25 Pułk Ułanów Wielkopolskich

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
25 Pułk Ułanów Wielkopolskich
Ilustracja
Odznaka pamiątkowa
Historia
Państwo  II Rzeczpospolita
Sformowanie 1920
Rozformowanie 1947
Nazwa wyróżniająca Wielkopolskich
Tradycje
Święto 17 września, 9 lipca
Nadanie sztandaru 29 kwietnia 1923
Rodowód 115 Pułk Ułanów Wielkopolskich
Dowódcy
Pierwszy płk Maciej Mielżyński[a]
Ostatni płk Edward Milewski
Działania zbrojne
wojna polsko-bolszewicka
kampania wrześniowa
Organizacja
Dyslokacja Kalisz (1920)
Nowogródek (1921–1924)
Prużana (1924–1939)
Rodzaj sił zbrojnych wojsko
Rodzaj wojsk kawaleria
Podległość Nowogródzka Brygada Kawalerii
5 Kresowa Dywizja Piechoty
Odznaczenia
Ag virtuti.jpg
Bitwa komarow 1920.png
Zawody jeździeckie o mistrzostwo armii w Baranowiczach; lipiec 1933. Zwycięzca rtm. Józef Wolski z 25 puł podczas skoku przez przeszkodę.
Zawody jeździeckie o mistrzostwo armii w Baranowiczach - defilada. Na czele płk Tadeusz Machalski, za nim zwycięska ekipa 25 puł.
Ekipa 25 puł na zawodach jeździeckich o mistrzostwo armii w Suwałkach; sierpień 1935.
Nowogródzka BK w 1938

25 Pułk Ułanów Wielkopolskich (25 puł) – oddział kawalerii Wojska Polskiego II RP.

Pułk powstał na terenach Wielkopolski z której pochodziła większość jego kadry oficerskiej, podoficerskiej i żołnierzy wywodzących się wcześniej z różnych armii zaborczych, jak i późniejszych żołnierzy ochotników[1][2]. Po zakończeniu działań wojennych w 1920 pułk stacjonował w Kaliszu, a następnie został przeniesiony w okolice Nowogródka[3]. Od 1924 stacjonował w garnizonie Prużana. Szwadron zapasowy pułku znajdował się w Łukowie[4].

Początkowo święto pułku obchodzono w dniu 17 września, w rocznicę bitwy pod Klewaniem w 1920 roku[5]. 18 lutego 1933 roku Minister Spraw Wojskowych zmienił datę święta pułkowego z dnia 17 września na dzień 19 lipca[6] będący rocznicą powstania pułku[7].

Formowanie pułku[edytuj | edytuj kod]

W połowie lipca 1920 r. sformowany został 115 pułk Ułanów Wielkopolskich na bazie szwadronów zapasowych 15 pułku Ułanów Poznańskich (1 i 2 szwadron), szwadronu zapasowego 16 pułku Ułanów Wielkopolskich (3 szwadron), szwadronu zapasowego wojennego 2 pułku strzelców konnych w Pińczowie (4 szwadron), kompanii telegraficznej nr VII (pluton łączności). Z ochotników zorganizowano 2 szwadron. Improwizowany szwadron karabinów maszynowych utworzono dopiero pod koniec działań wojennych z wszystkich trzech w/w pułków. Z formowania szwadronu technicznego zrezygnowano. 26 lipca 1920 r. ukazał się pierwszy rozkaz dzienny pułku[8].

