Obwód kaliningradzki

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Obwód kaliningradzki
Калининградская область
Herb Flaga
Herb obwodu kaliningradzkiego Flaga obwodu kaliningradzkiego
Państwo  Rosja
Siedziba Kaliningrad
Gubernator Nikołaj Cukanow
Powierzchnia 15 096 km²
Populacja (2010)
• liczba ludności

941 500
• gęstość 62,36 os./km²
Strefa czasowa czas moskiewski-1, UTC+3:00
Położenie na mapie Rosji
Położenie na mapie
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikipodróże Informacje turystyczne w Wikipodróżach
Portal Portal Rosja
Mapa obwodu
Wybrzeże Morza Bałtyckiego w okolicy Swietłogorska
Ruiny niemieckiego zamku
Zalana dawna kopalnia bursztynu

Obwód kaliningradzki (ros. Калининградская область, Kaliningradskaja obłast’) – jednostka administracyjna Federacji Rosyjskiej, rosyjska eksklawa w Europie Środkowej, nad Morzem Bałtyckim.

Geografia[edytuj | edytuj kod]

Położenie i powierzchnia[edytuj | edytuj kod]

Obwód zajmuje obszar 15 096 km² (ok. 13 300 km² bez powierzchni zatok morskich) i położony jest nad Bałtykiem. Obwód kaliningradzki jest najdalej na zachód wysuniętym regionem Rosji. Teren obwodu oddzielony jest od reszty kraju obszarami niepodległych państw i pozbawiony łączności lądowej z główną częścią państwa rosyjskiego, i jako taki jest eksklawą.

Obwód graniczy z Litwą i Polską. Do obwodu należy odcinek wybrzeża Morza Bałtyckiego o długości 147 km.

Największa rozciągłość obwodu z północy na południe to 108 km, a ze wschodu na zachód – 205 km.

Obwód kaliningradzki obejmuje historyczne krainy: Sambię, Natangię, Barcję oraz Litwę Mniejszą zwaną Małą Litwą lub Pruską Litwą.

Przynależność administracyjna[edytuj | edytuj kod]

Pod względem administracyjnym obwód wchodzi w skład utworzonego w 2000 Północno-Zachodniego Okręgu Federalnego.

Strefa czasowa[edytuj | edytuj kod]

Obwód należy do kaliningradzkiej strefy czasowej (KSK). UTC +3:00 przez cały rok. Wcześniej, przed 27 marca 2011 roku, obowiązywał czas standardowy (zimowy) strefy UTC+2:00, a czas letni – UTC+3:00.

Rzeźba terenu[edytuj | edytuj kod]

Powierzchnię obwodu w większości stanowi pagórkowata równina. Jedynie na wschodnim skrawku obszaru, w rejonie niestierowskim rzeźba terenu jest bardziej nierówna, gdyż znajduje się tam Wyżyna Wisztyniecka, a wysokości dochodzą do 230 m n.p.m. Obszar wyżynny, aczkolwiek o niższych wysokościach bezwzględnych znajduje się także w rejonie bagrationowskim (Równina Warmińska). Wzdłuż prawego brzegu rzeki Instrucz leży inny nierówninny fragment kraju – Grzęda Instrucka.

Najniżej położonym miejscem obwodu są poldery leżące na terenie rejonu sławskiego. Tereny te znajdują się poniżej poziomu morza i jako takie zagrożone są zalaniem, przed czym chroni je zespół zapór.

Najwyższe wzniesienie ma wysokość 242 m n.p.m. i znajduje się w południowo-wschodniej części obwodu, niecały kilometr od granicy z Polską.

Hydrologia[edytuj | edytuj kod]

Rzeki[edytuj | edytuj kod]

Przez teren obwodu płynie wiele rzek; na obszarze nieco ponad 13,3 tys. km² (tyle bowiem wynosi powierzchnia obwodu bez wchodzących w jego skład wewnętrznych wód morskich) znajduje się ponad 13 tys. km większych i mniejszych cieków; samych tylko rzek o długości ponad 10 kilometrów jest 148. Ponadto znajduje się tutaj wielokrotnie większa liczba krótszych rzeczek i strumieni, które stanowią 70% łącznej długości kaliningradzkich cieków wodnych.

