Artykuł na medal

Marija Szarapowa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Marija Jurjewna Szarapowa
Marija Jurjewna Szarapowa
Państwo  Rosja
Miejsce zamieszkania Bradenton
Data i miejsce urodzenia 19 kwietnia 1987
Niagań
Wzrost 188 cm
Gra praworęczna, oburęczny backhand
Status profesjonalny 19 kwietnia 2001
Zakończenie kariery aktywna
Trener Sven Gröneveld
Gra pojedyncza
Wygrane turnieje 35 WTA, 4 ITF
Najwyżej w rankingu 1 (22 sierpnia 2005)
Australian Open W (2008)
Roland Garros W (2012, 2014)
Wimbledon W (2004)
US Open W (2006)
Gra podwójna
Wygrane turnieje 3 WTA, 0 ITF
Najwyżej w rankingu 41 (14 czerwca 2004)
Australian Open 2R (2003, 2004)
US Open 2R (2003)
Strona internetowa
Marija Szarapowa
Dorobek medalowy
Reprezentacja  Rosja
Igrzyska olimpijskie
Srebro
Londyn 2012 tenis ziemny
(gra pojedyncza)
Odznaczenia
Medal Orderu Zasług dla Ojczyzny I Stopnia Medal Orderu Zasług dla Ojczyzny II Stopnia

Marija Jurjewna Szarapowa (ros. Мария Юрьевна Шарапова, IPA: /mɐˈrʲijə ˈjurʲjɪvnə ʂɐˈrapəvə/ posłuchaj i; ur. 19 kwietnia 1987 w Niaganiu) – rosyjska tenisistka, wielokrotna liderka rankingu WTA Tour, srebrna medalistka igrzysk olimpijskich w Londynie w 2012 roku w grze pojedynczej, zwyciężczyni 35 turniejów singlowych oraz 3 deblowych, modelka, ambasador dobrej woli UNDP, od 1994 roku stała rezydentka Stanów Zjednoczonych.

Szarapowa zostawała liderką rankingu singlowego WTA pięciokrotnie. Łącznie przewodziła stawce tenisistek przez 21 tygodni, po raz pierwszy 22 sierpnia 2005, a po raz ostatni 8 lipca 2012. Jest ona także zdobywczynią karierowego Wielkiego Szlema, dzięki zwycięstwu w pięciu turniejach wielkoszlemowych: Wimbledonie 2004, US Open 2006, Australian Open 2008 i French Open 2012 oraz 2014. Pięciokrotnie osiągała też wielkoszlemowy finał – podczas Australian Open z lat 2007, 2012 i 2015, Wimbledonu w 2011 roku oraz French Open w 2013 roku. Na korcie zarobiła do stycznia 2015 roku[a] ponad 32 mln dolarów.

Marija Szarapowa jest tenisistką praworęczną z oburęcznym backhandem. Status profesjonalny przyjęła 19 kwietnia 2001 roku, a pierwszy turniej kategorii WTA wygrała w Tokio w 2003 roku. Zmagania w Pucharze Federacji rozpoczęła w 2008 roku, mimo że status profesjonalny uzyskała siedem lat wcześniej. Powodem rezygnacji Szarapowej z udziału w tych zawodach była jej sprzeczka z Anastasiją Myskiną[1].

Życiorys[edytuj]

Dzieciństwo[edytuj]

W 1986 roku rodzice Marii Szarapowej, Jurij i Jelena, przenieśli się z Homla (obecnie Białoruś) na Syberię, uciekając od skutków katastrofy w Czarnobylu. Marija Szarapowa urodziła się rok później w Niaganiu[2].

Marija Szarapowa zaczęła odbijać piłki tenisowe w wieku czterech lat. Pierwszą rakietę podarował jej wtedy przyjaciel Jurija – ojciec tenisisty Jewgienija Kafielnikowa[3]. Dwa lata później, na turnieju w Moskwie, jej talent został odkryty przez wielokrotną zwyciężczynię turniejów wielkoszlemowych – Martinę Navrátilovą. Choć nie potrafiła mówić po angielsku, to w 1994 roku wraz z ojcem przeniosła się na Florydę, do Bradenton, gdzie chciała uczęszczać do akademii Nicka Bollettieriego[4]. Jej matka do Stanów Zjednoczonych przyleciała dwa lata później, co było spowodowane kłopotami finansowymi oraz problemami z uzyskaniem wizy[2]. Jej ojciec miał problemy ze znalezieniem pracy – pomagał m.in. w zmywaniu naczyń z dala od domu[5]. W 1995 roku firma IMG zgodziła się uiszczać co roku 35 000 dolarów opłaty za kształcenie Marii w szkole tenisowej Bollettieriego. Rozpoczęła ona tam naukę w wieku dziewięciu lat, a jej trenerem został Robert Lansdorp[1]. W 1997 roku zawarła kontrakt reklamowy z firmą Nike[3].

Kariera tenisowa[edytuj]

Lata 2000–2003[edytuj]

W listopadzie 2000 roku, mając trzynaście lat, Szarapowa zwyciężyła w międzynarodowych mistrzostwach świata juniorów w tenisie ziemnym do lat szesnastu[6]. Rosyjska tenisistka otrzymała też nagrodę Rising Star Award, która jest przyznawana obiecującym sportowcom[7].

Marija Szarapowa zadebiutowała jako profesjonalistka 19 kwietnia 2001 roku w zawodach rangi ITF w Sarasocie. Swój pierwszy seniorski mecz przegrała stosunkiem 7:6(2), 4:6, 4:6 z Amerykanką Karin Miller. W turnieju rangi WTA zadebiutowała w 2002 roku, w Indian Wells. Wystąpiła z dziką kartą, a w pierwszej rundzie pokonała Brie Rippner 5:7, 6:1, 6:2. W kolejnym meczu uległa rozstawionej z numerem czwartym Monice Seles 0:6, 2:6. Ze względu na restrykcje dotyczące udziału w profesjonalnych turniejach, Szarapowa postanowiła przeznaczyć czas na udział w juniorskich turniejach wielkoszlemowych. W 2002 roku doszła do finału juniorskiego Australian Open. Była ona najmłodszą zawodniczką, której się to udało[1][3]. W tym samym sezonie grała również w finale juniorskiego Wimbledonu.

W roku 2003 Rosjanka grała przez cały sezon w profesjonalnych rozgrywkach. Awansowała wtedy do czołowej pięćdziesiątki kobiecego tenisa[8]. Występowała na kortach wielkoszlemowych w Australii oraz Francji, ale w obu imprezach odpadała w pierwszej rundzie turnieju głównego. W Wimbledonie doszła do czwartej rundy, w której to przegrała z rodaczką – Swietłaną Kuzniecową – po trzysetowym pojedynku[9]. Przed Wimbledonem doszła do półfinału turnieju w Birmingham, w którym przegrała z Shinobu Asagoe po trzech setach gry[10]. We wrześniu wygrała swój pierwszy zawodowy turniej – Japan Open Tennis Championships w Tokio. W tym samym roku Rosjanka wygrała jeszcze jeden turniej singlowy (w Québecu) oraz dwa deblowe (ponownie w Tokio i w Luksemburgu). Jej partnerką w zawodach gry podwójnej była Tamarine Tanasugarn[11]. Pod koniec roku otrzymała nagrodę WTA dla najlepszej debiutantki[12].

Sezon 2004[edytuj]

Rok rozpoczęła rozstawiona z numerem dwudziestym ósmym w Australian Open. Doszła w nim do trzeciej rundy, pokonując Conchitę Martínez Granados i Lindsay Lee-Waters, a przegrywając z szóstą w rankingu WTA Tour Anastasiją Myskiną, 4:6, 6:1, 2:6[10][13].

W turnieju w Tokio przegrała w drugim meczu z Danielą Hantuchovą. Następnie wystąpiła w turnieju w Memphis. Doszła tam do półfinału, przegrywając z „turniejową jedynką”, Wierą Zwonariową. W turnieju w Indian Wells osiągnęła czwartą rundę, przegrywając z Anastasiją Myskiną 1:6, 2:6. Na zawodach w Miami w trzeciej rundzie uległa turniejowemu numerowi jeden Serenie Williams 4:6, 3:6.

W maju zarówno w turnieju w Berlinie, jak i w Rzymie dochodziła do trzeciej rundy, przegrywając w nich kolejno z Jennifer Capriati i Silvią Fariną Elią. Rozstawiona z numerem osiemnastym osiągnęła ćwierćfinał French Open. W trzeciej rundzie zwyciężyła z Wierą Zwonariową, która w turnieju występowała z „dziesiątką”. W meczu o półfinał przegrała z Paolą Suárez wynikiem 1:6, 3:6.

W Birmingham, tuż przed wielkoszlemowym Wimbledonem, po pokonaniu Tatiany Golovin w finale, wygrała trzeci turniej WTA w karierze.

Marija Szarapowa na Wimbledonie 2004

Na Wimbledonie 2004 rozstawiona była z numerem trzynastym. Podczas pierwszych rund turnieju pokonywała w dwóch setach takie zawodniczki jak Juliję Bejhelzimer, Anne Keothavong, Danielę Hantuchovą oraz Amy Frazier. W ćwierćfinale spotkała się z wyżej notowaną Ai Sugiyamą, którą pokonała po pojedynku trwającym trzy sety. Jej półfinałowa rywalka – Lindsay Davenport, choć prowadziła 6:2 i 3:1, uległa Szarapowej 6:2, 6:7(5), 1:6. W meczu mistrzowskim Rosjanka grała przeciwko liderce rankingu, Serenie Williams. Pojedynek, trwający 73 minuty, zakończył się zwycięstwem Szarapowej 6:1, 6:4. Został on okrzyknięty najbardziej niesamowitym, a przy tym dramatycznym meczem zapadającym w pamięci[14]. Sama mistrzyni nazwana została poważną rywalką dla sióstr Williams oraz konkurentką w drodze po kolejne trofea[15]. Po turnieju po raz pierwszy awansowała do pierwszej dziesiątki rankingu singlowego.

Portale informacyjne oraz inne media zaczęły zwracać większą uwagę na Szarapową po jej wielkoszlemowym zwycięstwie. Zainteresowanie Rosjanką zostało nazwane przez dziennikarzy „Marią Manią”. W sierpniu podpisała trzyletni kontrakt z firmą Motorola[16].

W następnych występach dotarła do ćwierćfinału w San Diego, gdzie została wyeliminowana przez Anastasiję Myskinę 5:7, 2:6 oraz trzeciej rundy w Montrealu, przegrywając 6:4, 4:6, 4:6 z Wierą Zwonariową. Osoby związane z tenisistką pokładały wielkie nadzieję na jej dobry wynik podczas US Open[16]. Mimo zaprzeczeń nowojorskich oficjeli, dyrektor US Open do spraw marketingu i komunikacji David Newman przyznał, że sukces Rosjanki na Wimbledonie przyczynił się do wzrostu sprzedaży biletów[16]. Sama tenisistka doszła jednak tylko do trzeciej rundy jednego z najbardziej prestiżowych turniejów świata. Uległa w niej Mary Pierce 6:4, 2:6, 3:6.

Szarapowa w sezonie 2004 zwyciężyła także w finale turnieju w Seulu, w którym to pokonała Martę Domachowską 6:1, 6:1. Tydzień później wygrała AIG Japan Open Tennis Championships w Tokio.

Pod koniec sezonu przegrała w finale halowego turnieju w Zurychu z Alicią Molik. Odpadła także w półfinale imprezy w Filadelfii. Zapewniła sobie udział w turnieju kończącym sezon, WTA Tour Championships w Los Angeles, gdzie wygrała dwa z trzech meczów i awansowała do fazy pucharowej. W półfinale pokonała Anastasiję Myskinę 2:6, 6:2, 6:2, a w finale, Serenę Williams 4:6, 6:2, 6:4. Sezon zakończyła na czwartym miejscu w rankingu WTA. W samym 2004 roku zarobiła 2,5 mln dolarów, najwięcej spośród wszystkich tenisistek[17].

Sezon 2005[edytuj]

Szarapowa w trakcie treningu w Indian Wells (2005)

Pierwszym startem Marii Szarapowej w roku 2005 był udział w Australian Open. Jako tenisistka rozstawiona z numerem czwartym, w drodze do półfinału wyeliminowała między innymi Li Na i Swietłanę Kuzniecową. W meczu o drugi wielkoszlemowy finał w swoje karierze uległa Serenie Williams 6:2, 5:7, 6:8[18].

Pierwsze zwycięstwo w sezonie 2005 Rosjanka odniosła w lutym. Triumfowała wtedy na dywanowych kortach w Tokio, gdzie w finale pokonała Lindsay Davenport. Po tym występie Szarapowa po raz pierwszy w swojej karierze awansowała na trzecie miejsce rankingu singlowego[19]. Dwa tygodnie później zdobyła puchar turnieju Qatar Ladies Open w Dosze, zwyciężając nad Alicią Molik[20].

Następnie wystartowała w amerykańskich turniejach kategorii pierwszej: Pacific Life Open i NASDAQ-100 Open. W ćwierćfinale pierwszego z nich pokonała Mary Pierce 6:4, 6:3, rewanżując się za porażkę w trzeciej rundzie US Open 2004. W następnym meczu przeciwko Davenport nie ugrała nawet jednego gema[21]. W drugim turnieju wyeliminowała dwie byłe liderki rankingu WTA: Justine Henin-Hardenne w ćwierćfinale i Venus Williams w półfinale. W finale przegrała z Kim Clijsters 3:6, 5:7.

Sezon na kortach ziemnych rozpoczęła od osiągnięcia ćwierćfinału w turnieju w Berlinie, gdzie została pokonana przez Justine Henin-Hardenne[22]. Doszła także do półfinału rzymskiego Internazionali BNL d'Italia, przegrywając w meczu o finał z Patty Schnyder. Na French Open, jako „turniejowa dwójka”, w pierwszych czterech meczach straciła jednego seta. Rosjanka odpadła w ćwierćfinale, po kolejnej porażce z Henin-Hardenne[22].

Przed Wimbledonem wystąpiła w Birmingham na DFS Classic. Pokonała tam między innymi Samanthę Stosur i Tatianę Golovin. W ostatnim pojedynku zwyciężyła Jelenę Janković 6:2, 4:6, 6:1. Wówczas wygrała swój dziesiąty turniej WTA, a trzeci na nawierzchni trawiastej. Na Wimbledonie, jako obrończyni tytułu, została rozstawiona z numerem drugim. W pierwszych pięciu meczach, bez starty seta, wyeliminowała kolejno: Nurię Llagostera Vives, Sesił Karatanczewą, Katarinę Srebotnik, Nathalie Dechy i Nadieżdę Pietrową. W półfinale została pokonana przez turniejowy numer czternaście – Venus Williams, wynikiem 6:7(2), 1:6[23].

W lipcu i sierpniu, z powodu kontuzji doznanych na Wimbledonie, w rozgrywkach nie występowała liderka rankingu singlowego – Lindsay Davenport. Uniemożliwiło jej to obronę punktów zdobytych na US Open Series 2004. Rosjanka, choć także kontuzjowana, wzięła udział w zawodach w Los Angeles. Swój występ zakończyła na ćwierćfinale, który oddała walkowerem. 22 sierpnia 2005 roku Marija Szarapowa awansowała na pierwsze miejsce rankingu WTA[24]. Tydzień później Davenport wygrała imprezę Pilot Pen Tennis w New Haven i odzyskała utraconą pozycję rankingową[24].

Na przełomie sierpnia i września rosyjska tenisistka wystartowała w ostatnim wielkoszlemowym turnieju w kalendarzu – US Open. Na twardych kortach w Nowym Jorku osiągnęła półfinał, przegrywając z Kim Clijsters 2:6, 7:6(5), 3:6. 12 września 2005 roku Szarapowa ponownie objęła prowadzenie w rankingu WTA, lecz po sześciu tygodniach została wyprzedzona przez Lindsay Davenport[24].

Ostatnim rozegranym przez nią turniejem był WTA Tour Championships w Madrycie. W fazie grupowej pokonała Lindsay Davenport i Patty Schnyder, ale uległa Nadieżdzie Pietrowej. Rezultaty te pozwoliły jej na awans do fazy pucharowej. Zawody zakończyła na półfinale, odpadając po przegranym meczu z Amélie Mauresmo 6:7(1), 3:6. Sezon, po raz drugi z rzędu, zakończyła na czwartej pozycji w rankingu WTA. W samym roku 2005 zarobiła prawie 2 mln dolarów[25].

Sezon 2006[edytuj]

W styczniu 2006 roku wystąpiła w Australian Open. Rozstawiona z numerem czwartym Rosjanka pokonała między innymi Danielę Hantuchovą i Nadieżdę Pietrową. W półfinale przegrała w trzech setach z Justine Henin-Hardenne[18]. Tydzień później osiągnęła także półfinał w Tokio, w którym została wyeliminowana przez Martinę Hingis[26].

Następnie wzięła udział w turnieju Dubai Duty Free Tennis Championships w Dubaju. Wygrała tam z Wierą Duszewiną, Martiną Hingis i Lindsay Davenport. W finale została pokonana przez Justine Henin-Hardenne wynikiem 5:7, 2:6. W marcu, po raz pierwszy w swojej karierze, zdobyła tytuł zawodów kategorii pierwszej. Miało to miejsce w Indian Wells, gdzie w finale wygrała z Jeleną Diemientjewą 6:1, 6:2[27]. Dwa tygodnie później doszła do finału w Miami, jednak w decydującym meczu uległa Swietłanie Kuzniecowej 3:6, 4:6[28].

Szarapowa nie występowała na turniejach poprzedzających Roland Garros z powodu kontuzji[29]. Na French Open została rozstawiona z „czwórką”. W pierwszym meczu po prawie dwumiesięcznej przerwie pokonała Mashonę Washington 6:2, 5:7, 7:5, broniąc piłek meczowych w decydującym secie[30]. Następnie wyeliminowała Ivetę Benešovą oraz Alicię Molik. W czwartej rundzie została pokonana przez rozstawioną z numerem czternastym Dinarę Safinę wynikiem 5:7, 6:2, 5:7[31].

Sezon na kortach trawiastych rozpoczęła od udziału w turnieju w Birmingham. Rozstawiona z numerem pierwszym Rosjanka osiągnęła półfinał, w którym przegrała z Jameą Jackson. Następnie została rozstawiona z numerem czwartym na Wimbledonie. Pokonała tam między innymi Flavię Pennettę i Jelenę Diemientjewą. W meczu o finał została wyeliminowana przez Amélie Mauresmo 3:6, 6:3, 2:6[32].

Szarapowa z trofeum turnieju US Open 2006

Szarapowa wygrała zawody w San Diego, pokonując Mary Pierce, Patty Schnyder i Kim Clijsters w finale. W półfinale turnieju w Los Angeles przegrała z Jeleną Diemientjewą. Podczas US Open rozstawiono ją z numerem trzecim. W pierwszych czterech rundach wyeliminowała kolejno: Michaellę Krajicek, Émilie Loit, Jelenę Lichowcewą oraz Li Na. W ćwierćfinale zwyciężyła z Tatianą Golovin 7:6(4), 7:6(0), a w półfinale, po raz pierwszy w karierze, pokonała Amélie Mauresmo wynikiem 6:0, 4:6, 6:0[33]. Swój drugi wielkoszlemowy finał wygrała z Justine Henin-Hardenne 6:4, 6:4[34]. Dzięki drugiej pozycji w US Open Series 2006 za zwycięstwo w turnieju zdobyła pół miliona dolarów premii.

Imprezę w Moskwie rozpoczęła od zwycięstwa z Jekatieriną Byczkową. Drugi mecz, przeciwko Annie Czakwetadze, oddała walkowerem z powodu kontuzji[29]. Pod koniec października wygrała dwa turnieje WTA. Najpierw triumfowała w zawodach kategorii pierwszej w Zurychu, pokonując w finale Danielę Hantuchovą 6:1, 4:6, 6:3. Tydzień później, po wygranej z Nadią Pietrową, zdobyła puchar Generali Ladies Linz.

W kończącym sezon turnieju WTA Tour Championships, który odbył się w Madrycie, została przyporządkowana do grupy czerwonej, w której grały również Kim Clijsters, Swietłana Kuzniecowa i Jelena Diemientjewa. Rosyjska tenisistka wygrała wszystkie trzy spotkania, nie tracąc seta. W półfinale została pokonana przez Justine Henin-Hardenne 2:6, 6:7(5)[22].

