Piekary (lub Piekary Wielkie); 1 kwietnia 1934 Wielkie Piekary połączono z Szarlejem w gminę Szarlej-Wielkie Piekary[6], po czym 3 września 1935 nazwę zmieniono na Piekary Śląskie[7].

Miejscowość posiada prawa miejskie od 1 stycznia 1947 roku[8]. Piekary Śląskie są od XVII wieku ośrodkiem pielgrzymkowym oraz jednym z głównych w Polsce ośrodków kultu maryjnego z obrazem Matki Boskiej Piekarskiej. Miasto uznawane jest przez wielu za duchową stolicę Górnego Śląska[9][10].

Według danych GUS ze stycznia 2013 roku miasto liczy 57 502 mieszkańców, powierzchnia zajmuje 39,98 km², a gęstość zaludnienia wynosi 1438 os./km²[3].

Środowisko[edytuj | edytuj kod]

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Piekary Śląskie leżą w środkowej części województwa śląskiego. Graniczą od północy z gminą Świerklaniec, od wschodu z Bobrownikami i Wojkowicami, od południa z Siemianowicami Śląskimi i Chorzowem, a od zachodu z Bytomiem i Radzionkowem[11].

Piekary leżą w centrum konurbacji górnośląskiej.

Ukształtowanie terenu[edytuj | edytuj kod]

Miasto leży w centralnej części Wyżyny Śląskiej, na tzw. Garbie Tarnogórskim (Kozłowa Góra) oraz na Wyżynie Katowickiej (Brzeziny Śląskie i Dąbrówka Wielka). Między tymi dwiema wyżynnymi częściami znajduje się Kotlina Józefki oraz Obniżenie Szarleja-Brynicy, utworzone z dolin rzek: Szarlejki i Brynicy. Najwyższym wzniesieniem naturalnym Piekar jest Winna Góra (350 m n.p.m.) w Kozłowej Górze. Kopiec Wyzwolenia, który został usypany w latach 1932-1937, to najwyższy punkt w mieście (356 m n.p.m.). Wzgórze Cerekwica na którym wznosi się Kalwaria ma wysokość 316 m n.p.m.Najniższym punktem jest dno Brynicy (261 m n.p.m.) na południowo-wschodnim krańcu miasta w Dąbrówce Wielkiej[12]. Krajobraz został przekształcony w wyniku intensywnej działalności górniczej w ciągu setek lat. Pojawiły się nowe formy rzeźby terenu: garby, doły, misy, niecki, a najwięcej jest hałd poodpadowych, oczek wodnych i zapadlisk.

Klimat[edytuj | edytuj kod]

Średnia roczna temperatura wynosi 8,12 °C, średnia temperatura w lipcu 16,8 °C, a w styczniu –3 °C. Średnia suma opadów w skali roku wynosi od 750 do 888 mm i jest wyższa od średniej dla całej Polski. Liczba dni deszczowych wynosi 165[13]. Wiatry wieją przeważnie z kierunków zachodnich i północno-zachodnich. Klimat całego Górnego Śląska różni się nieco od klimatu sąsiednich regionów, zwłaszcza Dolnego Śląska czy Wielkopolski. Różnice są widoczne w większości parametrów meteorologicznych. Przejawia się to między innymi w niższej temperaturze powietrza, zarówno latem, jak i zimą, oraz w większej sumie opadów, co z kolei przejawia się dłuższym okresem zalegania pokrywy śnieżnej, oraz większą jej grubością[potrzebne źródło].

Rzeka Brynica

Zasoby wodne[edytuj | edytuj kod]

Miasto znajduje się w całości w dorzeczu Wisły, a odwadniane jest przez rzekę Brynicę. Drugi, co do wielkości ciek na obszarze miasta to Szarlejka dawniej zwana Bielczą. Jest to skanalizowany silnie zanieczyszczony ciek, do którego dziennie dostaje się około 5 tys. m³ ścieków komunalnych. Brzegi jej obudowane są wysokim wałem, a w części miejskiej Piekar Śląskich w latach 90. została ona przykryta[14]. W 2007 zapadła decyzja o przeznaczeniu miliona euro na projekt „Czysta rzeka Szarlejka” – rekultywacja terenów doliny rzeki Szarlejki na cele przyrodnicze. Liderem projektu jest Radzionków, ale beneficjentami projektu będą również Piekary Śląskie i Bytom. Początek wspólnej inwestycji rozpocznie się prawdopodobnie w 2009[15].

Na granicy Piekar oraz gminy Świerklaniec znajduje się zbiornik Kozłowa Góra. Obecnie przy zbiorniku działa „Stacja Uzdatniania Wody Kozłowa Góra” Górnośląskiego Przedsiębiorstwa Wodociągów.

Fauna i flora[edytuj | edytuj kod]

Na granicy Piekar, Bytomia i Chorzowa znajduje się Żabie Doły, cenna ostoja płazów oraz ptactwa wodno-błotnego. Inne obszary o dużej wartości przyrodniczej to: Kocie Górki, Winna Góra, Dolina Brynicy, Las Dioblina, Las Lipka oraz łąki i stawy w Kozłowej Górze.

W Piekarach zaobserwowano występowanie ponad 400 gatunków roślin. Rośnie tu m.in. grążel żółty, powojnik prosty oraz dziewięćsił bezłodygowy[16]. Na terenie miasta stwierdzono 72 gatunki ptaków lęgowych, w tym gatunki chronione i zagrożone np. bocian biały, myszołów, pustułka, skowronek, remiz, ortolan, wilga. Do dużych ciekawostek przyrodniczych należy zaliczyć występowanie w mieście: podróżniczków, derkaczy, kszyków i krwawodziobów.

Na terenie Piekar występuje rzadki ssak będący pod ochroną prawnąchomik europejski. Przyrodę miasta bada i popularyzuje Piekarskie Stowarzyszenie Przyrodników[17].

Podział administracyjny[edytuj | edytuj kod]

Piekary Śląskie.svg
Information icon.svg Osobny artykuł: Dzielnice Piekar Śląskich.

W wyniku reformy administracyjnej z 1975 roku w skład miasta wchodzą następujące dzielnice:

Historia[edytuj | edytuj kod]

Obraz Matki Boskiej Piekarskiej
Pierwszy numer Zwiastuna Górnoszląskiego wydanego w Piekarach w 1868.
Information icon.svg Osobny artykuł: Historia Piekar Śląskich.

