Zdzisław Sadowski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy ekonomisty. Zobacz też: Zdzisław Sadowski (podporucznik).
Zdzisław Sadowski
Data i miejsce urodzenia 10 lutego 1925
Warszawa
Wiceprezes Rady Ministrów
Okres od kwiecień 1987
do październik 1989
Prezes
Polskiego Towarzystwa Ekonomiczego
Okres od 1985
do 2005
Odznaczenia
Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia PolskiMedal Komisji Edukacji Narodowej Warszawski Krzyż Powstańczy

Zdzisław Lech Sadowski (ur. 10 lutego 1925) – polski ekonomista.

W latach 1987–1988 wiceprezes Rady Ministrów rządu Zbigniewa Messnera. Wieloletni prezes Polskiego Towarzystwa Ekonomicznego.

Życiorys[edytuj]

Urodzony w Warszawie jako syn Sydneya Jana Władysława Sadowskiego i Wandy z Milewskich[1]. W 1941 zdał tajną maturę w Liceum im. Stefana Batorego[2].

W czasie wojny należał do Narodowych Sił Zbrojnych, a następnie Armii Krajowej. Brał udział w powstaniu warszawskim w stopniu kaprala podchorążego w Grupie Bojowej Krybar. W latach 1945-1946 wiezień polityczny. Oskarżony i skazany na dwa lata więzienia w zawieszeniu w Procesie 13 Studentów. W latach 1965–1970 profesor uniwersytetu w Akrze, a później zastępca dyrektora Centrum Planowania, Projekcji i Polityk Rozwoju ONZ w Nowym Jorku (1970–1972). Kierownik zakładu, a następnie wicedyrektor Instytutu Planowania (1972–1981) oraz adiunkt w Katedrze Ekonomii Politycznej Socjalizmu UW. Od 1980 profesor Uniwersytetu Warszawskiego, w latach 1989-2005 kierownik Katedry Teorii Rozwoju Gospodarczego UW, od 1994 członek korespondent Polskiej Akademii Nauk.

W 1981 objął funkcję zastępcy pełnomocnika rządu ds. reformy gospodarczej (do 1985), a od 1985 do 1987 pełnił obowiązki wiceprzewodniczącego i przewodniczącego Konsultacyjnej Rady Gospodarczej. W 1987 został mianowany wicepremierem i przewodniczącym Komitetu ds. Realizacji Reformy Gospodarczej oraz Komisji Planowania przy Radzie Ministrów w rządzie Zbigniewa Messnera. Nadzorował przygotowanie tzw. II etapu reformy gospodarczej, która została poparta przez większość społeczeństwa w referendum z 1987 roku. Był autorem podwyżki cen w PRL w 1988, która miała doprowadzić do zrównoważenia rynku poprzez urynkowienie cen, co pośrednio doprowadziło do wybuchu fali strajków. Nadzorował przygotowanie koncepcji reformy systemu bankowego, polegającej na wyodrębnieniu z Narodowego Banku Polskiego kilku banków komercyjnych, ustawy o swobodzie przedsiębiorczości (tzw. ustawa Wilczka) oraz programu zniesienia kartek na mięso.

Po odejściu z rządu członek Rady Konsultacyjnej przy Przewodniczącym Rady Państwa PRL Wojciechu Jaruzelskim. Był przedstawicielem strony partyjno-rządowej w zespole ds. gospodarki i polityki społecznej w czasie obrad Okrągłego Stołu. Przewidział wysoki wzrost bezrobocia w wyniku realizacji planu Balcerowicza[3].

W latach 1989–1991 członek Rady Ekonomicznej oraz Rady Nadzorczej FOZZ. Od 1993 zasiadał w Radzie Strategii Społeczno-Gospodarczej. W tym samym roku bez powodzenia ubiegał się o mandat senatora z ramienia Unii Pracy w województwie stołecznym.

Jest ekonomistą o poglądach lewicowych – przedstawicielem keynesizmu. Należy do przeciwników reformy Balcerowicza oraz neoliberalizmu, doceniając potrzebę i szybkość dokonanych zmian, krytykując jednak koszty społeczne reformy[4]. Jest zwolennikiem podatku progresywnego, walki z bezrobociem poprzez zwiększanie popytu krajowego oraz interwencjonizmu państwowego.

Przez 20 lat pełnił funkcję prezesa Polskiego Towarzystwa Ekonomicznego (od 1985); po przejściu na emeryturę został jego honorowym prezesem.

Jest członkiem Komitetu Nauk Ekonomicznych PAN, zastępcą przewodniczącego Komitetu Prognoz „Polska 2000 Plus”, a także prezesem i redaktorem naczelnym dwumiesięcznika „Ekonomista” oraz redaktorem naczelnym i członkiem Rady „International Economic Association”. Współzałożyciel i członek Polskiego Towarzystwa Współpracy z Klubem Rzymskim, którego był prezesem; członek zwyczajny Towarzystwa Naukowego Warszawskiego oraz członek Komitetu Prognoz „Polska 2000 Plus” PAN.

W polu jego zainteresowań naukowych znajdują się makroekonomia, polityka gospodarcza, statystyka i teoria rozwoju gospodarczego.

Wybrane odznaczenia[edytuj]

Główne prace[edytuj]

  • Pieniądz i początki upadku Rzeczypospolitej w XVII wieku (1964)
  • Wyzwania rozwojowe (współautor, 1977)
  • Reforma z bliska (1983)
  • Poland – the Great Transition (1991)
  • Szukanie drogi (1995)
  • Eseje o gospodarce (2000)
  • Transformacja i rozwój - wybór prac (2005)
  • W poszukiwaniu drogi rozwoju. Myśli o przyszłości świata i Polski (2006)

Przypisy

  1. Zdzisław Sadowski: Przez ciekawe czasy. Rozmowy z Pawłem Kozłowskim o życiu, ludziach i zdarzeniach. Warszawa: Polskie Towarzystwo Ekonomiczne, 2011. ISBN 978-83-88700-53-8.
  2. Stefan Kwiatkowski, Michał Wiland: Materiały biograficzne wychowanków Liceum i Gimnazjum im. Stefana Batorego w Warszawie. Warszawa: Stowarzyszenie Wychowanków Liceum i Gimnazjum im. Stefana Batorego w Warszawie, wrzesień 1993, s. 76, 127.
  3. Zdzisław Sadowski. Chciałbym się mylić. „Polityka”, 1989. ISSN 0032-3500. 
  4. Krzysztof Pilawski. Balcerowicz nie mógł odejść – rozmowa z prof. Zdzisławem Sadowskim. „Tygodnik Przegląd”, 2013-11-18. ISSN 1509-3115. 
  5. Sylwetka na stronie PAN