Marija Szarapowa zakończyła sezon jako wiceliderka rankingu z dorobkiem 3532 punktów. W 2006 roku zarobiła blisko 3,8 mln dolarów[35].

Sezon 2007[edytuj]

Szarapowa na Australian Open 2007

Z powodu nieobecności Justine Henin, Szarapowa była najwyżej rozstawioną zawodniczką Australian Open. Spotkanie pierwszej rundy z Camille Pin grała w pełnym słońcu i temperaturze sięgającej 36 °C. Prowadząc 5:0 w trzecim secie, wygrała go 9:7. Skarżyła się ponadto na urojenia i skurcze mięśni brzucha[36]. Po meczu Rosjanka powiedziała: „to było nieludzkie pozwolić nam grać w takich warunkach”[37]. Zamknięcie dachu na korcie nastąpiło dopiero po zakończeniu tego pojedynku. Następnie, nie tracąc seta, doszła do finału, eliminując Annę Czakwetadze w ćwierćfinale i Kim Clijsters w półfinale. W decydującym meczu została pokonana 1:6, 2:6 przez Serenę Williams[38]. 29 stycznia 2007 roku, po zakończeniu zawodów na twardych kortach w Melbourne, Marija Szarapowa awansowała na pierwsze miejsce w rankingu WTA[24].

Następnie zagrała w Toray Pan Pacific Open w Tokio, gdzie skreczowała w półfinałowym meczu z Aną Ivanović z powodu kontuzji kolana[39]. W marcowych turniejach w Indian Wells i w Miami została rozstawiona z numerem pierwszym. W obu zawodach odpadła w czwartej rundzie: na Pacific Life Open przegrała z Wierą Zwonariową, a na Sony Ericsson Open z Sereną Williams. 19 marca została wyprzedzona przez Justine Henin w rankingu singlowym[24].

Przez większą część sezonu na kortach ziemnych, podobnie jak w roku 2006, Szarapowa nie grała z powodu kontuzji[29]. Wystąpiła w turnieju w Stambule, gdzie została rozstawiona z numerem pierwszym. W pierwszych dwóch meczach wyeliminowała Cwetanę Pironkową i Agnieszkę Radwańską. Zawody zakończyła na półfinale, w którym pokonała ją Aravane Rezaï.

Na French Open, rozgrywanym na przełomie maja i czerwca, grała jako turniejowy numer dwa. W pierwszych trzech meczach pokonała kolejno: Émilie Loit, Jill Craybas i Ałłę Kudriawcewą. Mecz czwartej rundy przeciwko Patty Schnyder wygrała 3:6, 6:4, 9:7, a w ćwierćfinale pokonała w dwóch setach Annę Czakwetadze. W swoim pierwszym półfinale w Paryżu przegrała z rozstawioną z numerem siódmym Aną Ivanović 2:6, 1:6[40].

Tydzień później osiągnęła finał trawiastego turnieju w Birmingham, w którym uległa Jelenie Janković 6:4, 3:6, 5:7[41]. Na Wimbledonie rozstawiona z numerem drugim Rosjanka wygrała z Chan Yung-jan, Séverine Brémond i Ai Sugiyamą. Odpadła w czwartej rundzie, gdzie została pokonana przez turniejowy numer dwadzieścia trzy – Venus Williams, wynikiem 1:6, 3:6[42]. Był to najsłabszy występ Szarapowej w Londynie od 2003 roku.

US Open Series 2007 rozpoczęła od zawodów Acura Classic, broniąc tytułu zdobytego w 2006 roku. Rosyjska tenisistka awansowała do finału nie tracąc seta. W decydującym pojedynku wygrała z Patty Schnyder 6:2, 3:6, 6:0 i zdobyła swój jedyny puchar w sezonie 2007[43]. Następnie zagrała w Los Angeles. Po wygranym ćwierćfinale z Jeleną Diemientjewą, mecz półfinałowy, przeciwko Nadieżdzie Pietrowej, oddała walkowerem. Podczas US Open, jako triumfatorka tego turnieju z poprzedniego sezonu, w pierwszych dwóch rundach wyeliminowała Robertę Vinci oraz Casey Dellacqua. Udział w zawodach na twardych kortach w Nowym Jorku zakończyła na trzeciej rundzie. Rosjanka niespodziewanie uległa rozstawionej z numerem trzydziestym Agnieszce Radwańskiej 4:6, 6:1, 2:6[44].

W turnieju Kremlin Cup w Moskwie została wyeliminowana przez Wiktoryję Azarankę 6:7(9), 2:6. Po tej porażce wycofała się z imprezy w Zurychu. Dwa tygodnie później Daniela Hantuchová wygrała zawody Generali Ladies Linz i zepchnęła Mariję Szarapową na dziewiąte miejsce w rankingu WTA, obejmującym osiągnięcia roczne.

Rosjanka była pierwszą rezerwową do turnieju kończącego sezon 2007. Jednakże przez problemy zdrowotne z WTA Tour Championships wycofała się Venus Williams. Dzięki temu Szarapowa wystąpiła w zawodach i została przyporządkowana do grupy czerwonej. Wygrała wszystkie trzy mecze w swojej grupie, pokonując kolejno: Hantuchovą, Kuzniecową i Ivanović. W półfinale zwyciężyła z drugą zawodniczką grupy żółtej, Anną Czakwetadze, wynikiem 6:2, 6:2[45]. W finale, trwającym ponad trzy godziny i trzydzieści minut, uległa liderce rankingu Justine Henin 7:5, 5:7, 3:6[46].

Sezon 2007 zakończyła jako piąta tenisistka na świecie i zarobiła około 1,8 mln dolarów[47].

Sezon 2008[edytuj]

Na początku 2008 roku wzięła udział w Australian Open, gdzie została rozstawiona z numerem piątym. Turniej rozpoczęła od meczu pierwszej rundy z Jeleną Kostanić Tošić, w którym Chorwatka skreczowała przy stanie 6:4, 5:3 dla Szarapowej. W następnych trzech rundach pokonała: Lindsay Davenport, Jelenę Wiesniną oraz Jelenę Diemientjewą. W ćwierćfinale wyeliminowała liderkę rankingu – Justine Henin, 6:4, 6:0, a w półfinale rozstawioną z numerem trzecim Jelenę Janković 6:3, 6:1[48][49]. W drugim w karierze finale w Melbourne spotkała się z Aną Ivanović, „turniejową czwórką”. Rosjanka wygrała ten pojedynek 7:5, 6:3 i zdobyła swój trzeci wielkoszlemowy tytuł[50].

Przed turniejem Qatar Total Open rozstawiono ją z numerem czwartym. Na twardych kortach w Dosze wyeliminowała między innymi Caroline Wozniacki i Agnieszkę Radwańską. W decydującym meczu pokonała Wierę Zwonariową 6:1, 2:6, 6:0, zdobywając osiemnaste trofeum rangi WTA[51].

Podczas zawodów w Indian Wells ponownie zagrała jako turniejowy numer cztery. W pierwszych trzech spotkaniach wygrała z Stéphanie Cohen-Aloro, Eleni Daniilidu i Aloną Bondarenko. W ćwierćfinale pokonała Danielę Hantuchovą, wynikiem 7:6(2), 6:1. W półfinale odniosła pierwszą porażkę sezonu, przegrywając ze Swietłaną Kuzniecową[52]. Z powodu kontuzji nie zagrała w Miami[29].

W kwietniu, po raz pierwszy od roku 2003, wystartowała w turniejach na zielonej mączce, amerykańskiej odmianie kortów ziemnych. Najpierw triumfowała na Amelia Island, pokonując w finale Dominikę Cibulkovą[53]. Dla Szarapowej była to pierwsza wygrana impreza na nawierzchni ceglanej w karierze[53]. Następnie osiągnęła ćwierćfinał Family Circle Cup w Charleston, w którym uległa Serenie Williams 5:7, 6:4, 1:6[54]. Po tym turnieju awansowała na drugie miejsce w rankingu WTA.

14 maja 2008 roku pierwsza tenisistka świata, Justine Henin, niespodziewanie zakończyła karierę, a dwa dni później poprosiła o wycofanie z rankingów[55]. Marija Szarapowa ponownie została liderką, od 19 maja do 9 czerwca[24]. Podczas French Open, jako najwyżej rozstawiona zawodniczka, w czwartej rundzie przegrała z Dinarą Safiną 7:6(6), 6:7(5), 2:6[56]. Po zakończeniu turnieju została wyprzedzona w rankingu przez Anę Ivanović[24]. Na Wimbledonie przegrała w drugiej rundzie z Ałłą Kudriawcewą 2:6, 4:6[57].

Podczas meczu drugiej rundy Rogers Cup z Martą Domachowską ponownie doznała kontuzji ramienia[29]. Pojedynek z Polką wygrała, jednakże następne spotkanie oddała walkowerem. Przez kontuzję zrezygnowała z występów na kortach do końca sezonu, między innymi z US Open i WTA Championships[29]. Rok 2008 zakończyła na dziewiątym miejscu w rankingu WTA z dorobkiem 2515 punktów.

Sezon 2009[edytuj]

Szarapowa na Wimbledonie 2009
Szarapowa na French Open 2009

Kontuzja ramienia uniemożliwiła Marii Szarapowej obronę tytułu w wielkoszlemowym Australian Open[58]. Zrezygnowała także z singlowych występów w Dubaju, Indian Wells, Miami i Madrycie[59][60]. W przeciągu pierwszych czterech miesięcy sezonu 2009 zagrała jeden turniej deblowy, w Indian Wells, w parze z Jeleną Wiesniną. Rosyjskie tenisistki przegrały w pierwszej rundzie z Jekatieriną Makarową i Taccianą Puczak 1:6, 6:4, 7:10[61].

Powrót Szarapowej w grze pojedynczej nastąpił w drugiej połowie maja. Miało to miejsce w Warszawie, gdzie otrzymała od organizatorów dziką kartę[62]. W pierwszej rundzie wygrała z Tathianą Garbin, zaś w drugiej z Darją Kustawą. W ćwierćfinale została pokonana 2:6, 2:6 przez Alonę Bondarenko[63].

Tydzień później wystąpiła we French Open. Był to pierwszy wielki szlem z udziałem Rosjanki od US Open 2003, w którym nie została rozstawiona. Na paryskich kortach ziemnych wyeliminowała między innymi rozstawioną z numerem jedenastym Nadieżdę Pietrową i rozstawioną z numerem dwudziestym piątym Li Na. Swój udział w tym turnieju zakończyła na ćwierćfinale, przegrywając w dwóch setach z Dominiką Cibulkovą[64].

Sezon na kortach trawiastych rozpoczęła od imprezy AEGON Classic w Birmingham. Grając jako nierozstawiona doszła do półfinału, gdzie przegrała z Li Na, „turniejową czwórką”. Podczas Wimbledonu, mimo pięćdziesiątej ósmej pozycji w rankingu, została rozstawiona przez organizatorów z numerem dwudziestym czwartym. W pierwszej rundzie wygrała z Wiktoriją Kutuzową 7:5, 6:4. W drugiej rundzie została pokonana 2:6, 6:3, 4:6 przez Giselę Dulko[65].

W lipcu wystąpiła w Stanford, przegrywając w ćwierćfinale z Venus Williams. Tydzień później, w Los Angeles, wyeliminowała Wiktoryję Azarankę i Urszulę Radwańską. W meczu o finał uległa Flavii Pennettcie 2:6, 6:4, 3:6, popełniając sześćdziesiąt jeden niewymuszonych błędów[66]. Podczas Rogers Cup w Montrealu doszła do finału wygrywając między innymi z Nadią Pietrową i Agnieszką Radwańską. W decydującym pojedynku o tytuł przegrała z Jeleną Dementiewą 4:6, 3:6[67]. Na US Open, na podstawie pozycji w rankingu, została rozstawiona z numerem dwudziestym dziewiątym. W pierwszej rundzie spotkała się z Cwetaną Pironkową, z którą wygrała 6:3, 6:0, zaś w drugiej rundzie zwyciężyła nad grającą z dziką kartą Christiną McHale 6:0, 6:2. W trzecim pojedynku w Nowym Jorku nieoczekiwanie przegrała z Melanie Oudin 6:3, 4:6, 5:7[68].

Pod koniec września Szarapowa wygrała pierwszy turniej rangi WTA od kwietnia 2008 roku. Miało to miejsce na Toray Pan Pacific Open w Tokio. W pierwszym meczu pokonała Francescę Schiavone, w drugim wygrała z rozstawioną z numerem dwunastym Samanthą Stosur. W trzeciej rundzie wyeliminowała Alisię Klejbanowę, a w ćwierćfinale Ivetę Benesovą. Półfinałowy mecz z Agnieszką Radwańską wygrała 6:3, 2:6, 6:4[69]. Podczas finału, jej rywalka – Jelena Janković, skreczowała przy stanie 5:2 dla Rosjanki[70].

Rok 2009 zakończyła na czternastej pozycji w rankingu singlowym i zarobiła 923 tys. dolarów[71].

Sezon 2010[edytuj]

Szarapowa w trakcie treningu w Stanford (2010)

Wielkoszlemowy Australian Open był pierwszym turniejem Szarapowej w sezonie 2010. Grając jako rozstawiona z numerem czternastym, przegrała w pierwszej rundzie z Mariją Kirilenko 6:7(4), 6:3, 4:6[72]. W lutym, podczas Regions Morgan Keegan Championships, była najwyżej rozstawioną zawodniczką. W amerykańskich zawodach wyeliminowała między innymi Elenę Baltachę w ćwierćfinale i Petrę Kvitovą w półfinale. W meczu finałowym pokonała Sofię Arvidsson 6:2, 6:1.

Następnie wystartowała w turnieju w Indian Wells. Rozstawiona z numerem dziesiątym Rosjanka odpadła w trzeciej rundzie, z Zheng Jie. Z powodu kontuzji wycofała się z Sony Ericsson Open w Miami. W maju wzięła udział w zawodach w Madrycie, na których przegrała w pierwszym meczu z Lucie Šafářovą.

W tygodniu poprzedzającym Roland Garros zagrała w Strasburgu. Występując tam jako „turniejowa jedynka”, odniosła dwudzieste drugie turniejowe zwycięstwo w karierze, pokonując w finale Kristinę Barrois 7:5, 6:1[73]. Podczas drugiej imprezy wielkoszlemowej w roku 2010, French Open, organizatorzy rozstawili Szarapową z numerem trzynastym. W pierwszej rundzie zwyciężyła z kwalifikantką, Ksenią Pierwak, zaś w drugiej z Kirsten Flipkens. W trzecim meczu przegrała z czterokrotną triumfatorką tego turnieju – Justine Henin, 2:6, 6:3, 3:6[74].

Na początku czerwca rozegrała turniej AEGON Classic w Birmingham, osiągając finał przegrany z Li Na 5:7, 1:6[75]. Na Wimbledonie zagrała jako turniejowy numer szesnaście. W pierwszych trzech meczach rosyjska tenisistka pokonała kolejno: Anastasiję Piwowarową, Ralucę Olaru oraz Barborę Záhlavovą Strýcovą. W czwartej rundzie uległa rozstawionej z numerem pierwszym Serenie Williams 6:7(9), 4:6[76].

W pierwszym turnieju US Open Series, Bank of the West Classic w Stanford została rozstawiona z „dziesiątką”. W pierwszej rundzie wygrała z Zheng Jie, w drugiej pokonała Wolhę Hawarcową, a w ćwierćfinale Jelenę Dementiewą. W półfinale zwyciężyła nad Agnieszką Radwańską, zaś w finale przegrała z Wiktoryją Azaranką[77]. Tydzień później, podczas Western & Southern Financial Group Women's Open Cincinnati doszła do finału, gdzie przegrała z turniejowym numerem czternaście, Kim Clijsters 6:2, 6:7(4), 2:6. Z powodu kontuzji stopy wycofała się z zawodów w Montrealu[78].

Na US Open odpadła w czwartej rundzie, po przegranym meczu z Caroline Wozniacki 3:6, 4:6. Pod koniec września, w Tokio, uległa czterdziestoletniej Kimiko Date-Krumm 5:7, 6:3, 3:6 w pierwszej rundzie. Tydzień później, podczas China Open w Pekinie, doszła do drugiej rundy, gdzie została pokonana przez Jelenę Wiesniną. W grudniu Szarapowa nawiązała współpracę trenerską ze Szwedem Thomasem Hogstedtem[79]. Rok 2010 zakończyła na szesnastym miejscu w rankingu WTA z dorobkiem 2591 punktów.

Sezon 2011[edytuj]

W pierwszym tygodniu stycznia rosyjska tenisistka zagrała w Auckland, gdzie rozstawiono ją z numerem pierwszym. Osiągnęła ćwierćfinał, w którym przegrała z późniejszą zwyciężczynią zawodów, Gretą Arn[80]. Następnie wzięła udział w Australian Open, ulegając w walce o ćwierćfinał Andrei Petković 2:6, 3:6[81].

Na BNP Paribas Open w Indian Wells została rozstawiona z numerem szesnastym. Wygrała tam między innymi z Dinarą Safiną w czwartej rundzie[82] i Peng Shuai w ćwierćfinale[83]. Swój udział w turnieju zakończyła na półfinale, w którym została wyeliminowana przez liderkę rankingu singlowego, Caroline Wozniacki[84]. Dwa tygodnie później Rosjanka osiągnęła finał Sony Ericsson Open w Miami, przegrywając z Wiktoryją Azaranką 1:6, 4:6[85], a we wcześniejszych meczach tego turnieju wygrała 6:4, 6:1 z Samanthą Stosur i 3:6, 6:0, 6:2 z Andreą Petković, rewanżując się za porażkę na twardych kortach w Melbourne. Po zakończeniu zawodów Marija Szarapowa awansowała na dziesiąte miejsce w rankingu WTA i powróciła do pierwszej dziesiątki tej klasyfikacji po raz pierwszy od lutego 2009 roku[86].

Szarapowa na French Open 2011

W pierwszym turnieju na kortach ziemnych, w Madrycie, rozstawiona z „ósemką” Szarapowa została wyeliminowana w trzeciej rundzie przez Dominikę Cibulkovą[87]. Tydzień później zdobyła swój dwudziesty trzeci tytuł w karierze, wygrywając na Internazionali BNL d'Italia w Rzymie. Rosjanka pokonała kolejno: Jekatierinę Makarową, Szachar Pe’er, Wiktoryję Azarankę, Caroline Wozniacki i Samanthę Stosur w finale[88].

Na przełomie maja i czerwca rozstawiono ją z numerem siódmym na French Open. Po serii zwycięskich spotkań na paryskich kortach, między innymi z Radwańską[89] i Petković[90], rosyjska tenisistka przegrała 4:6, 5:7 z Li Na w półfinale[91].

Podczas Wimbledonu organizatorzy turnieju rozstawili Mariję Szarapową z numerem piątym. W pierwszych trzech meczach wyeliminowała Annę Czakwetadze, Laurę Robson i Klárę Zakopalovą. W czwartej rundzie pokonała Peng Shuai 6:4, 6:2, a w ćwierćfinale Dominikę Cibulkovą 6:1, 6:1. W półfinale wygrała 6:4, 6:3 z Sabine Lisicki, która w londyńskich zawodach grała dzięki dzikiej karcie[92]. W pierwszym od 2008 roku finale wielkoszlemowym przegrała z Petrą Kvitovą wynikiem 3:6, 4:6[93].

US Open Series 2011 rozpoczęła od udziału w imprezie w Stanford. Rozstawiona z numerem drugim Rosjanka odpadła w ćwierćfinale, po porażce z Sereną Williams[94]. Tydzień później, w Toronto została wyeliminowana przez Galinę Woskobojewą w trzecie rundzie[95].

Na Western & Southern Open w Cincinnati zdobyła swój drugi tytuł w sezonie 2011. Rosyjska tenisistka w pierwszych czterech meczach pokonała Rodionową, Kuzniecową, Stosur i Zwonariową. W finale turnieju wygrała 4:6, 7:6(3), 6:3 z Jeleną Janković, turniejowym numerem piętnaście[96]. Podczas US Open została rozstawiona z numerem trzecim. Swój udział w zawodach na twardych kortach w Nowym Jorku zakończyła na trzeciej rundzie, ulegając 3:6, 6:3, 4:6 niżej notowanej Flavii Pennettcie[97].

Turniej Toray Pan Pacific Open w Tokio rozegrała jako zawodniczka rozstawiona z numerem drugim. Osiągnęła ćwierćfinał, eliminując Tamarine Tanasugarn oraz Julię Görges. W meczu o półfinał z Petrą Kvitovą skreczowała przy wyniku 3:4 z powodu kontuzji kostki[98]. Zrezygnowała także ze startu w zawodach w Pekinie.