Najważniejsze daty:

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Bazylika NMP i św. Bartłomieja
Kościół Zmartwychwstania – Kalwaria Piekarska
Pałac Heroda – jedna z kaplic Kalwarii Piekarskiej
Pomnik papieża Jana Pawła II
Wojewódzki Szpital Chirurgii Urazowej

Obiekty sakralne[edytuj | edytuj kod]

  • Bazylika Najświętszej Marii Panny i św. Bartłomieja
    • wizytówka Piekar Śląskich, wznoszono ją w latach 1841-1846 z inicjatywy księdza Jana Nepomucena Ficka, zakonsekrowana w roku 1849. Znajduje się tu obraz Matki Boskiej Sprawiedliwości i Miłości Społecznej, do którego co roku pielgrzymuje kilkaset tysięcy pątników, Matka Boska Piekarska jest patronką ludzi pracy na Śląsku
  • Kalwaria Piekarska
    • mieści się na wzgórzu Cerkwica, wzniesiona w drugiej połowie XIX wieku, znajduje się tu kompleks 14 kaplic Drogi Krzyżowej oraz 15 kaplic różańcowych, na szczycie stoi zbudowany w stylu neogotyckim kościół pod wezwaniem Zmartwychwstania Pańskiego
  • Kościół Najświętszego Serca Pana Jezusa w Brzezinach Śląskich
    • kościół parafialny według projektu Ludwika Schneidera, pochodzi z 1915 roku, całość nie posiada jednolitego stylu architektonicznego, przeważa styl mieszany, gotycko-romański
  • Kościół Matki Boskiej Wspomożenia Wiernych w Dąbrówce Wielkiej
    • kościół parafialny według projektu Ludwika Schneidera, został przebudowany z kaplicy w latach 1902-1904, styl neoromański
  • Kościół Świętych Apostołów Piotra i Pawła w Kamieniu
    • parafia św. Piotra i Pawła jest najstarszą parafią wiejską w woj. śląskim, erygowana została 4 października 1277 na mocy dekretu biskupa Pawła z Przemankowa, na jej terenie urodził się późniejszy biskup krakowski i wrocławski Nanker, obecny kościół zbudowany w 1899 w stylu neogotyckim, według projektu Ludwika Schneidera
  • Kościół Trójcy Przenajświętszej w Szarleju
  • Kościół Matki Bożej Nieustającej Pomocy w Kozłowej Górze
    • budowany w latach 1936-1937 według projektu architekta Affa z Katowic
  • Kaplica Matki Bożej Nieustającej Pomocy w Kozłowej Górze (1907)
  • Kaplica Matki Bożej – Maria Hilf w Szarleju
    • wzniesiona w 1905 przez rzemieślnika z Bytomia, w miejscu śmierci jego córki zabitej przez złoczyńców, na granicy Piekar i Bytomia, zbudowana w stylu neogotyckim, nad wejściem widnieje napis: Maryjo Wspomóż – Maria Hilf, to miejsce upamiętnia także postój wojsk króla Jana III Sobieskiego idącego na odsiecz Wiednia, w 1922 nastąpił podział Górnego Śląska, pierwsze granice były dość płynne i bywało, że w nocy starano się je przesunąć, przez to kapliczka raz znajdowała się na terytorium Niemiec, raz zaś na terytorium Polski, obecnie mocno zaniedbana[20]
  • Kaplica św. Antoniego w Dąbrówce Wielkiej – Dołkach (1930)
  • Kaplica Studzienka (1862, przebudowana 1930)

Zobacz też: Sanktuarium Matki Sprawiedliwości i Miłości Społecznej w Piekarach Śląskich oraz Dekanat Piekary Śląskie

Pomniki i miejsca pamięci narodowej[edytuj | edytuj kod]

Inne[edytuj | edytuj kod]

  • Nietypowy schron bojowy z dwoma półkopułami, będący jedynym takim obiektem na Obszarze Warownym "Śląsk". W tle zabudowania dzielnicy Piekar Śląskich-Dąbrówki Wielkiej.
    Wojewódzki Szpital Chirurgii Urazowej
    • dawny Zespół Szpitala Spółki Brackiej, wzniesiony w latach 1916-1924, mający leczyć urazy powypadkowe, głównie ludzi pracujących w górnictwie, obecnie jest to jedna z lepszych w kraju placówek specjalizujących się w leczeniu schorzeń i urazów narządów ruchu, według Rankingu Szpitali 2008 „Rzeczpospolitej” placówka zajmuje 2. miejsce w zestawieniu szpitali publicznych: monospecjalistycznych bez onkologicznych[21].
  • Fortyfikacje Obszaru Warownego „Śląsk”[22]
    • punkt oporu wzg. 298 "Kamień" ( 3 ciężkie schrony bojowe, 2 schrony pozorne, Dom "Strzelca")
    • grupa bojowa "Brzeziny", (ciężki schron bojowy, 3 lekkie schrony bojowe, 2 schrony pozorno-bojowe, 2 schrony "plebiscytowe")
    • punkt oporu wzg. 304,7 "Dąbrówka" (północne skrzydło - tradytor artyleryjski, 5 ciężkich schronów bojowych, schron amunicyjny, 2 schrony pozorne, 2 schrony przykoszarowe)
    • Schron bojowy zamaskowany w budynku cywilnym (Dom "Strzelca")
      • mieści się w dzielnicy Kamień przy ulicy Długosza 84 w dawnym domu Organizacji „Strzelec”, cały budynek, wraz z częścią forteczną, wybudowano w 1938; schron bojowy umieszczono w północno-zachodnim narożniku budynku, obiekt jest jednoizbowy, z dwoma wejściami, wyjściem ewakuacyjnym i dwoma strzelnicami, zadaniem obiektu było wspieranie sąsiednich schronów i zamknięcie ogniem broni ręcznej i maszynowej wyjścia z ulic prowadzących do Kamienia od strony zachodniej; odkryty w 2001, prace remontowe rozpoczęto w 2005, obecnie udostępniony do zwiedzania
  • Dawny ratusz w Brzezinach Śląskich (1892)
  • Urząd Miasta (początek XX w.)
  • Zabudowania folwarku Donnersmarcków: spichlerz (1798), stodoły, stajnie, kuźnia, budynki mieszkalne służby
  • Modernistyczny budynek I Liceum Ogólnokształcącego im. Króla Jana III Sobieskiego przy ul. Gimnazjalnej 24 (1932) zaprojektowany przez Karola Schayera
  • Zabytki przemysłu i techniki m.in. dawne szyby kopalni „Nowa Helena”, zabudowania KGH „Orzeł Biały” i huty „Krystyn”, zabudowania kopalni „Rozalia”

Również wiele kamienic, domów, chat, budynków dawnych szkół ludowych.

