Województwo wielkopolskie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Województwo wielkopolskie
Herb województwa wielkopolskiego Flaga województwa wielkopolskiego
Herb województwa Flaga województwa
Wielkopolskie (EE,E NN,N).png
Województwo wielkopolskie na mapie Polski
Siedziba wojewody
Siedziba sejmiku
POL Poznań COA.svg Poznań
Urząd Wojewódzki Poznań,
al. Niepodległości 16/18
Wojewoda Piotr Florek
Urząd Marszałkowski Poznań,
al. Niepodległości 18
Marszałek Marek Woźniak
Powierzchnia 29 826,51 km²
Ludność 3 455 477[1] mieszk.
(2011)
Gęstość zaludnienia 116[2] mieszk./km²
Urbanizacja 55,9%
Tablica rejestracyjna P
TERYT 30
Kod ISO PL-WP
Podział administracyjny województwa wielkopolskiego
Powiaty województwa wielkopolskiego
miasta na prawach powiatu 4
powiaty 31
gminy miejskie 19
miejsko-wiejskie 90
wiejskie 117
Adres urzędu
wojewódzkiego
al. Niepodległości 16/18
61-713 Poznań
Wielkopolski Urząd Wojewódzki
Oficjalna strona województwa wielkopolskiego
Wielkopolskie mapa fizyczna.png
Pomnik przyrody – Dąb Sokół w Giewartowie
Pojezierze Wielkopolskie

Województwo wielkopolskiewojewództwo utworzone w 1999 w środkowo-zachodniej Polsce, na Pojezierzu Wielkopolskim i Nizinie Południowowielkopolskiej, w dorzeczu środkowej Warty; dzieli się na 4 miasta na prawach powiatu, 31 powiatów i 226 gmin, które zamieszkuje 3 447 441 osób (31 marca 2011); siedzibą wojewody i władz samorządu województwa jest Poznań.

Województwo wielkopolskie zajmuje drugie miejsce w kraju pod względem powierzchni i trzecie pod względem liczby ludności.

Na obszarze województwa leży aglomeracja kalisko-ostrowska i aglomeracja poznańska oraz Kalisko-Ostrowski Okręg Przemysłowy, Konińskie Zagłębie Węgla Brunatnego i Poznański Okręg Przemysłowy.

Spis treści

Położenie[edytuj]

Według danych z 1 stycznia 2011 r. powierzchnia województwa wynosiła 29 826,51 km², co stanowi 9,5% powierzchni Polski[3]. Wielkopolskie jest drugim co do powierzchni województwem w Polsce (po woj. mazowieckim).

Województwa wielkopolskiego nie można jednoznacznie utożsamiać z historyczną Wielkopolską, gdyż nie należą do niego m.in.:

W skład województwa wchodzą natomiast m.in.:

Sąsiednie województwa:

Historia[edytuj]

Województwo wielkopolskie utworzono 1 stycznia 1999 z województw poprzedniego podziału administracyjnego:

Urbanizacja[edytuj]

Miasta województwa wielkopolskiego
Kościół parafialny pw. Matki Bożej Miłosierdzia w Swarzędzu, największym miastem niepowiatowym w województwie
Kościół parafialny pw. Matki Bożej Miłosierdzia w Swarzędzu, największym miastem niepowiatowym w województwie
 
Niektóre byłe miasta
Główna ulica Brdowa (ludność:1200)
Główna ulica Brdowa (ludność:1200)
 

W województwie wielkopolskim jest 109 miast, w tym 4 miasta na prawach powiatu. Miasta zostały uszeregowane według liczby mieszkańców (malejąco). Ludność z dnia 31 marca 2011, powierzchnia wg GUS z 31 grudnia 2009 roku. Pogrubionym drukiem zostały oznaczone miasta powiatowe.