Wystąpiła na WTA Tour Championships w Stambule. Została przyporządkowana do grupy białej, w której oprócz niej zagrały Wiktoryja Azaranka, Samantha Stosur i Li Na[99]. W pierwszym meczu Szarapowa przegrała ze Stosur 1:6, 5:7[100], a w kolejnym uległa 6:7(4), 4:6 Li Na[101]. Po zakończeniu tego spotkania zdecydowała się przerwać swój udział w turnieju z powodu dolegliwości związanych z kontuzjowaną pod koniec września kostką[102]. Jej miejsce w ostatnim meczu przeciw Azarance zajęła Marion Bartoli[102].

Marija Szarapowa zakończyła sezon 2011 na czwartej pozycji w rankingu WTA, wracając do pierwszej piątki końcoworocznej klasyfikacji singlowej po raz pierwszy od roku 2007. W 2011 roku zarobiła na korcie około 2,9 mln dolarów[103].

Sezon 2012[edytuj]

Sezon 2012 Rosjanka rozpoczęła od udziału w wielkoszlemowym Australian Open, w którym to została finalistką. W pierwszych trzech rundach mecze wygrywała po pojedynkach trwających dwa sety. Jej rywalkami były kolejno: Gisela Dulko, Jamie Hampton, oraz Angelique Kerber. W czwartej rundzie spotkała się z Niemką Sabine Lisicki. Pojedynek ten zakończył się zwycięstwem Szarapowej w trzech setach. W ćwierćfinale grała przeciwko swej rodaczce, Jekatierinie Makarowej. Półfinałową rywalką Rosjanki okazała się rozstawiona z numerem drugim Petra Kvitová. Spotkanie zakończyło się zwycięstwem Rosjanki 6:2, 3:6, 6:4. W meczu o mistrzostwo grała przeciwko Wiktoryi Azarance. Mecz zakończył się łatwą wygraną Białorusinki, która odniosła triumf wygrywając 6:3, 6:0[104].

Szarapowa na BNP Paribas Open 2012

W turnieju kategorii Premier Mandatory rozgrywanym na kortach Indian Wells Rosjanka doszła do finału. Występ rozpoczęła od zwycięstwa w drugiej rundzie z Giselą Dulko. W kolejnych rundach pokonała także Simonę Halep oraz rozstawioną Robertę Vinci. W ćwierćfinale po trzysetowym pojedynku wygrała z rodaczką Mariją Kirilenko. Z meczu półfinałowego zeszła zwycięsko po kreczu Any Ivanović przy stanie 6:4, 0:1. W finale ponownie spotkała się z Azaranką i przegrała 2:6, 3:6[105].

W kolejnym turnieju rangi Premier Mandatory rozgrywanym w Miami Rosjanka ponownie osiągnęła finał. Występ rozpoczęła od zwycięstw z Szachar Pe’er, Sloane Stephens oraz Jekatieriną Makarowa. W ćwierćfinale wygrała z Chinką Li Na. W półfinale zwyciężyła po trzysetowym pojedynku z Caroline Wozniacki. W finale spotkała się z Agnieszką Radwańską, z którą przegrała 5:7, 4:6[106].

W turnieju rangi Premier Series na kortach ziemnych w hali w Stuttgarcie Szarapowa odniosła swoje dwudzieste piąte zwycięstwo w karierze. W finale pokonała liderkę rankingu, Wiktoryję Azarankę, wynikiem 6:1, 6:4[107].

Rosjanka następnie wzięła udział w rozgrywanym na niebieskiej mączce turnieju Premier Mandatory w Madrycie. Tam rozstawiona z numerem drugim pokonała Irinę-Camelię Begu i Klárę Zakopalovą. W trzeciej rundzie miała rywalizować przeciw Lucie Šafářovej, ale ta oddała mecz walkowerem. W pojedynku ćwierćfinałowym Szarapowa przegrała z Sereną Williams 1:6, 3:6[108].

W turnieju Premier 5 w Rzymie, gdzie Szarapowa broniła tytułu uzyskanego przed rokiem, ponownie została rozstawiona z numerem drugim. Po pierwszej rundzie wolnej pokonała Christinę McHale wynikiem 7:5, 7:5[109]. Następnie zwyciężyła w rywalizacji z numerem trzynastym turnieju, Aną Ivanović, którą Rosjanka pokonała 7:6(4), 6:3 i awansowała do ćwierćfinału[110]. W kolejnym spotkaniu po raz dziewiąty w karierze zmierzyła się z Venus Williams. Marija Szarapowa wygrała ten pojedynek wynikiem 6:4, 6:3[111]. W półfinale grała z Angelique Kerber. Spotkanie wygrała 6:3, 6:4, dzięki czemu po raz czterdziesty drugi zagrała w finale turnieju WTA w singlu[112]. W ostatnim pojedynku Rosjanka pokonała Chinkę Li Na 4:6, 6:4, 7:6(5) po trwającym blisko trzy godziny pojedynku. Obie tenisistki popełniły ponad pięćdziesiąt niewymuszonych błędów i zaliczyły około dwadzieścia piłek wygranych bezpośrednio[113].

Uczestnictwo w międzynarodowych mistrzostwach Francji rozpoczęła od pokonania Alexandry Cadanțu bez straty gema[114]. W kolejnych rundach Szarapowa pokonywała m.in. Ayumi Moritę 6:1, 6:1, Peng Shuai 6:2, 6:1 i Klárę Zakopalovą 6:4, 6:7(5), 6:2. W pojedynku ćwierćfinałowym wygrała z Kaią Kanepi 6:2, 6:3, a w półfinale zmierzyła się z Kvitovą, wygrywając pojedynek 6:3, 6:3. W finale turnieju wielkoszlemowego spotkała się z Sarą Errani, triumfatorką zawodów deblowych. Mecz zakończył się zwycięstwem Rosjanki wynikiem 6:3, 6:2, którym w ten sposób skompletowała Karierowego Wielkiego Szlema jako dziesiąta zawodniczka w historii. W związku ze zwycięstwem, ponownie awansowała na pierwsze miejsce w rankingu gry pojedynczej[115].

W kolejnym turnieju wielkoszlemowym, The Championships, rozstawiona była jako numer pierwszy. W pierwszej rundzie pokonała Anastasiję Rodionową 6:2, 6:3. W kolejnym spotkaniu zwyciężyła z Cwetaną Pironkową 7:6(3), 6:7(3), 6:0. W trzeciej rundzie zawodów wygrała 6:1, 6:4 z Hsieh Su-wei. W pojedynku czwartej rundy zmierzyła się z Sabine Lisicki. Rosjanka przegrała wtedy z Niemką wynikiem 4:6, 3:6. W związku z awansem Azaranki do półfinału, to Białorusinka została liderką rankingu[116].

Szarapowa na US Open 2012

Szarapowa miała wziąć udział w Rogers Cup, ale nie wystąpiła z powodu infekcji żołądkowej[117].

Podczas US Open rozstawiona była z numerem trzecim. Zawody rozpoczęła od pokonania Melindy Czink, Lourdes Domínguez Lino, Mallory Burdette i Nadieżdy Pietrowej. W ćwierćfinale po przerywanym meczu pokonała Marion Bartoli 3:6, 6:3, 6:4[118]. W pojedynku o finał nie sprostała Azarance, z którą przegrała 6:3, 2:6, 4:6[119].

Na następnym turnieju w stolicy Japonii osiągnęła ćwierćfinał. Zawody rozpoczęła od drugiej rundy, wygrywając z Heather Watson. Następnie pokonała Lucie Šafářovą. W kolejnym pojedynku nie sprostała Samancie Stosur, z którą przegrała 4:6, 6:7(10)[120]. Udział w turnieju rangi Mandatory w Pekinie zaczęła od pokonania Rumunek Simony Halep i Sorany Cîrstei. W trzeciej rundzie pokonała kwalifikantkę Polonę Hercog, a do półfinału awansowała dzięki kreczowi Kerber przy stanie 6:0, 3:0. W półfinałowym pojedynku zwyciężyła z Li Na 6:4, 6:0. Do finału awansowała bez straty seta. W meczu o trofeum uległa jednak Azarance 3:6, 1:6[121].

Pod koniec sezonu wystąpiła na mistrzostwach WTA w Stambule. Została rozstawiona z numerem drugim, co przyporządkowało ją do grupy białej. W pierwszym meczu pokonała Sarę Errani 6:3, 6:2[122], następnie wygrała z Agnieszką Radwańską 5:7, 7:5, 7:5[123], a w ostatnim grupowym spotkaniu zwyciężyła 6:0, 6:3 nad Samanthą Stosur[124], która zajęła miejsce kontuzjowanej Petry Kvitovej[125]. W półfinale Rosjanka zmierzyła się z Wiktoryją Azaranką, którą pokonała wynikiem 6:4, 6:2[126], przez co po raz trzeci w karierze awansowała do finału turnieju mistrzowskiego. Jej ostatnią przeciwniczką była Serena Williams, podobnie jak w roku 2004, lecz tym razem Szarapowa przegrała wynikiem 4:6, 3:6[127].

Marija Szarapowa zakończyła sezon 2012 na drugiej pozycji w rankingu WTA.

Sezon 2013[edytuj]

Sezon 2013 Szarapowa miała rozpocząć od udziału w turnieju w Brisbane, ale, mimo wcześniejszych zapewnień o występie[128], nie pozwoliła jej na to kontuzja szyi[129]. Pierwszymi zawodami, w jakich Rosjanka wzięła udział, był wielkoszlemowy Australian Open, gdzie rozstawiona była z numerem drugim. W pierwszej oraz drugiej rundzie pokonała kolejno Olgę Puczkową i Misaki Doi bez straty gema[130]. W trzecim spotkaniu Szarapowa wygrała z Venus Williams 6:1, 6:3. W kolejnym meczu zwyciężyła z Kirsten Flipkens wynikiem 6:1, 6:0[131]. W ćwierćfinale Rosjanka pokonała Jekatierinę Makarową wynikiem 6:2, 6:2[132]. W półfinale natomiast takim samym stosunkiem przegrała z Li Na[133]. W Dosze Szarapowa rywalizację rozpoczęła od drugiej rundy, w której pokonała Caroline Garcię 6:3, 6:2[134]. W następnym pojedynku zwyciężyła z Klarą Zakopalovą 6:3, 6:3[135]. W spotkaniu ćwierćfinałowym wygrała z Samanthą Stosur wynikiem 6:2, 6:4, a półfinale uległa Serenie Williams 3:6, 2:6[136]. W Dubaju nie startowała.

W marcu triumfowała w turnieju rangi WTA Premier Mandatory w Indian Wells, gdzie broniła punktów za finał z 2012 roku. Jako zawodniczka rozstawiona pierwszą rundę miała wolną. W swoim pierwszym meczu pokonała Francescę Schiavone 6:2, 6:1[137]. W kolejnej rundzie pokonała Carlę Suárez Navarro 7:5, 6:3[138]. W następnym spotkaniu zwyciężyła z Larą Arruabarreną wynikiem 7:5, 6:0 i awansowała do ćwierćfinału[139]. W meczu o półfinał Rosjanka pokonała Sarę Errani 7:6(6), 6:2[140]. Z Mariją Kirilenko wygrała w półfinale 6:4, 6:3, dzięki czemu zapewniła sobie awans na drugą pozycję w najbliższym notowaniu[141]. Finałowy mecz z Caroline Wozniacki wynikiem 6:2, 6:3 zakończył się drugim zwycięstwem Szarapowej na kortach w Indian Wells[142].

Szarapowa na French Open 2013

Po zwycięstwie w Kalifornii, Rosjanka wystąpiła w turnieju w Miami, gdzie doszła do finału. W meczu drugiej rundy pokonała Eugenie Bouchard 6:2, 6:0[143]. Kolejne spotkaniu również zakończyło się triumfem Szarapowej. Tym razem wygrała z Jelenę Wiesninę 6:4, 6:2[144]. W trzecim meczu zwyciężyła z Klárą Zakopalovą dwukrotnie 6:2[145]. Podobnie jak w Indian Wells, w ćwierćfinale pokonała Sarę Errani, tym razem wynikiem 7:5, 7:5[146]. Z Jeleną Janković wygrała 6:2, 6:1[147]. Mecz o zwycięstwo w zawodach rozegrała z Sereną Williams. Uległa Amerykance 6:4, 3:6, 0:6, a był to jej piąty finał w tym turnieju, w którym nie udało się jej zdobyć tytułu[148]. Kolejnym turniejem, w którym Szarapowa wzięła udział, były zawody w Stuttgarcie. Jako najwyżej rozstawiona udział rozpoczęła od pokonania w drugiej rundzie Lucie Šafářovej 6:4, 6:7(3), 6:3. W ćwierćfinale zwyciężyła z Aną Ivanović 7:5, 4:6, 6:4[149], a w półfinale z Angelique Kerber 6:3, 2:6, 7:5[150]. W meczu mistrzowskim wygrała z Li Na 6:4, 6:3, tym samym udało jej się obronić tytuł[151].

Jej kolejnym turniejem na nawierzchni ceglanej były zawody w Madrycie. Udział rozpoczęła od pokonania dwóch kwalifikantek – Alexandry Dulgheru (7:5, 6:2)[152] i Christiny McHale (6:1, 6:2)[153]. W następnym meczu zwyciężyła z Sabine Lisicki 6:2, 7:5. Osiągnięcie ćwierćfinału oznaczało, że Szarapowa wróciłaby na pozycję liderki rankingu, gdyby osiągnęła lepszy wynik od Sereny Williams[154]. W spotkaniu o półfinał pokonała Kaię Kanepi 6:2, 6:4[155]. Kolejny triumf 6:4, 6:3 nad Aną Ivanović był pięćsetnym zwycięstwem Marii Szarapowej w zawodowym tourze[156]. Ostatecznie w finale uległa Serenie Williams 1:6, 4:6[157]. W Rzymie pokonała Garbiñe Muguruzę 6:2, 6:2[158] i Sloane Stephens 6:2, 6:1[159], by ćwierćfinałowy mecz przeciw Sarze Errani pod powodem „problemów natury fizycznej” poddać walkowerem[160]. Szarapowa wielkoszlemowy French Open rozpoczęła od zwycięstw nad zawodniczkami nierozstawionymi: Hsieh Su-wei (6:2, 6:1), Eugenie Bouchard (6:2, 6:4) i Zheng Jie (6:1, 7:5)[161]. W meczu czwartej rundy pokonała Sloane Stephens 6:4, 6:3[162]. W ćwierćfinale wygrała z Jeleną Janković 0:6, 6:4, 6:3[163]. W następnym meczu pokonała Wiktoryję Azarankę 6:1, 2:6, 6:4 i po raz drugi z rzędu awansowała do finału turnieju na kortach Rolanda Garrosa[164]. Finałowy pojedynek z Sereną Williams zakończył się porażką Szarapowej 4:6, 4:6[165].

Okres gry na kortach trawiastych rozpoczęła od wielkoszlemowego Wimbledonu. W pierwszej rundzie pokonała Kristinę Mladenovic 7:6(5), 6:3[166], lecz w swoim drugim meczu uległa kwalifikantce Michelle Larcher de Brito 3:6, 4:6[167]. Mimo tego, w najnowszym notowaniu rankingu wyprzedziła Wiktoryję Azarankę na drugiej pozycji[168]. Niedługo po zakończeniu zawodów poinformowała o zakończeniu współpracy z Thomasem Hogstedtem[169]. Jej nowym szkoleniowcem został Jimmy Connors[170]. Rozstała się z nim po swoim pierwszym meczu od momentu wystąpienia kontuzji biodra – przegranym spotkaniu drugiej rundy zawodów w Cincinnati przeciwko Sloane Stephens[171]. Na czas US Open trenerem miał zostać jej ojciec – Jurij Szarapow[172]. Rosjanka wycofała się jednak z amerykańskich zawodów wielkoszlemowych, uzasadniając swoją decyzję stanem zapalnym prawego ramienia[173]. Nie wystąpiła też w kończącym sezon turnieju WTA Tour Championships[174].

W listopadzie tenisistka ogłosiła, ze jej nowym trenerem został Sven Gröneveld[175].

Marija Szarapowa zakończyła sezon 2013 na czwartej pozycji w rankingu WTA.

Sezon 2014[edytuj]

Szarapowa na Australian Open 2014

Pierwszym profesjonalnym turniejem Szarapowej w sezonie 2014 były zawody w Brisbane. W meczu pierwszej rundy pokonała Caroline Garcię 6:3, 6:0[176], a spotkanie drugiej rundy nie doszło do skutku z powodu walkowera Ashleigh Barty[177]. W ćwierćfinale pokonała Kaię Kanepi 4:6, 6:3, 6:2. W spotkaniu o finał przegrała z Sereną Williams 2:6, 6:7(7)[178]. W Australian Open, w którym startowała jako rozstawiona z numerem trzecim, pokonała Bethanie Mattek-Sands 6:3, 6:4, Karin Knapp 6:3, 4:6, 10:8 i Alizé Cornet wynikiem 6:1, 7:6(6). W czwartej rundzie uległa późniejszej finalistce Dominice Cibulkovej 6:3, 4:6, 1:6[179]. Swoją porażkę tłumaczyła kontuzją biodra[180]. W Paryżu w meczach z Danielą Hantuchovą i Kirsten Flipkens straciła łącznie pięć gemów. W meczu o finał przegrała z Anastasiją Pawluczenkową 6:4, 3:6, 4:6[181].

W marcu zanotowała trzecią rundę w Indian Wells, gdzie broniła tytułu. Swój udział rozpoczęła od drugiej rundy, w której pokonała Julię Görges 6:1, 6:4[182]. W kolejnym meczu przegrała z kwalifikantką Camilą Giorgi 3:6, 6:4, 5:7[183]. W następnych tygodniach Szarapowa występowała w Miami, gdzie doszła do półfinału. W meczu drugiej rundy pokonała Kurumi Narę 6:3, 6:4[184]. W kolejnej fazie zwyciężyła z Lucie Šafářovą 6:4, 6:7(7), 6:2, kończąc spotkanie przy dziewiątej piłce meczowej[185]. W czwartej rundzie wygrała z Kirsten Flipkens, tym razem 3:6, 6:4, 6:1. Spotkanie ćwierćfinałowe z Petrą Kvitovą zakończyło się zwycięstwem Rosjanki 7:5, 6:1. W półfinale przegrała jednak z Sereną Williams 4:6, 3:6[186].

Okres gry na nawierzchni ceglanej Marija Szarapowa rozpoczęła od imprezy w Stuttgarcie. W swoim pierwszym meczu z Šafářovą wygrywała już 5:1 w trzecim secie, lecz Czeszka zdołała wygrać pięć następnych gemów. Ostatecznie Rosjanka pokonała przeciwniczkę 7:6(5), 6:7(7), 7:6(2)[187]. W drugiej rundzie i w ćwierćfinale wygrywała 6:4, 6:3 odpowiednio z Pawluczenkową i Agnieszką Radwańską. W półfinale zwyciężyła z Sarą Errani 6:1, 6:2, a w meczu mistrzowskim triumfowała nad Aną Ivanović wynikiem 3:6, 6:4, 6:1[188]. Jej kolejnym turniejem na nawierzchni ziemnej były zawody w Madrycie. Udział w nich rozpoczęła od pokonania Kláry Koukalovej 6:1, 6:2, Christina McHale 6:1, 4:6, 6:4 i Samanthy Stosur 6:4, 6:3[189]. W ćwierćfinale wygrała z Li Na 2:6, 7:6(5), 6:3[190]. W spotkaniu półfinałowym Rosjanka wygrała z Radwańską, tracąc w spotkaniu pięć gemów[191]. W meczu finałowym wygrała z Simoną Halep 1:6, 6:2, 6:3[192]. Był to jej 58 wygrany pojedynek na tej nawierzchni od początku 2011 roku[193].