Wspólnoty religijne[edytuj | edytuj kod]

Kościół rzymskokatolicki[edytuj | edytuj kod]

Miasto jest znanym od XVII wieku ośrodkiem pielgrzymkowym oraz jednym z głównych w Polsce ośrodków kultu maryjnego, związanego z obrazem Matki Boskiej Piekarskiej. Piekary uznawane są przez wielu za duchową stolicę Górnego Śląska[potrzebne źródło]. Corocznie w maju i sierpniu odbywają się pielgrzymki stanowe do Sanktuarium Matki Sprawiedliwości i Miłości Społecznej w Piekarach Śląskich, gromadzące tysiące pątników na Wzgórzu Kalwaryjskim.

Na terenie Piekar Śląskich istnieją następujące parafie:

Parafie te należą do archidiecezji katowickiej oraz dekanatu Piekary Śląskie.

Inne[edytuj | edytuj kod]

W okresie reformacji, w XVI wieku, w Piekarach istniał kościół ewangelicki.

Do II wojny światowej w Piekarach znajdował się dom modlitw wyznawców judaizmu. Mieścił się on na ostatnim piętrze kamienicy położonej obecnie przy ul. 1 Maja 3 w dzielnicy Szarlej.

W latach 1983-1990 w Piekarach funkcjonowała kaplica Kościoła Starokatolickiego Mariawitów, będąca częścią parafii Miłosierdzia Bożego w Bytomiu.

Od 2004 w mieście odbywają się nabożeństwa w zborze protestanckim, należącym do Kościoła Bożego (Zielonoświątkowego).

Ponadto w Piekarach znajdują się cztery zbory Świadków Jehowy, korzystające z Sal Królestwa w Dobieszowicach oraz w Bytomiu[23].

Górnictwo i hutnictwo[edytuj | edytuj kod]

Kopalnia Węgla Kamiennego Julian

Piekary Śląskie to miasto o bogatych tradycjach górniczych i hutniczych. Znajdowały się tu pokłady rud galmanu, cynku i ołowiu oraz węgla kamiennego. Na terenie Piekar udokumentowaną działalność górniczą rozpoczęto na początku XVIII wieku, jednak już wcześniej prowadzono tu na mniejszą skalę wydobycie różnych surowców. W 1704 roku wrocławski kupiec Jerzy Giesche założył dwie kopalnie galmanu „Jerzy” i „Bernard”. Od tej pory na terenie Piekar Śląskich do wybuchu II wojny światowej powstało 8 kopalń galmanu, 3 huty cynku, 2 huty cynku i ołowiu oraz 2 kopalnie węgla kamiennego założone przez Spółkę Giesche bądź ród Donnersmarcków. W 1954 roku powstała Kopalnia Węgla Kamiennego Julian[potrzebne źródło].

Obecnie w mieście istnieje Kopalnia Węgla Kamiennego Piekary, wchodząca w skład Kompanii Węglowej. Powstała ona w wyniku połączenia dwóch piekarskich kopalń:

Kopalnie i huty w Piekarach Śląskich
Nieistniejące
Nazwa Surowiec Data powstania Dzielnica Założyciel
Brzozowice galman 1857 Brzozowice Spółka Giesche
Cecylia galman 1857 Brzozowice Donnersmarckowie
Rozalia galman XIX w. Dąbrówka Wielka
Jerzy galman 1704 Szarlej Jerzy Giesche
Bernard galman 1704 Szarlej Jerzy Giesche
Otto galman koniec XVIII wieku Szarlej Spółka Giesche
Wilhelmine galman początek XIX wieku Szarlej Spółka Giesche
Scharley galman początek XIX wieku Szarlej Spółka Giesche
Andaluzja węgiel kamienny 1908-1911 Kamień Donnersmarckowie
Carlsglück węgiel kamienny 1825 Kozłowa Góra Donnersmarckowie
Julian węgiel kamienny 1954 Centrum
Concordia cynk początek XIX wieku Szarlej Donnersmarckowie
Zygmunt cynk początek XIX wieku Szarlej Donnersmarckowie
Nowa Helena cynk połowa XIX wieku Szarlej Spółka Giesche
Samuelglück cynk i ołów 1855 Brzeziny Śląskie
Blei Scharley cynk i ołów 1855 Brzeziny Śląskie Spółka Giesche
Zakład Górniczy "Piekary" węgiel kamienny 1999 Szarlej Kompania Węglowa S.A.
Istniejące
Nazwa Surowiec Data powstania Właściciel
Kopalnia "Piekary" węgiel kamienny 2012 Kompania Węglowa S.A.

Życie kulturalne miasta[edytuj | edytuj kod]

Imprezy kulturalne[edytuj | edytuj kod]

Każdego roku w życie kulturalne miasta i jego mieszkańców włączają się liczne festiwale, koncerty i inne wydarzenia organizowane przez władze miasta lub różne instytucje. Są to m.in.:

  • Dni Miasta Piekary Śląskie
  • Piekarskie Wieczory Bluesowe
  • Festiwal Pieśni Maryjnej „Magnificat”
  • Piekarskie Sympozja Naukowe
  • Festiwal Integracyjny „Skrzydła”
  • Festiwal „Dla Jezusa”
  • Muzyczne Niedziele
  • Oktoberfest po naszymu
  • Kabareton

Instytucje kulturalne[edytuj | edytuj kod]

W Piekarach Śląskich działa wiele placówek kulturalnych takich jak:

  • Miejski Dom Kultury – zajmuje się rozwojem kulturalnym mieszkańców miasta; organizacją imprez artystycznych, koncertów i spektakli oraz animacją zajęć i warsztatów dla dzieci i młodzieży. Ponadto w MDK-u działają sekcje skupiające sympatyków różnych dziedzin zainteresowań. Główna siedziba Miejskiego Domu Kultury, a zarazem Radia Piekary mieści się przy ul. Bytomskiej 73. Instytucja posiada też swoje filie w różnych dzielnicach miasta, m.in.:
    • Środowiskowy Dom Kultury Kozłowa Góra
    • Dzielnicowy Dom Kultury Brzeziny Śląskie
    • Dzielnicowy Dom Kultury Dąbrówka Wielka
    • Młodzieżowy Dom Kultury nr 1
    • Młodzieżowy Dom Kultury nr 1 – Filia
    • Młodzieżowy Dom Kultury nr 2
    • Spółdzielczy Dom Kultury
  • Ośrodek Kultury "Andaluzja" w Brzozowicach-Kamieniu – organizuje on cieszące się dużym zainteresowaniem „Piekarskie Wieczory Bluesowe” na które przyjeżdżają goście z całego świata. W Ośrodku Kultury „Andaluzja” organizowane są koncerty, festiwale oraz wernisaże i wystawy.
  • Miejska Biblioteka Publiczna – oferuje swoim czytelnikom bogate zbiory literatury pięknej, popularnonaukowej i specjalistycznej. W swej ofercie Miejska Biblioteka Publiczna ma także szereg propozycji wystawienniczych w Galeriach Sztuki Współczesnej i Izbie Regionalnej, która corocznie organizuje kilkadziesiąt wystaw z zakresu malarstwa, rzeźby, grafiki, rysunku i rękodzieła artystycznego[24]. Oprócz siedziby głównej przy ul. Kalwaryjskiej 62d, w mieście istnieje osiem filii Miejskiej Biblioteki Publicznej.
  • Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka im. Józefa Lompy w Katowicach – Filia w Piekarach Śląskich
  • Towarzystwo Społeczno-Kulturalne Niemców Woj. Śląskiego - Koło w Piekarach Śląskich[potrzebne źródło]

