Marek Borowski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Marek Borowski
Marek Borowski10.jpg
Marek Borowski (2006)
Data i miejsce urodzenia 4 stycznia 1946
Warszawa
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Przynależność polityczna Sojusz Lewicy Demokratycznej / Socjaldemokracja Polska
Okres urzędowania od 19 października 2001
do 20 kwietnia 2004
Poprzednik Maciej Płażyński
Następca Józef Oleksy
Wiceprezes Rady Ministrów, minister finansów
Przynależność polityczna Sojusz Lewicy Demokratycznej
Okres urzędowania od 26 października 1993
do 8 lutego 1994
Poprzednik Jerzy Osiatyński[1]
Następca Grzegorz Kołodko
Przewodniczący Socjaldemokracji Polskiej
Przynależność polityczna Socjaldemokracja Polska
Okres urzędowania od 26 marca 2004
do 1 sierpnia 2008
Następca Bartosz Dominiak (p.o.)
Senator z okręgu wyborczego nr 42
Przynależność polityczna Koło Senatorów Niezależnych (SDPL)
Okres urzędowania od 8 listopada 2011
Odznaczenia
Wielki Krzyż Orderu "Za Zasługi dla Litwy" Order Krzyża Ziemi Maryjnej I Klasy (Estonia) Order Uśmiechu
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Kolekcja cytatów w Wikicytatach Kolekcja cytatów w Wikicytatach

Marek Stefan Borowski (ur. 4 stycznia 1946 w Warszawie) – polski polityk. Wicepremier i minister finansów w latach 1993–1994, wicemarszałek Sejmu w latach 1996–2001, Marszałek Sejmu w latach 2001–2004, poseł na Sejm I, II, III, IV i VI kadencji, senator VIII kadencji.

Polska Rzeczpospolita Ludowa[edytuj | edytuj kod]

Urodził się w rodzinie polsko-żydowskiej. Jest synem przedwojennego działacza Komunistycznej Partii Polski, a po wojnie dziennikarza (m.in. redaktora naczelnego "Życia Warszawy") Wiktora Borowskiego[2] i Janiny[3].

W 1967 wstąpił do Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej, jednak po roku, z powodu zaangażowania w protesty marca 1968 został z niej usunięty. Spowodowało to krótkie przerwanie nauki na uczelni, a władze dodatkowo zastosowały wobec niego sankcje w postaci zakazu pracy w kierunku, w jakim się kształcił, oraz zabroniły wyjazdów za granicę. Nadal pozostawał członkiem Związku Młodzieży Socjalistycznej. Ostatecznie został absolwentem Wydziału Handlu Zagranicznego Szkoły Głównej Planowania i Statystyki w Warszawie – kierunek: międzynarodowe stosunki gospodarcze z tytułem zawodowym magistra ekonomii. Odbył również podyplomowe studia w Szkole Głównej Planowania i Statystyki (finanse).

W 1968 rozpoczął swoją pierwszą pracę jako sprzedawca w Domach Towarowych "Centrum". W Domu Towarowym "Junior" przez rok był sprzedawcą odzieży. W 1973 wyjechał na staż do francuskich domów towarowych. W 1975 ponownie został przyjęty do PZPR, pozostając w tej partii aż do jej rozwiązania. W 1982 skończył pracować w DT jako główny specjalista do spraw ekonomicznych.

W 1982 został zastępcą, a później dyrektorem departamentu ekonomicznego w Ministerstwie Rynku Wewnętrznego. Był reprezentantem ministerstwa w pracach nad reformami ekonomicznymi, którymi kierował początkowo profesor Władysław Baka, a następnie profesor Zdzisław Sadowski. W 1989 wstąpił do Ruchu 8 Lipca, określanego mianem tzw. reformatorskiej grupy wewnątrz PZPR.