Herb Miasto Powiat Ludność Pow.
(km2)
Gęst. zal.
(os./km²)
POL Poznań COA.svg Poznań m. na prawach powiatu 554 696 261,85 2118
POL Kalisz COA 1.svg Kalisz m. na prawach powiatu 105 386 69,42 1518
POL Konin COA.svg Konin m. na prawach powiatu 78 525 82,2 955
POL Piła COA 1.svg Piła pilski 74 775 102,68 728
POL Ostrów Wielkopolski COA.svg Ostrów Wielkopolski ostrowski 72 810 41,9 1738
POL Gniezno COA.svg Gniezno gnieźnieński 70 322 40,89 1720
POL Leszno COA.svg Leszno m. na prawach powiatu 64 630 31,90 2026
POL Swarzędz COA.svg Swarzędz poznański 30 928 8,58 3605
POL Śrem COA.svg Śrem śremski 30 343 12,37 2453
POL Luboń COA.svg Luboń poznański 29 832 13,52 2207
POL Krotoszyn COA.svg Krotoszyn krotoszyński 29 627 22,54 1314
POL Września COA.svg Września wrzesiński 29 526 12,73 2319
POL Turek COA.svg Turek turecki 29 059 16,17 1797
POL Jarocin COA.svg Jarocin jarociński 26 324 14,64 1798
POL Wągrowiec COA 1.svg Wągrowiec wągrowiecki 25 327 17,83 1420
POL Kościan COA.svg Kościan kościański 24 194 8,79 2752
POL Koło COA.svg Koło kolski 23 360 13,85 1687
POL Środa Wielkopolska COA.svg Środa Wielkopolska średzki 22 325 17,98 1242
POL Rawicz COA.svg Rawicz rawicki 21 183 7,81 2712
POL Gostyń COA.svg Gostyń gostyński 20 318 10,71 1897
POL Chodzież COA.svg Chodzież chodzieski 19 715 12,77 1544
POL Szamotuły COA.svg Szamotuły szamotulski 19 071 10,11 1886
POL Złotów COA 1.svg Złotów złotowski 18 760 11,58 1620
POL Oborniki COA.svg Oborniki obornicki 18 336 14,08 1302
POL Pleszew COA.svg Pleszew pleszewski 18 024 13,14 1372
POL Trzcianka COA.svg Trzcianka czarnkowsko-trzcianiecki 17 424 18,29 953
POL Nowy Tomyśl COA.svg Nowy Tomyśl nowotomyski 15 111 5,2 2906
POL Kępno COA.svg Kępno kepiński 14 760 7,79 1895
POL Ostrzeszów COA.svg Ostrzeszów ostrzeszowski 14 659 12,13 1208
POL Słupca COA.svg Słupca słupecki 14 256 10,31 1383
POL Grodzisk Wielkopolski COA.svg Grodzisk Wielkopolski grodziski 14 134 18,21 776
POL Wolsztyn COA.svg Wolsztyn wolsztyński 13 723 4,78 2871
POL Mosina COA.svg Mosina poznański 12 769 13,78 927
POL Wronki COA.svg Wronki szamotulski 11 611 5,81 1998
POL Czarnków COA.svg Czarnków czarnkowsko-trzcianecki 11 543 10,04 1150
POL Rogoźno COA.svg Rogoźno obornicki 11 361 11,24 1011
POL gmina Międzychód COA.svg Międzychód międzychodzki 10 938 6,98 1567
POL Murowana Goślina COA.svg Murowana Goślina poznański 10 303 7,18 1435
POL Puszczykowo COA.svg Puszczykowo poznański 9756 16,11 606
POL Opalenica COA.svg Opalenica nowotomyski 9417 6,42 1467
POL Kostrzyn COA.svg Kostrzyn poznański 9341 8,03 1163
POL Pobiedziska COA.svg Pobiedziska poznański 8879 8,96 991
POL Jastrowie COA.svg Jastrowie złotowski 8708 72,27 120
POL Witkowo COA.svg Witkowo gnieźnieński 8042 8,3 969
POL Pniewy COA.svg Pniewy szamotulski 7904 9,32 848
POL Trzemeszno COA.svg Trzemeszno gnieźnieński 7800 5,46 1429
POL Zbąszyń COA.svg Zbąszyń nowotomyski 7247 5,42 1337
POL gmina Kórnik COA.svg Kórnik poznański 7246 6,08 1192
POL Kłodawa COA.svg Kłodawa kolski 6784 4,32 1570
POL Koźmin Wielkopolski COA.svg Koźmin Wielkopolski krotoszyński 6726 5,89 1142
POL Krzyż Wielkopolski COA.svg Krzyż Wielkopolski czarnkowsko-trzcianecki 6240 5,83 1070
POL Buk COA.svg Buk poznański 6210 2,96 2098