Media[edytuj | edytuj kod]

Media działające na terenie Piekar Śląskich:

  • Radio Piekary (88,7 FM) – regionalna rozgłośnia radiowa założona w 1996 roku nadająca audycje głównie w gwarze śląskiej. Stacja zajmuje drugie miejsce w konkursie na najczęściej słuchaną rozgłośnię w aglomeracji górnośląskiej[25].
  • Głos Piekarski – bezpłatny miesięcznik lokalny wydawany od 2005 roku przez Miejski Dom Kultury. Znajdują się w nim bieżące informacje z miasta i Śląska.
  • Przegląd Piekarski – bezpłatny dwutygodnik lokalny wydawany na terenie Piekar Śląskich. Znajdują się w nim bieżące informacje z miasta i Śląska.
  • Piekary TV – oficjalna piekarska telewizja internetowa. Na jej stronie znajdują się materiały telewizyjne, relacjonujące ważne miejskie wydarzenia, imprezy oraz materiały związane z szeroko rozumianą działalnością gminy[26].
  • PAGFilm – Piekarska Amatorska Grupa Filmowa – amatorska piekarska telewizja internetowa. Na jej stronie znajdują się filmy dotyczące miasta oraz ważnych wydarzeń na jego terenie.

Oświata[edytuj | edytuj kod]

MSP nr 13 im. Powstańców Śląskich
MG nr 4
ZS nr 1

W mieście istnieje 11 szkół podstawowych, 4 gimnazja, 3 szkoły ponadgimnazjalne oraz 16 przedszkoli.

Szkoły podstawowe
  • Miejska Szkoła Podstawowa nr 1
  • Zespół Szkolno-Przedszkolny nr 1
    • Miejska Szkoła Podstawowa nr 3
  • Miejska Szkoła Podstawowa nr 5 im. Wawrzyńca Hajdy
  • Miejska Szkoła Podstawowa nr 9 im. Gustawa Morcinka
  • Miejska Szkoła Podstawowa nr 11
  • Miejska Szkoła Podstawowa nr 12 im. Jana Demarczyka
  • Miejska Szkoła Podstawowa nr 13 im. Powstańców Śląskich
  • Miejska Szkoła Podstawowa nr 14
  • Miejska Szkoła Podstawowa nr 15 im. Powstańców Śląskich
  • Zespół Szkolno-Przedszkolny nr 2
    • Miejska Szkoła Podstawowa nr 16
  • Katolicka Szkoła Podstawowa SRK Archidiecezji katowickiej
Gimnazja
  • Miejskie Gimnazjum nr 1
  • Miejskie Gimnazjum nr 2
  • Miejskie Gimnazjum nr 3 im. Jana Pawła II
  • Miejskie Gimnazjum nr 4
Szkoły ponadgimnazjalne
Szkoły wyższe
Inne placówki
Szkoły rozwiązane
  • Zespół Szkół nr 2 im. Janusza Korczaka – szkoła rozwiązana z dniem 31 sierpnia 2012. Powodem rozwiązania były wysokie koszty utrzymania oraz drastycznie spadająca liczba uczniów.

Demografia[edytuj | edytuj kod]

Information icon.svg Osobny artykuł: Ludność Piekar Śląskich.
Dane historyczne
Rok Ludność Zm., %
1905 8094
1910 9344 15,4%
1941 24 500 162,2%
1950 22 944 –6,4%
1960 32 226 40,5%
1970 36 400 13%
1980 64 321 76,7%
1990 68 502 6,5%
1995 66 984 –2,2%
1996 66 670 –0,5%
1997 66 246 –0,6%
1998 65 991 –0,4%
1999 61 753 –6,4%
2000 61 347 –0,7%
2001 61 045 –0,5%
2002 60 649 –0,6%
2003 60 334 –0,5%
2004 59 984 –0,6%
2005 59 675 –0,5%
2006 59 338 –0,6%
2007 59 061 –0,5%
2008 58 832 –0,4%
2009 58 519 –0,5%
2010 58 022 –0,8%
2011 57 745 –0,5%
2012 57 502 –0,4%
1905,1910 (bez Szarleja) 1

1941 po połączeniu Piekar i Szarleja (1935) źródło: Heinz Rudolf Fritsche: Schlesien Wegweiser, Bechtermünz Verlag, Augsburg 1996
1950,60,70 Roczniki statystyczne GUS Ludność Piekar Śląskich
1980,90 Roczniki demograficzne GUS Ludność Piekar Śląskich

1995-2011 – dane GUS-u[29]

Struktura demograficzna mieszkańców Piekar Śląskich według danych z 31 grudnia 2012[29]:

Opis Ogółem Kobiety Mężczyźni
Jednostka osób  % osób  % osób  %
Populacja 57 502 100 29 920 52,03 27 582 47,97
Wiek przedprodukcyjny (0–17 lat) 9468 16,47 4616 8,03 4852 8,44
Wiek produkcyjny (18–65 lat) 37 132 64,58 17 735 30,84 19 397 33,73
Wiek poprodukcyjny (powyżej 65 lat) 10 902 18,96 7569 13,16 3333 5,8
Dzielnica Mieszkańcy (10.2011)
Brzeziny Śląskie 4.724
Brzozowice 1.872
Dąbrówka Wielka 3.987
Kamień 8.890
Kozłowa Góra 2.962
Centrum 1 26.079
Szarlej 7.997

1 w tym Osiedle Wieczorka i Józefka: 16.617

1 Ludność w roku 2011 wynosi 56.511

Gospodarka[edytuj | edytuj kod]

W ostatnich latach nastąpiły w Piekarach Śląskich jak i w całym regionie zmiany w strukturze gospodarczej, zatrudnieniu, wzroście obrotu gospodarczego. Zjawiska te wpływają na pojawienie się nowych jakościowo problemów społecznych, związanych z reformami gospodarczymi, przemianami w przemyśle państwowym i rozwojem prywatnej przedsiębiorczości. W grudniu 2013 roku w Piekarach Śląskich było zarejestrowanych 2916 bezrobotnych, stopa bezrobocia wyniosła wtedy 7,9%, a na 100 osób pracujących przypadało 26 bezrobotnych[30]. Zmiany te nie są wyłącznie specyfiką Piekar Śląskich, bowiem północno-zachodnie pasmo GOP-u ma liczne wzajemne powiązania (np. rynki zbytu i pracy), które na siebie oddziaływają tworząc duży potencjał przemysłowy i ludnościowy. Pod względem przestrzennym i funkcjonalnym Piekary Śląskie związane są z Bytomiem, który również należy do tzw. obszarów rozwojowych (podobnie jak Katowice, Chorzów i Gliwice)[31].