Najważniejszymi rzekami są Niemen i Pregoła; do ich dorzecza należy należy znaczna część obszaru obwodu. Głównymi dopływami Niemna na tym terytorium są Szeszupa i Tylża, a Pregoły Pissa, Węgorapa, Instrucz i Łyna. Inne rzeki uchodzą bezpośrednio do Zalewu Kurońskiego (Rżewka, Szwenta i in.), Zalewu Wiślanego (Kaliningradzkiego) (m.in. Świeża); pewna liczba niewielkich rzek wpada zaś wprost do Morza Bałtyckiego.

Jeziora[edytuj | edytuj kod]

Na terenie obwodu znajduje się także wiele jezior, spośród których 38 ma powierzchnię większą niż 10 ha. Zdecydowana większość kaliningradzkich jezior jest jednak znacznie mniejsza. Wiele spośród nich ma charakter starorzeczy, inne, zwłaszcza na południowym wschodzie regionu, mają charakter polodowcowy (np. Jezioro Wisztynieckie).

Część zbiorników wodnych na terenie obwodu powstała w sposób sztuczny, z jednej strony w sposób zamierzony, jako różnego rodzaju stawy hodowlane i sadzawki, z drugiej – na terenach dawnych kopalń odkrywkowych (najczęściej bursztynu). Te ostatnie często spotykane są zwłaszcza w południowo-zachodniej części regionu.

Rzeka Łyna w dwóch miejscach przecięta jest zaporami, w wyniku których wytworzyły się na jej biegu sztuczne zbiorniki wodne.

Zatoki Morza Bałtyckiego[edytuj | edytuj kod]

Największymi wewnętrznymi zbiornikami wodnymi obwodu są zatoki Morza Bałtyckiego: Zalew Kuroński oraz Zalew Wiślany (zwany w Rosji Zalewem Kaliningradzkim). W rzeczywistości zbiorniki te są lagunami (limanami, odciętymi od otwartego morza mierzejami Kurońską i Wiślaną) zwana w Rosji Bałtycką.

Klimat[edytuj | edytuj kod]

Na terenie obwodu panuje klimat umiarkowany, przejściowy pomiędzy morskim a umiarkowanie kontynentalnym.

Średnioroczna temperatura powietrza to +8 C. Średnia temperatura miesiąca najchłodniejszego – stycznia – to, od -3 C na wybrzeżu do -5 C w głębi lądu. Średnia temperatura lipca waha się od +15 C na wybrzeżu do +17 C na południu.

W regionie notuje się ok. 700 mm opadów na rok.

Świat roślinny i zwierzęcy[edytuj | edytuj kod]

Teren obwodu położony jest w strefie lasów mieszanych. Lasy o charakterze zbliżonym do pierwotnego zajmują 15% powierzchni regionu. Składają się one głównie z dębów, świerków, sosen, brzóz i lip

W lasach obwodu żyją m.in. zające-szaraki, wiewiórki, lisy, kuny, sarny, dziki itd. Występuje wiele gatunków ptaków. W wodach morskich i śródlądowych żyją liczne ryby, m.in.: leszcze, sandacze, stynki, węgorze, kilki, łososie i inne gatunki.

Miasta[edytuj | edytuj kod]

XV-wieczny kościół w Drużbie
panorama Kaliningradu; na pierwszym planie katedra

Największym miastem obwodu jest jego ośrodek administracyjnyKaliningrad, skupiający ok. 45% całej populacji regionu. W sumie na terenie obwodu znajduje się 21 miast i 3 osiedla typu miejskiego.