POL Sieraków COA.svg Sieraków międzychodzki 6133 14,1 435
POL Wieleń COA.svg Wieleń czarnkowsko-trzcianecki 6042 4,32 1399
POL Stęszew COA.svg Stęszew poznański 5717 5,69 1005
POL Śmigiel COA.svg Śmigiel kościański 5613 5,3 1059
POL Wyrzysk COA 1.svg Wyrzysk pilski 5279 4,12 1281
POL Czempiń COA.svg Czempiń kościański 5232 3,32 1576
POL Odolanów COA.svg Odolanów ostrowski 5105 4,76 1072
POL Nowe Skalmierzyce COA.svg Nowe Skalmierzyce ostrowski 4935 1,58 3123
POL Zduny COA.svg Zduny krotoszyński 4534 6,14 738
POL Golina COA.svg Golina koniński 4496 3,52 1277
POL Szamocin COA.svg Szamocin chodzieski 4356 4,67 933
POL Kleczew COA.svg Kleczew koniński 4231 6,68 633
POL Krobia COA.svg Krobia gostyński 4207 4,07 1034
POL Okonek COA 1.svg Okonek złotowski 4045 20,03 202
POL Skoki COA.svg Skoki wągrowiecki 4036 11,2 360
POL Ujście COA 1.svg Ujście pilski 3895 5,78 674
Krajenka herb.svg Krajenka złotowski 3800 3,76 1011
POL Sompolno COA.svg Sompolno koniński 3717 6,21 599
POL Miłosław COA.svg Miłosław wrzesiński 3641 4,07 895
POL Nekla COA.svg Nekla wrzesiński 3543 19,79 179
POL Rakoniewice COA.svg Rakoniewice grodziski 3468 3,37 1029
POL Tuliszków COA.svg Tuliszków turecki 3421 7,04 486
POL Gołańcz COA.svg Gołańcz wągrowiecki 3383 12,64 268
POL Pyzdry COA.svg Pyzdry wrzesiński 3272 12,16 269
POL Kobylin COA.svg Kobylin krotoszyński 3228 4,87 663
POL Miejska Górka COA.svg Miejska Górka rawicki 3220 3,14 1025
POL Ślesin COA.svg Ślesin koniński 3137 7,18 437
POL Łobżenica COA.svg Łobżenica pilski 3105 3,25 955
POL Zagórów COA.svg Zagórów słupecki 3047 3,44 886
POL Margonin COA.svg Margonin chodzieski 3038 5,15 590
POL Lwówek COA 1.svg Lwówek nowotomyski 3032 3,16 959
POL Bojanowo COA.svg Bojanowo rawicki 2980 2,34 1274
POL Poniec COA.svg Poniec gostyński 2889 3,48 830
POL Sulmierzyce COA.svg Sulmierzyce krotoszyński 2876 29,29 98
POL Książ Wielkopolski COA.svg Książ Wielkopolski śremski 2783 1,96 1420
POL Wysoka COA.svg Wysoka pilski 2741 4,82 569
POL Kłecko COA.svg Kłecko gnieźnieński 2684 9,61 279
POL Rydzyna COA.svg Rydzyna leszczyński 2653 2,2 1206
POL Czerniejewo COA.svg Czerniejewo gnieźnieński 2639 10,2 259
POL Borek Wielkopolski COA.svg Borek Wielkopolski gostyński 2505 6,16 407
POL Rychwał COA.svg Rychwał koniński 2378 9,7 245
POL Obrzycko COA.svg Obrzycko szamotulski 2359 3,74 631
POL Osieczna COA.svg Osieczna leszczyński 2188 4,76 460
POL Żerków COA.svg Żerków jarociński 2142 2,03 1055
POL Dąbie COA.svg Dąbie kolski 2089 8,86 236
POL Raszków COA.svg Raszków ostrowski 2063 2,05 1006
POL Pogorzela COA.svg Pogorzela gostyński 2044 4,36 469
POL Grabów nad Prosną COA.svg Grabów nad Prosną ostrzeszowski 1997 2,58 774
POL Ostroróg COA.svg Ostroróg szamotulski 1980 1,25 1584
POL Jutrosin COA.svg Jutrosin rawicki 1919 1,62 1185
POL Mikstat COA.svg Mikstat ostrzeszowski 1906 2,49 765
POL Przedecz COA.svg Przedecz kolski 1783 2,98 598
POL Wielichowo COA.svg Wielichowo grodziski 1757 1,24 1417
POL Krzywiń COA.svg Krzywiń kościański 1639 2,27 722
POL Stawiszyn COA.svg Stawiszyn kaliski 1593 0,99 1609
POL Dolsk COA.svg Dolsk śremski 1554 6,2 251
POL Dobra (powiat turecki) COA.svg Dobra turecki 1480 1,84 804
1 925 817 1488,57 1294