Przemysłowe oblicze miasta ukształtowane jest przez górnictwo węgla kamiennego, które przeszło proces restrukturyzacji (utworzenie Zakładu Górniczego Piekary). Duże znaczenie w zachodzących przemianach ma budowa autostrady A-1, dzięki czemu miasto uzyska dobry dostęp do najważniejszych w GOP-ie węzłów komunikacyjnych i centrów przemysłowych.

W 1999 w mieście powstała Piekarska Strefa Aktywności Gospodarczej, zlokalizowana została w rejonie ulic Podmiejskiej i Obwodowej Zachodniej. Teren inwestycyjny został został z myślą o małych i średnich przedsiębiorcach. Strefa powstała w celu aktywizacji gospodarczej terenów zdegradowanych na skutek eksploatacji górniczej, utworzenie nowych miejsc pracy oraz nowych rodzajów działalności gospodarczej, a tym samym poprawę sytuacji ekologicznej, gospodarczej oraz jakości życia mieszkańców miasta[32].

29 czerwca 2006 na mocy porozumienia miasta Piekary Śląskie, Spółki Orzeł Biały SA, Zakładu Gospodarki Komunalnej w Piekarach Śląskich oraz Górnośląskiej Agencji Przekształceń Przedsiębiorstw w Katowicach utworzono Piekarski Park Przemysłowy. Powstaje on w celu utworzenia dodatkowych miejsc pracy oraz umożliwienia wykonania działalności gospodarczej na preferencyjnych warunkach, a także w celu dokonywania przepływu wiedzy i technologii pomiędzy jednostkami naukowymi a przedsiębiorstwami. Ma zajmować docelowo około 130 ha terenu rozciągającego się na granicy Brzezin Śląskich i Bytomia[33]. Program ten jest ukierunkowany także na ochronę środowiska przyrodniczego miasta poprzez rewitalizację na tym obszarze terenów zdegradowanych i przywrócenie im funkcji użytkowych[34].

Transport[edytuj | edytuj kod]

Tranzyt[edytuj | edytuj kod]

Lotnisko[edytuj | edytuj kod]

W odległości około 20 km od miasta znajduje się Port lotniczy Katowice-Pyrzowice. Ma 2 terminale. W odległości około 80 km od miasta znajduje się Port lotniczy Kraków-Balice.

Tramwaje[edytuj | edytuj kod]

27 maja 1894 roku w Piekarach oddano do eksploatacji pierwszy odcinek linii tramwajowej, która łączyła centrum miasta z Bytomiem, była to trakcja parowa. Od 1949 roku na trasie Bytom-Szarlej-Piekary Śląskie kursowała linia nr 8. W latach 1952-1958 w trzech etapach przedłużono linię z Kopalni „Nowy Orzeł Biały” do Brzezin Śląskich. W dalszej rozbudowie linii przeszkodził wiadukt kolejowy na drodze do Dąbrówki Wielkiej. Linię zakończono w połowie drogi do tej miejscowości i zbudowano tam pętlę, która istnieje do dziś. Na przełomie lat 70. i 80. XX wieku zlikwidowano (w dwóch etapach) linię tramwajową prowadzącą obecną ulicą Bytomską z Bytomia do centrum miasta. Tramwaj linii numer 8 kursował od tego czasu od Bytomia do Dąbrówki Wielkiej. Dnia 1 kwietnia 2006 ze względu na złą sytuację spółki Tramwaje Śląskie linia została zlikwidowana, tym samym Piekarzanie stracili ostatnie połączenie tramwajowe. W ostatnim okresie linia istniała na trasie Bytom (Politechnika Śl.) – Brzeziny Śl. – Dąbrówka Wielka (Pętla).

Autobusy[edytuj | edytuj kod]

Dworzec Autobusowy w Piekarach Śląskich

Połączenia wewnętrzne oraz z sąsiednimi miejscowościami zapewnia wyłącznie komunikacja autobusowa. Miasto zleciło organizację komunikacji miejskiej Komunikacyjnemu Związkowi Komunalnemu Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego w Katowicach. Wcześniej autobusy w mieście obsługiwał Międzygminny Związek Komunikacji Pasażerskiej w Tarnowskich Górach[35].

Aktualnie istnieją 24 linie autobusowe (5, 24, 42, 43, 52, 53, 73, 85, 91, 99, 104, 105, 114, 119, 133, 148, 164/264, 168, 170, 185, 192, 700, 780, 860). Linie te łączą pomiędzy sobą dzielnice miasta, a także zapewniają bezpośredni dojazd do Bytomia, Tarnowskich Gór, Katowic, Siemianowic Śl., Radzionkowa, Będzina, Wojkowic i niektórych miejscowości gmin: Świerklaniec, Bobrowniki, Mierzęcice oraz Ożarowice. Komunikacja PKS ma marginalne znaczenie. Istnieją jedynie pojedyncze kursy autobusów PKS na trasach ZawiercieBytom, a także PraszkaKatowice. Istnieje też połączenie PKS z Częstochową, które służy dowozowi pracowników ZG Piekary.