Pułk w walce o granice[edytuj | edytuj kod]

29 lipca 1920 r. szwadrony 115 pułku ułanów (liczył wówczas 473 szable) zostały przetransportowane koleją bezpośrednio w pobliże linii frontu[8], gdzie toczyły walki przeciwko bolszewickim dywizjom i Korpusowi Konnemu Gaj Chana w obronie przepraw na Narwi pod Nowogrodem i Łomżą[8]. Stan osobowy po sformowaniu przedstawiał się następująco[9]: 16 oficerów, 598 szeregowych i 469 konie. W tym dowództwo pułku liczyło 5 oficerów i 2 podchorążych. 1 szwadron liczył 3 oficerów i 160 szeregowych, 160 koni i 2 ckm. Skład 2 szwadronu stanowiło 2 oficerów, 120 szeregowych, 110 koni. 3 szwadron: 4 oficerów, 135 szeregowych, 120 koni. 4 szwadron: 2 oficerów, 160 szeregowych, 169 koni. Pluton łączności liczył 23 szeregowych.
8 sierpnia pułk wszedł w skład 8 Brygady Kawalerii. Brał udział w wypadzie na Ciechanów gdzie rozproszono dowództwo 4 Armii i zniszczono bolszewicką radiostację[8], a następnie w opanowaniu Mławy. Później toczył boje z Armią Konną Budionnego. Pułk zajął Morozowicze, a 17 września zdobył Klewań[10]. W walce pod Klewaniem poległo 12 żołnierzy pułku. Autor monografii 25 puł rotmistrz Władysław Goel tak ocenił bitwę pod Klewaniem[11]:

Bój pod Klewaniem jest w dziejach pułku najznaczniejszym, nie z powodu poniesionych strat, lecz ze względu na krytyczne położenie, w którym znalazł się zupełnie osamotniony, zaskoczony i otoczony przez brygadę kozaków z artylerią i samochodem pancernym; ważny on jest dla tradycji pułkowej ze względu na zimną krew i odwagę wykazaną przez oficerów, podoficerów i ułanów oraz za osiągnięte wyniki — odrzucenie brygady nieprzyjacielskiej z wielkimi dla niej stratami. Dzięki zajęciu i utrzymaniu przedmościa na rzece Stuble, stworzono tą drogą podstawę wyjściową do dalszej akcji zaczepnej w kierunku na Równe i przesądzono tym sprawę zajęcia tego miasta. O tym, jak wielką wagę przywiązywało dowództwo nieprzyjacielskie do zawładnięcia przedmościa w Klewaniu, świadczy fakt starannego przygotowania i siły przeciwnatarcia Rosjan.

Od 27 września operował w rejonie rzeki Słucz[12]. Szlak bojowy zakończył w październiku 1920 r. udziałem w zagonie na Korosteń, (liczył wówczas tylko ok. 250 szabel)[13].

Pułk w kampanii wrześniowej 1939[edytuj | edytuj kod]

W czasie wojny obronnej 1939 walczył w składzie Nowogródzkiej Brygady Kawalerii[14][15]. Początkowo w rejonie Lidzbarka[14], a następnie Mińska i Otwocka[16]. Pułk zakończył swoje działania w rejonie Władypola 27 września 1939, niewielkie grupki przedostały się na Węgry.

23 września 1939 przeprowadził bohaterską szarżę pod Krasnobrodem, która zmieniła się następnie w ciężką bitwę pod Krasnobrodem, w której, mimo ciężkich strat, osiągnięto duże sukcesy w postaci zajęcia i utrzymania miasta, wzięcia do niewoli sztabu niemieckiej 8 Dywizji Piechoty oraz dokonania uzupełnień w ludziach i koniach[17].

Straty pułku wynosiły ogółem 90 żołnierzy, w tym 44 zabitych i 46 rannych. Największe straty pułk poniósł pod Krasnobrodem – 26 zabitych i 35 rannych. Wśród poległych było też 2 oficerów. Dowódca 1 szwadronu, por. Tadeusz Gerlecki i dowódca plutonu kolarzy, ppor. Marian Śrutka[18].

Za kampanię wrześniową 1939 pułk został odznaczony orderem Virtuti Militari[19].

Odtworzenie pułku w Polskich Siłach Zbrojnych[edytuj | edytuj kod]

Na mocy rozkazu dowódcy 2 Korpusu Polskiego z dnia 22 grudnia 1944 roku pod dowództwem ppłk. dypl. Wilhelma Lewickiego polecono sformować Pancerno-Motorowy 25 Pułk Ułanów Wielkopolskich[20] – nowy pułk rozpoznawczy 5 KDP. Pułk odtworzono dnia 5 stycznia 1945 w Maglie w południowych Włoszech[21]. Organizację i szkolenie pułku prowadzono w Bazie 2 KP na południu Włoch.