Miasta i największe osiedla typu miejskiego

Herb Nazwa Nazwa rosyjska Nazwa polska Nazwa niemiecka Nazwa litewska Liczba mieszkańców
(2006-01-01)
Kgd gerb.png Kaliningrad Калининград Królewiec Königsberg Karaliaučius 423.651
Gerb Sovetsk.png Sowieck Советск Tylża Tilsit Tilžė 43.048
Coat of Arms of Chernyakhovsk (Kaliningrad oblast).png Czerniachowsk Черняховск Wystruć Insterburg Įsrutis 41.680
Coat of Arms of Baltiysk (Kaliningrad oblast).png Bałtijsk Балтийск Piława Pillau Piliava, Piluva 33.255
Coat of Arms of Gusev (Kaliningrad oblast).png Gusiew Гусев Gąbin Gumbinnen Gumbinė 28.051
Coat of Arms of Svetly (Kaliningrad oblast).png Swietłyj Светлый Buda Zimmerbude Cimerbūdė 21.805
Coat of Arms of Gvardeisk (Kaliningrad oblast).png Gwardiejsk Гвардейск Tapiawa Tapiau Sugubriai, Tepliuva, Tepliava 13.552
Coat of Arms of Neman (Kaliningrad oblast).png Nieman Неман Ragneta Ragnit Ragainė 12.320
Coat of Arms of Zelenogradsk (Kaliningrad oblast).png Zielenogradsk Зеленоградск Koronowo Cranz Krantas 12.266
Pionierskij Пионерский Kurowo Neukuhren Kuršiai 11.761
Coat of Arms of Guryevsk (Kaliningrad oblast).png Gurjewsk Гурьевск Romnowo Neuhausen Noihauzenas 11.132
Coat of Arms of Svetlogorsk (Kaliningrad oblast).png Swietłogorsk Светлогорск Ruszowice, Ruskowo Rauschen Rūsiai, Raušiai, Rūšiai 10.918
Labiawa COA.png Polessk Полесск Labiawa Labiau Labguva 7.570
Coat of Arms of Mamonovo (Kaliningrad oblast).png Mamonowo Мамоново Świętomiejsce Heiligenbeil Šventapilė 7.500
Coat of Arms of Bagrationovsk (Kaliningrad oblast).png Bagrationowsk Багратионовск Pruska Iława, Iławka Preußisch Eylau Ylava, Prūsų Ylava, Yluva 6.773
Coat of Arms of Ozyorsk (Kaliningrad oblast).png Oziorsk Озёрск Darkiejmy Darkehmen Darkiemis 5.357
Coat of Arms of Yantarny (Kaliningrad oblast).png Jantarnyj1) Янтарный Palmniki Palmnicken Palmininkai, Palvininkai 5.346
Coat of Arms of Slavsk (Kaliningrad oblast).png Sławsk Славск Jędrzychowo Heinrichswalde Gastos 4.979
Gerb nesterov.jpg Niestierow Нестеров Stołupiany Ebenrode d. Stallupönen Stalupénai 4.889
Coat of Arms of Pravdinsk (Kaliningrad oblast).png Prawdinsk Правдинск Frydląd, Frydland Friedland in Ostpreußen Romuva 4.439
Coat of Arms of Ladushkin (Kaliningrad oblast).png Ładuszkin Ладушкин Ludwikowo Ludwigsort Liudvigsortas 3.802
Coat of Arms of Krasnoznamensk (Kaliningrad oblast).png Krasnoznamiensk Краснознаменск Łoździenie Lasdehnen Lazdėnai 3.518
ROS Gierdawy COA.png Żeleznodorożnyj1) Железнодорожный Gierdawy Gerdauen Girdava 2.857
Rybaki COA.png Primorsk1) Приморск Rybaki Fischhausen Žuvininkai 2.118

1)osiedle typu miejskiego

Podział administracyjny[edytuj | edytuj kod]

Podział administracyjny obwodu kaliningradzkiego

Po reformie w 2007 obwód kaliningradzki pod względem administracyjnym dzieli się na 15 rejonów; 6 największych miast nie wchodzi w skład tego podziału i stanowi miasta wydzielone na prawach rejonu oraz miasto Kaliningrad. Rejony miejskie:

Rejon miejski Liczba mieszkańców
Kaliningrad 425.617
Jantarnyj 5.307
Ładuszkin 3.829
Mamonowo 7.471
Pionierskij 11.826
Sowieck 43.408
Swietłyj 28.328

Rejony:

Rejon Liczba
miesz-
kańców
Ośrodek
administracyjny
Rejon bagrationowski 44.832 Bagrationowsk
Rejon bałtyjski 33.440 Bałtyjsk
Rejon czerniachowski 55.010 Czerniachowsk
Rejon gurjewski 48.814 Gurjewsk
Rejon gusiewski 37.130 Gusiew
Rejon gwardiejski 30.530 Gwardiejsk
Rejon krasnoznamieński 12.389 Krasnoznamiensk
Rejon niemański 21.958 Nieman
Rejon niestierowski 17.031 Niestierow
Rejon oziorski 16.656 Oziorsk
Rejon polesski 18.997 Polessk
Rejon prawdinski 21.177 Prawdinsk
Rejon sławski 21.342 Sławsk
Rejon swietłogorski 11.054 Swietłogorsk
Rejon zielenogradski 32.223 Zielenogradsk