Szarapowa na US Open 2014

W Rzymie Rosjanka zmierzyła się w meczu drugiej rundy z Móniką Puig 6:3, 7:5. W następnym meczu Szarapowa przegrała jednak z Aną Ivanović 1:6, 4:6[194]. Rozstawiona z numerem siódmym, udział w Rolandzie Garrosie rozpoczęła od pokonania kwalifikantki Ksienii Pierwak 6:1, 6:2 i Cwetany Pironkowej 7:5, 6:2. W trzeciej rundzie wygrała z Paulą Ormaecheą bez straty gema[195]. W kolejnym meczu straciła pierwszego seta w turnieju, pokonując Samanthę Stosur 3:6, 6:4, 6:0. W spotkaniu ćwierćfinałowym Rosjanka zwyciężyła z nierozstawioną Garbiñe Muguruzą 1:6, 7:5, 6:1. W kolejnym pojedynku okazała się lepsza od Eugenie Bouchard. Mecz zakończył się wynikiem 4:6, 7:5, 6:2[196]. W meczu mistrzowskim Szarapowa zmierzyła się z wyżej rozstawioną Simoną Halep. Po ponad trzech godzinach zmagań ostateczny triumf święciła mistrzyni imprezy z 2012 roku, która pokonała Rumunkę 6:4, 6:7(5), 6:4. Był to jej drugi tytuł zdobyty na kortach French Open[197].

Rozgrywki na kortach trawiastych, tak jak w poprzednich latach, rozpoczęła od samego wielkoszlemowego Wimbledonu. W pierwszym meczu pokonała Samanthę Murray, oddając przeciwniczce jednego gema. W następnym pojedynku zwyciężyła z Timeą Bacsinszky 6:2, 6:1. Także trzy gemy (mecz zakończony wynikiem 6:3, 6:0) zdołała wygrać kolejna rywalka – Alison Riske[198]. W czwartej rundzie Rosjanka uległa Angelique Kerber 6:7(4), 6:4, 4:6[199].

Występy w rozgrywkach międzypaństwowych[edytuj]

Puchar Federacji[edytuj]

Marija Szarapowa jest stałą rezydentką Stanów Zjednoczonych[200]. W USA mieszka od siódmego roku życia, ale na wszystkich międzynarodowych zawodach reprezentuje Rosję.

W 2004 roku Anastasija Myskina, po przegranym spotkaniu z Szarapową podczas mistrzostw WTA, zaczęła krytykować zachowanie jej ojca. Twierdziła, że zachowywał się zbyt energicznie, ciągle krzycząc do córki i emocjonalnie przeżywając mecz. Dwa tygodnie później, w czasie półfinałów Fed Cup, Myskina zapowiedziała, że zaprzestanie gry w reprezentacji, jeśli dołączy do niej Szarapowa, podając jako powód niegrzeczne i niepoprawne zachowanie Jurija Szarapowa. Łarysa Neiland, asystentka kapitana rosyjskiej reprezentacji do Fed Cup Szamiła Tarpiszczewa, dodała, że największym problemem młodej Rosjanki jest jej ojciec. Była tenisistka powiedziała także, że jego zachowanie podczas mistrzostw WTA było skandaliczne. Tarpiszczew, bagatelizując problem, uważał, że zawodniczki się pogodzą i razem będą występować w rozgrywkach[201].

Pod koniec 2005 roku, Szarapowa stwierdziła, że chętnie zadebiutowałaby w Pucharze Federacji. Swietłana Kuzniecowa uważała, iż Marija Szarapowa nie powinna grać dla Rosji, gdyż jest „bardziej Amerykanką niż Rosjanką”, ale ostatecznie po rozmowie z zainteresowaną zmieniła zdanie[202]. Jej pierwszy mecz miał odbyć się w 2006 roku w rozgrywkach z Belgią, ale Rosjanka musiała zrezygnować z występu z powodu kontuzji[203]. Następne okazje do debiutu w kwietniu 2007 roku z Hiszpanią[204] i w lipcu ze Stanami Zjednoczonymi[205] nie doszły do skutku z powodów zdrowotnych. W związku z chorobami, kapitan reprezentacji zapowiedział, że nie weźmie ona też udziału w finałowej rywalizacji rozgrywek z Włochami[206]. Szarapowa pojawiła się jednak podczas finału, kibicując koleżankom i udzielając się jako „sparingpartnerka”. Nieprzychylne jej reprezentantki uznały, że pojawiła się na korcie tylko po to, żeby wystąpić na igrzyskach olimpijskich w 2008 roku[b][207].

Marija Szarapowa zadebiutowała w Fed Cup w lutym 2008 roku w ćwierćfinałowej rywalizacji przeciw Izraelowi[208]. Stoczyła wtedy dwa wygrane pojedynki, pomagając reprezentacji wygrać ogólnie 4–1. W pierwszym meczu zwyciężyła z Cipporą Obziler 6:0, 6:4, a w następnym pokonała Szachar Pe’er 6:0, 6:4[209]. Kapitan reprezentacji przyzwolił Rosjance opuścić półfinałową rywalizację, pozwalając jej na udział w finale[210]. Szarapowa zmuszona była jednak opuścić tę konfrontację, gdyż data finału konfliktowała z terminem zakończenia rekonwalescencji po kontuzji.

W 2011 roku Szarapowa powróciła do rywalizacji reprezentacyjnej. Wystąpiła w pierwszej rundzie rozgrywek z Francją, gdzie przegrała z Virginie Razzano 3:6, 4:6[211]. Rosjanka była także zgłoszona do meczu z Alizé Cornet, ale ostatecznie jej miejsce zajęła Anastasija Pawluczenkowa[212]. W 2012 roku Marija Szarapowa kontynuowała reprezentowanie kraju w meczu z Hiszpanią. Pokonała wtedy Sílvię Soler Espinosę 6:2, 6:1, ale nie mogła brać udziału w drugim spotkaniu z powodu niedyspozycji[213].

Marija Szarapowa łącznie brała udział w trzech konfrontacjach z innymi reprezentacjami. Wystąpiła w czterech pojedynkach singlowych, z czego trzy wygrała. Wszystkie miały miejsce na nawierzchni twardej.

Igrzyska olimpijskie[edytuj]

Medalistki Igrzysk Olimpijskich 2012. Marija Szarapowa z prawej

Marija Szarapowa reprezentowała Rosję na jednych igrzyskach olimpijskich: w 2012 roku w Londynie. Była także chorążym reprezentacyjnym[214]. Rywalizowała wtedy tylko w rozgrywkach singlowych. W zawodach rozstawiona była z numerem trzecim; rywalizowała w trzeciej ćwiartce[215]. W początkowej fazie rozgrywek pokonała m.in. Szachar Pe’er (6:2, 6:0), Laurę Robson (7:6(5), 6:3), Sabine Lisicki (6:7(8), 6:4, 6:3), a w ćwierćfinale Kim Clijsters (6:2, 7:5). W półfinałowym pojedynku zwyciężyła z Mariją Kirilenko 6:2, 6:3. W finale uległa jednak Serenie Williams 6:0, 6:1[215].

Afera dopingowa[edytuj]

7 marca 2016 roku Szarapowa przyznała się do zażywania leków z substancją meldonium, która we wrześniu 2015 roku znalazła się na liście Światowej Agencji Antydopingowej z adnotacją, że jego użycie będzie karane dyskwalifikacją od 1 stycznia 2016 roku. ITF zawiesiła tymczasowo zawodniczkę od dnia 12 marca 2016 roku[216][217]. 8 czerwca 2016 roku ITF uznała Szarapową winną naruszenia przepisów antydopingowych i ukarała ją dwuletnim zawieszeniem. Kara została jednak skrócona do 15 miesięcy przez Sportowy Sąd Arbitrażowy. Dyskwalifikacja zakończy się tuż przed turniejem Porsche Tennis Grand Prix, dzięki temu, jego organizatorzy mogli zaprosić Szarapową do wzięcia w nim udziału (dzika karta).[218]

Styl gry[edytuj]

Marija Szarapowa gra agresywnie i siłowo, zazwyczaj z linii końcowej posiłkując się rotacjami i kątami, z dużą mocą uderzenia, głębokimi piłkami z umiejętnie dobieranymi kierunkami zagrań, oraz często wskroś kortu, zarówno backhandem jak i forehandem[219][220]. Jest jedną z niewielu zawodniczek uczestniczących w rozgrywkach WTA Tour, która często używa rewersowego forehandu. Zazwyczaj, zamiast stosować tradycyjnego woleja lub smecza, wybiera zastosowanie potężnego „swinging” woleja przy siatce lub lobuje atakująco[221]. Szarapowa generalnie jest uważana za zawodniczkę szybko poruszającą się na korcie, w czym nie przeszkadza jej wysoki wzrost[219][220].

Na początku roku 2008 komentatorzy tenisowi zgodnie zauważyli, że tenisistka znacznie poprawiła swój styl gry, szczególnie poruszanie się na korcie i grę stopami („footwork”), wzbogacając swoje umiejętności o skuteczny dropshot i „podcinany” backhand[222][223]. Pomimo skutecznej, siłowej gry, największymi atutami tenisistki podczas meczu są żelazna psychika i chęć walki. Jej trener ze szkoły na Florydzie, Nick Bollettieri, stwierdził, że jest „twarda jak gwoździe”. Tenisista John McEnroe powiedział o niej: „jest jednym z najlepszych sportowców w historii sportu”[224].

Rosjanka jest także znana ze swojego „stękania” („pokrzykiwania”) w trakcie odbijania piłki. Podczas wielkoszlemowego turnieju Wimbledon 2005 zarejestrowano wydany przez nią dźwięk o poziomie natężenia 101 dB[225]. Podczas meczu drugiej rundy turnieju w Birmingham w 2003 roku tenisistka została poproszona o stonowanie swoich odgłosów, po tym kiedy jej przeciwniczka, Nathalie Dechy, poskarżyła się sędziemu prowadzącym to spotkanie. Szarapowa odpowiedziała wtedy, że jej pokrzykiwanie to „instynkt naturalny”[226]. Monica Seles zasugerowała publicznie, że wydawanie takich odgłosów jest instynktowne i stanowi część tenisowej rzeczywistości[227]. Szarapowa, wypytywana przez media na temat swoich odgłosów, skwitowała dziennikarzy radą, aby „po prostu oglądali mecz”[228]. Jej obronne możliwości uległy znacznemu polepszeniu pod opieką nowego trenera, co poskutkowało wygranymi turniejami na kortach ziemnych, w tym wielkoszlemowym French Open 2012.

Podanie[edytuj]

Szarapowa serwuje podczas Wimbledonu 2009

W czasie wczesnej kariery profesjonalnej, zarówno jej pierwsze jak i drugie podanie były uważane za bardzo mocne[219][220], a ona sama była uznawana za jedną z najlepiej serwujących uczestniczek w rozgrywkach WTA Tour[229]. Od 2007 roku problemy zdrowotne związane z barkiem mocno osłabiły jej serwis, ale uczyniły go bardziej urozmaiconym i zaskakującym[219][229]. Kontuzja barku spowodowała zmienność w skuteczności podania oraz dużą liczbę podwójnych błędów serwisowych[230]. Dwukrotna mistrzyni US Open, Tracy Austin, zasugerowała, że Szarapowa często traci zaufanie w swoje możliwości na korcie, kiedy to podanie nie dopisuje jej, a w rezultacie czyni więcej niewymuszonych błędów, oraz przeważnie gra raczej niepewnie[231], natomiast tenisowy felietonista Joel Drucker napisał, że podanie Szarapowej stanowi „katalizator całej jej gry” oraz, że jej zmaganie z nim pozostawia ją „zdemaskowaną”[229].

Kiedy tenisistka powróciła na korty po przerwie w latach 2008−2009, spowodowanej operacją barku, zaczęła serwować ze skróconym zamachem, czego skutkiem były wolniejsze podania, choć nadal plasowała się w czołówce zawodniczek serwujących najwięcej asów i popełniających najwięcej podwójnych błędów. Po przegranej w początkowej rundzie US Open 2009, tenisistka powróciła do dawniejszego, bardziej zamaszystego stylu podawania, niemalże takiego jaki miała przed zabiegiem chirurgicznym. Podając w ten sposób osiąga prędkości podania nawet do 121 mil na godzinę (pomiar z Birmingham 2010) – było to najszybsze podanie w jej karierze[232].

Po urazie barku i jego operacji, Szarapowa nie jest w stanie w pełni uregulować swojego podania, gdyż nie może za każdym razem precyzyjnie ocenić siły uderzenia, co przyczynia się do wielu błędów serwisowych[233]. Jej nowy styl podawania spowodował kontuzję łokcia i nadal skutkuje niepewnymi wynikami, aczkolwiek pod opieką trenera Thomasa Hogstedta rezultaty poprawiły się znacznie[234].

Nawierzchnie[edytuj]

Ponieważ Szarapowa zazwyczaj wybiera grę siłową, preferuje „szybkie” korty twarde oraz korty trawiaste, toteż wielkoszlemowe tytuły osiągała najczęściej na tych nawierzchniach (Wimbledon 2004, US Open 2006 oraz Australian Open 2008), grając swój najlepszy tenis. Mistrzostwo uzyskane na powolnej nawierzchni ceglastej we French Open 2012 stanowi wyjątek od tej reguły.

Szarapowa nie lubi wolnych kortów ziemnych. Twierdzi, że poruszanie się na mączce sprawia jej trudności w porównaniu z innymi nawierzchniami, raz określając się tamże jako „krowa na lodowisku”[235], ponieważ nie potrafi się skutecznie ślizgać. Zanotowała poprawę w formie na tej nawierzchni, czego przejawem był jej pierwszy wygrany turniej na korcie ziemnym, Internationaux de Strasbourg w 2010 roku. Niecały rok później wygrała Internazionali BNL d'Italia w 2011 roku. Szarapowa nadal wykazuje znaczny postęp w skuteczności na mączce, wygrywając Porsche Tennis Grand Prix w 2012 roku w Stuttgarcie, następnie skutecznie broniąc tytułu w Rzymie, gdzie wygrała Internazionali BNL d'Italia w 2012, i ostatecznie wygrywając French Open 2012, co w sumie stanowi jej najlepszy sezon w karierze na kortach ziemnych, stosunkiem wygranych meczów do przegranych 18–1, przy stracie zaledwie czterech setów.

Ground strokes (przebijanie) i gra przy siatce[edytuj]

Szarapowa przebija z dużą siłą, celnie i skutecznie. Posiada silny forehand, za pomocą którego ustawia grę o i zdobywa punkty za pomocą uderzeń wygrywających („winners”). Tenisistka potrafi użyć rewersowego forehandu, w stylu Lindsay Davenport czy Rafaela Nadala, co pozwala jej na uderzenie piłki później niż zazwyczaj oraz nadaje piłce topspin, ale powoduje także problemy z timingiem[236]. Jej backhand, choć nie tak skuteczny w ustawianiu gry, stanowi według fachowców jej największą broń i jest uważany za jeden z najlepszych pośród tenisistek. Jej gra przy siatce jest przede wszystkim skuteczna kiedy rosyjska tenisistka atakuje. Szarapowa często używa woleja granego topspinem zamiast podciętego („slice”), lecz nie jest to na ogół dla niej korzystne, toteż stara się ciągle poprawiać ten element gry[237]. Rosjanka, w momentach gdy piłka znajduje się blisko ciała, wygina mocno nadgarstek, umożliwiając dzięki temu skuteczne odbicie z forehandu[238].

Trenerzy[edytuj]

Mariję Szarapową w przeciągu kariery tenisowej prowadziło wielu doświadczonych trenerów i coachów. Jej pierwszym nauczycielem był ojciec Jurij, który zaczął szkolić córkę, gdy ta osiągnęła wiek czterech lat[239]. Po przeprowadzce na Florydę jej indywidualnym treningiem w akademii Bollettieriego zajmował się Robert Lansdorp, trener m.in. Pete'a Samprasa i Lindsay Davenport[1][239]. W międzyczasie była ćwiczona także przez założyciela szkoły, który pracował z takimi gwiazdami jak Serena Williams, Martina Hingis i Monica Seles[239]. Od jedenastego roku życia była uczona przez Michaela Joyce'a, z którym osiągnęła największe sukcesy w karierze, jak np. mistrzostwa Wielkiego Szlema oraz tytuły WTA Championships. Ich wspólna praca zakończyła się w 2011 roku, kiedy to jej dalszym rozwojem zajął się zwycięzca juniorskiego turnieju wielkoszlemowego i były trener Li Na, Szwed Thomas Hogstedt[240]. Ta współpraca zakończyła się po trzech latach – w lipcu 2013 roku[169]. Przez miesiąc jej trenerem był wielokrotny triumfator turniejów Wielkiego Szlema, Amerykanin Jimmy Connors[170], z którym rozstała się po jednym spotkaniu[171]. Na czas nadchodzącego US Open, z którego Rosjanka się wycofała z powodu kontuzji[173], trenować miał ją jej ojciec – Jurij Szarapow[172]. W listopadzie tego samego roku Rosjanka poinformowała, że jej nowym trenerem został Sven Gröneveld[175].

Życie prywatne[edytuj]

Szarapowa z miejscowymi dziećmi w Homlu, rejonie skażonym katastrofą elektrowni jądrowej w Czarnobylu

Marija Szarapowa mieszka w Stanach Zjednoczonych od 1994 roku. Oprócz domu w Bradenton na Florydzie, posiada także rezydencję w Manhattan Beach w Kalifornii oraz dom w Netanji w Izraelu[241][242]. Podczas wywiadu udzielonego na US Open 2012 Rosjanka podkreśliła, że uważa Stany Zjednoczone za swój dom, "nie tyle Nowy Jork, lecz Kalifornię czy Florydę". Szarapowa także podkreśliła też swoją wdzięczność dla fanów, którzy z zaangażowaniem śledzili jej karierę od czasów, gdy była juniorką, jak również podziękowała za wsparcie okazane przez Amerykanów jak i Rosjan zamieszkałych w nowojorskim Brooklynie[243].

19 października 2010 Marija Szarapowa i koszykarz Saša Vujačić ogłosili swoje zaręczyny[244]. Para zerwała je w 2012 roku, co tenisistka ogłosiła na konferencji prasowej podczas US Open 2012[245]. Następnie Rosjanka związała się z bułgarskim tenisistą Grigorem Dimitrowem[246]. Ich znajomość zakończyła się po Wimbledonie 2015[247].

Szarapowa wypowiadała się różnorako na temat jak długo zamierza grać profesjonalnie. Po wycofaniu się 25-letniej tenisistki Justine Henin z czynnego sportu w 2008 roku, Szarapowa powiedziała: „Gdybym to ja miała 25 lat i już wygrała tyle wielkoszlemowych turniejów, to też bym sobie darowała”[248]. W wywiadzie tuż po Australian Open 2008, wyraziła niechęć ku graniu przez dalsze dziesięć lat, zauważając, że raczej ma na myśli „miłego męża oraz kilkoro dzieci” w tym czasie[249]. Z drugiej strony, w późniejszym wywiadzie po półfinale na Australian Open 2012, tenisistka zmieniła swoje zdanie, deklarując, że ma zamiar grać profesjonalnie tak długo jak to sprawia jej przyjemność. Szarapowa rzekła: „Jestem pewna, że, na przykład, gdy miałam 17 lat i ktoś tam by powiedział, że będę grała przez następne 8 lat, to bym sobie pomyślała, a kuku, nie zobaczycie mnie na konferencji prasowej w wieku lat 25. Lecz lata się ciągną. A ja straciłam rok — nie grałam przez calusieńki rok. Już to mówiłam, tuż przed turniejem, parę tygodni wcześniej, że obudziłam się i byłam wręcz szczęśliwa, że mogę powrócić na kort. Czuję się rześka, pełna energii, po prostu mam naprawdę dobre nastawienie. Oczywiście, czasy się zmieniają. Widzę siebie grającą w tym sporcie przez wiele więcej lat, ponieważ jest to coś co daje mi najwięcej przyjemności w moim życiu. Wydaje mi się, że łatwiej jest kiedy wiesz, że jesteś dobra w czymś, i że zawsze możesz jeszcze się poprawić. No i oczywiście zawsze jest pomocnym bycie popieraną i dopingowaną”[250].

Działalność charytatywna[edytuj]

Podczas US Open 2004 Szarapowa, jak i pozostałe Rosjanki, nosiła czarną wstążkę, ku pamięci ofiar ataku terrorystycznego na szkołę w Biesłanie[251]. W 2005 roku podarowała ok. 50 tys. dolarów na potrzeby biesłańskich rodzin[252]. 14 lutego 2007 Szarapowa została Ambasadorem Dobrej Woli Programu Narodów Zjednoczonych ds. Rozwoju (UNDP). Przekazała także 210 tysięcy dolarów na stypendia dla studentów z okolic Czarnobyla i ponad 100 tysięcy dolarów dla regionu Homla, który ucierpiał w czasie czarnobylskiej katastrofy jądrowej[252].