Kolej[edytuj | edytuj kod]

Istniejąca na terenie miasta sieć kolejowa służy jedynie do celów przewozu towarów (głównie węgla). Przez miasto przebiegają linia kolejowa PKP 145 oraz linia 201 kolei piaskowych, tzw. Północna Magistrala Piaskowa]. W latach 1925 -1976 do Piekar można było się dostać pociągiem pasażerskim, a w mieście istniały przystanek osobowy w Dąbrówce Wielkiej, stacja w Szarleju i Brzezinach Śląskich. Pierwsze połączenie kolejowe Piekary otrzymały już w 1854 roku, kiedy tor wąskotorowy z Maciejkowic poprowadzono do bocznicy kopalni Klotylda. W 1925 roku pierwsza normalnotorowa linia połączyła Piekary z Chorzowem i Radzionkowem. Następnie wybudowano linię kolejową z Brzezin Śląskich przez Wojkowice, Psary, Grodziec do Ząbkowic Będzińskich. Kursowanie pociągów pasażerskich na odcinku Chorzów Stary –- Brzeziny Śląskie wstrzymano 31 marca 1968 roku, a na odcinku Radzionków Rojca –- Brzeziny Śląskie dnia 29 maja 1976 roku. Ostatni pociąg pasażerski odjechał ze stacji Brzeziny Śląskie w kierunku stacji końcowej Dąbrowa Górnicza Ząbkowice w dniu 22 maja 1982 roku. Odcinek Brzeziny Śląskie -– Wojkowice, na którym prowadzono ruch pociągów towarowych, decyzją władz PKP zamknięto dnia 15 grudnia 1992 roku. Fizyczna rozbiórka całego torowiska i mostu na Brynicy nastąpiła na mocy zarządzenia PKP 29 marca 1993 roku[36]. . Zabytkowa infrastruktura kolejowa jest dewastowana i niszczona. Stacja towarowa Brzeziny Śląskie w związku z likwidacją KWK Andaluzja została w 2007 roku przebudowana. Rok później został wyburzony budynek dworcowa kolejowego[37].

Turystyka, sport i rekreacja[edytuj | edytuj kod]

Szlaki turystyczne[edytuj | edytuj kod]

Szlaki turystyczne i sąsiedzi Piekar Śląskich

Na terenie miasta wyznakowano następujące szlaki piesze:

Obiekty sportowe[edytuj | edytuj kod]

  • Hala klubu GKS Olimpia Piekary Śląskie
  • Stadion znajdujący się na terenie MOSiR-u Piekary Śląskie
  • Profesjonalny bulodrom do gry w pétanque na terenie MOSiR-u Piekary Śląskie[38]
  • Stadion znajdujący się na terenie klubu „Andaluzja Piekary Śląskie”
  • Kompleks sportowy (basen kryty i siłownia) znajdujący się na terenie „KWK Julian
  • Basen kryty znajdujący się na terenie MSP nr 5 w Piekarach Śląskich
  • Basen otwarty znajdujący się na terenie MOSiR-u Piekary Śląskie
  • Korty tenisowe znajdujące się na terenie MOSiR-u Piekary Śląskie
  • Korty tenisowe znajdujące się na terenie klubu „Andaluzja Piekary Śląskie”
  • Skatepark przy ul. ks. J. Popiełuszki należący do MOSiR-u Piekary Śląskie

Kluby sportowe[edytuj | edytuj kod]

  • MKS Olimpia Piekary Śląskie – klub piłki ręcznej
  • Orkan Dąbrówka Wielka – piłka nożna (liga okręgowa), szachy (II liga)
  • Orzeł Biały Brzeziny Śląskie – piłka nożna (klasa A)
  • Czarni Kozłowa Góra – piłka nożna (klasa A)
  • Coslovia Kozłowa Góra – kolarstwo szosowe
  • Andaluzja Piekary Śląskie – piłka nożna (liga okręgowa), podnoszenie ciężarów (II liga męska)
  • Master Piekary Śląskie – szachy
  • Ośrodek Sztuk Walki Triada – boks tajski, karate shinkyokushinkai, jujitsu
  • UKS Net Piekary Śląskie – siatkówka kobiet (drużyny młodzieżowe)
  • UKS La-Basket Piekary Śląskie – koszykówka
  • MOSiR Piekary Śląskie – piłka nożna (drużyny juniorskie)
  • KS Piekary – piłka nożna (klasa A)
  • UKS AZARIA - mażoretki i cheerleaderki
  • GKS Andaluzja - podnoszenie ciężarów (II liga)

Organizacje[edytuj | edytuj kod]

  • Miejski Ośrodek Sportu i Rekreacji, który został założony w 1994 roku i od tej pory dysponuje wszechstronną bazą sportową miasta. W jego skład wchodzą następujące obiekty sportowe:
    • przy ul. Olimpijskiej: boisko piłkarskie, boisko treningowe, basen otwarty, korty tenisowe, boiska do siatkówki plażowej i koszykówki, lodowisko w okresie zimowym, bulodrom do pétanque, strzelnica, staw wędkarski
    • przy ul. Skłodowskiej-Curie: boisko do piłki nożnej, boisko piłkarskie „Orlik”, boisko wielofunkcyjne, boiska treningowe, korty tenisowe, bieżnia, pawilon sportowy
    • przy ul. Pokoju: boisko do piłki nożnej, boisko treningowe boisko do koszykówki, pawilon sportowy
    • przy ul. Drzymały: sala gimnastyczna
    • przy ul. Szymanowskiego: boisko do piłki nożnej, boisko treningowe
    • przy ul. Szkolnej: hala sportowa, sala do gry w tenisa stołowego
    • przy ul. Popiełuszki: skatepark

Główna siedziba MOSiR-u znajduje się przy ul. Olimpijskiej 3.

  • Miejskie Centrum Informacji i Turystyki, wydzielone we wrześniu 2006 roku z MOSiR-u. Do jego zadań należy m.in.:
    • promocja walorów turystycznych i historii miasta
    • promocja turystyki pieszej i rowerowej
    • obsługa turystów i pielgrzymów oraz udzielanie przydatnych informacji
    • współpraca z miastem partnerskim Kroměříž
    • prowadzenie działalności wydawniczej i księgarni turystycznej
    • organizacja wycieczek krajowych i zagranicznych

Siedziba MCIiT znajduje się na terenie kamienicy przy ul. Bytomskiej 157.

Symbole miasta[edytuj | edytuj kod]

Herb miasta przed zmianą
Obecna flaga miasta

Herb Piekar Śląskich[edytuj | edytuj kod]

Information icon.svg Osobny artykuł: Herb Piekar Śląskich.

Obecny herb Piekar Śląskich (zmieniony w 2005) przedstawia dwóch ubranych na czarno górników w strojach ludowych, ze złotymi butami i szarfami, którzy wskazują rękoma na Sanktuarium Matki Sprawiedliwości i Miłości Społecznej w Piekarach Śląskich. Wszystkie elementy umieszczone są na niebieskim (błękitnym) tle. Przed zmianą herbu w 2005 znajdowało się na nim dwóch górników trzymających się za ręce, bez wizerunku bazyliki piekarskiej.

Flaga Piekar Śląskich[edytuj | edytuj kod]

Information icon.svg Osobny artykuł: Flaga Piekar Śląskich.

Na podstawie uchwały Rady Miasta Piekary Śląskie z 2005 roku dotyczącej zmian w statucie miasta, barwami miasta są kolory błękitny, złoty (żółty) i błękitny, w trzech poziomych pasach, których szerokość do szerokości flagi jest w proporcjach: ¼, ½, ¼, a stosunek szerokości do długości flagi wynosi 5:8.