Historia[edytuj | edytuj kod]

Radziecki medal za zdobycie Królewca
Pomnik 1200 żołnierzy Armii Czerwonej poległych przy zdobywaniu Królewca

Do średniowiecza obszar dzisiejszego obwodu zamieszkiwali bałtyccy Prusowie, którzy w XIII wieku zostali podbici przez Krzyżaków. W wyniku germanizacji oraz osadnictwa niemieckiego do XVI obszary obwodu stały się obszarem zamieszkanym przez ludność niemiecką.

Information icon.svg Osobny artykuł: Prusy (kraina historyczna).

Pod koniec II wojny światowej obwód zajęła Armia Czerwona. Stolica niemieckiej prowincji Prusy WschodnieKrólewiec padł po długim oblężeniu 9 kwietnia 1945. Po wojnie, na mocy traktatu poczdamskiego prowincja Prusy Wschodnie została zlikwidowana, a jej obszar podzielony pomiędzy Polskę i ZSRR. Związek Radziecki otrzymał ok. 1/3 ziem byłych Prus Wschodnich; tereny te stanowią obecnie obszar obwodu. Zaraz po zajęciu tych ziem przez ZSRR powstał na ich obszarze Königsbergski Specjalny Okręg Wojskowy (ros. Кёнигсбергский особый военный округ), który, wbrew nazwie, zajmował się także administrowaniem sprawami cywilnymi. Formalnie obwód został utworzony 7 kwietnia 1946 jako część terytorium Rosyjskiej Federacyjnej Socjalistycznej Republiki Radzieckiej w ramach ZSRR), pod nazwą „obwód królewiecki” (Кёнигсбергская область). W wyniku zmiany nazwy miasta Królewiec na Kaliningrad (4 lipca 1946), powstał obwód kaliningradzki. W tym samym czasie dokonano zmian nazw praktycznie wszystkich miejscowości w obwodzie.

Do 1947 praktycznie cała niemiecka ludność została wysiedlona; na obszarze tym osiedlili się osadnicy z różnych części ZSRR, głównie jednak Rosjanie. Teren obwodu stał się z racji położenia geograficznego jedną z najbardziej zmilitaryzowanych części Rosji.

Po 1991 i ukonstytuowaniu się Federacji Rosyjskiej jako nowego państwa, władze federacyjne w Moskwie nie były w stanie wypracować spójnej koncepcji dotyczącej bałtyckiej eksklawy. Pojawił się nurt separatystyczny postulujący szeroką autonomię (postulat partii „Reformy – Nowy Kurs”) lub nawet niepodległość obwodu jako Republiki Bałtyckiej – samodzielnego podmiotu prawa międzynarodowego, luźno stowarzyszonego z Rosją (koncepcje takie głosiła Bałtycka Partia Republikańska). O ile jednak na początku lat 90 XX w. tego typu postulaty popierało nawet ok. 20-30% mieszkańców obwodu, to już w latach 2000-2001 poparcie dla utworzenia niezależnej republiki spadło do ok. 6%[1]. 1 kwietnia 2006 weszła w życie ustawa o specjalnej strefie ekonomicznej. Obecnie administracja prezydencka w okresie rządów Władimira Putina i Dmitrija Miedwiediewa realizuje pragmatyczne podejście do eksklawy, próbując z jednej strony dalej rozwijać jego współpracę międzynarodową, a drugiej zaś, ograniczając jego uprawnienia na rzecz większego uzależnienia od władz w Moskwie[1].

Społeczeństwo[edytuj | edytuj kod]

Demografia[edytuj | edytuj kod]

Zgodnie ze spisem ludności przeprowadzonym w 2002, obwód kaliningradzki zamieszkuje 955 281 osób, co stanowi ok. 0,7% ogółu ludności Federacji Rosyjskiej. Około 78,5% ludności mieszka w miastach i osiedlach typu miejskiego, a 21,5% zamieszkuje wsie.

Gęstość zaludnienia w obwodzie wynosi średnio 62,6 os./km².