W grudniu 2004 roku, wraz z tenisistkami Angelą Haynes, Mariją Kirilenko, Nicole Vaidišovą, Rennae Stubbs, Jennifer Capriati oraz gubernatorem stanu Floryda Jebem Bushem, Szarapowa wzięła udział w tenisowym pokazie w Tampie, aby wspomóc ludzi poszkodowanych w Stanach Zjednoczonych przez huragan Katrina[253] W lipcu 2008 roku wysłała kondolencje na płycie DVD na nabożeństwo żałobne dla zmarłej na raka Emily Bailes, która wykonała tradycyjny rzut monetą przed finałem Wimbledon 2004, wygranym przez Szarapową[254].

Kontrakty sponsorskie, osiągnięcia, modeling[edytuj]

Szarapowa prezentująca model z serii cyfrowych aparatów fotograficznych Canon PowerShot

Sukcesy tenisowe oraz własny wygląd pozwoliły Szarapowej na podpisywanie umów sponsorskich, których wartość przekraczała zyski uzyskiwane z gry w turniejach[255]. W marcu 2006 roku dwutygodnik Forbes umieścił ją na czele listy najlepiej opłacanych kobiet sportu na świecie, z rocznymi zarobkami wynoszącymi ponad 18 mln dolarów amerykańskich[256]. W 2013 roku ten sam magazyn uznał ją za najbardziej wartościową celebrytkę w Rosji, z zarobkami wynoszącymi 29 mln dolarów amerykańskich[257]. Szarapowa co roku znajdowała się w czołówce zestawienia kobiecego, nawet w sezonie 2007, kiedy kontuzji uległ jej bark[258][259]. W latach 2011 i 2012 była najwięcej zarabiającą kobietą[260][261]. Od 2005 roku przez kolejne dziewięć lat osiągała największe zyski spośród wszystkich aktywnych w danym okresie tenisistek[262]. W 2005 roku amerykańskie czasopismo People umieściło ją w rankingu 50 najpiękniejszych ludzi[263]. W 2006 roku miesięcznik Maxim wybrał Szarapową jako najgorętszego sportowca na świecie czwarty rok z rzędu. Rosjanka pozowała w sześciostronicowego sesji zdjęciowej strojów kąpielowych, która ukazała się w walentynkowym numerze Sports Emisji Illustrated Swimsuit obok 25 innych supermodelek[264]. W ankiecie prowadzonej przez magazyn FHM w Wielkiej Brytanii sklasyfikowana była jako siódma najbardziej pożądana panna, na podstawie jej „bogactwa i wyglądu”[265]. W 2013 roku znalazła się na okładce magazynu Shape[266].

Miesiąc po wygranej Marii Szarapowej na Wimbledonie 2004, telefoniczna firma Motorola podpisała z nią kontrakt dotyczący promowania swojego telefonu z nowej linii telefonicznej[267]. Dodatkowo pojawiła się w reklamach firm Land Rover i Canon, jak również zatwierdziła marki zegarka Tag Heuer i ozdoby jubilerskie Tiffany będące jej imiennikami[267]. Tiffany również zapewniła Rosjance kolczyki z serii „Tiffany for Maria Sharapova” sprzedawane globalnie[268]. Szarapowa wystąpiła także w lecie 2006 roku w nagradzanej telewizyjnej kampanii reklamowej „Pretty” marki Nike. Podpisała umowę sponsorską w styczniu 2007 roku z firmami Gatorade i Tropicana[269]. W 2007 roku Rosjanka została wyróżniona w reklamach firmy Canon[270]. Postać Marii Szarapowej umieszczono w niektórych seriach konsolowych gier wideo, m.in. Top Spin, Virtua Tennis i Grand Slam Tennis. Podczas przerwy spowodowanej kontuzją barku, czując przelotny charakter kariery profesjonalnego sportowca, Szarapowa postanowiła skoncentrować się na rozwijaniu swojego nazwiska jako marki. Zaczęła organizować spotkania z przedstawicielami firm, które dotychczas sponsorowała[267]. W styczniu 2010 roku ogłoszono, że Szarapowa odnowiła kontrakt z Nike, podpisując go na okres ośmiu lat o łącznej wartości wynoszącej do 43 mln funtów. Stał się on najbardziej dochodową umową wszech czasów odnoszącą się do kobiet zajmujących się sportem. Poprzedni rekord należał do Venus Williams i firmy Reebok, a opiewał na kwotę 28 mln funtów[271]. W 2013 roku Szarapowa została ambasadorem marki Porsche[272].

Podążając za innymi tenisistami jak Fred Perry i René Lacoste, którzy stworzyli własne kolekcje ubrań, Szarapowa razem z firmą Nike i Cole′em Haanem w 2010 roku uruchomiła linię odzieży tenisowej: „Nike Maria Sharapova Collection”. Kolekcja zawierała sukienki zaprojektowane na największe turnieje[273]. Pomysł utworzenia własnych strojów był spowodowany tym, że poprzednie sukienki produkcji Nike nie układały się odpowiednio na jej klatce piersiowej. Swoją decyzję argumentowała także faktem, że były one noszone przez zbyt wielu innych graczy[267]. Rosjanka zaproponowała własne pomysły i szkice oraz oświadczyła, że proces tworzenia rozpocznie się na osiemnaście miesięcy przed turniejem, a sprzedaż strojów nastąpi równocześnie z rozpoczęciem zawodów[273]. Kolekcja była noszona przez inne zawodniczki WTA, m.in. Sofię Arvidsson, Chang Kai-chen, Andreę Hlaváčkovą, Madison Keys, Anastasiję Piwowarową oraz inne zawodniczki, także juniorki[273]. Rosjanka wcześniej rozmawiała z Nike o krótkich, czarnych sukienkach, które miałaby włożyć na jej wieczorne mecze podczas US Open 2006[267]. Szarapowa wybrała sukienkę wysadzaną okrągłymi kryształami inspirowaną Audrey Hepburn[267]. Suknia była dobrze nagłaśniana i otrzymywała dobre oceny, ale nie była produkowana na skalę masową[267][273][274]. Dodatkowo, Marija Szarapowa projektuje także buty i torebki dla Cole′a Haana[267].

W 2012 roku wystąpiła w programie Chelsea Handler, gdzie zapowiedziała, że zamierza założyć firmę produkującą cukierki o nazwie „Sugarpova”[275]. Wysokokaloryczne cukierki nie spodobały się rodzicom dzieci, wzbudzając protesty w Australii[276]. Szarapowa zastanawiała się też nad zmianą nazwiska na „Sugarpova” w celu lepszej promocji łakoci w czasie trwania US Open 2013[277], lecz ostatecznie wycofała się z tego pomysłu[172].

Szarapowa przez część sezonu 2003 używała rakiety „Prince Triple Threat Hornet”, a do czasu US Open 2004 kilkukrotnie zmieniała modele. Rosjanka podarowała swoją rakietę po finale Wimbledonu 2004 Regisowi Philbinowi kiedy nagrywano program „Live! with Regis and Kelly”. Następnie Szarapowa zaczęła używać innych rakiet firmy Prince Sport zaprojektowanych specjalnie dla niej. W styczniu 2006 roku zaczęła grać rakietą „Prince O3 White”, a modelem „Prince O3 Speedport Black” w lipcu 2008 roku[278]. Po używaniu rakiet „Prince” przez dziesięć lat[279], Rosjanka zaczęła korzystać ze sprzętu „Head” w 2011 roku i rozpoczęła użytkowanie „Head YOUTEK IG Instinct”[280].

Szarapowa wspomagała także w promocję Zimowych Igrzysk Olimpijskich 2014 w Soczi[281]. W czasie igrzysk pełniła rolę korespondentki telewizyjnej stacji NBC[282]. Podczas ceremonii otwarcia tychże zawodów jako pierwsza wbiegła na stadion z pochodnią, od której zapalono znicz olimpijski[283].

Nagrody i odznaczenia[edytuj]

Marija Szarapowa została uhonorowana tytułem Zasłużonej Mistrzyni Sportu Federacji Rosyjskiej[284]. Ponadto odznaczono ją w 2012 roku dwoma rosyjskimi medalami orderu „Za zasługi dla Ojczyzny”: II stopnia za „aktywną działalność charytatywną”[285] oraz I stopnia „za duży wkład w rozwój kultury fizycznej i sportu oraz wysokie osiągnięcia sportowe na XXX Igrzyskach Olimpijskich w Londynie w 2012 roku”[286].

Rosjanka otrzymała również wiele nagród sportowych, a także tytułów za zwycięstwa w plebiscytach:

2003

2004

2005

  • ESPY Best Female Tennis Player[252]
  • Prix de Citron Roland Garros[288]

2006

  • Whirlpool's 6th Sense Player of the Year[252]

2007

  • ESPY Best Female Tennis Player[252]
  • ESPY Best International Female Athlete[252]

2008

  • ESPY Best Female Tennis Player[289]

2010

2012

  • ESPY Best Female Tennis Player[290]

2013

2014

Statystyki[edytuj]

Na podstawie danych z oficjalnej strony WTA[292].

Finały turniejów wielkoszlemowych[edytuj]

Gra pojedyncza (5–5)[edytuj]

Legenda
Australian Open (1–3)
French Open (2–1)
Wimbledon (1–1)
US Open (1–0)
Wygrane według nawierzchni
Twarda (2–3)
Ceglana (2–1)
Trawiasta (1–1)
Dywanowa (0–0)
Końcowy wynik Rok Turniej Nawierzchnia Przeciwniczka Wynik finału
Zwyciężczyni 2004 Wielka Brytania Wimbledon Trawiasta Stany Zjednoczone Serena Williams 6:1, 6:4
Zwyciężczyni 2006 Stany Zjednoczone US Open Twarda Belgia Justine Henin-Hardenne 6:4, 6:4
Finalistka 2007 Australia Australian Open Twarda Stany Zjednoczone Serena Williams 1:6, 2:6
Zwyciężczyni 2008 Australia Australian Open Twarda Serbia Ana Ivanović 7:5, 6:3
Finalistka 2011 Wielka Brytania Wimbledon Trawiasta Czechy Petra Kvitová 3:6, 4:6
Finalistka 2012 Australia Australian Open Twarda Białoruś Wiktoryja Azaranka 3:6, 0:6
Zwyciężczyni 2012 Francja French Open Ceglana Włochy Sara Errani 6:3, 6:2
Finalistka 2013 Francja French Open Ceglana Stany Zjednoczone Serena Williams 4:6, 4:6
Zwyciężczyni 2014 Francja French Open Ceglana Rumunia Simona Halep 6:4, 6:7(5), 6:4
Finalistka 2015 Australia Australian Open Twarda Stany Zjednoczone Serena Williams 3:6, 6:7(5)

Medale olimpijskie[edytuj]

Gra pojedyncza[edytuj]

Końcowy wynik Rok Turniej Nawierzchnia Przeciwniczka Wynik finału
Srebrny medal 2012 Wielka Brytania Londyn Trawiasta Stany Zjednoczone Serena Williams 0:6, 1:6

Finały WTA Tour Championships[edytuj]

Gra pojedyncza (1–2)[edytuj]

Końcowy wynik Rok Turniej Nawierzchnia Przeciwniczka Wynik finału
Zwyciężczyni 2004 Stany Zjednoczone Los Angeles Twarda (hala) Stany Zjednoczone Serena Williams 4:6, 6:2, 6:4
Finalistka 2007 Hiszpania Madryt Twarda (hala) Belgia Justine Henin 7:5, 5:7, 3:6
Finalistka 2012 Turcja Stambuł Twarda (hala) Stany Zjednoczone Serena Williams 4:6, 3:6

Finały turniejów Tier I/Premier Mandatory/Premier 5[edytuj]

Gra pojedyncza (13–11)[edytuj]

Końcowy wynik Rok Turniej Nawierzchnia Przeciwniczka Wynik finału
Finalistka 2004 Szwajcaria Zurych Twarda Australia Alicia Molik 6:4, 2:6, 3:6
Zwyciężczyni 2005 Japonia Tokio Dywanowa (hala) Stany Zjednoczone Lindsay Davenport 6:1, 3:6, 7:6(5)
Finalistka 2005 Stany Zjednoczone Miami Twarda Belgia Kim Clijsters 3:6, 5:7
Zwyciężczyni 2006 Stany Zjednoczone Indian Wells Twarda Rosja Jelena Diemientjewa 6:1, 6:2
Finalistka 2006 Stany Zjednoczone Miami Twarda Rosja Swietłana Kuzniecowa 4:6, 3:6
Zwyciężczyni 2006 Stany Zjednoczone San Diego Twarda Belgia Kim Clijsters 7:5, 7:5
Zwyciężczyni 2006 Szwajcaria Zurych Twarda (hala) Słowacja Daniela Hantuchová 6:1, 4:6, 6:3
Zwyciężczyni 2007 Stany Zjednoczone San Diego Twarda Szwajcaria Patty Schnyder 6:2, 3:6, 6:0
Zwyciężczyni 2008 Katar Doha Twarda Rosja Wiera Zwonariowa 6:1, 2:6, 6:0
Finalistka 2009 Kanada Toronto Twarda Rosja Jelena Diemientjewa 4:6, 3:6
Zwyciężczyni 2009 Japonia Tokio Twarda Serbia Jelena Janković 5:2, krecz
Finalistka 2010 Stany Zjednoczone Cincinnati Twarda Belgia Kim Clijsters 6:2, 6:7(4), 2:6
Finalistka 2011 Stany Zjednoczone Miami Twarda Białoruś Wiktoryja Azaranka 1:6, 4:6
Zwyciężczyni 2011 Włochy Rzym Ceglana Australia Samantha Stosur 6:2, 6:4
Zwyciężczyni 2011 Stany Zjednoczone Cincinnati Twarda Serbia Jelena Janković 4:6, 7:6(3), 6:3
Finalistka 2012 Stany Zjednoczone Indian Wells Twarda Białoruś Wiktoryja Azaranka 2:6, 3:6
Finalistka 2012 Stany Zjednoczone Miami Twarda Polska Agnieszka Radwańska 5:7, 4:6
Zwyciężczyni 2012 Włochy Rzym Ceglana Chińska Republika Ludowa Li Na 4:6, 6:4, 7:6(5)
Finalistka 2012 Chińska Republika Ludowa Pekin Twarda Białoruś Wiktoryja Azaranka 3:6, 1:6
Zwyciężczyni 2013 Stany Zjednoczone Indian Wells Twarda Dania Caroline Wozniacki 6:2, 6:2
Finalistka 2013 Stany Zjednoczone Miami Twarda Stany Zjednoczone Serena Williams 6:4, 3:6, 0:6
Finalistka 2013 Hiszpania Madryt Ceglana Stany Zjednoczone Serena Williams 1:6, 4:6
Zwyciężczyni 2014 Hiszpania Madryt Ceglana Rumunia Simona Halep 1:6, 6:2, 6:3
Zwyciężczyni 2014 Chińska Republika Ludowa Pekin Twarda Czechy Petra Kvitová 6:4, 2:6, 6:3

Finały w turniejach WTA Tour[edytuj]

Gra pojedyncza (35–23)[edytuj]

Legenda
Wielki Szlem (5)
Igrzyska olimpijskie (0)
WTA Tour Championships (1)
od
2009
Premier Mandatory (3)
Premier 5 (5)
Premier (4)
International (2)
do
2008
Tier I (6)
Tier II (3)
Tier III (5)
Tier IV (1)
Wygrane według nawierzchni
Twarda (20–17)
Ceglana (11–2)
Trawiasta (3–4)
Dywanowa (1–0)
Końcowy wynik Nr Data Turniej Nawierzchnia Przeciwniczka Wynik finału
Zwyciężczyni 1. 29 września 2003 Japonia Tokio Twarda Węgry Anikó Kapros 2:6, 6:2, 7:6(5)
Zwyciężczyni 2. 27 października 2003 Kanada Québec Twarda (hala) Wenezuela Milagros Sequera 6:2, krecz
Zwyciężczyni 3. 7 czerwca 2004 Wielka Brytania Birmingham Trawiasta Francja Tatiana Golovin 4:6, 6:2, 6:1
Zwyciężczyni 4. 21 czerwca 2004 Wielka Brytania Londyn Trawiasta Stany Zjednoczone Serena Williams 6:1, 6:4
Zwyciężczyni 5. 27 września 2004 Korea Południowa Seul Twarda Polska Marta Domachowska 6:1, 6:1
Zwyciężczyni 6. 4 października 2004 Japonia Tokio Twarda Stany Zjednoczone Mashona Washington 6:0, 6:1
Finalistka 1. 24 października 2004 Szwajcaria Zurych Twarda Australia Alicia Molik 6:4, 2:6, 3:6
Zwyciężczyni 7. 8 listopada 2004 Stany Zjednoczone Los Angeles Twarda (hala) Stany Zjednoczone Serena Williams 4:6, 6:2, 6:4
Zwyciężczyni 8. 6 lutego 2005 Japonia Tokio Dywanowa (hala) Stany Zjednoczone Lindsay Davenport 6:1, 3:6, 7:6(5)
Zwyciężczyni 9. 21 lutego 2005 Katar Doha Twarda Australia Alicia Molik 4:6, 6:1, 6:4
Finalistka 2. 3 marca 2005 Stany Zjednoczone Miami Twarda Belgia Kim Clijsters 3:6, 5:7
Zwyciężczyni 10. 6 czerwca 2005 Wielka Brytania Birmingham Trawiasta Serbia i Czarnogóra Jelena Janković 6:2, 4:6, 6:1
Finalistka 3. 26 lutego 2006 Zjednoczone Emiraty Arabskie Dubaj Twarda Belgia Justine Henin-Hardenne 5:7, 2:6
Zwyciężczyni 11. 18 marca 2006 Stany Zjednoczone Indian Wells Twarda Rosja Jelena Diemientjewa 6:1, 6:2
Finalistka 4. 2 kwietnia 2006 Stany Zjednoczone Miami Twarda Rosja Swietłana Kuzniecowa 4:6, 3:6
Zwyciężczyni 12. 6 sierpnia 2006 Stany Zjednoczone San Diego Twarda Belgia Kim Clijsters 7:5, 7:5
Zwyciężczyni 13. 9 września 2006 Stany Zjednoczone Nowy Jork Twarda Belgia Justine Henin 6:4, 6:4
Zwyciężczyni 14. 22 października 2006 Szwajcaria Zurych Twarda (hala) Słowacja Daniela Hantuchová 6:1, 4:6, 6:3
Zwyciężczyni 15. 29 października 2006 Austria Linz Twarda (hala) Rosja Nadieżda Pietrowa 7:5, 6:2
Finalistka 5. 29 stycznia 2007 Australia Melbourne Twarda Stany Zjednoczone Serena Williams 1:6, 2:6
Finalistka 6. 18 czerwca 2007 Wielka Brytania Birmingham Trawiasta Serbia Jelena Janković 6:4, 3:6, 5:7
Zwyciężczyni 16. 5 sierpnia 2007 Stany Zjednoczone San Diego Twarda Szwajcaria Patty Schnyder 6:2, 3:6, 6:0
Finalistka 7. 11 listopada 2007 Hiszpania Madryt Twarda Belgia Justine Henin 7:5, 5:7, 3:6
Zwyciężczyni 17. 26 stycznia 2008 Australia Melbourne Twarda Serbia Ana Ivanović 7:5, 6:3
Zwyciężczyni 18. 24 lutego 2008 Katar Ad-Dauha Twarda Rosja Wiera Zwonariowa 6:1, 2:6, 6:0
Zwyciężczyni 19. 13 kwietnia 2008 Stany Zjednoczone Amelia Island Ceglana Słowacja Dominika Cibulková 7:6(7), 6:3
Finalistka 8. 23 sierpnia 2009 Kanada Toronto Twarda Rosja Jelena Diemientjewa 4:6, 3:6
Zwyciężczyni 20. 3 października 2009 Japonia Tokio Twarda Serbia Jelena Janković 5:2, krecz
Zwyciężczyni 21. 20 lutego 2010 Stany Zjednoczone Memphis Twarda (hala) Szwecja Sofia Arvidsson 6:2, 6:1
Zwyciężczyni 22. 22 maja 2010 Francja Strasburg Ceglana Niemcy Kristina Barrois 7:5, 6:1
Finalistka 9. 13 czerwca 2010 Wielka Brytania Birmingham Trawiasta Chińska Republika Ludowa Li Na 5:7, 1:6
Finalistka 10. 1 sierpnia 2010 Stany Zjednoczone Stanford Twarda Białoruś Wiktoryja Azaranka 4:6, 1:6
Finalistka 11. 15 sierpnia 2010 Stany Zjednoczone Cincinnati Twarda Belgia Kim Clijsters 6:2, 6:7(4), 2:6
Finalistka 12. 2 kwietnia 2011 Stany Zjednoczone Miami Twarda Białoruś Wiktoryja Azaranka 1:6, 4:6
Zwyciężczyni 23. 15 maja 2011 Włochy Rzym Ceglana Australia Samantha Stosur 6:2, 6:4
Finalistka 13. 2 lipca 2011 Wielka Brytania Londyn Trawiasta Czechy Petra Kvitová 3:6, 4:6
Zwyciężczyni 24. 22 sierpnia 2011 Stany Zjednoczone Cincinnati Twarda Serbia Jelena Janković 4:6, 7:6(3), 6:3
Finalistka 14. 28 stycznia 2012 Australia Melbourne Twarda Białoruś Wiktoryja Azaranka 3:6, 0:6
Finalistka 15. 18 marca 2012 Stany Zjednoczone Indian Wells Twarda Białoruś Wiktoryja Azaranka 2:6, 3:6
Finalistka 16. 31 marca 2012 Stany Zjednoczone Miami Twarda Polska Agnieszka Radwańska 5:7, 4:6
Zwyciężczyni 25. 29 kwietnia 2012 Niemcy Stuttgart Ceglana (hala) Białoruś Wiktoryja Azaranka 6:1, 6:4
Zwyciężczyni 26. 20 maja 2012 Włochy Rzym Ceglana Chińska Republika Ludowa Li Na 4:6, 6:4, 7:6(5)
Zwyciężczyni 27. 9 czerwca 2012 Francja Paryż Ceglana Włochy Sara Errani 6:3, 6:2
Finalistka 17. 4 sierpnia 2012 Wielka Brytania Londyn Trawiasta Stany Zjednoczone Serena Williams 0:6, 1:6
Finalistka 18. 7 października 2012 Chińska Republika Ludowa Pekin Twarda Białoruś Wiktoryja Azaranka 3:6, 1:6
Finalistka 19. 28 października 2012 Turcja Stambuł Twarda (hala) Stany Zjednoczone Serena Williams 4:6, 3:6
Zwyciężczyni 28. 17 marca 2013 Stany Zjednoczone Indian Wells Twarda Dania Caroline Wozniacki 6:2, 6:2
Finalistka 20. 30 marca 2013 Stany Zjednoczone Miami Twarda Stany Zjednoczone Serena Williams 6:4, 3:6, 0:6
Zwyciężczyni 29. 28 kwietnia 2013 Niemcy Stuttgart Ceglana (hala) Chińska Republika Ludowa Li Na 6:4, 6:3
Finalistka 21. 12 maja 2013 Hiszpania Madryt Ceglana Stany Zjednoczone Serena Williams 1:6, 4:6
Finalistka 22. 8 czerwca 2013 Francja Paryż Ceglana Stany Zjednoczone Serena Williams 4:6, 4:6
Zwyciężczyni 30. 27 kwietnia 2014 Niemcy Stuttgart Ceglana (hala) Serbia Ana Ivanović 3:6, 6:4, 6:1
Zwyciężczyni 31. 11 maja 2014 Hiszpania Madryt Ceglana Rumunia Simona Halep 1:6, 6:2, 6:3
Zwyciężczyni 32. 7 czerwca 2014 Francja Paryż Ceglana Rumunia Simona Halep 6:4, 6:7(5), 6:4
Zwyciężczyni 33. 5 października 2014 Chińska Republika Ludowa Pekin Twarda Czechy Petra Kvitová 6:4, 2:6, 6:3
Zwyciężczyni 34. 10 stycznia 2015 Australia Brisbane Twarda Serbia Ana Ivanović 6:7(4), 6:3, 6:3
Finalistka 23. 31 stycznia 2015 Australia Melbourne Twarda Stany Zjednoczone Serena Williams 3:6, 6:7(5)
Zwyciężczyni 35. 17 maja 2015 Włochy Rzym Ceglana Hiszpania Carla Suárez Navarro 4:6, 7:5, 6:1