III Rzeczpospolita[edytuj | edytuj kod]

Lata 1989–2001[edytuj | edytuj kod]

W 1989 został mianowany na stanowisko wiceministra rynku wewnętrznego w rządzie Tadeusza Mazowieckiego, a w 1990 w rządzie Jana Krzysztofa Bieleckiego. Do jego zadań należała prywatyzacja handlu i turystyki. Stanowisko opuścił w 1991. W styczniu 1990 był jednym z założycieli Socjaldemokracji Rzeczpospolitej Polskiej, w której objął funkcję wiceprzewodniczącego. W październiku 1991 został po raz pierwszy wybrany posłem. Jako pierwszy zaproponował przekształcenie koalicji SLD w partię polityczną[4]. W 1999, po rozwiązaniu się SdRP, został członkiem i wiceprzewodniczącym Sojuszu Lewicy Demokratycznej, którym pozostał do 2004.

Od 26 października 1993 do 8 lutego 1994 sprawował funkcję wiceprezesa Rady Ministrów oraz ministra finansów w rządzie Waldemara Pawlaka. Przyczynami podania się do dymisji ze stanowiska wicepremiera i ministra finansów było niekonsultowane z nim odwołanie przez Waldemara Pawlaka wiceministra finansów Stefana Kawalca, obarczanego odpowiedzialnością za rzekome nieprawidłowości przy prywatyzacji Banku Śląskiego. Do pracy w rządzie powrócił w 1995, obejmując na okres roku stanowisko ministra-szefa Urzędu Rady Ministrów w rządzie premiera Józefa Oleksego.

Po dymisji rządu w lutym 1996 został jednym z wicemarszałków Sejmu, wybranym z ramienia Sojuszu Lewicy Demokratycznej. Funkcję sprawował do końca II i przez całą III kadencję Sejmu, tj. do października 2001.

Lata 2001–2005[edytuj | edytuj kod]

19 października 2001 został wybrany na urząd Marszałka Sejmu IV kadencji stosunkiem głosów: 377 – za, 77 – przeciw, 1 – wstrzymującym się. Po złożonej rezygnacji został odwołany przez Sejm (370:5:1) 20 kwietnia 2004.

26 marca 2004 wraz z liczącą około 30 osób grupą dotychczasowych działaczy i parlamentarzystów Sojuszu Lewicy Demokratycznej (m.in. Izabella Sierakowska, Jolanta Banach, Andrzej Celiński) oraz Unii Pracy (m.in. Tomasz Nałęcz), niezadowolonych z działania rządu Leszka Millera i partii koalicyjnych, utworzył nową lewicową formację polityczną o nazwie Socjaldemokracja Polska. W wyborach parlamentarnych w 2005 nie uzyskał mandatu poselskiego, gdyż SDPL nie przekroczyła progu wyborczego.

Wybory prezydenckie w 2005[edytuj | edytuj kod]

1 maja 2005 wyraził zamiar kandydowania w wyborach prezydenckich jako kandydat Socjaldemokracji Polskiej. 6 czerwca tego samego roku jego komitet wyborczy został zatwierdzony przez Państową Komisję Wyborczą. Dodatkowo poparcia politycznego udzieliły mu partie Unia Pracy, Zieloni 2004 oraz po wycofaniu się Włodzimierza Cimoszewicza Sojusz Lewicy Demokratycznej. Poparły go również Federacja Młodych Unii Pracy i Stowarzyszenie Młoda Socjaldemokracja. Szefem sztabu wyborczego został Tomasz Nałęcz, który jednak zrezygnował z tej funkcji i przeszedł do sztabu Włodzimierza Cimoszewicza po jego deklaracji uczestnictwa w wyborach. Przewodniczącym komitetu wyborczego Marka Borowskiego był deputowany do Parlamentu Europejskiego Dariusz Rosati.

Swój udział w wyborach Marek Borowski zakończył w I turze. Po wycofaniu się Włodzimierza Cimoszewicza poparcia udzielił mu odchodzący prezydent Aleksander Kwaśniewski. Na byłego marszałka Sejmu zagłosowało 1 544 642 wyborców (10,33%), co wystarczyło do zajęcia czwartego miejsca. W II turze wyborów udzielił swojego poparcia Donaldowi Tuskowi.

