Stanisław Janusz

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Stanisław Janusz
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 25 kwietnia 1890
Mokra Strona, Austro-Węgry
Data i miejsce śmierci 15 października 1970
Warszawa, Polska
Wiceprzewodniczący PKWN
Okres od 9 października 1944
do 31 grudnia 1944
Przynależność polityczna Stronnictwo Ludowe
II wiceprezes Rady Ministrów
Okres od 31 grudnia 1944
do 28 czerwca 1945
Przynależność polityczna Stronnictwo Ludowe
Wojewoda w Rzeszowie
Okres od 22 września 1944
do 22 października 1944
Przynależność polityczna Stronnictwo Ludowe
Poprzednik Wiktor Jedliński
Następca Stanisław Tkaczow
Odznaczenia
Order Sztandaru Pracy I klasy Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski Order Sztandaru Pracy II klasy Złoty Krzyż Zasługi Złoty Krzyż Zasługi
Grób Stanisława Janusza

Stanisław Janusz (ur. 25 kwietnia 1890 w Mokrej Stronie, zm. 15 października 1970 w Warszawie) – polski rolnik, polityk, działacz Stronnictwa Chłopskiego i Stronnictwa Ludowego, wojewoda w Rzeszowie (1944), poseł w latach 1928–1930 i 1944–1952.

Biografia[edytuj | edytuj kod]

Stanisław Janusz był synem Mateusza i Katarzyny (z domu Kapusta), urodził się 25 kwietnia 1890 w Mokrej Stronie (późniejszej dzielnicy Przeworska). Ukończył szkołę powszechną w Przeworsku, przez rok uczęszczał także do gimnazjum w Jarosławiu. Podczas I wojny światowej służył w armii austriackiej, a od 1915 przebywał w niewoli rosyjskiej. Do kraju powrócił w 1918.

Od młodych lat był związany z radykalnym ruchem chłopskim, w 1927 przystąpił do Stronnictwa Chłopskiego. W latach 1928–1930 był posłem na Sejm RP II kadencji. W 1931 wraz z SCh przystąpił do Stronnictwa Ludowego, gdzie w latach 1933–1935 był członkiem Rady Naczelnej. Wykluczony został z partii za radykalizm. Współorganizował strajki chłopskie w powiecie przeworskim, przez co w 1933 był więziony przez sanację. W czasie II wojny światowej współpracował z Batalionami Chłopskimi, Armią Ludową i działaczami PPR, w związku z czym był więziony przez Gestapo.

Od 22 września 1944 do 22 października 1944 był wojewodą w Rzeszowie[a]. Od 1944 działał w prokomunistycznym Stronnictwie Ludowym, z ramienia którego w latach 1944–1947 był posłem do Krajowej Rady Narodowej. W latach 1944–1947 był także prezesem Zarządu Głównego Związku „Samopomocy Chłopskiej”, następnie honorowym prezesem. Od 9 października 1944 do 31 grudnia 1944 był wiceprzewodniczącym PKWN, a następnie – do 28 czerwca 1945 – był II wicepremierem w Rządzie Tymczasowym Edwarda Osóbki-Morawskiego. W latach 1947–1952 był posłem na Sejm Ustawodawczy, następnie od 1952 posłem na Sejm PRL I kadencji. Od 1949 należał do Zjednoczonego Stronnictwa Ludowego, gdzie zasiadał we władzach krajowych (m.in. do 1959 w NKW). Był członkiem zarządu głównego Ligi Przyjaciół Żołnierza oraz Towarzystwa Przyjaźni Polsko-Radzieckiej.

Zmarł 15 października 1970 w Warszawie[1]. Został pochowany na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie.

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Stanisław Janusz był wojewodą lwowskim rezydującym w Rzeszowie, dopiero na mocy ustawy z dnia 7 lipca 1945 utworzono województwo rzeszowskie.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Zmarł Stanisław Janusz, „Nowiny” nr 286 (6696) z 16 października 1970.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]