Gra podwójna (3–1)[edytuj]

Legenda
Wielki Szlem (0)
Igrzyska olimpijskie (0)
WTA Tour Championships (0)
od
2009
Premier Mandatory (0)
Premier 5 (0)
Premier (0)
International (0)
do
2008
Tier I (0)
Tier II (0)
Tier III (3)
Tier IV (0)
Wygrane według nawierzchni
Twarda (2–1)
Ceglana (0–0)
Trawiasta (1–0)
Dywanowa (0–0)
Końcowy wynik Nr Data Turniej Nawierzchnia Partnerka Przeciwniczki Wynik finału
Zwyciężczyni 1. 29 września 2003 Japonia Tokio Twarda Tajlandia Tamarine Tanasugarn Stany Zjednoczone Ansley Cargill
Stany Zjednoczone Ashley Harkleroad
7:6(1), 6:0
Zwyciężczyni 2. 20 października 2003 Luksemburg Luksemburg Twarda Tajlandia Tamarine Tanasugarn Ukraina Ołena Tatarkowa
Niemcy Marlene Weingärtner
6:1, 6:4
Finalistka 1. 16 lutego 2004 Stany Zjednoczone Memphis Twarda Rosja Wiera Zwonariowa Szwecja Åsa Svensson
Stany Zjednoczone Meilen Tu
4:6, 6:7(0)
Zwyciężczyni 3. 7 czerwca 2004 Wielka Brytania Birmingham Trawiasta Rosja Marija Kirilenko Australia Lisa McShea
Wenezuela Milagros Sequera
6:2, 6:1

Tytuły zdobyte w turniejach ITF Futures[edytuj]

Gra pojedyncza (4)[edytuj]

Nr Data Turniej Nawierzchnia Przeciwniczka Wynik finału
1. 21 października 2002 Japonia Gunma Ceglana Japonia Aiko Nakamura 6:4, 6:1
2. 43 sierpnia 2002 Kanada Vancouver Twarda Stany Zjednoczone Laura Granville 0:6, 6:3, 6:1
3. 15 września 2002 Stany Zjednoczone Peachtree City Twarda Stany Zjednoczone Kelly McCain 6:0, 6:1
4. 11 maja 2003 Stany Zjednoczone Sea Island Ceglana Australia Christina Wheeler 6:4, 6:3

Finały juniorskich turniejów wielkoszlemowych[edytuj]

Gra pojedyncza (0–2)[edytuj]

Końcowy wynik Rok Turniej Nawierzchnia Przeciwniczka Wynik finału
Finalistka 2002 Australia Australian Open Twarda Czechy Barbora Záhlavová-Strýcová 0:6, 5:7
Finalistka 2002 Wielka Brytania Wimbledon Trawiasta Rosja Wiera Duszewina 6:4, 1:6, 2:6

Osiągnięcia w całej karierze[edytuj]

Na podstawie danych z oficjalnej strony WTA[292].

Dane na dzień 2015-07-09.

Legenda

     W, wygrała turniej

     F, przegrała w finale

     SF, przegrała w półfinale

     QF, przegrała w ćwierćfinale

     4R, 3R, 2R, 1R, przegrała w IV, III, II, I rundzie

     LQ, odpadła w kwalifikacjach

     RR, odpadła w fazie grupowej

     A, nie startowała

     NP5, impreza niższej rangi niż WTA Premier 5

     Nie Tier I, impreza niższej rangi niż Tier I

Gra pojedyncza[edytuj]

Turniej 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 Wygrane turnieje Bilans w karierze Procent wygranych
Wielki Szlem
Australian Open A A 1R 3R SF SF F W A 1R 4R F SF 4R F 1 / 12 48–11 81%
French Open A A 1R QF QF 4R SF 4R QF 3R SF W F W 4R 2 / 13 53–11 83%
Wimbledon A A 4R W SF SF 4R 2R 2R 4R F 4R 2R 4R SF 1 / 13 46–12 79%
US Open A A 2R 3R SF W 3R A 3R 4R 3R SF A 4R A 1 / 10 32–9 78%
Bilans spotkań 0–0 0–0 4–4 15–3 19–4 20–3 16–4 11–2 7–3 8–4 16–4 21–3 12–3 16–3 14–3 5 / 48 179–43 81%
Zawody międzynarodowe
Puchar Federacji A W A F SF A 1 / 3 3–1 75%
Igrzyska olimpijskie Nie rozgr. A Nie rozgr. A Nie rozgr. F Nie rozgr. 0 / 1 5–1 83%
Mistrzostwa WTA
WTA Finals A A A W SF SF F A A A RR F A RR 1 / 7 18–10 64%
WTA Premier Mandatory
Indian Wells A 2R 1R 4R SF W 4R SF A 3R SF F W 3R 4R 2 / 13 38–11 78%
Miami A A 1R 4R F F 4R A A A F F F SF 2R 0 / 10 33–10 77%
Madryt Nie rozgr. A 1R 3R QF F W SF 1 / 6 19–5 79%
Pekin Nie rozgr. Nie Tier I 3R 2R A F A W 1 / 4 13–3 81%
WTA Premier 5
Dubaj Nie Tier I A A A NP5 A 0 / 0 0–0 0%
Doha Nie Tier 1 W Nie rozgr. NP5 A SF A NP5 1 / 2 8–1 89%
Rzym A A A 3R SF A A SF A A W W QF 3R W 3 / 8 26–3 90%
Kanada A A 1R 3R A A A 3R F A 3R A A 3R 0 / 6 9–5 64%
Cincinnati Nie rozgr. Nie Tier I A F W A 2R SF 1 / 4 13–3 81%
Tokio A A A 2R W SF SF A W 1R QF QF A NP5 2 / 8 19–6 83%
Wuhan Nie rozgr. 3R 0 / 1 1–1 50%
Statystyki
Rozegrane turnieje 1 8 16 20 15 15 13 9 10 13 14 15 10 16 10 185
Wygrane turnieje 0 0 2 5 3 5 1 3 1 2 2 3 2 4 2 35
Finały w turniejach 0 0 2 6 4 7 4 3 2 5 4 9 5 4 3 58
Bilans na nawierzchni twardej 0–0 23–5 20–9 34–11 29–7 45–5 24–5 19–1 20–5 19–7 25–11 34–8 19–4 27–11 17–4 20 / 110 355–93 79%
Bilans na nawierzchni ziemnej 0–1 5–0 9–2 8–3 9–3 3–1 7–2 12–2 6–2 7–2 12–2 18–1 17–2 19–1 12–3 11 / 39 144–26 85%
Bilans na nawierzchni trawiastej 0–0 0–0 9–2 12–0 10–1 8–2 7–2 1–1 5–2 7–2 6–1 8–2 1–1 3–1 5–1 3 / 20 82–18 82%
Bilans na nawierzchni dywanowej 0–0 0–0 0–0 1–1 5–1 3–1 2–2 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 1 / 7 11–5 69%
Ogólny bilans spotkań 0–1 28–5 38–13 55–15 53–12 59–9 40–11 32–4 31–9 33–11 43–14 60–11 37–7 49–13 34–7 35 / 182 592–142 81%
Procent wygranych 0% 85% 75% 79% 82% 87% 78% 89% 78% 75% 74% 85% 84% 79% 83% 80,65%
Miejsce w rankingu na koniec roku 186 32 4 4 2 5 9 14 18 4 2 4 2

Gra podwójna[edytuj]

Turniej 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 Bilans w karierze
Wielki Szlem
Australian Open A A 2R 2R A A A A A A A A A A 2–2
French Open A A A A A A A A A A A A A A 0–0
Wimbledon A A A A A A A A A A A A A A 0–0
US Open A A 2R A A A A A A A A A A A 1–1
Bilans spotkań 0–0 0–0 2–2 1–1 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 3–3
WTA Premier Mandatory
Indian Wells A 2R A 2R A A A A 1R A A A A A 2–3
Miami A A 1R 1R A A A A A A A A A A 0–2
Madryt Nie rozgr. A A A A A A 0–0
Pekin Nie rozgr. Nie Tier I A A A A A A 0–0
WTA Premier 5
Dubaj Nie Tier I A A A NP5 0–0
Doha Nie Tier 1 A Nie rozgr. NP5 A A A 0–0
Rzym A A A 2R A A A A A A A A A A 0–1
Kanada A A A A A A A A A A A A A A 0–0
Cincinnati Nie rozgr. Nie Tier I A A A A A A 0–0
Tokio A A A A A A A A A A A A A NP5 0–0
Wuhan Nie rozgr. A 0–0
Statystyki
Rozegrane turnieje 0 2 7 9 1 0 0 0 1 0 0 0 0 20
Wygrane turnieje 0 2 0 1 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 3
Finały w turniejach 0 2 0 2 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 4
Bilans spotkań na nawierzchni twardej 0–0 1–2 11–5 4–6 0–0 0–0 0–0 0–0 0–1 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 16–14
Bilans spotkań na nawierzchni ziemnej 0–0 0–0 0–0 3–2 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 3–2
Bilans spotkań na nawierzchni trawiastej 0–0 0–0 0–0 4–1 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 4–1
Bilans spotkań na nawierzchni dywanowej 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0
Ogólny bilans spotkań 0–0 1–2 11–5 11–8 0–1 0–0 0–0 0–0 0–1 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 23–17
Procent wygranych 0% 33% 69% 58% 0% 0% 0% 0% 0% 0% 0% 0% 0% 0% 57,5%
Miejsce w rankingu na koniec roku 79 83

Gra mieszana[edytuj]

Turniej 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 Bilans w karierze
Wielki Szlem
Australian Open A A A A A A A A A A A A A A 0–0
French Open A A A A A A A A A A A A A A 0–0
Wimbledon A A A A A A A A A A A A A A 0–0
US Open A A A QF A A A A A A A A A A 2–1
Bilans spotkań 0–0 0–0 0–0 2–1 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 2–1
Statystyki
Rozegrane turnieje 0 0 0 1 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 1
Wygrane turnieje 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Finały w turniejach 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Bilans spotkań na nawierzchni twardej 0–0 0–0 0–0 2–1 0–0 0–0 0–0 0–0 0–1 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 2–1
Bilans spotkań na nawierzchni ziemnej 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0
Bilans spotkań na nawierzchni trawiastej 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0
Bilans spotkań na nawierzchni dywanowej 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0
Ogólny bilans spotkań 0–0 0–0 0–0 2–1 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 0–0 2–1
Procent wygranych 0% 0% 0% 67% 0% 0% 0% 0% 0% 0% 0% 0% 0% 0% 66,7%

Pieniądze zarobione w karierze na korcie[edytuj]

Dane na dzień 2015-06-29.

Rok Wielkoszlemowe
tytuły singlowe
WTA
tytuły singlowe
Tytuły singlowe
razem
Zarobiono ($) Miejsce w
rankingu zarobków
2003 0 2 2 222 005 51
2004 1 4 5 2 506 263 1
2005 0 3 3 1 921 283 5
2006 1 4 5 3 799 501 2
2007 0 1 1 1 758 550 7
2008 1 2 3 1 937 879 6
2009 0 1 1 923 619 15
2010 0 2 2 651 279 31
2011 0 2 2 2 899 148 6
2012 1 2 3 6 508 296 3
2013 0 2 2 3 544 222 4
2014 1 3 4 5 839 357 2
2015 0 2 2 2 536 132 1
Kariera 5 30 35 35 071 334 2

Bilans spotkań przeciwko pierwszej dziesiątce rankingu WTA[edytuj]

Dane na dzień 2015-07-09.

Rywalka Liczba meczów Bilans W% Twarda Ceglana Trawiasta Dywanowa
Stany Zjednoczone Serena Williams 20 2-18 10% 1-11 0-4 1-3 0-0
Australia Samantha Stosur 17 15-2 88% 7-2 5-0 2-0 1-0
Chińska Republika Ludowa Li Na 15 10-5 67% 5-2 4-1 1-2 0-0
Białoruś Wiktoryja Azaranka 15 8-7 53% 4-6 4-0 0-0 0-1
Polska Agnieszka Radwańska 14 12-2 86% 8-2 4-0 0-0 0-0
Serbia Ana Ivanović 14 10-4 71% 6-1 4-2 0-0 0-1
Rosja Swietłana Kuzniecowa 13 8-5 62% 8-3 0-1 0-1 0-0
Rosja Jelena Diemientjewa 12 9-3 75% 6-3 2-0 1-0 0-0
Słowacja Daniela Hantuchová 10 9-1 90% 8-0 0-0 1-0 0-1
Belgia Justine Henin 10 3-7 30% 3-4 0-3 0-0 0-0
Rosja Nadieżda Pietrowa 10 9-1 90% 7-1 1-0 1-0 0-0
Rosja Wiera Zwonariowa 10 7-3 70% 6-3 1-0 0-0 0-0
Dania Caroline Wozniacki 10 6-4 60% 3-4 3-0 0-0 0-0
Belgia Kim Clijsters 9 4-5 44% 3-5 0-0 1-0 0-0
Serbia Jelena Janković 9 8-1 89% 6-0 1-0 1-1 0-0
Czechy Petra Kvitová 9 6-3 67% 4-2 2-0 0-1 0-0
Rosja Marija Kirilenko 8 6-2 75% 5-2 0-0 1-0 0-0
Stany Zjednoczone Venus Williams 8 5-3 63% 4-1 1-0 0-2 0-0
Rosja Anna Czakwetadze 7 7-0 100% 4-0 2-0 1-0 0-0
Rosja Dinara Safina 7 4-3 57% 5-0 0-0 1-1 0-0
Rosja Jekatierina Makarowa 6 6-0 100% 4-0 2-0 0-0 0-0
Słowacja Dominika Cibulková 6 3-3 50% 0-1 2-2 1-0 0-0
Niemcy Angelique Kerber 6 3-3 50% 1-1 2-1 0-1 0-0
Stany Zjednoczone Lindsay Davenport 6 5-1 83% 3-1 0-0 1-0 1-0
Włochy Sara Errani 6 5-1 83% 3-0 2-1 0-0 0-0
Czechy Lucie Šafářová 6 4-2 67% 2-0 2-2 0-0 0-0
Francja Marion Bartoli 5 5-0 100% 4-0 0-0 1-0 0-0
Rumunia Simona Halep 5 5-0 100% 3-0 2-0 0-0 0-0
Hiszpania Carla Suárez Navarro 5 4-1 80% 3-1 1-0 0-0 0-0
Rosja Anastasija Myskina 5 2-3 40% 2-3 0-0 0-0 0-0
Włochy Flavia Pennetta 5 2-3 40% 1-3 0-0 0-1 0-0
Kanada Eugenie Bouchard 4 4-0 100% 2-0 2-0 0-0 0-0
Francja Amélie Mauresmo 4 1-3 25% 1-2 0-0 0-1 0-0
Francja Mary Pierce 4 3-1 75% 2-1 1-0 0-0 0-0
Włochy Francesca Schiavone 4 4-0 100% 2-0 0-0 1-0 1-0
Szwajcaria Martina Hingis 3 2-1 67% 2-0 0-0 0-0 0-1
Stany Zjednoczone Jennifer Capriati 1 0-1 0% 0-1 0-0 0-0 0-0
Japonia Kimiko Date-Krumm 1 0-1 0% 0-1 0-0 0-0 0-0
Australia Jelena Dokić 1 1-0 100% 0-0 0-0 1-0 0-0
Stany Zjednoczone Monica Seles 1 0-1 0% 0-1 0-0 0-0 0-0
Razem 292 192–100 66% 128-65
(66%)
47-19
(71%)
17-11
(61%)
3-5
(38%)

Uwagi

  1. Stan na 26 stycznia 2015 roku.
  2. Zasady uczestnictwa w turnieju tenisowym na igrzyskach olimpijskich określają, że zawodnik musi brać udział w rozgrywkach Pucharu Federacji albo Pucharu Davisa w dwuleciu poprzedzającym igrzyska.