Narodowości[edytuj | edytuj kod]

Obecna struktura narodowościowa obwodu ukształtowała się po II wojnie światowej, kiedy to, po wysiedleniu ludności niemieckiej obszar ten zasiedlili osadnicy z różnych część Związku Radzieckiego, głównie Rosjanie. Polacy będący w diasporze na terenie obwodu mają swą organizację – Wspólnotę Kultury Polskiej.

W obwodzie kaliningradzkim żyje w sumie 97 narodowości i grup etnicznych, największa z nich to Rosjanie, którzy stanowią ponad 80% ogółu populacji.
Narodowości zamieszkujące obwód (według danych Kaliningradzkiego Obwodowego Urzędu Statystycznego z 2002)

Struktura społeczna[edytuj | edytuj kod]

(dane dla populacji 955,3 tys.)

  • Ludność według płci:
    • mężczyźni: 456,1 tys.
    • kobiety: 499,2 tys. +
  • Ludność według miejsca zamieszkania:
    • miasto: 741,5 tys. (70,4%)
    • wieś 213,8 tys. (29,6%)
  • Według wieku (w %)
    • poniżej 15 lat – 16,9%
    • 15-64 lata – 69%
    • powyżej 65 lat – 14,1%
  • Według wieku w ujęciu ekonomicznym:
    • ludność w wieku przedprodukcyjnym: 19,6%
    • ludność w wieku produkcyjnym: 60,9%
    • ludność w wieku poprodukcyjnym: 19,5%
  • Przyrost naturalny: 0,201‰

Wyznania[edytuj | edytuj kod]

Zdecydowana większość ludności obwodu wyznaje prawosławie. Po okresie ateizacji w czasach ZSRR pozostała duża liczba niewierzących. Z licznych, acz niewielkich mniejszości wyznaniowych żyją tutaj m.in. katolicy, protestanci (głównie luteranie oraz baptyści, a także przedstawiciele nowych ruchów religijnych wywodzących się z tradycji protestanckiej oraz Świadkowie Jehowy i mormoni), muzułmanie i wyznawcy judaizmu.

Struktura wyznaniowa obwodu:

    • Prawosławni 59,7%,
    • Katolicy 4,9%,
    • Inni 2,3%,
    • Ateiści lub agnostycy 32%.

Migracje[edytuj | edytuj kod]

Teren obwodu wykazuje dodatni przyrost rzeczywisty. Spowodowane jest to faktem, iż w obwodzie osiedlają się osoby pochodzenia europejskiego, zamieszkujące dotąd w należących niegdyś do ZSRR krajach Azji Środkowej. Saldo migracji w 2006 wyniosło 4‰, osiedlają się tutaj zwłaszcza Rosjanie, Ukraińcy i Niemcy. W wyniku migracji na terenie obwodu, po wojnie całkowicie pozbawionym Niemców, przedstawiciele tej narodowości stanowią już 0,9% populacji. Obwód kaliningradzki jest obwodem o największej fali imigracyjnej ze wszystkich obwodów Federacji Rosyjskiej. W lutym 2011 r. Rosja, Polska i Niemcy wezwały Komisję Europejską do objęcia obwodu ruchem bezwizowym z Unią Europejską[3].

Ekonomia[edytuj | edytuj kod]

1 kwietnia 2011? powstała Specjalna Strefa Ekonomiczna. Jej celem jest przyśpieszenie socjalno-gospodarczego rozwoju tego regionu.

Przemysł[edytuj | edytuj kod]

Na terenie obwodu istnieje rozwinięty przemysł zajmujący się produkcją środków transportu: wagonów oraz dźwigów, a także przemysł stoczniowy (budowlany i remontowy) oraz motoryzacyjny (produkcja samochodów).

Ponadto istnieje tutaj przemysł elektroniczny (produkcja telewizorów) oraz materiałów budowlanych oraz spożywczy.

Nadmorski charakter obwodu sprawia, iż istotną gałęzią gospodarki jest rybołówstwo i przetwórstwo rybne.

Surowce mineralne[edytuj | edytuj kod]

Bursztyn – główne bogactwo naturalne obwodu

Na terenie obwodu znajdują się największe na świecie złoża bursztynu, obejmujące prawdopodobnie ponad 90% światowych zasobów tego surowca. Najwięcej bursztynu wydobywa się w rejonie osiedla Jantarnyj, gdzie często poddawany jest on także obróbce.