Hejnał Piekar Śląskich[edytuj | edytuj kod]

Hejnał miasta Piekary Śląskie został ustanowiony 21 maja 2009 na sesji Rady Miasta. Oparty jest na motywach pieśni religijnej Matko Piekarska autorstwa Feliksa Nowowiejskiego. Hejnał skomponował organista piekarskiej bazyliki Klaudiusz Jania. Utwór rozbrzmiewa z piekarskiego Ratusza codziennie o 12:00 i 21:00[39].

Administracja[edytuj | edytuj kod]

Siedziba UM Piekary Śląskie

Piekary Śląskie są miastem na prawach powiatu. Mieszkańcy wybierają do Rady Miasta Piekary Śląskie 23 radnych[40]. Organem wykonawczym władz jest prezydent miasta. Siedzibą władz miasta jest Urząd Miasta Piekary Śląskie przy ul. Bytomskiej.

Prezydenci Piekar Śląskich:

Pierwszym Zastępcą Prezydenta Miasta jest Janusz Pasternak, drugim Zenon Przywara, a Przewodniczącym Rady Miasta Piekary Śląskie Tomasz Cisek[45]. W mieście funkcjonuje również Młodzieżowa Rada Miasta, zaprzysiężona w lutym 2012 roku.

Miasto jest członkiem takich organizacji jak:

Mimo że Piekary są powiatem dużo placówek administracji państwowej znajduje się w sąsiednich miastach. W Piekarach mieści się urząd skarbowy oraz inne urzędy szczebla powiatowego.

Piekarzanie[edytuj | edytuj kod]

Osoby urodzone na terenie miasta (dzielnic)[edytuj | edytuj kod]

Osoby związane z miastem (dzielnicami)[edytuj | edytuj kod]

Honorowi obywatele Piekar Śląskich[edytuj | edytuj kod]

Po raz pierwszy w historii Piekar Śląskich tytuł Honorowego Obywatela Miasta przyznany uchwałą Rady Miasta z dnia 18 maja 1994 roku otrzymał Polak – Papież Jan Paweł II[46].

Tytuł honorowego obywatela miasta otrzymał 22 lutego 2001 w dowód szacunku i uznania dla jego autorytetu, wartości moralnych oraz czynnego uczestniczenia w życiu publicznym miasta, wkład w rozwój społeczny i kulturalny służący dobru mieszkańców Piekar Śląskich[47].

Tytuł honorowego obywatela metropolita otrzymał w uznaniu zasług dla piekarskiego sanktuarium maryjnego, a przez to dla całego miasta dnia 26 października 2005[48].

Honorowym obywatelem Piekar został 21 maja 2010 w dowód szacunku dla Jego osoby, uznania dla Jego osiągnięć na wielu płaszczyznach, wyrażając wdzięczność za zaangażowanie w krzewienie idei samorządności oraz wspieranie dążenia miasta Piekary Śląskie dla uzyskania statusu miasta powiatowego[49].