Gospodarka[edytuj]

W 2009 r. produkt krajowy brutto woj. wielkopolskiego wynosił 127,3 mld zł, co stanowiło 9,5% PKB Polski. Produkt krajowy brutto na 1 mieszkańca wynosił 37,4 tys. zł (106,3% średniej krajowej), co plasowało wielkopolskie na 4. miejscu względem innych województw[4].

Przeciętne miesięczne wynagrodzenie mieszkańca woj. wielkopolskiego w 3. kwartale 2011 r. wynosiło 3353,16 zł, co lokowało je na 6. miejscu względem wszystkich województw[5].

W końcu marca 2012 liczba zarejestrowanych bezrobotnych w województwie obejmowała ok. 148,6 tys. mieszkańców, co stanowi stopę bezrobocia na poziomie 10,0% do aktywnych zawodowo[6].

Według danych z 2011 r. 9,2% mieszkańców w gospodarstwach domowych woj. wielkopolskiego miało wydatki poniżej granicy ubóstwa skrajnego (tzn. znajdowało się poniżej minimum egzystencji)[7].

W 2010 r. produkcja sprzedana przemysłu w woj. wielkopolskim wynosiła 103,8 mld zł, co stanowiło 10,5% produkcji przemysłu Polski. Sprzedaż produkcji budowlano-montażowej w wielkopolskim wynosiła 15,2 mld zł, co stanowiło 9,5% sprzedaży Polski[8].

Demografia[edytuj]

Według danych z 31 grudnia 2010 r. województwo wielkopolskie miało 3 419 426 mieszkańców, co stanowiło 8,9% ludności Polski[9]. Wielkopolskie jest trzecim województwem pod względem liczby ludności w Polsce.

Dane z 31 grudnia 2007 r.[10]:

Opis Ogółem Kobiety Mężczyźni
jednostka osób  % osób  % osób  %
populacja 3 419 426 100 1 760 667 51,49 1 658 759 48,51
powierzchnia 29 826,51 km²
gęstość zaludnienia
(mieszk./km²)
114,64 59,3 55,61

Podział administracyjny[edytuj]

Ludność powiatów (31.12.2009)[11]

Miasta na prawach powiatu[edytuj]

Miasta na prawach powiatu[11]
Herb Powiat Ludność Pow.
(km²)
Gęst. zal.
(os./km²)
POL Kalisz COA 1.svg Kalisz 107 019 69,42 1541,6
POL Konin COA.svg Konin 79 516 82,20 968,6
POL Leszno COA.svg Leszno 64 338 31,9 1999
POL Poznań COA.svg Poznań 554 221 261,85 2123,4

Powiaty[edytuj]