We wrześniu 1946 roku większość żołnierzy pułku transportem kolejowym wyjechała z Włoch przez Francję i kanał La Manche do Wielkiej Brytanii, gdzie pułk stacjonował w obozie wojskowym Grim's Ditch (koło Salisbury). 5 maja 1947 został formalnie rozwiązany.

Wielkopolscy ułani[edytuj | edytuj kod]

Witold Radecki-Mikulicz
Dowódcy pułku
Zastępcy dowódcy pułku
Oficerowie pułku

Obsada personalna pułku w sierpniu 1920 roku[9][edytuj | edytuj kod]

  • dowódca pułku – ppłk Erazm Stablewski
  • zastępca – rtm. Bąkiewicz
  • adiutant – ppor. Piotr Dębiński
  • lekarz – kpt. lek. dr Henryk Mianowski
  • oficer gosp. – ppor. Kazimierz Trąmpczyński
  • kapelan – vacat
  • lekarz weterynarii – vacat
  • dowódca kadry – rtm. Jarema Zapolski
  • dowódca 1 szwadronu – rtm. Witold Radecki-Mikulicz
  • dowódcy plutonów: pchor. Ludwik Starczyński, chor. Mieczysław Żniński
  • dowódca 2 szwadronu – ppor. Stanisław Binkowski i ppor. Stanisław Ostoja-Starzecki
  • dowódca 3 szwadronu – ppor. Józef Milewski
  • dowódcy plutonów: ppor. Adam Przylipski, pchor. Jerzy Kühn, pchor. Jerzy Karwat
  • dowódca 4 szwadronu – ppor. Wiktor Baranowski
  • dowódca plutonu: ppor. Jan Danowski

Obsada personalna w 1939 roku[edytuj | edytuj kod]

Obsada personalna i struktura organizacyjna w marcu 1939 roku[34][g]:

  • dowódca pułku – płk Bohdan Kazimierz Stachlewski
  • I zastępca dowódcy – ppłk Marian Korczak (zamordowany w Katyniu)
  • adiutant – por. Karol Pruszyński[h] *
  • naczelny lekarz medycyny – por. lek. Edward Jędrych[i]
  • lekarz weterynarii – kpt. Piotr Pióro
  • oficer placu Prużana – rtm. adm. (kaw.) Wiktor Edward Smoliński
  • II zastępca dowódcy (kwatermistrz) – mjr Wincenty Witold Cendro
  • oficer mobilizacyjny – rtm. Ludwik Rojkiewicz
  • zastępca oficera mobilizacyjnego – por. Tadeusz Basiński
  • oficer administracyjno-materiałowy – vacat
  • dowódca szwadronu gospodarczego – por. Karol Pruszyński (*)
  • oficer gospodarczy – kpt. int. Władysław Paluchowski
  • oficer żywnościowy – chor. Władysław Głowacki
  • dowódca plutonu łączności – por. Stefan Marcin Trzebiński
  • dowódca plutonu kolarzy – vacat
  • dowódca plutonu ppanc. – vacat
  • dowódca 1 szwadronu – por. Tadeusz Gerlecki
  • dowódca plutonu – ppor. Bolesław Piotr Wanatowicz
  • dowódca 2 szwadronu – rtm. Roch Szczeblowski
  • dowódca plutonu – ppor. Jan Błasiński
  • dowódca plutonu – ppor. Bogusław Włodzimierz Wałecki
  • dowódca 3 szwadronu – rtm. Zygmunt IV Orłowski
  • dowódca plutonu – ppor. Witold Martyni
  • dowódca plutonu – ppor. Włodzimierz Aleksander Mincer
  • dowódca 4 szwadronu – por. Mieczysław Gajewski
  • dowódca plutonu – ppor. Zbigniew Walery Gędzierski
  • dowódca szwadronu km – rtm. Wincenty Zawadzki
  • dowódca plutonu – por. Oskar Olizar
  • dowódca plutonu – por. Zdzisław Franciszek Wójcikowski
  • dowódca szwadronu zapasowego – rtm. Witold Andrzejewski
  • zastępca dowódcy – vacat
  • odkomenderowany – por. Hipolit Brzozowski
  • na kursie – rtm. Włodzimierz Pilinkiewicz
  • na kursie – rtm. Antoni Pieściuk
  • na kursie – por. Wacław Witkowski