Tytuł honorowego obywatela miasta otrzymał 10 listopada 2010 w dowód szacunku dla Jego osoby, uznania dla Jego osiągnięć na wielu płaszczyznach, wyrażając wdzięczność za zaangażowanie w rozbudowę i unowocześnienie bazy leczniczej Piekarskiej Urazówki, promowanie nowych technologii medycznych, kształcenie fachowych kadr o najwyższych kwalifikacjach, których swoistą marką jest praca i zdobywanie specjalizacji medycznej w „Urazówce”[50].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Z roku 1253 pochodzi pierwsza wzmianka o Piekarach, niewykluczone jednak, że osada istniała już wcześniej Historia Piekar Śląskich część I: Piekary w pradziejach i średniowieczu. Piekarski Portal Internetowy piekary.info.pl. [dostęp 2 września 2009].
  2. Na mocy ustawy Sejmu Śląskiego z 10.07.1939 Piekary prawa miejskie miały otrzymać 01.01.1940, jednak ustawa nie mogła wejść w życie z powodu wybuchu II wojny światowej.
  3. 3,0 3,1 3,2 Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2013 r. (pol.). Główny Urząd Statystyczny, 2013. [dostęp 2014-02-02].
  4. Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym. Stan w dniu 01 I 2013.
  5. Piekary Śląskie – Portal Internetowy.
  6. Dz. U. Śl. z 1934 r. Nr 10 poz. 2.
  7. M.P. 1935 nr 201 poz. 229.
  8. http://pl.wikipedia.org/wiki/Historia_Piekar_Śląskich.
  9. Historia miasta (pol.). Oficjalna strona internetowa Piekar Śląskich. [dostęp 2 stycznia 2009].
  10. Tarnowskie Góry i Piekary Śląskie. W: M. Piasecki, T. Glinka: Cuda Polski. Najpiękniejsze miasta. Poznań: Wydawnictwo Podsiedlik-Raniowski i Spółka, s. 100-101. ISBN 83-7212-428-0. (pol.)
  11. Położenie miasta (pol.). Oficjalna strona internetowa Piekar Śląskich. [dostęp 2 stycznia 2009].
  12. Krajobraz Piekar Śląskich (pol.). Oficjalna strona internetowa Piekar Śląskich. [dostęp 2 stycznia 2009].
  13. Zarys środowiska geograficznego. Klimat. W: D. Gacek i D. Pietrucha: Piekary Śląskie i okolice – przewodnik historyczno-krajoznawczy. Piekary Śląskie: Miejskie Centrum Informacji i Turystyki w Piekarach Śląskich, 2007, s. 15-16. ISBN 83978-83-926448-0-4.
  14. Geografia Piekar Śląskich. Stosunki wodne (pol.). Portal Internetowy piekary.info, 2006. [dostęp 2 stycznia 2009].
  15. Aktualności. 12.07.2007 (pol.). Urząd Miasta Radzionkowa, 2007. [dostęp 2 stycznia 2009].
  16. Walory przyrodnicze. W: H. Gawlik: Piekary Śląskie – informator o walorach krajoznawczych i kulturowych. Piekary Śląskie: Zakład Poligraficzno-Wydawniczy „Plik”, 1999, s. 82-83. ISBN 83-909041-1-X. (pol.)
  17. Piekarskie Stowarzyszenie Przyrodników. [dostęp 2011-04-22].
  18. K. Żydek, Od Pecare do Piekar Śląskich, Piekary Śląskie 1972, s.24-27
  19. "Encyklopedia powstań śląskich", Instytut Śląski w Opolu, Opole 1982, str. 562, hasło "Towarzystwo Gimnastyczne "Sokół" - dzielnica Śląska".
  20. Obiekty sakralne na Górnym Śląsku. Bytomska kapliczka (pol.). Górnośląskie Dziedzictwo. [dostęp 2 września 2009].
  21. Ranking Szpitali 2008 (pol.). Rzeczpospolita – Wiadomości, 2008. [dostęp 2 stycznia 2009].
  22. http://www.fortyfikacja.pl/?a=po
  23. Dane według wyszukiwarki zborów na oficjalnej stronie Świadków Jehowy (www.jw.org), dostęp z 10 czerwca 2014.
  24. Biblioteki. www.piekary.pl, 10 lutego 2011.
  25. Badanie Radio Track – Ranking słuchalności za okres: lipiec – wrzesień 2008 (pol.). Komitet Badań Rynkowych, 2008. [dostęp 2 stycznia 2009].
  26. Ruszyła PIEKARY TV! (pol.). piekary.pl, 10 maja 2010. [dostęp 29 marca 2011].
  27. „Karlikowa” szkoła – Zasadnicza Szkoła Zawodowa przyjęła imię Stanisława Ligonia (pol.). 22 marca 2011.
  28. GWSH – ZOD Piekary Śląskie (pol.). [dostęp 15 sierpnia 2009].
  29. 29,0 29,1 Bank Danych Lokalnych – Strona główna (pol.). GUS. [dostęp 2014-02-02].
  30. Wojewódzki Urząd Pracy w Katowicach: Bezrobocie rejestrowane i obciążenie bezrobociem - w układzie gmin - stan na dzień 31.12.2013 r. (pol.). [dostęp 2014-02-02].
  31. Gospodarka (pol.). Oficjalna strona internetowa Miasta Piekary Śląskie. [dostęp 2 stycznia 2009].
  32. Strefa Aktywności Gospodarczej w Piekarach Śląskich – wiadomości ogólne (pol.). Oficjalna strona internetowa Miasta Piekary Śląskie. [dostęp 2 stycznia 2009].
  33. Park Przemysłowy – Nowa inicjatywa w Piekarach Śląskich (pol.). Regionalnego Centrum Obsługi Inwestora. [dostęp 2 września 2009].
  34. EkoPark. Kim jesteśmy? (pol.). Park Przemysłowo-Technologiczny w Piekarach Śląskich. [dostęp 2 stycznia 2009].
  35. Porozumienie Piekar Śląskich z MZKP (pol.). Wojewódzki Portal Komunikacyjny. [dostęp 2 września 2009].
  36. Historia linii kolejowej Chorzów - Brzeziny - Szarlej (pol.). „Stowarzyszenie Sympatyków Kolei i Ochrony Zabytków Kolejnictwa w Piekarach Śląskich.
  37. Dworzec przeszedł do historii (pol.). Telewizja Silesia – Informacje. [dostęp 2 września 2009].
  38. Strona przedstawiająca obiekty do gry w petanque w Polsce (pol.). [dostęp 10 sierpnia 2011].
  39. Hejnał Miasta (pol.). [dostęp 30 marca 2011].
  40. Zarządzenie Nr 111 Wojewody Śląskiego z dnia 8 kwietnia 2010 r. (Dz. Urz. Woj. Śląskiego z 2010 r., Nr 64, poz. 1062).
  41. Wyniki głosowania i wyniki wyborów w I turze – Miasto Piekary Śląskie. Państwowa Komisja Wyborcza, 2002. [dostęp 2 stycznia 2009].
  42. Wyniki głosowania i wyniki wyborów w II turze – Miasto Piekary Śląskie. Państwowa Komisja Wyborcza, 2002. [dostęp 2 stycznia 2009].
  43. Wykaz wybranych wójtów, burmistrzów i prezydentów miast w 2006. Państwowa Komisja Wyborcza, 2006. [dostęp 2 stycznia 2009].
  44. Protokół wyników głosowania i wyniku wyborów Prezydenta Miasta (pol.). Biuletyn Informacji Publicznej UM Piekary Śląskie, 2006. [dostęp 2 stycznia 2009].
  45. Pierwsza sesja Rady Miasta w Piekarach Śląskich VI kadencji. Oficjalna strona internetowa Miasta Piekary Śląskie, 2010. [dostęp 1 grudnia 2010].
  46. Honorowi Obywatele Miasta PAPIEŻ JAN PAWEŁ II (pol.).
  47. Krzysztof Turzański – bloog.pl.
  48. Abp Damian Zimoń honorowym obywatelem Piekar Śląskich.
  49. Uchwała Nr XXXVIII/421/09 Rady Miasta w Piekarach Śląskich z dnia 21 maja 2009 roku w sprawie: nadania tytułu Honorowego Obywatela Miasta Piekary Śląskie (pol.). [dostęp 15 sierpnia 2009].
  50. Uchwała Nr LIX/596/10 Rady Miasta w Piekarach Śląskich z dnia 30 września 2010 r. w sprawie nadania tytułu Honorowego Obywatela Miasta Piekary Śląskie (pol.).

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Piekary Śląskie – Informator o walorach krajoznawczych i kulturowych, Herbert Gawlik, Wydawca: Zakład Poligraficzno-Wydawniczy „Plik”, Piekary Śląskie 1999
  • Piekary Śląskie Sanktuarium Matki Sprawiedliwości i Miłości Społecznej – przewodnik, ks. Jerzy Pawlik, Wydawnictwo ZET, Wrocław 2000
  • Piekary Śląskie – informator miejski, praca zb. pod redakcją Heleny Aksamit-Windorpskiej, Wydawnictwo Journal, Bydgoszcz 1996
  • Piekary Śląskie i okolice – przewodnik historyczno-krajoznawczy, Dariusz Gacek, Dariusz Pietrucha, Miejskie Centrum Informacji i Turystyki w Piekarach Śląskich, Piekary Śląskie 2007
  • Sanktuaria w Polsce – Piekary Śląskie, Konrad Kazimierz Czapliński, Wydawnictwo Videograf II, Katowice 2001
  • Brzeziny Śląskie – rys historyczny, Władysław Kotucha, Wydawnictwo Kubajak, Krzeszowice 2008
  • Waloryzacja przyrodnicza miasta Piekary Śląskie, P. Cepulik, maszynopis Wydziału Ekologii i Rolnictwa Urzędu Miasta w Piekarach Śląskich, Piekary Śląskie 1995
  • Górnictwo i tradycje górnicze w Piekarach Śląskich. Historia, współczesność, przyszłość, Anna Kubajak, Zenon Przywara, Jerzy Komor, Aleksandra Duda, Ryszard Skiba, Hubert Moj, Wydawnictwo Kubajak, Krzeszowice 2007

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]