Powiaty[11]
Herb Powiat Siedziba powiatu
(ludność tys.)
Ludność Pow.
(km²)
Gęst. zal.
(os./km²)
Urbanizacja
(%)
Miasta
POL powiat chodzieski COA.svg chodzieski Chodzież
(19,5)
47389 680,58 70 58,5 Margonin
Szamocin
POL powiat czarnkowsko-trzcianecki COA.svg czarnkowsko-trzcianiecki Czarnków
(11,2)
86939 1808,19 48 46,4 Trzcianka
Krzyż Wielkopolski
Wieleń
POL powiat gnieźnieński COA.svg gnieźnieński Gniezno
(69,5)
141719 1254,34 113 63,9 Czerniejewo
Kłecko
Trzemeszno
Witkowo
POL powiat gostyński COA.svg gostyński Gostyń
(20,5)
76052 810,34 93,85 42 Borek Wielkopolski
Krobia
Pogorzela
Poniec
POL powiat grodziski (wielkopolski) COA.svg grodziski Grodzisk Wielkopolski
(14)
49903 643,72 77,5 38 Rakoniewice
Wielichowo
POL powiat jarociński COA.svg jarociński Jarocin
(26)
70821 587,7 120,5 39,65 Żerków
POL powiat kaliski COA.svg kaliski Kalisz
(107)
81166 1160,02 70 1,9 Stawiszyn
POL powiat kępiński COA.svg kępiński Kępno
(14,7)
55903 600,39 93,1 26,3
POL powiat kolski COA.svg kolski Koło
(23)
88274 1011,03 87,3 37,9 Dąbie
Kłodawa
Przedecz
POL powiat koniński COA.svg koniński Konin
(79,5)
125965 1578,71 79,8 14,1 Golina
Kleczew
Rychwał
Sompolno
Ślesin
POL powiat kościański COA.svg kościański Kościan
(24)
78205 722,53 108 46,5 Czempiń
Krzywiń
Śmigiel
POL powiat krotoszyński COA.svg krotoszyński Krotoszyn
(29,5)
77440 714,23 108,4 60,2 Sulmierzyce
Kobylin
Koźmin Wielkopolski
Zduny
POL powiat leszczyński COA.svg leszczyński Leszno
(64,3)
51722 804,65 64,3 9,3 Osieczna
Rydzyna
POL powiat międzychodzki COA.svg międzychodzki Międzychód
(10,9)
36646 736,66 49,7 46,4 Sieraków
POL powiat nowotomyski COA.svg nowotomyski Nowy Tomyśl
(15)
72725 1011,67 71,9 47,3 Lwówek
Opalenica
Zbąszyń
POL powiat obornicki COA.svg obornicki Oborniki
(15)
57042 712,65 80 50,8 Rogoźno
POL powiat ostrowski COA.svg ostrowski Ostrów Wielkopolski
(72,4)
159332 1160,65 137,3 53 Nowe Skalmierzyce
Odolanów
Raszków
POL powiat ostrzeszowski COA.svg ostrzeszowski Ostrzeszów
(14,4)
54973 772,37 71,17 33,1 Grabów nad Prosną
Mikstat
POL powiat pilski COA.svg pilski Piła
(74,6)
137562 1267,1 108,6 65,1 Łobżenica
Ujście
Wyrzysk
Wysoka
POL powiat pleszewski COA.svg pleszewski Pleszew
(17,6)
62407 711,91 87,7 28,2
POL powiat poznański COA.svg poznański Poznań
(554,2)
319258 1899,61 168 40,1 Buk, Kostrzyn
Kórnik, Luboń
Mosina
Murowana Goślina
Pobiedziska
Puszczykowo
Stęszew
Swarzędz
POL powiat rawicki COA.svg rawicki Rawicz
(21)
59826 553,23 108,1 48,6 Bojanowo
Jutrosin
Miejska Górka
POL powiat słupecki COA.svg słupecki Słupca
(13)
58516 837,91 69,8 28,9 Zagórów
POL powiat szamotulski COA.svg szamotulski Szamotuły
(13)
87260 1119,55 77,9 48,4 Obrzycko
Ostroróg
Pniewy
Wronki
POL powiat średzki wlkp COA.svg średzki Środa Wielkopolska
(22)
55408 623,18 88,9 35,3
POL powiat śremski COA.svg śremski Śrem
(30)
59307 574,41 103,2 57,6 Dolsk
Książ Wielkopolski
POL powiat turecki COA.svg turecki Turek
(28,7)
83961 929,4 90,3 40 Dobra
Tuliszków
POL powiat wągrowiecki COA.svg wągrowiecki Wągrowiec
(25)
68552 1040,8 65,9 47,2 Gołańcz
Skoki
POL powiat wolsztyński COA.svg wolsztyński Wolsztyn
(13,4)
55591 680,03 81,7 24,1
POL powiat wrzesiński COA.svg wrzesiński Września
(29,1)
74856 704,19 106,3 52,4 Miłosław
Nekla
Pyzdry
POL powiat złotowski COA.svg złotowski Złotów
(18,2)
68737 1660,91 41,4 49,9 Jastrowie
Krajenka
Okonek

Warunki naturalne[edytuj]

Ukształtowanie powierzchni[edytuj]

Rzeźba terenu województwa wielkopolskiego, warunki geologiczne i glebowe zostały ukształtowane przez dwa zlodowacenia:

  • przez zlodowacenie bałtyckie w części północnej i środkowej, gdzie teren jest nizinny, występują licznie jeziora Pojezierza Pomorskiego, Poznańskiego i Gnieźnieńskiego,
  • przez zlodowacenie środkowopolskie w części południowej, gdzie występuje mniej urozmaicona rzeźba oraz brak jezior.

Najwyższym wzniesieniem Wielkopolski jest Kobyla Góra (284 m n.p.m.) w paśmie Wzgórz Ostrzeszowskich, najniżej położony obszar w dolinie Warty u ujścia Noteci (21 m n.p.m.) w północno-zachodniej części regionu. Przeważają gleby bielicowe i rdzawe stanowiące 60% powierzchni oraz płowe i brunatne – 20%, pozostałe to głównie gleby obszarów podmokłych (opadowo-glejowe, glejobielicowe, murszowo-torfowe, mady rzeczne).

Powierzchnię około 800 tys. ha zajmują lasy, co stanowi 25,8% powierzchni całkowitej regionu.[potrzebne źródło]

Na pojezierzach w części północnej i środkowej regionu występuje ok. 800 jezior, w tym 58% o powierzchni do 10 ha i 8% o powierzchni powyżej 100 ha. Największy zbiornik naturalny Wielkopolski to Jezioro Powidzkie (1036 ha) na Pojezierzu Gnieźnieńskim.