Obsada personalna we wrześniu 1939 roku[37][38][edytuj | edytuj kod]

  • dowódca pułku – płk Bohdan Stachlewski (zamordowany przez Ukraińców)
  • I zastępca dowódcy pułku – ppłk Marian Korczak (†Katyń)
  • II zastępca, kwatermistrz – mjr Wincenty Cendro (†Katyń)
  • adiutant – rtm. Włodzimierz Pilinkiewicz (zamordowany przez Ukraińców)
  • oficer informacyjny – ppor. Zbigniew Gędzierski (†Katyń)
  • oficer broni i pgaz. – por. Henryk Zdanowski
  • oficer żywnościowy – chor. Głowacki
  • oficer płatnik – ppor. Gutman
  • kapelan – ks. por. Młody
  • lekarz medycyny – por. lek. Tadeusz Jędrych (zamordowany przez Ukraińców)
  • lekarz weterynarii – kpt. lek. Piotr Pióro
  • szef kancelarii – wachm. Żero
  • 1 szwadron – por. Tadeusz Gerlecki (poległ 23.IX pod Krasnobrodem)
  • dowódcy plutonów: ppor. Bolesław Wanatowicz, ppor. Zbigniew Gędzierski, wachm. pchor. Józef Świda, ppor. Mieczysław Andrzejczyk
  • 2 szwadron – rtm. Henryk Leliwa-Roycewicz
  • dowódcy plutonów: ppor. Jan Błasiński, ppor. Bogusław Wałecki, ppor. Stanisław Andrzejewski, wachm. Michał Olejniczak
  • 3 szwadron – rtm. Zygmunt Orłowski
  • dowódcy plutonów: por. Karol Potocki, ppor. Włodzimierz Mincer (†Francja 1944), ppor. Jan Estkowski, pchor. Konstanty Sadowski
  • 4 szwadron – rtm. Antoni Pieściuk
  • dowódcy plutonów: por. Wacław Witkowski, ppor. Witold Martini (†Katyń), pchor. Witold Brunon Małecki
  • szwadron zapasowy - rtm. Witold Andrzejewski (zamordowany w Charkowie)
  • szwadron ckm – rtm. Wincenty Zawadzki (rozstrzelany przez Niemców za działalność konspiracyjną)
  • dowódcy plutonów: por. Zdzisław Wójcikowski, ppor. Antoni Radziszewski, ppor. Jerzy Młodkowski
  • pluton przeciwpancerny – por. Hipolit Brzozowski
  • zastępca – plut. pchor. Kalikst Skarżyński
  • pluton kolarzy – ppor. Marian Śrutka (poległ pod Krasnobrodem), por. rez. Łoś
  • zastępca – wachm. Alfons Misionko
  • pluton łączności – por. Marcin Trzebiński
  • zastępca – st. wachm. Maciej Radziun
  • szwadron gospodarczy – rtm. Roch Szczeblowski
  • kolumna taborowa – ppor. Kazimierz Bagieński

Kawalerowie Virtuti Militari[edytuj | edytuj kod]

Order Virtuti Militari

Odznaczony Krzyżem Złotym Orderu Virtuti Militari za wojnę 1939

Żołnierze pułku odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari za wojnę 1918-1920[27].