Przypisy

  1. a b c d scottish – The Sunday Times: The Big Interview: Marija Sharapova (ang.). www.Marijasharapova.com. [dostęp 2012-10-16].
  2. a b Beth Harris: Maria Sharapova plans 1st trip back to Chernobyl since family fled (ang.). usatoday.com, 2007-08-13. [dostęp 2012-03-31].
  3. a b c Nick Collins: Wimbledon 2009: Maria Sharapova – 20 facts you didn't know (ang.). telegraph.co.uk, 2009-06-24. [dostęp 2012-04-01].
  4. Academy where stars are born (ang.). news.bbc.co.uk. [dostęp 2012-04-05].
  5. McRae Donald: Maria Sharapova: My love for tennis stopped me from walking away (ang.). guardian.co.uk, 2010-06-15. [dostęp 2012-10-16].
  6. Past Champions (ang.). W: Eddie Herr International Championship [on-line]. imgacademies.com. [dostęp 2012-10-28].
  7. Maria Sharapova (ang.). jockbio.com. [dostęp 2012-10-16].
  8. Liz Schroeder: Singles Ranking (ang.). W: Numeric List [on-line]. WTA Rankings, 2003-11-10. [dostęp 2012-04-01]. s. 2.
  9. Wimbledon 2003 – wyniki (ang.). itftennis.com, 2003. [dostęp 2012-04-01].
  10. a b 28 Maria Sharapova (ang.). W: Australian Open 2004 stories [on-line]. news.bbc.co.uk, 2004-01-11. [dostęp 2012-04-05].
  11. Career Titles (ang.). maria-sharapova.org. [dostęp 2012-10-16].
  12. Sony Ericsson WTA Tour Awards (ang.). W: Newcomer of the Year [on-line]. wtatennis.com. [dostęp 2012-04-01].
  13. Australian Open day six photos (ang.). news.bbc.co.uk, 2004-01-24. [dostęp 2012-04-05]. s. 6.
  14. Liz Clarke: Sharapova Wins Wimbledon After Improbable Journey (ang.). The Washington Post Company, 2004-07-04. [dostęp 2012-04-25].
  15. Adrian Warner: Birth of a superstar (ang.). thisislondon.co.uk, 2004-07-02. [dostęp 2012-04-25].
  16. a b c Isidore Chris: Maria Mania: no stopping her now (ang.). 2004-08-30. [dostęp 2012-04-25].
  17. 2004 Year-to-date Prize money leaders (ang.). W: Notes & Netcords [on-line]. wtatennis.com, 2004-11-22. [dostęp 2012-10-16].
  18. a b Maria Sharapova Profile (ang.). australianopen.com. [dostęp 2012-05-12].
  19. Sharapova Wins First Tier I Title in Tokyo. „Notes & Netcords”. 29 (5), s. 1-2, 2005-02-07. WTA Tour (ang.). [dostęp 2012-11-22]. 
  20. Sharapova Wins Doha for Tour-Leading Second 2005 Title (ang.). tennis-x.com, 2005-02-27. [dostęp 2012-05-12].
  21. Sharapova humiliated by Davenport (ang.). bbc.co.uk, 2005-03-18. [dostęp 2012-05-12].
  22. a b c Matt Cronin: Henin, Sharapova poised for big battle (ang.). msn.foxsports.com, 2010-05-28. [dostęp 2012-05-12].
  23. Sarah Holt: Williams ends Sharapova's defence (ang.). bbc.co.uk, 2005-06-30. [dostęp 2012-05-12].
  24. a b c d e f g WTA Rankings History – No. 1 Players (ang.). tennis-x.com, 2012-01-30. [dostęp 2012-05-12].
  25. WTA Tour Prize Money Leaders (ang.). wtatennis.com, 2005-12-19. [dostęp 2012-05-12].
  26. Impressive Hingis ousts Sharapova (ang.). W: Tennis [on-line]. news.bbc.co.uk, 2006-02-04. [dostęp 2012-10-28].
  27. Sharapova too Hot for Dementieva at Indian Wells (ang.). tennis-x.com, 2006-03-18. [dostęp 2012-05-15].
  28. Kuznetsova upsets Sharapova to win Miami title (ang.). news.oneindia.in, 2006-04-02. [dostęp 2012-05-15].
  29. a b c d e f Barrett Hansen: 5 Reasons Maria Sharapova Will Never Win Another Major (ang.). bleacherreport.com, 2011-06-07. [dostęp 2012-05-15].
  30. Associated Press: Sharapova, Federer overcome injuries to win at French Open (ang.). lubbockonline.com, 2006-05-29. [dostęp 2012-11-12].
  31. Head-to-Head: Sharapova, Marija v Safina, Dinara (ang.). wtatennis.com. [dostęp 2012-05-15].
  32. Magnificent Mauresmo ends Sharapova's dream (ang.). thefreelibrary.com, 2006-07-07. [dostęp 2012-05-15].
  33. Sharapova stuns Mauresmo, lands in U.S. Open finals (ang.). japantimes.co.jp, 2006-09-10. [dostęp 2012-10-16].
  34. Sharapova powers to US Open title (ang.). bbc.co.uk, 2006-09-10. [dostęp 2012-05-15].
  35. WTA Tour Prize Money Leaders (ang.). wtatennis.com, 2006-12-18. [dostęp 2012-05-15].
  36. Ted Tracey: Lawn Tennis: Doc called to check suffering Sharapova; TENNIS: AUSTRALIAN OPEN SPECIAL... (ang.). W: Maria Sharapova [on-line]. The Free Library, 2007-01-17. [dostęp 2012-11-23].
  37. Marija Sharapova beats Pin despite soaring heat (ang.). english.pravda.ru, 2007-01-16. [dostęp 2012-05-15].
  38. Christopher Clarey: Williams shocks Sharapova to win Australian Open (ang.). nytimes.com, 2007-01-27. [dostęp 2012-05-15].
  39. Gavin Versi: Ana: "I felt confident" (ang.). anaivanovic.com, 2007-02-03. [dostęp 2012-05-15].
  40. Howard Bryant: Glamour girls set for showdown (ang.). espn.go.com, 2012-03-16. [dostęp 2012-05-15].
  41. Birmingham: Jankovic pokonała Szarapową (pol.). sport.wp.pl, 2007-06-17. [dostęp 2012-05-15].
  42. Henin sends Serena crashing out (ang.). guardian.co.uk, 2007-07-04. [dostęp 2012-10-28].
  43. Sharapova victorious in San Diego (ang.). bbc.co.uk, 2007-08-05. [dostęp 2012-05-15].
  44. Jakub Ciastoń: Radwańska lepsza od Szarapowej! (pol.). wiadomosci.gazeta.pl, 2007-09-01. [dostęp 2012-05-15].
  45. Marija Szarapowa – Anna Czakwetadze 6:2, 6:2 (relacja) (pol.). sportnews.pl. [dostęp 2012-05-15].
  46. WTA Madryt: Henin wygrała z Szarapovą w finale (pol.). ultrasport.pl, 2007-11-11. [dostęp 2012-05-15].
  47. WTA Tour Prize Money Leaders (ang.). wtatennis.com, 2007-12-24. [dostęp 2012-05-15].
  48. Christopher Clarey: Sharapova Upsets Henin; Venus Williams Loses (ang.). nytimes.com, 2008-01-23. [dostęp 2012-06-02].
  49. Christopher Clarey: Sharapova Reaches the Final Again and Hopes for a Better Outcome (ang.). nytimes.com, 2008-01-24. [dostęp 2012-06-02].
  50. Sensational Sharapova wins Australian Open (ang.). nbcsports.msnbc.com, 2008-01-25. [dostęp 2012-06-02].
  51. WTA Doha: 18. tytuł w karierze Szarapowej! (pol.). sportnews.pl, 2008-02-24. [dostęp 2012-06-02].
  52. Diane Elayne Dees: Kuznetsova and Ivanovic victorious in Indian Wells semis (ang.). womenwhoserve.blogspot.com, 2008-01-23. [dostęp 2012-06-02].
  53. a b Mark Long: Sharapova beats Cibulkova at Amelia Island, wins 1st clay-court title (ang.). usatoday.com, 2008-04-13. [dostęp 2012-10-16].
  54. Bruce Smith: Serena Williams defeats Sharapova in Charleston quarters (ang.). foxnews.com, 2008-04-19. [dostęp 2012-06-02].
  55. Jarosław Kowal: Oficjalnie: Henin kończy karierę! (pol.). sportowefakty.pl, 2008-05-14. [dostęp 2012-06-02].
  56. Lay Taimour: French Open: Sharapova screeches to a halt at hands of compatriot Safina (ang.). guardian.co.uk, 2008-06-02. [dostęp 2012-06-02].
  57. Les Roopanarine: Wimbledon 2008: Sharapova shocked by unknown Kudryavtseva (ang.). guardian.co.uk, 2008-06-26. [dostęp 2012-06-02].
  58. Agencja Reutera: Maria Sharapova withdraws from Australian Open (ang.). womenstennisblog.com, 2009-01-11. [dostęp 2012-10-16].
  59. Sharapova Withdraws From Paris, Dubai (ang.). wtatennis.com. [dostęp 2012-06-13].
  60. William Hill: Maria Sharapova withdraws from Miami Masters (ang.). french.open-tennis.com. [dostęp 2012-10-16].
  61. WTA w Indian Wells: Szarapowa wróciła, ale odpadła w deblu (pol.). sport.onet.pl, 2009-03-13. [dostęp 2012-06-13].
  62. Michał Wodziński: Szarapowa w Warszawie! (pol.). sport.fakt.pl, 2009-05-20. [dostęp 2012-06-13].
  63. Michał Wodziński: Klęska Szarapowej w Warsaw Open (pol.). przegladsportowy.pl, 2009-05-21. [dostęp 2012-06-13].
  64. French Open: Szarapowa zdemolowana (pol.). sport.onet.pl, 2009-06-02. [dostęp 2012-06-13].
  65. Hodgkinson: Wimbledon 2009: Maria Sharapova suffers shock defeat by Gisela Dulko (ang.). telegraph.co.uk, 2009-06-02. [dostęp 2012-06-24].
  66. Pennetta gains from Sharapova's errors (ang.). sports.espn.go.com, 2009-08-09. [dostęp 2012-06-24].
  67. Dementieva wins in straight sets (ang.). sports.espn.go.com, 2009-08-23. [dostęp 2012-06-24].
  68. US Open: 17-latka pokonała jedną z faworytek, sensacyjna porażka Jankovic (pol.). sport.onet.pl, 2009-09-03. [dostęp 2012-06-13].
  69. WTA Tokio: Radwańska przegrała z Szarapową (pol.). tenis.net.pl, 2009-10-02. [dostęp 2012-10-28].
  70. Sharapova wins 1st tourney since layoff (ang.). sports.espn.go.com, 2009-10-03. [dostęp 2012-06-24].
  71. WTA Tour Prize Money Leaders (ang.). wtatennis.com, 2012-11-09. [dostęp 2012-06-24].
  72. Sharapova's rally falls short (ang.). sports.espn.go.com, 2010-01-18. [dostęp 2011-04-21].
  73. Sharapova wins Strasbourg International for 22nd career title (ang.). sports.espn.go.com, 2010-05-22. [dostęp 2011-04-21].
  74. Petrova rocks No. 2-seeded Venus (ang.). sports.espn.go.com, 2010-05-30. [dostęp 2011-04-21].
  75. Li rolls past Sharapova in Aegon final (ang.). sports.espn.go.com, 2010-06-13. [dostęp 2011-04-21].
  76. Serena Williams overcame Sharapova (ang.). sports.espn.go.com, 2010-06-28. [dostęp 2011-04-21].
  77. Victoria Azarenka wins in Stanford (ang.). sports.espn.go.com, 2010-08-01. [dostęp 2011-04-21].
  78. Maria Sharapova out of Rogers Cup (ang.). sports.espn.go.com, 2010-08-16. [dostęp 2011-04-21].
  79. Szarapowa zatrudniła Hogstedta. Wypoleruje jej tenis? (ang.). przegladsportowy.pl, 2010-12-06. [dostęp 2011-04-21].
  80. Paweł Klocek: Sensacyjna porażka Szarapowej (pol.). polskieradio.pl, 2011-01-06. [dostęp 2012-07-19].
  81. australianopen.com: Fancy dancer Petkovic has the moves on Sharapova (ang.). Mind the Racquet, 2011-01-23. [dostęp 2012-10-28].
  82. Sharapova beats Safina at Indian Wells (ang.). english.ruvr.ru, 2011-03-16. [dostęp 2012-07-19].
  83. Sharapova scrapes past Peng in erratic match (ang.). articles.timesofindia.indiatimes.com, 2011-03-18. [dostęp 2012-07-19].
  84. Greta Schonknecht: WTA w Indian Wells. Caroline Wozniacki w finale! (pol.). wiadomosci24.pl, 2011-03-20. [dostęp 2012-10-28].
  85. Victoria Azarenka beats Maria Sharapova in Miami final (ang.). bbc.co.uk, 2011-04-02. [dostęp 2012-07-17].
  86. Paul Oberjuerge: Sharapova's return can only be good for WTA (ang.). thenational.ae, 2011-03-29. [dostęp 2012-07-19].
  87. Cibulkova upsets Sharapova at The Madrid Open (ang.). rafaelmartel.com, 2011-05-04. [dostęp 2012-10-28].
  88. Kevin Mitchell: Maria Sharapova sweeps past Sam Stosur to conquer Rome (ang.). guardian.co.uk, 2011-05-15. [dostęp 2012-07-19].
  89. French Open 2011: Maria Sharapova spirit yields appreciation in Paris with defeat of Agnieszka Radwanska (pol.). telegraph.co.uk, 2011-05-30. [dostęp 2017-02-14].
  90. French Open 2011: Maria Sharapova beats Andrea Petkovic to reach semis (ang.). guardian.co.uk, 2011-06-01. [dostęp 2012-07-17].
  91. French Open 2011: Li Na beats Maria Sharapova 6-4, 7-5 to reach final (ang.). guardian.co.uk, 2011-06-02. [dostęp 2012-07-19].
  92. Szarapowa ograła Lisicki i dołączyła do Kvitovej (pol.). W: Wimbledon [on-line]. sportowefakty.pl, 2011-06-30. [dostęp 2012-10-28].
  93. Piers Newbery: Wimbledon 2011: Petra Kvitova beats Maria Sharapova to title (ang.). bbc.co.uk, 2011-07-02. [dostęp 2012-07-19].
  94. Serena Williams beats Maria Sharapova (ang.). espn.go.com, 2011-07-30. [dostęp 2012-07-19].
  95. Maria Sharapova loses in third round (ang.). espn.go.com, 2011-08-12. [dostęp 2012-07-19].
  96. Maria Sharapova beats Jelena Jankovic in Cincinnati (ang.). bbc.co.uk, 2011-08-22. [dostęp 2012-07-19].
  97. Flavia Pennetta causes upset at the US Open by beating Maria Sharapova (ang.). guardian.co.uk, 2011-09-03. [dostęp 2012-07-19].
  98. Łukasz Iwanek: WTA Tokio: Kontuzja Szarapowej, Kvitová rywalką Zwonariowej w półfinale (pol.). sportowefakty.pl, 2011-09-29. [dostęp 2012-07-19].
  99. Jakub Ciastoń: Turniej Masters. Na co stać Radwańską? (pol.). sport.pl, 2011-10-24. [dostęp 2012-07-19].
  100. Samantha Stosur beats Maria Sharapova in WTA finals (ang.). theaustralian.com.au, 2011-10-26. [dostęp 2012-07-19].
  101. Kushal Sharma: Li beats Sharapova in her opening Istanbul encounter (ang.). tennisearth.com, 2011-10-26. [dostęp 2012-07-19].
  102. a b Polska Agencja Prasowa: Szarapowa wycofała się (pol.). W: Mistrzostwa WTA [on-line]. sportowefakty.pl, 2011-10-26. [dostęp 2012-10-28].
  103. WTA Tour Prize Money Leaders (ang.). wtatennis.com, 2007-11-07. [dostęp 2012-07-19].
  104. First Slam Title & No.1: Azarenka's Perfect Day (ang.). wtatennis.com, 2012-01-28. [dostęp 2012-01-28].
  105. Robert Pałuba: WTA Indian Wells: Niepokonana Azarenka zdobyła kolejny tytuł (pol.). sportowefakty.pl, 2012-03-18. [dostęp 2012-03-18].
  106. Onet Sport: WTA w Miami: Agnieszka Radwańska pokonała Marię Szarapową w finale (pol.). sport.onet.pl, 2012-03-31. [dostęp 2012-03-31].
  107. Łukasz Iwanek: WTA Stuttgart: Szarapowa wzięła rewanż na Azarence, 25. tytuł Rosjanki (pol.). sportowefakty.pl, 2012-04-29. [dostęp 2012-04-29].
  108. Łukasz Iwanek: WTA Madryt: Zwycięska seria Sereny trwa, Amerykanka bezlitosna dla Szarapowej (pol.). W: WTA Madryt [on-line]. sportowefakty.pl, 2012-05-11. [dostęp 2012-10-12].
  109. Łukasz Iwanek: WTA Rzym: Dwusetowe bitwy dla Szarapowej i Kvitovej, Cirstea lepsza od Janković (pol.). W: WTA Rzym [on-line]. sportowefakty.pl, 2012-05-15. [dostęp 2012-10-12].
  110. Dominika Pawlik: WTA Rzym: Szarapowa sprawdzi formę Venus, awans Li (pol.). W: WTA Rzym [on-line]. sportowefakty.pl, 2012-05-17. [dostęp 2012-10-12].
  111. Dominika Pawlik: WTA Rzym: Kerber w Top 10, Szarapowa pokonała Venus po latach (pol.). W: WTA Rzym [on-line]. sportowefakty.pl, 2012-05-19. [dostęp 2012-10-12].
  112. Robert Pałuba: WTA Rzym: Kerber nie dała rady Szarapowej, 42. finał Rosjanki (pol.). W: WTA Rzym [on-line]. sportowefakty.pl, 2012-05-19. [dostęp 2012-10-12].
  113. Łukasz Iwanek: WTA Rzym: Szarapowa obroniła tytuł po pełnym zwrotów akcji finale z Na Li (pol.). W: WTA Rzym [on-line]. sportowefakty.pl, 2012-05-20. [dostęp 2012-10-12].
  114. Łukasz Iwanek: Roland Garros: Pierwszy rower w Paryżu, Szarapowa i Kvitova w II rundzie (pol.). W: Roland Garros [on-line]. sportowefakty.pl, 2012-05-29. [dostęp 2012-10-12].
  115. Łukasz Iwanek: Roland Garros: Maria Szarapowa zdobyła brakującą lewę Wielkiego Szlema (pol.). W: Roland Garros [on-line]. sportowefakty.pl, 2012-06-09. [dostęp 2012-10-12].
  116. Krzysztof Straszak: Wimbledon: Serena w ciężkich warunkach awansowała do ćwierćfinału, Szarapowa out (pol.). W: Wimbledon [on-line]. sportowefakty.pl, 2012-07-02. [dostęp 2012-10-12].
  117. Polska Agencja Prasowa: WTA Montreal: Szarapowa przegrała z infekcją żołądkową (pol.). W: WTA Montreal [on-line]. sportowefakty.pl, 2012-08-08. [dostęp 2012-10-12].
  118. Łukasz Iwanek: US Open: Dwudniowy mecz dla Szarapowej, która o finał zagra z Azarenką (pol.). W: US Open [on-line]. sportowefakty.pl, 2012-09-05. [dostęp 2012-10-12].
  119. Robert Pałuba: US Open: Solidna Azarenka lepsza od nierównej Szarapowej, Białorusinka w finale (pol.). W: US Open [on-line]. sportowefakty.pl, 2012-09-07. [dostęp 2012-10-12].
  120. Łukasz Iwanek: WTA Tokio: Azarenka wycofała się z powodu choroby, Stosur lepsza od Szarapowej (pol.). W: WTA Tokio [on-line]. sportowefakty.pl, 2012-09-27. [dostęp 2012-10-12].
  121. Rafał Smoliński: WTA Pekin: Azarenka podbiła Państwo Środka, Szarapowa znów bezradna w finale (pol.). W: WTA Pekin [on-line]. sportowefakty.pl, 2012-10-07. [dostęp 2012-10-12].
  122. Łukasz Iwanek: Mistrzostwa WTA: Efektowna Szarapowa nie dała Errani szans na rewanż za Paryż (pol.). W: Mistrzostwa WTA [on-line]. sportowefakty.pl, 2012-10-23. [dostęp 2012-10-28].
