Międzychód

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy miasta wielkopolskiego. Zobacz też: inne miejscowości o tej nazwie.
Międzychód
Herb
Herb Międzychodu
Państwo  Polska
Województwo  wielkopolskie
Powiat międzychodzki
Gmina Międzychód
gmina miejsko-wiejska
Prawa miejskie koniec XIV wieku
Burmistrz Roman Wincenty Musiał
Powierzchnia 6,98 km²
Wysokość 37 m n.p.m.
Populacja (2009)
• liczba ludności
• gęstość

10 915
1564 os./km²
Strefa numeracyjna
(+48) 95
Kod pocztowy 64-400
Tablice rejestracyjne PMI
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa wielkopolskiego
Międzychód
Międzychód
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Międzychód
Międzychód
Ziemia 52°36′03,60″N 15°53′23,58″E/52,601000 15,889883Na mapach: 52°36′03,60″N 15°53′23,58″E/52,601000 15,889883
TERC
(TERYT)
4303914034
Hasło promocyjne: Miasto z pompą[1]
Urząd miejski
ul. Piłsudskiego 2
64-400 Międzychód
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikisłownik Hasło Międzychód w Wikisłowniku
Strona internetowa

Międzychód (niem. Birnbaum) – miasto w woj. wielkopolskim, w powiecie międzychodzkim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Międzychód. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do woj. gorzowskiego. Położone nad Wartą w Kotlinie Gorzowskiej. Po roku 1998 nastąpił powrót miasta w granice województwa wielkopolskiego.

Według danych z 30 czerwca 2013, miasto liczyło 10 847 mieszkańców[2].

Nazwa miasta[edytuj | edytuj kod]

Przyjmuje się, że nazwa miasta wzięła swój początek z "chodzenia między brodami", Międzybród - Międzychód, chociaż nie ma żadnych przesłanek, by istniały w tym miejscu jakieś przeprawy przez rzekę Wartę.

Od średniowiecza równolegle z polską używana była niemiecka nazwa miasta (Birnbaum). Oznacza ona gruszę, co znalazło swoje odzwierciedlenie w herbie miejskim.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Międzychód, położony w granicach historycznej Wielkopolski, uzyskał prawa miejskie prawdopodobnie przed 1378 r.

W wyniku II rozbioru Rzeczypospolitej w 1793, miasto przeszło w posiadanie Prus.

Na mocy traktatu wersalskiego Międzychód ponownie znalazł się w granicach Polski, stanowiąc w latach 1920-1939 najdalej wysunięte na zachód miasto II Rzeczypospolitej (granica z Rzeszą Niemiecką przebiegała ok. 4 km na zachód od miasta).

Obecnym burmistrzem miasta jest Roman Musiał (2002- nadal). Miasto częściowo rozbudowuje się, chociaż daje się odczuć stagnację. Piękne krajobrazy przyciągają turystów i wędkarzy (kraina 100 jezior). Na terenach należących do Międzychodu od 2001 trwają prace nad wydobyciem ropy naftowej oraz gazu. Pierwsze próbne odwierty (Sowia Góra, Lubiatów) zakończyły się pomyślnie.

Dzielnice i przedmieścia[edytuj | edytuj kod]

Miasto jest jednolitą gminą o statusie miejskim, bez prawnego podziału jej terytorium na dzielnice i osiedla, czyli na jednostki pomocnicze gminy. Jednakże w mieście istnieje zwyczajowy podział poszczególnych jego części wynikający ze względu na położenie tych terenów oraz z pewnych uwarunkowań historycznych i urbanistycznych. Dzielnice nie stanowią oficjalnego podziału administracyjnego miasta. Są to nazwy zwyczajowe, które są powszechnie używane przez mieszkańców.

Dzielnice:

  • Stare Miasto
  • Nowe Miasto
  • Port
  • Lipowiec
  • Letnisko
  • Mała Wielowieś
  • Bocianie Gniazdo
  • Ostrawy
  • Słodowy Młyn

Przedmieścia (i ich części) leżące poza granicami miasta, stanowiące integralną część organizmu miejskiego:

  • Stare Bielsko
  • Nowe Bielsko
  • Osiedle Lubuskie (Bielsko) zwane Olminem lub Lotniskiem
  • Dzięcielin
  • Wielowieś
  • Przedlesie
  • Zielona Chojna (Bielsko)
  • Gorzyń
  • Muchocin
  • Gorzycko Stare

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Information icon.svg Osobny artykuł: Zabytki Międzychodu.
  • kościół pw. Męczeństwa św. Jana Chrzciciela z XVI w. Wzmiankowany po raz pierwszy w 1404, w latach 1555-1589 w rękach luteran. W 1591 z cegły palonej zbudowano nowy, istniejący do dzisiaj kościół (obecnie część między chórem a amboną), który w 1635 spłonął razem z miastem. Obecny transept i prezbiterium dobudowano do wcześniejszej budowli w latach 1902-1904. Wieża kościelna dwukrotnie była uszkadzana przez czynniki atmosferyczne - w 1672 ucierpiała na skutek huraganu, a w 1706 uderzył w nią pioru,.
  • przykościelny zabytkowy cmentarz z barokowymi płytami nagrobkowymi z XVIII w. (przy poewangelickim kościele pw. Niepokalanego Serca Maryi, dziś siedzibie parafii rzymskokatolickiej),
  • płyta nagrobna Krzysztofa Unruha z XVIIw. w kościele pw. Niepokalanego Serca Maryi,
  • "Laufpompa" - głębinowa studnia artezyjska w centrum miasta ujęta w ozdobną żeliwną pompę z 1912,
  • Muzeum Regionalne,
  • wrzecionowaty układ przestrzenny starego miasta
  • domy "szczytowe" wzdłuż ulicy Rynkowej.