  • plut. Stanisław Adamek
  • por. Wiktor Baranowski
  • por. Edward Bednarski
  • st. wachm. Marcin Bekasiak
  • ppor. Jan Henryk Danowski
  • ppor. Wiktor Dębiński
  • st. uł. Franciszek Dziewięcki
  • st. uł. Paweł Krygiel
  • pchor. Jerzy Kühn
  • wachm. Józef Lewandowski
  • kpr. Jan Linetty
  • ppor. Józef Milewski
  • st. uł. Stanisław Niedziałek
  • wachm. Józef Pawlak
  • kpr. Antoni Piątek
  • rtm. Witold Radecki-Mikulicz
  • kpr. Edward Różycki
  • płk Erazm Stablewski
  • ppor. Stanisław Ostoja-Starzecki
  • wachm. Jan Siewierski[j]
  • kpr. Franciszek Sztolcman
  • wachm. Julian Szulc
  • pchor. Jan Walach
  • pchor. Adam Waśniewski
  • chor. Mieczysław Żniński
  • płk Bohdan Stachlewski
  • mjr Wincenty Cendro

Żołnierze pułku odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari za wojnę 1939[39].

  • ppor. Jan Błasiński
  • por. Hipolit Brzozowski
  • kpr. Edmund Drela
  • por. Tadeusz Gerlecki
  • kpr. Jan Kapela
  • ppłk Marian Korczak
  • kpr. Karol Mikołajewski
  • st. wachm. Michał Olejniczak
  • rtm. Henryk Rojcewicz
  • ppor. Jan Śrutka
  • por. Stefan Marcin Trzebiński
  • por. Wacław Witkowski
  • por. Zdzisław Wójcikowski

Żołnierze pułku odznaczeni Krzyżem Walecznych za wojnę 1939[39].

  • ppor. Jan Błasiński
  • mjr Wincenty Cendro
  • plut. Marian Langiewicz
  • ppor. Oskar Olizar
  • rtm. Antoni Pieściuk
  • por. Karol Potocki
  • rtm. Henryk Rojcewicz
  • plut. Franciszek Rossa
  • por. Jerzy Szaniawski

Symbole pułkowe[edytuj | edytuj kod]

Sztandar
29 kwietnia 1923 roku w Nowogródku dowódca Okręgu Korpusu Nr III, generał dywizji Juliusz Malczewski wręczył w imieniu Prezydenta RP sztandar ufundowany przez oficerów pułku[21][41]. Drzewce były ozdobione orłem podarowanym przez byłego dowódcę oddziału pułkownika Erazma Stablewskiego[21]. Sztandar towarzyszył ułanom podczas walk w 1939 roku, a po rozbiciu pułku przez wojska sowieckie, został zakopany 28 września w lesie koło Woli Sudkowskiej[4][21] lub Władypola[42].

Odznaka pamiątkowa
Początkowo Ministerstwo Spraw Wojskowych zatwierdziło imienne żetony pamiątkowe rozm. 4×3 cm, noszone na łańcuszku po lewej stronie nad orderami. Na żetonach tych widniały: biały emaliowany krzyż maltański, napis 115 pułk ułanów, stopień, nazwisko posiadacza oraz nazwy bitew stoczonych przez pułk w 1920 r. Miniatura takiego żetonu (bez nazw miejscowości), wypełniając środek wieńca oplecionego proporczykami, weszła później do zatwierdzonej odznaki pułkowej[4][43]. Orzeł, który na odznace 115 puł. znajduje się wewnątrz wieńca, został umieszczony nad nim. Na dole odznaki wewnątrz dużej litery U znajdowała się cyfra 25[44]. Na odwrocie wygrawerowano nazwy miejscowości gdzie walczył pułk: Malużyn, Ojżeń, Morozowicze, Klewań, Korosteń[43].