Działalność od 2005[edytuj | edytuj kod]

Marek Borowski w trakcie antyrządowej demonstracji

Po wyborczej porażce jako przewodniczący SDPL uczestniczył w 2006 w tworzeniu koalicji Lewica i Demokraci celem wspólnego udziału w wyborach samorządowych. W tych wyborach bezskutecznie ubiegał się o stanowisko Prezydenta Warszawy z ramienia nowej koalicji, zajmując trzecie miejsce (przegrywając z Kazimierzem Marcinkiewiczem i Hanną Gronkiewicz-Waltz), zdobywając 22,61% poparcia (159 043 głosów)[5]. 17 listopada poinformował na konferencji prasowej, że nie popiera żadnego z kandydatów. Jednak tydzień później, w przeddzień ciszy wyborczej, zapowiedział oddanie głosu na kandydatkę PO[6].

W tych samych wyborach uzyskał mandat radnego sejmiku mazowieckiego, obejmując w nim funkcję przewodniczącego liczącego cztery osoby klubu radnych Lewicy i Demokratów.

W wyborach parlamentarnych w 2007 ponownie uzyskał mandat poselski, otrzymując w okręgu warszawskim 75 493 głosy. 22 kwietnia 2008 został przewodniczącym Koła Poselskiego SDPL-Nowa Lewica (od września 2009 działającym bez członu "Nowa Lewica" w nazwie). W 2008 zrezygnował także z kierowania Socjaldemokracją Polską, zostając przewodniczącym jej rady politycznej. W wyborach do Parlamentu Europejskiego w 2009 kandydował z listy komitetu Porozumienie dla Przyszłości – CentroLewica, który nie osiągnął progu wyborczego.

W wyborach parlamentarnych w 2011 uzyskał mandat senatora w warszawskim okręgu wyborczym obejmującym dzielnice: Praga-Północ, Praga-Południe, Targówek, Rembertów i Wesoła, zdobywając 104 238 głosów (50,26%)[7]. Jego kandydaturę popierały SLD i Platforma Obywatelska. 20 grudnia 2011 przystąpił do Koła Senatorów Niezależnych.

Ordery i odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

Jest żonaty, ma syna Jakuba. Jest kolekcjonerem korkociągów[9].

Uhonorowany tytułem honorowego obywatela Piły (2002)[10].

Przypisy

  1. Jerzy Osiatyński zajmował jedynie stanowisko ministra finansów
  2. Nie będą mieli mnie z głowy. Wywiad z Markiem Borowskim. "Życie Warszawy" (marekborowski.pl), 21 czerwca 2005. [dostęp 29 marca 2011].
  3. Marek Stefan Borowski. ipn.gov.pl. [dostęp 28 listopada 2013].
  4. Tomczak 2006 ↓, s. 58.
  5. Serwis PKW – Wybory 2006. [dostęp 29 marca 2011].
  6. Borowski zagłosuje na Gronkiewicz-Waltz. dziennik.pl, 24 listopada 2006. [dostęp 29 marca 2011].
  7. Dz. U. z 2011 r. Nr 218, poz. 1295
  8. Apdovanotų asmenų duomenų bazė (lit.). grybauskaite.is.lt. [dostęp 28 marca 2011].
  9. Człowiek o jednej twarzy – Sylwetka Marka Borowskiego. "Angora" (marekborowski.pl), 7 stycznia 2007. [dostęp 29 marca 2011].
  10. Honorowi Obywatele. pila.pl. [dostęp 29 marca 2011].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Łukasz Tomczak: Sojusz Lewicy Demokratycznej – od koalicji do partii, od rządu do opozycji. W: Krzysztof Kowalczyk, Jerzy Sielski: Partie i ugrupowania parlamentarne III RP. Toruń: Dom wydawniczy DUET, 2006, s. 58–95. ISBN 83-89706-84-9.
  • Strona sejmowa posła VI kadencji. [dostęp 29 marca 2011].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]