Obrzycko

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Obrzycko
Widok na Obrzycko
Widok na Obrzycko
Herb
Herb Obrzycka
Państwo  Polska
Województwo  wielkopolskie
Powiat szamotulski
Gmina gmina miejska
Data założenia 1238
Prawa miejskie 1458-1580, 1638-1934, 1990
Burmistrz Maciej Bieniek
Powierzchnia 3,74 km²
Populacja (2011)
• liczba ludności
• gęstość

2262
605 os./km²
Strefa numeracyjna
(+48) 61
Kod pocztowy 64-520
Tablice rejestracyjne PSZ
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa wielkopolskiego
Obrzycko
Obrzycko
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Obrzycko
Obrzycko
Ziemia 52°42′23″N 16°31′45″E/52,706389 16,529167Na mapach: 52°42′23″N 16°31′45″E/52,706389 16,529167
TERC
(TERYT)
4303924011
SIMC 0971212
Urząd miejski
Rynek 19
64-520 Obrzycko
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikicytaty Obrzycko w Wikicytatach
Wikisłownik Hasło Obrzycko w Wikisłowniku
Strona internetowa
BIP

Obrzycko (niem. Obersitzko) – miasto i gmina w województwie wielkopolskim, w powiecie szamotulskim, położone przy ujściu rzeki Samy do Warty. Miasto jest także siedzibą gminy wiejskiej Obrzycko.

Według danych z 31 grudnia 2010 roku miasto miało 2262 mieszkańców[1].

Ośrodek usługowy; drobny przemysł. Prawa miejskie ok. 1458-1580, 1638-1934 i od 1990 r.

Gmina wiejska Obrzycko stanowi osobną jednostkę samorządu terytorialnego.

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Według danych z 1 stycznia 2009 powierzchnia miasta wynosi 3,74 km²[2]. Miasto stanowi 0,33% powierzchni powiatu.

W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa poznańskiego.

Według danych z 2002 roku użytki rolne stanowią 54% powierzchni miasta, a użytki leśne 14%[3].

Historia[4][edytuj | edytuj kod]

  • 1238 rok – Obrzycko wzmiankowane jako gród kasztelański
  • 1253 rok – Obrzycko na krótko było własnością joannitów poznańskich
  • 1298 rok – biskup poznański Andrzej Zaremba wymienia pod tą datą istnienie parafii obrzyckiej
  • 1458 rok – Obrzycko wysyła na wojnę z Krzyżakami jednego swojego obywatela, co oznacza że musiało być miastem, gdyż to one miały obowiązek wystawiać na wojnę odpowiednią liczbę obywateli, w zależności od liczby mieszkańców
  • 1628 rok – powstaje gmina luterańska
  • 1638 rok – dzięki staraniom ówczesnego właściciela Obrzycka Krzysztofa Radziwiłła miasto ponownie otrzymuje prawa miejskie od króla Władysława IV; z tego też roku pochodzi herb Obrzycka
  • 1691 rok – powstaje Bractwo Kurkowe
  • I połowa XVII w. budowa ratusza w stylu barokowym
  • 1714 rok – Władysław Radomicki, właściciel Obrzycka, rozpoczyna budowę kościoła katolickiego według projektu Pompeo Ferrariego
  • 1793 rok – Obrzycko dostaje się pod zabór pruski
  • 1906 rok – rozbudowa kościoła parafialnego
  • 1909 rok – Obrzycko uzyskuje połączenie kolejowe z Wronkami i Obornikami
  • 1924 rok – wielka powódź
  • 1934 rok – Obrzycko traci prawa miejskie
  • 1948 rok – powstaje biblioteka publiczna licząca na początek 500 tomów
  • 1955 rok – otwarcie stadionu miejskiego
  • 1959 rok – rozbudowa szkoły przy ul. Strzeleckiej
  • 1967 rok – Szkoła Podstawowa otrzymuje imię Powstańców Wielkopolskich
  • 1969 rok – na ścianie ratusza umieszczono tablicę upamiętniającą wymarsz powstańców obrzyckich na front północny
  • 1978 rok – powstaje Gminny Ośrodek Kultury
  • 1980 rok – rozbudowa szkoły
  • 1984 rok – oddano do użytku nową strażnicę OSP
  • 1990 rok – Obrzycko odzyskuje prawa miejskie[5], następuje podział na dwie gminy: miejską i wiejską
  • 2002 rok – powstaje Towarzystwo Przyjaciół Ziemi Obrzyckiej
  • 2004 rok – emisja w TVP1 sztuki Teatru Telewizji nagranej w Obrzycku – Wesołe miasteczko – prawie bajka w reżyserii Sławomira Fabickiego
  • 2008 rok – powstaje Obrzycko.info – Niezależny Portal Informacyjny Ziemi Obrzyckiej
  • 2008 rok – zakończenie renowacji Rynku, remont wieży obrzyckiego ratusza
  • 2010 rok – remont dachu oraz odnowa zegara na ratuszu
  • 2011 rok – otwarto plac zabaw dla dzieci oraz Orlika
  • 2012 rok – nadano imię „Bajkowa Kraina” Przedszkolu Miejskiemu w Obrzycku
  • 2013 rok – otwarto „park wypoczynku – miejsce pamięci” na terenie dawnego cmentarza ewangelickiego przy ulicy Kuźnice