Odznaka zatwierdzona Dz. Rozk. MSWojsk. z 23 listopada 1922 roku. Posiada kształt srebrnego orła trzymającego w szponach mosiężną tarczę z wizerunkiem krzyża maltańskiego pokrytego białą emalią i nawiązującego do poprzedniej odznaki[4][43]. Tarczę oplata wieniec z liści dębowych owinięty emaliowaną wstęgą w barwie białej, niebieskiej i czerwonej. Pod tarczą inicjał U - ażurowy. Odznakę wykonano w dwóch wersjach: oficerskiej i dla podoficerów i szeregowych. Dwuczęściowa - oficerska wykonana w tombaku i emaliowana, dla podoficerów i szeregowych z białego metalu lub niklowana[45]. Na rewersie stopień, nazwisko wyróżnionego i numer. Wymiary: 40x30 mm, w praktyce 45x28 mm[45]. Wykonanie: Wiktor Gontarczyk - Warszawa[46][43].

Barwy

Kwatermistrzostwo 25 Pułku Ułanów w Prużanie
Parada 25 Pułku Ułanów 3 maja 1938 w Prużanie
Żołnierze 25 Pułku Ułanów w Prużanie
Tablica pamiątkowa w sanktuarium w Krasnobrodzie

Prop 2 25pul.png Proporczyk biało-szkarłatny z chabrową żyłką stosowany do 1927.

Prop 1 25pul.png Proporczyk biało-szkarłatny z paskiem chabrowym[47]. Kolory nawiązywały do barw 15 Pułku Ułanów Poznańskich, a chabrowy pasek odnosił się do udziału w formowaniu jednostki kadry 16 pułku ułanów.

Otok szkarłatny.png Otok szkarłatny[48].

Spod 15pul.png Szasery ciemnogranatowe ze szkarłatnymi lampasami i szkarłatną wypustką.

Prop dow 25pul.png Proporczyk dowództwa pułku w 1939.

Prop 1szw 25pul.png Proporczyk 1 szwadronu w 1939.

Prop 2szw 25pul.png Proporczyk 2 szwadronu w 1939.

Prop 3szw 25pul.png Proporczyk 3 szwadronu w 1939.

Prop 4szw 25pul.png Proporczyk 4 szwadronu w 1939.

Prop 5szwckm 25pul.png Proporczyk szwadronu ckm w 1939.

Prop plutlaczn 25pul.png Proporczyk plutonu łączności w 1939.

Żurawiejki
Przeniesienie pułku na Polesie do Prużany przyjęte zostało przez oficerów jak "zesłanie" za wileńskie "swawole". Oficerowie odwiedzali nie tylko Nowogródek, ale również Wilno, stąd żurawiejki:

Wielkopolskim się mianuje,
A w Prużanie pokutuje.
Wielkopolskich miano dano,
Na Polesie ich wysłano.
W Wilnie pańskim się mianuje,
A w Prużanie pokutuje.

Powstanie kolejnej żurawiejki wiąże się z "przedsiębiorczą" żoną dowódcy pułku w latach dwudziestych, która praktycznie "rządziła" pułkiem:

Dawniej był to pułk bojowy,
Dziś nim rządzą białogłowy.
Poleszuki, chłopy, pany,
To Prużańskie są ułany.
Pół czerwony a pół biały,
Duża liczba a pułk mały.
Powycierał wszystkie kąty,
Sławny pułk dwudziesty piąty.[49]

Tradycje pułku[edytuj | edytuj kod]

W 1987 roku Szkoła Podstawowa w Krasnobrodzie otrzymała imię 25 Pułku Ułanów Wielkopolskich. Od 2017 roku, po reorganizacji oświaty, imię 25 Pułku Ułanów Wielkopolskich nosi Zespół Szkół w Krasnobrodzie[50]

Tradycje pułku[edytuj | edytuj kod]

W 1987 roku Szkoła Podstawowa w Krasnobrodzie otrzymała imię 25 Pułku Ułanów Wielkopolskich. Od 2017 roku, po reorganizacji oświaty, imię 25 Pułku Ułanów Wielkopolskich nosi Zespół Szkół w Krasnobrodzie[51]