Znajdują się tutaj także niewielkie złoża ropy naftowej.

Transport[edytuj | edytuj kod]

Transport samochodowy[edytuj | edytuj kod]

Na terenie obwodu istnieje dość gęsta sieć dróg utwardzonych, pochodzących jeszcze z okresu, gdy teren dzisiejszego obwodu należał do państwa niemieckiego. Ponieważ budowane przez Niemców drogi nie spełniają dzisiejszych rosyjskich norm w zakresie szerokości, jak też dlatego, iż charakteryzują się one dużą ilością zakrętów, na większości kaliningradzkich dróg obowiązuje ograniczenie prędkości do 70 km/h (inaczej niż w pozostałych częściach kraju, gdzie dopuszczalna prędkość zwykle wynosi 90 km/h.

Ważniejsze drogi:

Oprócz tego na terenie obwodu znajduje się niedokończona droga, będąca planowaną niegdyś autostradą mającą łączyć Królewiec z Berlinem, zwana „Berlinką”. Droga ta łączy się z polską drogą ekspresową S22 poprzez otwarte w dniu 3 grudnia 2010 roku przejście graniczne Grzechotki – Mamonowo II.

Kaliningrad

Samochodowe przejścia graniczne[edytuj | edytuj kod]

Na granicach obwodu znajdują się następujące przejścia:

Transport kolejowy[edytuj | edytuj kod]

Mapa sieci kolejowej obwodu kaliningradzkiego
Żaglowiec STS Kruzensztern – najbardziej znany okręt zarejestrowany w kaliningradzkim porcie
Port w Pionierskim
Tramwaj Tatra T4D w Kaliningradzie

Transport kolejowy wykorzystywany jest przede wszystkim dla przewozu towarowego między obwodem oraz sąsiednimi krajami i resztą terytorium Rosji. Ponadto ten rodzaj transportu odgrywa istotną rolę w przewozach pasażerskich, zarówno wewnątrz obwodu, jak i zagranicznych (wraz z przejazdami do pozostałej części Rosji). Z Kaliningradu wyjeżdżają pociągi zarówno do głównych miast Rosji (Moskwy i Sankt Petersburga), jak i miast zagranicznych (Gdyni i Berlina).

Niegdyś sieć kolejowa pokrywająca obwód była znacznie gęstsza, lecz część została zamknięta i rozebrana w pierwszych latach powojennych; także tuż po rozpadzie ZSRR zamknięto część nierentownych odcinków torów.

Obecnie czynne są następujące odcinki torów:

Największymi węzłami kolejowymi są Kaliningrad, gdzie zbiega się 8 linii kolejowych i Czerniachowsk (4 linie)

Transport wodny[edytuj | edytuj kod]

Wodny transport na terenie obwodu należy podzielić na morski i śródlądowy.

Głównym towarowym portem morskim obwodu jest Kaliningrad, ważne porty znajdują się też w Pionierskim i Bałtijsku. Kaliningrad jest drugim co do wielkości rosyjskim portem morskim na Bałtyku. Z Bałtijska kursuje prom do Sankt Petersburga; miasto to ma także połączenie pasażerskie z Gdańskiem.

W Kaliningradzie, Czerniachowsku i Sowiecku znajdują się porty rzeczne. Żegluga odbywa się tylko po Pregole i Niemnie. Żegluga śródlądowa ma ograniczone znaczenie dla transportu; drogą tą przesyłają się tylko niewielką część ładunków, jakie przemieszczają się po terytorium obwodu; brak śródlądowej żeglugi pasażerskiej.

W okresie letnim między Kaliningradem, Fromborkiem i Elblągiem, po wodach Zalewu Wiślanego kursują wodoloty, eksploatowane przez polskich przewoźników.

Transport powietrzny[edytuj | edytuj kod]

W Kaliningradzie, a dokładniej w znajdującej się pod tym miastem osadzie Chrabrowo znajduje się międzynarodowy port lotniczy.

Transport miejski[edytuj | edytuj kod]

W dużych miastach obwodu funkcjonuje transport autobusowy, jedynie w Kaliningradzie są ponadto linie tramwajowe (najstarsze w Rosji – działające od 1895) i linia trolejbusowa. Do końca II wojny światowej linia tramwajowa znajdowała się też w Sowiecku.