Region wielkopolski leży w obrębie dorzecza Odry, przy czym 88% jego powierzchni odwadnia system cieków dorzecza Warty, a pozostałe 12% jest odwadniane przez systemy cieków Baryczy, Krzyckiego Rowu i Obrzycy. Jakość wód rzecznych jest w większości pozaklasowa, ale ich stan ulega stopniowej poprawie.

Geologia[edytuj]

Głównymi mineralnymi surowcami energetycznymi Wielkopolski są węgiel brunatny, gaz ziemny, ropa naftowa i torf.[potrzebne źródło]

Złoża węgla brunatnego eksploatuje się w rejonie Konina, Turku i Koła (KWB „Konin” i KWB „Adamów”), są bazą dla przemysłu energetycznego (Zespół Elektrowni Pątnów-Adamów-Konin opalanej węglem brunatnym produkuje ponad 10% krajowej energii elektrycznej). Znaczne są też ilości złóż torfu, oblicza się, że jest ich 886 tys. ha o średniej miąższości 1,5 m. Odkryto złoża tego surowca o znaczeniu leczniczym – borowiny w Błażejewie, Ławicy i Mechnaczu. Ponadto bardzo duże pokłady węgla brunatnego zostały odkryte w okolicach Kościana. Jednak nie są one obecnie eksploatowane i prawdopodobnie ze względu na kosztowne przystosowanie tych terenów do budowy kopalni i konieczności przesiedlenia tysięcy ludzi nigdy nie będą.

Intensywnie eksploatuje się sól kamienną w kopalni soli w Kłodawie (około 20% krajowej produkcji). W Wapnie eksploatuje się bogate złoża gipsu.

Klimat[edytuj]

Wielkopolska znajduje się pod wpływem oceanicznych mas powietrza, co wpływa na łagodność klimatu. Im dalej na wschód tym bardziej zaznacza się kontynentalizm klimatu. Obszar znajduje się w wielkopolsko-śląskiej dzielnicy rolniczo-klimatycznej. Średnia roczna temperatura wynosi ok. +8,2 °C, ku północy spada do +7,6 °C, a na krańcach południowych i zachodnich osiąga +8,5 °C. Liczba dni w roku z pokrywą śnieżną dochodzi do 57 dni w Kaliszu[potrzebne źródło].

Okres wegetacyjny należy do najdłuższych w Polsce. Na Nizinie Południowowielkopolskiej wynosi ok. 228 dni i na północ od Gniezna i Szamotuł zaczyna powoli spadać do 216 dni na krańcach północnych[potrzebne źródło].

Opady roczne wahają się od 500 do 550 mm. Jednak region zmaga się z deficytem opadów, zwłaszcza we wschodniej części województwa (okolice Słupcy, Kazimierza Biskupiego, Kleczewa) gdzie spada czasem zaledwie 450 mm opadów w roku, co grozi stepowieniem terenu. Przypuszczalnie jest to skutkiem wykarczowania lasów oraz eksploatacji kopalni węgla brunatnego. Liczba opadów wzrasta na północnych i południowych (Ostrów Wielkopolski, Ostrzeszów) krańcach Wielkopolski ponad 650 mm. Przeważają wiatry zachodnie[potrzebne źródło].

Administracja i polityka[edytuj]

Wejście do Wielkopolskiego Urzędu Wojewódzkiego w Poznaniu

Samorząd[edytuj]

Organem stanowiącym samorządu jest Sejmik Województwa Wielkopolskiego, składający się z 39 radnych. Siedzibą sejmiku województwa jest Poznań. Sejmik wybiera organ wykonawczy samorządu, którym jest zarząd województwa, składający się z 5 członków z przewodniczącym mu marszałkiem.

Administracja rządowa[edytuj]

Organem administracji rządowej jest Wojewoda Wielkopolski, wyznaczany przez Prezesa Rady Ministrów. Siedzibą wojewody jest Poznań[12], gdzie znajduje się Wielkopolski Urząd Wojewódzki w Poznaniu. W ramach urzędu działają także 4 delegatury: w Kaliszu, Koninie, Lesznie i Pile.