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Według J. Błasińskiego, Erazm Stablewski był pierwszym dowódcą tego pułku[1].
  2. Według Historii 25 puł. pod redakcją Mijakowskiego, Rozdżestwieńskiego, Kukawskiego, rtm. Melżyński był tylko planowanym dowódcą pułku, ale do niego nie dojechał[23].
  3. Według Historii 25 puł. pod redakcją Mijakowskiego, Rozdżestwieńskiego, Kukawskiego, rtm. Melżyński jest jednak wymieniany jako jego dowódca od 10 do 29 lipca[24].
  4. Według J. Błasińskiego, był pierwszym dowódcą tego pułku[1].
  5. Według Historii 25 puł. pod redakcją Mijakowskiego, Rozdżestwieńskiego, Kukawskiego, był pierwszym dowódcą tego pułku[26].
  6. W opracowaniu J. Błasińskiego zapisano imię Jan[27].
  7. Wykaz zawiera obsadę jednostki według stanu bezpośrednio przed rozpoczęciem mobilizacji pierwszych oddziałów Wojska Polskiego w dniu 23 marca 1939, ale już po przeprowadzeniu ostatnich awansów ogłoszonych z datą 19 marca 1939[35].
  8. Gwiazdką oznaczono oficera, który pełnił jednocześnie więcej niż jedną funkcję[36].
  9. W opracowaniu J. Błasińskiego zapisano imię Tadeusz[37].
  10. W Historii 25 puł. pod redakcją Mijakowskiego, Rozdżestwieńskiego, Kukawskiego podano nazwisko Świerski[40].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c Błasiński 1995 ↓, s. 3.
  2. Mijakowski, Rozdżestwieński i Kukawski 2013 ↓, s. 5.
  3. Błasiński 1995 ↓, s. 10-11.
  4. a b c d Satora 1990 ↓, s. 242.
  5. Goel 1929 ↓, s. 16.
  6. Dziennik Rozkazów Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 2 z 18 lutego 1933 r., poz. 20.
  7. Smaczny 1989 ↓, s. 198-199.
  8. a b c d Błasiński 1995 ↓, s. 4.
  9. a b Mijakowski, Rozdżestwieński i Kukawski 2013 ↓, s. 6-7.
  10. Błasiński 1995 ↓, s. 7.
  11. Mijakowski, Rozdżestwieński i Kukawski 2013 ↓, s. 16.
  12. Błasiński 1995 ↓, s. 8.
  13. Błasiński 1995 ↓, s. 9-10.
  14. a b Błasiński 1995 ↓, s. 23.
  15. Mijakowski, Rozdżestwieński i Kukawski 2013 ↓, s. 41.
  16. Błasiński 1995 ↓, s. 30-31.
  17. Mijakowski, Rozdżestwieński i Kukawski 2013 ↓, s. 66-69.
  18. Mijakowski, Rozdżestwieński i Kukawski 2013 ↓, s. 69.
  19. Zarządzenie gen. W Andersa z 11 listopada 1966 r. Instytut Polski i Muzeum im. gen Sikorskiego w Londynie, sygn. A XII 77
  20. Andrzej Suchcitz (red.), 5 Kresowa Dywizja Piechoty 1941-1947. Zarys Dziejów. str. 452, 2012.
  21. a b c d e f Błasiński 1995 ↓, s. 53.
  22. Goel 1929 ↓, s. 5.
  23. Mijakowski, Rozdżestwieński, Kukawski 2013 ↓, s. 6.
  24. Mijakowski, Rozdżestwieński, Kukawski 2013 ↓, s. 74.
  25. Goel 1929 ↓, s. 6.
  26. a b Mijakowski, Rozdżestwieński i Kukawski 2013 ↓, s. 6.
  27. a b c d e f g h i Błasiński 1995 ↓, s. 20.
  28. Mijakowski, Rozdżestwieński i Kukawski 2013 ↓, s. 75.
  29. Mijakowski, Rozdżestwieński i Kukawski 2013 ↓, s. 76.
  30. Mijakowski, Rozdżestwieński, Kukawski 2013 ↓, s. 76.
  31. a b Mijakowski, Rozdżestwieński i Kukawski 2013 ↓, s. 77.