Energetyka[edytuj | edytuj kod]

W 2004 średnioroczne zapotrzebowanie na energię elektryczną na terenie obwodu wynosiło 3,5 mld kilowatogodzin, z czego zaledwie 235 mln pokrywała produkcja własna. W związku z tym w 2005 oddano do użytku pierwszy bloku nowej, najnowocześniejszej w Rosji elektrociepłowni, o mocy 450 MW. Pokrywa ona połowę zapotrzebowania na energię i obwód obecnie jest niemal samowystarczalny w tym względzie. Pod koniec 2010 roku uruchomiony został drugi blok elektrociepłowni, dzięki czemu enklawa uniezależniła się zupełnie od systemów energetycznych sąsiednich krajów. W 2008 roku podjęto decyzję o budowie elektrowni jądrowej w Kaliningradzie. Będzie miała dwa bloki energetyczne. Budowę pierwszego bloku zaplanowano na lata 2010-2016, a drugiego na lata 2012-2018. Wyposażenie dostarczy francusko-rosyjskie konsorcjum Alstom-Atomenergomash (AAEM)[4]. Federalna Agencja Energii Atomowej (Rosatom) rozpoczeła budowę elektrowni wiosną 2010 r. Zostaną w nich zainstalowane reaktory wodne ciśnieniowe WWER-1200. Elektrownia ma zagwarantować obwodowi bezpieczeństwo energetyczne. Rosja zamierza eksportować dwie trzecie wytwarzanego w niej prądu do Polski, Niemiec i Litwy. Bałtycka Elektrownia Atomowa ma być pierwszą wybudowaną z udziałem kapitału prywatnego, jednak państwo ma zachować 51% udziałów. Wykonawcą będzie rosyjski koncern Atomstrojeksport. Koszt budowy szacowany jest na 6 miliardów euro[5][6][7][8].

Władza[edytuj | edytuj kod]

Władza w obwodzie sprawowana jest zgodnie z Konstytucją Federacji Rosyjskiej i ustawodawstwem federalnym.

Władza ustawodawcza[edytuj | edytuj kod]

Lokalnym organem prawodawczym jest Kaliningradzka Duma Obwodowa (ros. Калининградская областная Дума). Składa się ona z 40 posłów, spośród których 10 wybieranych jest w okręgach jednomandatowych, kolejnych 10 – wielomandatowych, a 20 – z jednego okręgu, złożonego z całego obwodu.

Aktualny skład Dumy ustaliły wybory z 12 marca 2006. Najsilniejszą, 9-osobową reprezentację ma partia Jedna Rosja; drugą siłą polityczną jest Komunistyczna Partia Federacji Rosyjskiej, która wprowadziła 4 posłów.

W ramach Dumy działa 8 stałych komisji.

Władza wykonawcza[edytuj | edytuj kod]

Władzę wykonawczą sprawuje gubernator z pomocą lokalnego rządu (Правительство Калининградской области), na którego czele stoi. Od 2011 roku funkcję tę sprawuje Nikołaj Cukanow (pierwszy gubernator urodzony na terenie obwodu kaliningradzkiego).

Współpraca z Polską[edytuj | edytuj kod]

Obwód kaliningradzki współpracuje z Województwem Warmińsko-Mazurskim na mocy Porozumienia o współpracy między Województwem Warmińsko-Mazurskim i Administracją Obwodu Kaliningradzkiego z 19 września 2001 r.

Siły Zbrojne Federacji Rosyjskiej[edytuj | edytuj kod]

Okolice Kaliningradu to najbardziej zmilitaryzowany obszar Federacji Rosyjskiej, istnieje tu największe skupisko obiektów militarnych w Europie. Bazy wojskowe mieszczą się na terenie całego obwodu kaliningradzkiego. Obwód kaliningradzki stanowi zaplecze Floty Bałtyckiej, której dowódca pełni również funkcję zwierzchnika wszystkich jednostek wojskowych w obwodzie, dowodząc Kaliningradzkim Rejonem Obronnym.

Największe bazy[edytuj | edytuj kod]

Tablice rejestracyjne[edytuj | edytuj kod]

Tablica rejestracyjna zarejestrowana w obwodzie kaliningradzkim

Tablice pojazdów zarejestrowanych w obwodzie kaliningradzkim mają oznaczenie 39 lub 91[9] w prawym górnym rogu nad flagą Rosji i literami RUS.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]