Delegatury urzędu wojewódzkiego obejmują swoim zasięgiem działania[13]:

  • delegatura w Kaliszu powiaty: jarociński, kaliski, kępiński, krotoszyński, ostrowski, ostrzeszowski, pleszewski i miasto Kalisz;
  • delegatura w Koninie powiaty: kolski, koniński, słupecki, turecki i miasto Konin;
  • delegatura w Lesznie powiaty: gostyński, grodziski, kościański, leszczyński, rawicki, wolsztyński i miasto Leszno;
  • delegatura w Pile powiaty: chodzieski, czarnkowsko-trzcianecki, pilski i złotowski.

Ochrona przyrody[edytuj]

Stan na rok 2005:

Powierzchnia obszarów prawnie chronionych: 932,6 tys. ha (9,0% prawnie chronionej powierzchni kraju)
w tym obszary chronionego krajobrazu – 78,9% parki krajobrazowe – 18,5% parki narodowe – 0,9% rezerwaty przyrody – 0,6%

Transport[edytuj]

Autostrada A2 – węzeł „Krzesiny” (Poznań-Nowe Miasto)
Port lotniczy Poznań-Ławica

W Wielkopolsce krzyżuje się kilka szlaków komunikacyjnych. Przez Poznań i Konin przebiega trasa z Europy Zachodniej do Rosji. W kierunku południowym biegnie międzynarodowa trasa z Gdańska przez Poznań i Leszno do Pragi i dalej na południe Europy. Budowana jest tu autostrada A2, która będzie biegła od granicy zachodniej przez Poznań i Warszawę do Moskwy.

Głównymi węzłami kolejowymi są tutaj: Poznań, Piła i Ostrów Wielkopolski. Pomiędzy Warszawą a Berlinem kursują pociągi EuroCity, które zapewniają szybkie połączenie komunikacyjne pomiędzy Poznaniem a Berlinem. Trasa ta została jako pierwsza w Polsce, dostosowana do europejskiego systemu szybkich przewozów.

Planowana jest budowa linii szybkiej kolei Y łączącej Kalisz i Poznań z Łodzią, Warszawą i Wrocławiem.

W Poznaniu znajduje sie także port lotniczy Poznań-Ławica. Lotnisko pod względem dynamiki przewozu pasażerów plasuje się na drugim miejscu w kraju.

Duże lotnisko powojskowe z długim betonowym pasem startowym znajduje się w Pile. Planowane jest tutaj stworzenie lotniska towarowego, a w przyszłości także pasażerskiego. W Michałkowie położonym ok. 5 km na północ od Ostrowa Wielkopolskiego znajduje się lotnisko sportowe Aeroklubu Ostrowskiego. Lotnisko posiada krótki utwardzony pas oraz lądowisko trawiaste przez co mogą tam lądować tylko niewielkie samoloty. Małe samoloty mogą również lądować na lotnisku szybowcowym w Lesznie.

Transport drogowy[edytuj]