  32. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 22 z 9 marca 1924 roku, s. 108.
  33. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 7 z 22 stycznia 1925 roku, s. 30.
  34. Rocznik oficerski 1939 ↓, s. 707–708.
  35. Rocznik oficerski 1939 ↓, s. VI.
  36. Rocznik oficerski 1939 ↓, s. VIII.
  37. a b Błasiński 1995 ↓, s. 49.
  38. Mijakowski, Rozdżestwieński i Kukawski 2013 ↓, s. 44-45.
  39. a b c Błasiński 1995 ↓, s. 52.
  40. Mijakowski, Rozdżestwieński i Kukawski 2013 ↓, s. 17.
  41. Mijakowski, Rozdżestwieński i Kukawski 2013 ↓, s. 78.
  42. Mijakowski, Rozdżestwieński i Kukawski 2013 ↓, s. 80.
  43. a b c d Mijakowski, Rozdżestwieński i Kukawski 2013 ↓, s. 86.
  44. Błasiński 1995 ↓, s. 54.
  45. a b Mijakowski, Rozdżestwieński, Kukawski 2013 ↓, s. 86.
  46. Sawicki i Wielechowski 2007 ↓, s. 207-208.
  47. Dziennik Rozkazów Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 22 z 4 sierpnia 1927 r., poz. 268.
  48. Dziennik Rozkazów Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 6 z 24 lutego 1928 r., poz. 66.
  49. Mijakowski, Rozdżestwieński i Kukawski 2013 ↓, s. 92.
  50. Szkolne święto z ułanami.
  51. Szkolne święto z ułanami.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych. [dostęp 2018-03-22].
  • Dziennik Rozkazów Ministerstwa Spraw Wojskowych z 1927, 1928, 1933.
  • Witold Biegański: Wojsko Polskie: krótki informator historyczny o Wojsku Polskim w latach II wojny światowej. 5, Regularne jednostki Wojska Polskiego na Zachodzie : formowanie, działania bojowe, organizacja, metryki dywizji i brygad. Warszawa : Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej 1967.
  • Jan Błasiński: Zarys historii wojennej pułków polskich w kampanii wrześniowej. 25 pułk Ułanów Wielkopolskich. Pruszków: 1995.
  • Władysław Goel: Zarys historii wojennej pułków polskich 1918-1920. Zarys historji wojennej 25-go Pułku Ułanów Wielkopolskich. Warszawa: 1929.
  • Stanisław Radomyski: Żurawiejki. Pruszków 1995.
  • Kazimierz Satora: Opowieści wrześniowych sztandarów. Warszawa: Instytut Wydawniczy Pax, 1990. ISBN 83-211-1104-1.
  • Zdzisław Sawicki, Adam Wielechowski: Odznaki Wojska Polskiego 1918-1945. Katalog Zbioru Falerystycznego: Wojsko Polskie 1918-1939: Polskie Siły Zbrojne Na Zachodzie. Warszawa: Pantera Books, 2007. ISBN 978-83-2043299-2.
  • Franciszek Skibiński, Wojska pancerne w II wojnie światowej. Warszawa 1982
  • Henryk Smaczny: Księga kawalerii polskiej 1914-1947: rodowody, barwa, broń. Warszawa: TESCO, 1989. ISBN 83-00-02555-3.
  • Ryszard Rybka, Kamil Stepan: Rocznik oficerski 1939. Stan na dzień 23 marca 1939. T. 29. Kraków: Fundacja Centrum Dokumentacji Czynu Niepodległościowego. Biblioteka Jagiellońska, 2006. ISBN 83-7188-899-6.
  • Krzysztof Mijakowski, Paweł Rozdżestwieński, Lesław Kukawski: Wielka księga kawalerii polskiej 1918-1939. Historia 25 pułku Ułanów Wielkopolskich. Tom 28. Warszawa: Edipresse Polska S.A, 2013. ISBN 978-83-7769-355-1.