Zabytki[6][edytuj | edytuj kod]

Rynek w Obrzycku
Kościół w Obrzycku
Most na Warcie
Rzeka Sama

Komunikacja[edytuj | edytuj kod]

Drogowa:

Przez Obrzycko przebiega droga wojewódzka nr 185 do Szamotuł oraz droga wojewódzka nr 117 do Ostroroga.

Autobusowa:

Komunikację autobusową zapewniają przedsiębiorstwa PKS Wałcz i PKS Kołobrzeg oraz Matmich-Bus. Obrzycko posiada bezpośrednie połączenia autobusowe z Poznaniem, Szamotułami, Wronkami, Piłą, Obornikami, Czarnkowem, Wałczem i Kołobrzegiem[7].

Kolejowa:

Przez miasto przebiega nieczynna linia kolejowa ObornikiWronki. Linia ta, zwana trasą wroniecką lub Jasiem, była oddawana do eksploatacji etapami. Pierwszy etap prac budowlanych zakończył się 1 lutego 1910 roku, kiedy to oddano do użytku szlak od Wronek do Jaryszewa, do mostu nad Wartą o długości 14,3 km. Uroczystości związane z otwarciem trasy zaszczycił sam hrabia Raczyński, który posiadał w pobliżu ziemie i dofinansował budowę szlaku. Dnia 1 lipca tego samego roku oddano do użytku pozostałą część trasy, z Jaryszewa do Obornik o długości 17,4 km. Prace budowlane były podzielone na dwa etapy, ponieważ w połowie trasy, między stacjami Jaryszewo, a Stobnicą, linię przecina rzeka Warta. Wybudowano w tym miejscu most (długości 206 metrów) o konstrukcji kratownicowej nad nurtem rzeki. Główne przęsło umieszczono na wysokości 8,84 m nad lustrem wody. Pierwszy pociąg wjechał nań 8 maja, potem przeprowadzono próby obciążeniowe. Po wykonaniu wszystkich prac budowlanych linia została oddana w całości do eksploatacji 1 lipca 1910 roku. Lokomotywa z jednym wagonem pasażerskim pokonywała trasę aż do końca 1991 roku. Z dniem 1 stycznia 1992 roku Polskie Koleje Państwowe zawiesiły przewozy pasażerskie. Jak podaje Stanisław Koziarski w książce „Sieć kolejowa Polski w latach 1918–1992”, PKP zawiesiło przewozy wbrew woli społeczności lokalnej i bez zgody władz terenowych. Zawieszono wtedy ruch na kilkudziesięciu szlakach o łącznej długości około tysiąca km. Z dniem 1 stycznia 1994 roku wstrzymano ruch towarowy na trasie od Słonaw do Obrzycka. 1 stycznia 2000 roku zrobiono to samo z odcinkiem Oborniki – Słonawy. Najdłużej był czynny odcinek od Obrzycka do Wronek. Ruch zawieszono tam 22 grudnia 2000 roku. W 2001 roku linia była już nieprzejezdna. Pomiędzy Obrzyckiem, a mostem nad Wartą w pobliżu Jaryszewa brakowało około 200 m torów. 28 lutego 2005 roku linia kolejowa Oborniki – Wronki została skreślona z kolejowego wykazu linii kolejowych D-29. W 2008 roku, na przełomie maja i czerwca, na terenie Gminy Oborniki linia została rozebrana. Tory urywają się w połowie mostu nad Wartą w Stobnicy. Dalej jest możliwy wjazd pociągu do Obrzycka, ale już tylko od strony Wronek. W 2010 r. zorganizowano huczne obchody uruchomienia linii – Piknik Kolejowy „100 lat Jasia”.