Drogi krajowe w województwie wielkopolskim[14][15]
Droga Trasa Obecna długość w województwie Uwagi
2 granica państwa z Niemcami NiemcyŚwieckoNowy TomyślPoznańKoninWarszawaSiedlceTerespol – granica państwa z Białorusią Białoruś  ?
A2 granica państwa z Niemcami NiemcyŚwieckoPoznańŁódźWarszawa (węzeł „Konotopa”) – ... – Warszawa (węzeł „Lubelska”) – Biała PodlaskaKukuryki – granica państwa z Białorusią Białoruś 210 km Istniejący odcinek: TrzcielDąbie
5 ŚwiecieBydgoszczGnieznoPoznańLesznoWrocławBolkówLubawka – granica państwa z Czechami Czechy  ?
S5 A1 (Grudziądz) – BydgoszczPoznańLesznoA8 (Wrocław) 5,5 km W eksploatacji: obwodnica Śmigla
8 granica państwa z Czechami CzechyKudowa-ZdrójKłodzkoWrocławOleśnicaSycówKępnoWieluńBełchatówPiotrków TrybunalskiRawa MazowieckaWarszawaRadzyminWyszkówOstrów MazowieckaZambrówBiałystokAugustówBudzisko – granica państwa z Litwą Litwa  ?
S8 Wrocław (Psie Pole) – KępnoSieradzA1 (Łódź) – ... – A1 (Piotrków Trybunalski) – Rawa MazowieckaWarszawaOstrów MazowieckaZambrówChoroszcz S19  ? W województwie brak odcinków w eksploatacji
10 granica państwa z Rosją RosjaLubieszynSzczecinStargard SzczecińskiWałczPiłaPawłówekBiałe BłotaWypaleniskaPrzyłubieToruńLipnoSierpcDrobinPłońsk  ?
S10 A6 (Szczecin) – PiłaBydgoszczToruńS7 (Płońsk) 7,8 km W eksploatacji: obwodnica Wyrzyska
11 KołobrzegKoszalinPiłaPoznańJarocinOstrów WielkopolskiKępnoBytom  ?
S11 KoszalinPiłaPoznańOstrów WielkopolskiTarnowskie GóryA1 20,2 km W eksploatacji: Poznań – Krzesiny A2 – Kórnik, obwodnica Ostrowa Wielkopolskiego
12 granica państwa z Niemcami NiemcyŁęknicaDrożów 3GłogówLesznoJarocinKaliszSieradzPiotrków TrybunalskiSulejówRadomZwoleńPuławyLublinDorohusk – granica państwa z Ukrainą Ukraina 155 km
15 TrzebnicaKrotoszynJarocinWrześniaGnieznoStrzelnoInowrocławToruńOstróda 187 km
22 granica państwa z Niemcami NiemcyKostrzyn nad OdrąGorzów WielkopolskiWałczCzłuchówStarogard GdańskiMalborkElblągGrzechotki – granica państwa z Rosją Rosja  ?
24 PniewyGorzyńSkwierzynaWałdowice  ?
25 BoboliceBydgoszczInowrocławStrzelnoKoninKaliszOstrów WielkopolskiOleśnica 149 km
32 granica państwa z Niemcami NiemcyGubinekZielona GóraSulechówWolsztynGrodzisk WielkopolskiStęszew 65,3 km
36 ProchowiceLubinRawiczKrotoszynOstrów Wielkopolski 78,6 km
39 ŁagiewnikiStrzelinBrzegNamysłówKępno 24,1 km
72 KoninTurekŁódźRawa Mazowiecka 48,6 km
83 TurekSieradz 25,6 km
92 2 (Nowy Tomyśl) – PniewyPoznańWrześniaSłupcaKoninKutnoŁowicz  ?


Transport lotniczy[edytuj]

Zobacz też[edytuj]

Wikinews-logo.svg
Zobacz wiadomość w serwisie Wikinews na temat województwa wielkopolskiego

Przypisy

  1. Narodowy Spis Powszechny Ludności i Mieszkań 2011 (stan z 31 marca 2011 r). Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2012-07-26.
  2. Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2008 r.. „Informacje i opracowania statystyczne”, 2008. Ireneusz Budzyński – kierujący. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny. ISSN 1505-5507 (pol.). [dostęp 2008-08-13]. 
  3. Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2011 r.. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2011-08-10. ISSN 1505-5507.
  4. Rocznik Statystyczny Województw 2011 (wybrane tablice). Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2012-01-24, s. 164-165. ISSN 1230-5820.
  5. Obwieszczenie Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 28 listopada 2011 r. (M.P. z 2011 r. Nr 108, poz. 1099)
  6. Bezrobotni oraz stopa bezrobocia wg województw, podregionów i powiatów (Stan na koniec marca 2012 r.). Główny Urząd Statystyczny, 2012-04-26. [dostęp 2012-05-20].
  7. Ubóstwo w Polsce w 2011r.. Główny Urząd Statystyczny, 2012-05-31. [dostęp 2012-06-08]. s. 15.
  8. Rocznik Statystyczny Województw 2011 (wybrane tablice). Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2012-01-24, s. 58-59. ISBN 1230-5820.
  9. Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym (Stan w dniu 31 XII 2010 r.). Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2011-06-10. ISSN 1734-6118.
  10. Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym (Stan w dniu 31 XII 2007 r.). Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2008. ISSN 1734-6118.
  11. 11,0 11,1 11,2 Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym (Stan w dniu 31 XII 2009 r.). Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2010-06, s. 45-. ISSN 1734-6118. [dostęp 10 października 2010].
  12. Ustawa z dnia 24 lipca 1998 r. o wprowadzeniu zasadniczego trójstopniowego podziału terytorialnego państwa (Dz. U. z 1998 r. Nr 96, poz. 603).
  13. (§3. Statut WUW w Poznaniu) Zarządzenie Nr 227/09 Wojewody Wielkopolskiego z dnia 9 czerwca 2009 r. (Dz. Urz. Woj. Wielkopolskiego z 2009 r., Nr 127, poz. 2089).
  14. Rozporządzenie Rady Ministrów zmieniające rozporządzenie w sprawie sieci autostrad i dróg ekspresowych (Dz. U. z 2009 r. Nr 187, poz. 1446).
  15. Zarządzenie Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia 10.12.2009.

Linki zewnętrzne[edytuj]