Atrakcje przyrodnicze[edytuj | edytuj kod]

  • rezerwat przyrody “Kolno Międzychodzkie“ (pow.14 ha) - prastare dęby nad Jeziorem Koleńskim
  • rezerwat przyrody ”Dolina Kamionki”
  • dąb na Placu Kościuszki - pomnik przyrody
  • fragmenty Pszczewskiego Parku Krajobrazowego
  • Królewska Góra (116 m n.p.m.), w pobliżu wsi Dormowo
  • Puszcza Notecka, z najwyższym wzniesieniem Wielką Sową 93 m n.p.m. i najstarszym drzewem-dębem o obwodzie ok. 8 m.

Gospodarka[edytuj | edytuj kod]

W Międzychodzie i okolicach działa kilka znaczących firm. Jedną z najbardziej znanych jest zakład przetwórstwa owocowo-warzywnego Pomona. W Międzychodzie produkowano keczup "Międzychód". Po przejęciu fabryki przez Pudliszki wyrób ten przestał być produkowany. Od lutego 2012 roku zakład spożywczy wszedł w skład grupy kapitałowej POZ BRUK. Inne duże firmy to "MHM Paech" (zakład budowlany), "GRENEX" (produkcja maszyn rolniczych), "Schedpol" (produkcja styropianu),"MARBO" (produkcja odlewanych kształtek tapicerskich z miękkiego poliuretanu oraz produkcja metalowych szkieletów foteli samochodowych,kolejowych i biurowych) czy "DOSO".

W okolicach miasta silnie rozwinięte jest rolnictwo. Charakterystyczne dla gminy są rozległe pola uprawne ziemniaków i pomidorów.

Sport[edytuj | edytuj kod]

Na terenie Międzychodu działają liczne kluby sportowe m.in. MKS Sokół MARBO (koszykówka), UKS MIKST Międzychód (koszykówka), MLKS Warta Międzychód[3] (piłka nożna), KTS Jeziorak (tenis stołowy), Wilki Międzychód.

Oświata[edytuj | edytuj kod]

Liceum ogólnokształcące im. Jarosława Dąbrowskiego przy ul. gen. Sikorskiego 27

Miasto zapewnia nauczanie na 3 poziomach nauczania:

  • Poziom podstawowy - 3 szkoły podstawowe[4]:
    • Szkoła Podstawowa Nr 1, ul. 17 Stycznia 92,
    • Szkoła Podstawowa Nr 2, ul. Gorzycka 1,
    • Specjalna Szkoła Podstawowa, ul. Gwardii Ludowej 6b (przy Zespole Szkół nr 1).
  • Poziom gimnazjalny - 2 gimnazja[5]:
    • Gimnazjum Nr 1, ul. Iczka 3,
    • Gimnazjum Nr 2, ul. Gorzycka 1.
  • Szkoły średnie[6]:
    • Zasadnicza Szkoła Zawodowa w Zespole Szkół nr 2, ul. Bolesława Chrobrego 13.
    • 3 technika:
      • Zespół Szkół Nr 1, ul. Gwardii Ludowej 6,
      • Zespół Szkół Nr 2, ul. Chrobrego 13,
      • Zespół Szkół Nr 3, ul. Dworcowa 24.
    • Liceum Ogólnokształcące im. Jarosława Dąbrowskiego, ul. Generała Sikorskiego 27.

Dla starszych osób w Międzychodzkim Domu Kultury odbywają się sesje Uniwersytetu Trzeciego Wieku.

Transport[edytuj | edytuj kod]

W 2013 przy ul. Szpitalnej oddano do użytku sanitarne lądowisko Międzychód-Szpital.

Wspólnoty wyznaniowe[edytuj | edytuj kod]

Współpraca[edytuj | edytuj kod]

Miejscowości partnerskie:

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. strona gminy Międzychód.
  2. Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym (Stan w dniu 30 czerwca 2013 r.). Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2013-06, s. 121. ISSN 1734-6118. [dostęp 30 października 20013].
  3. 90minut.pl: Miejski Ludowy Klub Piłkarski Warta w Międzychodzie (pol.). [dostęp 24 listopada 2010].
  4. UG w Międzychodzie: Szkoły podstawowe (pol.). 2010. [dostęp 2010-11-29].
  5. UG w Międzychodzie: Gimnazja (pol.). 2010. [dostęp 2010-11-29].
  6. UG w Międzychodzie: Szkoły średnie (pol.). 2010. [dostęp 2010-11-29].
  7. Dane według raportów wyszukiwarki zborów (www.jw.org) z 12 lutego 2013.