Najbliższa, czynna stacja kolejowa znajduje się we wsi Pęckowo, która oddalona jest od Obrzycka o około 5 km i położona jest przy linii kolejowej nr 351.

Edukacja i kultura[edytuj | edytuj kod]

Edukacja:

  • Przedszkole Miejskie „Bajkowa Kraina” w Obrzycku
  • Zespół Szkół w Mieście Obrzycko – Szkoła Podstawowa i Gimnazjum im. Powstańców Wielkopolskich w Obrzycku

Kultura:

  • Miejska Biblioteka Publiczna, przy ul. Marcinkowskiego 10, posiada około 28 172 woluminów. Od 1996 roku wypożyczanie książek jest zautomatyzowane, przy użyciu programu SOWA. Oprócz wypożyczalni w bibliotece znajduje się czytelnia oraz cztery stanowiska z dostępem do internetu. Istnieje możliwość korzystania z sieci wi-fi. Od 2012 r. czytelnicy mają dostęp do katalogu online. Biblioteka organizuje również różnorodne formy pracy z czytelnikiem, głównie dziecięcym, prowadzi edukację czytelniczą poprzez lekcje biblioteczne, spotkania autorskie, konkursy czytelnicze[8].
  • Na terenie miasta działa od 2002 r. Towarzystwo Przyjaciół Ziemi Obrzyckiej.

Sport i rekreacja[edytuj | edytuj kod]

W mieście działa klub piłkarski MKS Warta Obrzycko. Obrzycką Amatorską Ligę Piłki Siatkowej organizuje Towarzystwo Przyjaciół Ziemi Obrzyckiej. W 2010 roku powstała Obrzycka Liga Futsalu. Cyklicznie organizowane są również wyścigi kolarskie dla dzieci i młodzieży.

Obiekty:

  • Sala gimnastyczna przy Zespole Szkół w Obrzycku
  • Kompleks boisk w ramach Orlika – boisko do piłki nożnej ze sztuczną nawierzchnią oraz wielofunkcyjne boisko do koszykówki, siatkówki i piłki ręcznej
  • Boisko piłkarskie przy ulicy Sportowej

Szlaki turystyczne[9]

  • Szlaki piesze
szlak turystyczny czerwony SierakówPrusimChojnoWronki – Obrzycko – Słopanowo, długość 102,6 km
szlak turystyczny zielony Szamotuły – Obrzycko – CzarnkówTrzciankaNiekursko, długość 88,7 km

Odcinki tych szlaków, czerwonego do Wronek i zielonego do Szamotuł, wchodzą w skład Europejskiego Dalekobieżnego Szlaku Pieszego oznaczonego symbolem E-ll, prowadzącego znad Morza Północnego do przejścia granicznego w Ogrodnikach.

  • Szlaki rowerowe
szlak rowerowy niebieski Nadwarciański Szlak Rowerowy odcinek zachodni, z PoznańOborniki – Obrzycko – WronkiMiędzychód, długość 122 km
szlak rowerowy zielony Transwielkopolska Trasa Rowerowa odcinek północny, z PoznańSzamotuły – Obrzycko – CzarnkówTrzciankaPiłaOkonek, długość 200 km

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym (Stan w dniu 31 XII 2010 r.). Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2010-05. ISSN 2083-3342.
  2. Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2009 roku. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2009-08-20. ISSN 1505-5507.
  3. Portal Regionalny i Samorządowy REGIOset (pol.). regioset.pl. [dostęp 2010-09-14].
  4. Schwartz Marian (oprac.), „Almanach Obrzycki 1238-1988 – 750 lat Obrzycka”, Obrzycko 1988.
  5. Uchwała nr 164 Rady Ministrów z dnia 11 grudnia 1989 r. w sprawie utworzenia miasta Obrzycko w województwie poznańskim (M.P. z 1989 r. Nr 41, poz. 325).
  6. Źródło wszystkich wzmianek w Zabytki „Wielkopolska-słownik krajoznawczy”, praca zbiorowa, wydawnictwo Kurpisz, rok wydania: 2002, ISBN 83-88841-22-X.
  7. PKS Poznań.
  8. Strona internetowa Miasta Obrzycko – www.obrzycko.com.
  9. Strona internetowa Gminy Obrzycko – www.obrzycko.pl.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]