  123. Łukasz Iwanek: Mistrzostwa WTA: Heroiczny bój dla Szarapowej, Radwańska jeszcze bez półfinału (pol.). W: Mistrzostwa WTA [on-line]. sportowefakty.pl, 2012-10-25. [dostęp 2012-10-28].
  124. Dominika Pawlik: Mistrzostwa WTA: Szarapowa postawiła kropkę nad... Stosur (pol.). W: Mistrzostwa WTA [on-line]. sportowefakty.pl, 2012-10-26. [dostęp 2012-10-28].
  125. Rafał Smoliński: Mistrzostwa WTA: Petra Kvitova wycofała się z turnieju! (pol.). W: Mistrzostwa WTA [on-line]. sportowefakty.pl, 2012-10-24. [dostęp 2012-10-28].
  126. Rafał Smoliński: Mistrzostwa WTA: Wielkie zwycięstwo Szarapowej, liderka rankingu poza finałem (pol.). W: Mistrzostwa WTA [on-line]. sportowefakty.pl, 2012-10-27. [dostęp 2012-10-28].
  127. Łukasz Iwanek: Mistrzostwa WTA: Serena Williams wykonała misję, trzeci triumf Amerykanki (pol.). W: Mistrzostwa WTA [on-line]. sportowefakty.pl, 2012-10-28. [dostęp 2012-10-28].
  128. Polska Agencja Prasowa: Kontuzjowana Szarapowa wystąpi w Brisbane (pol.). sportowefakty.pl, 2012-12-27. [dostęp 2013-01-20].
  129. AAP: Sharapova forced to withdraw (ang.). brisbaneinternational.com.au, 2013-01-01. [dostęp 2013-01-20].
  130. Łukasz Iwanek: AO: Radwańska zagra z Watson, Szarapowa z Venus w hicie III rundy (pol.). sportowefakty.pl, 2013-01-16. [dostęp 2013-01-20].
  131. Łukasz Iwanek: AO: Szarapowa rozbiła kolejną rywalkę, Kerber wyeliminowana przez Makarową (pol.). sportowefakty.pl, 2013-01-20. [dostęp 2013-01-20].
  132. Łukasz Iwanek: AO: Szarapowa drugą półfinalistką (pol.). sportowefakty.pl, 2013-01-22. [dostęp 2013-01-24].
  133. Łukasz Iwanek: AO: Wielka Na Li zatrzymała Marię Szarapową, Chinka po raz drugi w finale (pol.). sportowefakty.pl, 2013-01-24. [dostęp 2013-01-24].
  134. Sharapova Still Perfect, Serena Wins Too (ang.). wtatennis.com, 2013-02-12. [dostęp 2013-02-15].
  135. Dominika Pawlik: WTA Ad-Dauha: Rower Azarenki, Woźniacka rywalką Radwańskiej (pol.). sportowefakty.pl, 2013-02-14. [dostęp 2013-02-15].
  136. Robert Pałuba: WTA Ad-Dauha: Mocarna Serena Williams w finale (pol.). W: WTA Ad-Dauha [on-line]. sportowefakty.pl, 2013-02-16. [dostęp 2013-02-23].
  137. Bartoli Too Solid, Top Seeds Too (ang.). W: WTA Indian Wells [on-line]. wtatennis.com, 2013-03-08. [dostęp 2013-03-21].
  138. Sharapova & Errani To Clash In Quarters (ang.). W: WTA Indian Wells [on-line]. wtatennis.com, 2013-03-12. [dostęp 2013-03-21].
  139. Robert Pałuba: WTA Indian Wells: Kvitova czeka na Radwańską, Szarapowa podkręciła tempo (pol.). W: WTA Indian Wells [on-line]. sportowefakty.pl, 2013-03-12. [dostęp 2013-03-21].
  140. Aggressive Sharapova Outdoes Errani (ang.). W: WTA Indian Wells [on-line]. wtatennis.com, 2013-03-13. [dostęp 2013-03-21].
  141. Sharapova Into Final & Back To No.2 (ang.). W: WTA Indian Wells [on-line]. wtatennis.com, 2013-03-15. [dostęp 2013-03-21].
  142. Łukasz Iwanek: WTA Indian Wells: Szarapowa po siedmiu latach ponownie podbiła Kalifornię (pol.). W: WTA Indian Wells [on-line]. sportowefakty.pl, 2013-03-17. [dostęp 2013-03-21].
  143. Second Round Wraps Up In Miami (ang.). W: WTA Miami [on-line]. wtatennis.com, 2013-03-22. [dostęp 2013-03-21].
  144. Cirstea Steps It Up, Sharapova Wins (ang.). W: WTA Miami [on-line]. wtatennis.com, 2013-03-24. [dostęp 2013-03-21].
  145. Sharapova Rounds Out Final Eight (ang.). W: WTA Miami [on-line]. wtatennis.com, 2013-03-25. [dostęp 2013-03-21].
  146. Łukasz Iwanek: WTA Miami: Brzydki awans Marii Szarapowej do czwartego półfinału w sezonie (pol.). W: WTA Miami [on-line]. sportowefakty.pl, 2013-03-27. [dostęp 2013-03-21].
  147. Łukasz Iwanek: WTA Miami: Szarapowa pierwszą finalistką po meczu bez historii z Janković (pol.). W: WTA Miami [on-line]. sportowefakty.pl, 2013-03-28. [dostęp 2013-03-21].
  148. Łukasz Iwanek: WTA Miami: Serena królową absolutną Key Biscayne, Szarapowa wciąż bez tytułu (pol.). W: WTA Miami [on-line]. sportowefakty.pl, 2013-03-30. [dostęp 2013-03-21].
  149. Łukasz Iwanek: WTA Stuttgart: Szarapowa po raz szósty pokonała Ivanović, o finał zagra z Kerber (pol.). W: WTA Stuttgart [on-line]. sportowefakty.pl, 2013-04-26. [dostęp 2013-05-02].
  150. Łukasz Iwanek: WTA Stuttgart: Li przerwała sen Mattek-Sands i zagra z Szarapową o tytuł (pol.). W: WTA Stuttgart [on-line]. sportowefakty.pl, 2013-04-27. [dostęp 2013-05-02].
  151. Łukasz Iwanek: WTA Stuttgart: Kolejne Porsche dla Marii Szarapowej, Rosjanka obroniła tytuł (pol.). W: WTA Stuttgart [on-line]. sportowefakty.pl, 2013-04-28. [dostęp 2013-05-02].
  152. Robert Pałuba: WTA Madryt: Krótka przygoda Stosur, Szarapowa i Kerber w kolejnej rundzie (pol.). W: WTA Madryt [on-line]. sportowefakty.pl, 2013-05-06. [dostęp 2013-06-08].
  153. Dominika Pawlik: WTA Madryt: Serena Williams gra dalej, porażka pogromczyni Na Li (pol.). W: WTA Madryt [on-line]. sportowefakty.pl, 2013-05-07. [dostęp 2013-06-08].
  154. Serena & Sharapova: No.1 On The Line (ang.). wtatennis.com, 2013-05-09. [dostęp 2013-06-08].
  155. Łukasz Iwanek: WTA Madryt: Pewny awans Szarapowej, olśniewająca Ivanović rozbiła Kerber (pol.). W: WTA Madryt [on-line]. sportowefakty.pl, 2013-05-10. [dostęp 2013-06-08].
  156. Dominika Pawlik: WTA Madryt: Szarapowa z 500. zwycięstwem. Zagra z Williams o tytuł i tron (pol.). W: WTA Madryt [on-line]. sportowefakty.pl, 2013-05-11. [dostęp 2013-06-08].
  157. Łukasz Iwanek: WTA Madryt: Historyczny triumf Sereny Williams, Amerykanka wciąż na tronie (pol.). W: WTA Madryt [on-line]. sportowefakty.pl, 2013-05-12. [dostęp 2013-06-08].
  158. Sharapova Cruises, Li Wins Too (ang.). wtatennis.com, 2013-05-15. [dostęp 2013-06-08].
  159. Łukasz Iwanek: WTA Rzym: Szarapowa z 12. z rzędu zwycięstwem w imprezie, Stosur w ćwierćfinale (pol.). W: 2013-05-16 [on-line]. sportowefakty.pl, WTA Rzym. [dostęp 2013-06-08].
  160. Rafał Smoliński: WTA Rzym: Szarapowa się wycofała, Errani pierwszą półfinalistką (pol.). W: WTA Rzym [on-line]. sportowefakty.pl, 2013-05-17. [dostęp 2013-06-08].
  161. Rafał Smoliński: Roland Garros: program i wyniki kobiet (pol.). W: Roland Garros [on-line]. sportowefakty.pl, 2013-05-26. [dostęp 2013-06-08].
  162. Sharapova Hits Through Wind & Stephens (ang.). wtatennis.com, 2013-06-03. [dostęp 2013-06-08].
  163. Sharapova's 6-0 Rebound In Paris (ang.). wtatennis.com, 2013-06-05. [dostęp 2013-06-08].
  164. Sharapova Edges Azarenka In Semifinals (ang.). wtatennis.com, 2013-06-06. [dostęp 2013-06-08].
  165. Łukasz Iwanek: Roland Garros: Triumf Sereny po latach, Amerykanka odebrała koronę Szarapowej (pol.). W: Roland Garros [on-line]. sportowefakty.pl, 2013-06-08. [dostęp 2013-06-08].
  166. Łukasz Iwanek: Wimbledon: Trudny mecz Szarapowej, awans kontuzjowanej Azarenki, porażka Errani (pol.). W: Wimbledon [on-line]. sportowefakty.pl, 2013-06-24. [dostęp 2013-06-26].
  167. Łukasz Iwanek: Wimbledon: Głośna wojna dla Michelle Larcher de Brito, Maria Szarapowa za burtą! (pol.). W: Wimbledon [on-line]. sportowefakty.pl, 2013-06-26. [dostęp 2013-06-26].
  168. Dominika Pawlik: Ranking WTA: Radwańska 4. tenisistką sezonu, roszady w Top 20 po Wimbledonie (pol.). W: Ranking WTA [on-line]. sportowefakty.pl, 2013-07-08. [dostęp 2013-07-12].
  169. a b Robert Pałuba: Maria Szarapowa zakończyła współpracę z Thomasem Hogstedtem (pol.). sportowefakty.pl, 2013-07-12. [dostęp 2013-07-12].
  170. a b Polska Agencja Prasowa: Jimmy Connors trenerem Marii Szarapowej (pol.). sportowefakty.pl, 2013-07-13. [dostęp 2013-07-13].
  171. a b Rafał Smoliński: Maria Szarapowa rozstała się z Connorsem po zaledwie jednym spotkaniu! (pol.). sportowefakty.pl, 2013-08-16. [dostęp 2013-08-16].
  172. a b c Rafał Smoliński: Szarapowa nie zmieni nazwiska, ojciec trenerem Rosjanki na czas US Open (pol.). sportowefakty.pl, 2013-08-21. [dostęp 2013-08-21].
  173. a b Marcin Motyka: Maria Szarapowa wycofała się z US Open! (pol.). sportowefakty.pl, 2013-08-22. [dostęp 2013-08-22].
  174. Marcin Motyka: Kvitova, Errani i Janković zagrają w Mistrzostwach WTA, Szarapowa wycofała się! (pol.). sportowefakty.pl, 2013-10-07. [dostęp 2014-05-11].
  175. a b David Kent: Dutch of class for Sharapova as Russian ace hires new coach Groeneveld (ang.). dailymail.co.uk, 2013-11-21. [dostęp 2014-05-11].
  176. Polska Agencja Prasowa: WTA w Brisbane: Maria Szarapowa udanie wróciła na kort (pol.). W: WTA w Brisbane [on-line]. eurosport.onet.pl, 2013-12-30. [dostęp 2014-05-11]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-05-11)].
  177. Łukasz Iwanek: WTA Brisbane: Komfortowe otwarcie Sereny, Szarapowa bez gry w ćwierćfinale (pol.). W: WTA Brisbane [on-line]. sportowefakty.pl, 2013-12-31. [dostęp 2014-05-11].
  178. Brisbane International 2014 (ang.). wtatennis.com, 2014. [dostęp 2014-05-11].
  179. Australian Open 2014 Women's Singles Championship (ang.). australianopen.com. [dostęp 2014-05-11].
  180. Marcin Motyka: Maria Szarapowa: Fizjoterapeuta powiedział mi, że mam nadwyrężone biodro (pol.). sportowefakty.pl, 2014-01-20. [dostęp 2014-05-11].
  181. 22nd Open GDF Suez (ang.). wtatennis.com, 2014. [dostęp 2014-05-11].
  182. Łukasz Iwanek: WTA Indian Wells: Pewne otwarcie Szarapowej, porażki Kerber i Lisickiej (pol.). W: WTA Indian Wells [on-line]. sportowefakty.pl, 2014-03-09. [dostęp 2014-05-11].
  183. Eurosport: Kwalifikantka wyrzuciła Marię Szarapową z Indian Wells (pol.). eurosport.onet.pl, 2014-03-11. [dostęp 2014-05-11]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-05-11)].
  184. Łukasz Iwanek: WTA Miami: Serena Williams i Maria Szarapowa z problemami w III rundzie (pol.). W: WTA Miami [on-line]. sportowefakty.pl, 2014-03-21. [dostęp 2014-05-11].
  185. Piotr Wróbel: WTA Miami: Maria Szarapowa w 1/8 finału, zwycięstwo za dziewiątą piłką meczową (pol.). W: WTA Miami [on-line]. sportowefakty.pl, 2014-03-23. [dostęp 2014-05-11].
  186. Sony Open Tennis 2014 (ang.). wtatennis.com, 2014. [dostęp 2014-05-11].
  187. Sharapova Survives Stuttgart Opener (ang.). wtatennis.com, 2014-04-22. [dostęp 2014-05-11].
  188. Porsche Tennis Grand Prix 2014 (ang.). wtatennis.com, 2014. [dostęp 2014-05-11].
  189. Mutua Madrid Open 2014 (ang.). wtatennis.com, 2014. [dostęp 2014-05-11].
  190. Sharapova Comeback Stuns Li (ang.). wtatennis.com, 2014-05-09. [dostęp 2014-05-11].
  191. Sharapova Storms Into Madrid Final (ang.). wtatennis.com, 2014-05-10. [dostęp 2014-05-11].
  192. Sharapova Conquers Halep & Madrid (ang.). wtatennis.com, 2014-05-11. [dostęp 2014-05-11].
  193. Łukasz Iwanek: WTA Madryt: Triumf Marii Szarapowej, Rosjanka przetrwała kryzys i pokonała Halep (pol.). W: WTA Madryt [on-line]. sportowefakty.pl, 2014-05-11. [dostęp 2014-05-11].
  194. Internazionali BNL d'Italia 2014 (ang.). wtatennis.com, 2014. [dostęp 2014-07-06].
  195. Kacper Kowalczyk: Roland Garros: Maria Szarapowa demoluje, turniej życia Pauline Parmentier (pol.). W: Roland Garros [on-line]. sportowefakty.pl, 2014-05-30. [dostęp 2014-07-05].
  196. Roland Garros 2014 Women's Singles Championship (ang.). rolandgarros.com. [dostęp 2014-05-23].
  197. Robert Pałuba: Roland Garros: Trzygodzinny bój Szarapowej z Halep, Rosjanka znów rządzi w Paryżu! (pol.). W: Roland Garros [on-line]. sportowefakty.pl, 2014-06-07. [dostęp 2014-07-05].
  198. Wimbledon 2014 Ladies' Singles Championship (ang.). wimbledon.com. [dostęp 2013-06-20].
  199. Łukasz Iwanek: Wimbledon: Klątwa mistrzyń Rolanda Garrosa trwa, Szarapowa pokonana przez Kerber (pol.). W: Wimbledon [on-line]. sportowefakty.pl, 2014-07-01. [dostęp 2014-07-05].
  200. Pseudo-Russian Carries Russian Flag in London (ang.). dyingrussia.wordpress.com, 2012-07-11. [dostęp 2012-10-16].
  201. Myskina stands by Fed Cup threat (ang.). news.bbc.co.uk, 2004-11-25. [dostęp 2012-10-16].
  202. Sharapova keen to play for Russia (ang.). news.bbc.co.uk, 2005-10-10. [dostęp 2012-10-16].
  203. Sharapova delays debut for Russia (ang.). news.bbc.co.uk, 2006-03-08. [dostęp 2012-10-16].
  204. Sharapova to miss Fed Cup debut (ang.). news.bbc.co.uk, 2007-04-02. [dostęp 2012-10-16].
  205. Sharapova pull-out angers Russia (ang.). news.bbc.co.uk, 2007-07-10. [dostęp 2012-10-16].
  206. Russia drop Sharapova for Fed Cup (ang.). news.bbc.co.uk, 2007-07-18. [dostęp 2012-10-16].
  207. Row over Sharapova's Fed Cup show (ang.). news.bbc.co.uk, 2007-09-17. [dostęp 2012-10-16].
  208. Sharapova set to make Fed Cup debut (ang.). W: Tennis [on-line]. theage.com.au, 2008-01-23. [dostęp 2012-10-16].
  209. Israel-Russia (ang.). fedcup.com. [dostęp 2012-10-16].
  210. Russia plan to have Sharapova back for Fed Cup final (ang.). ontennis.com, 2008-04-27. [dostęp 2012-10-16].
  211. Russia-France (ang.). fedcup.com. [dostęp 2012-10-16].
  212. Gokul Pillai: Maria Sharapova vs. Alize Cornet -2011 Fed Cup match preview (ang.). W: Fed Cup [on-line]. tennisearth.com, 2011-02-06. [dostęp 2012-10-16].
  213. Russia-Spain (ang.). fedcup.com. [dostęp 2012-10-16].
  214. Polska Agencja Prasowa: Szarapowa poniesie rosyjską flagę na otwarciu igrzysk (pol.). sportowefakty.pl. [dostęp 2012-10-28].
  215. a b Drabinka gry pojedynczej (ang.). itftennis.com, 2012-07-26. [dostęp 2012-07-26].
  216. Sportowy świat w szoku. Szarapowa ogłosiła, że była na dopingu, TVN24.pl [dostęp 2016-03-08].
  217. Tenis. Dlaczego Maria Szarapowa wpadła na meldonium, sport.pl [dostęp 2016-03-08].
  218. http://www.wtatennis.com/news/article/6222489/title/sharapova-to-make-return-in-stuttgart, 10 stycznia 2017.
  219. a b c d Przemysław Brudzyński: Szarapowa, tenisistka niezrozumiała (ang.). sportowefakty.pl, 2012-07-03. [dostęp 2012-10-28].
  220. a b c Jeff Cooper: Maria Sharapova – Tennis Game Profile (ang.). About.com. [dostęp 2012-11-25].
  221. Douglas Robson: Swinging, midcourt volley becomes key weapon among pros (ang.). USA Today, 2007-06-25. [dostęp 2012-10-16].
  222. Steve Bierley: Sharapova adds variety to end Henin run (ang.). The Guardian, 2008-01-23. [dostęp 2012-10-16].
  223. Maria Sharapova Scouting report (ang.). [dostęp 2012-10-16].
  224. Linda Pearce: Sharapova's arrival a victory for mental toughness (ang.). The Age, 2004-07-05. [dostęp 2012-10-16].
  225. Megan Lane: Why do women tennis stars grunt? (ang.). BBC News, 2005-06-22. [dostęp 2012-10-16].
  226. Scream queen Sharapova warned to silence screams (ang.). 2003-06-12. [dostęp 2011-08-07].
  227. Catriona Davies: Grunting is just part of my game, claims Sharapova (ang.). The Daily Telegraph, 2008-09-24. [dostęp 2012-10-16].
  228. Beaten Sharapova turns on media (ang.). BBC News, 2006-01-26. [dostęp 2011-08-07].
  229. a b c Joel Drucker: Lingering injuries or limitations coming to light for Sharapova (ang.). 2007-10-03. [dostęp 2012-10-16].
  230. Bottom line for the top women, 2007 (ang.). Tennis.com. [dostęp 2011-08-07].
  231. Tracy Austin: Austin: Sharapova loss a win for Venus and Serena (ang.). NBC Sports, 2008-06-27. [dostęp 2011-08-07].
  232. Mark Hodgkinson: Wimbledon 2010: Maria Sharapova fighting fit at last and ready to reclaim her SW19 crown (ang.). The Daily Telegraph, 2010-06-21. [dostęp 2012-10-16].
  233. Diane Pucin: Maria Sharapova can't control her serve (ang.). Los Angeles Times, 2009-08-09. [dostęp 2012-10-16].
  234. Maria Sharapova Serve Analysis – A Look Behind the Sharapova Serve Technique (ang.). Optimumtennis.net. [dostęp 2012-10-16].
  235. Barry Flatman: Sharapova: a cow on ice? (ang.). The Times, 2007-05-31. [dostęp 2012-10-16].
  236. Learning the Reverse Forehand in Modern Tennis (ang.). Optimum Tennis. [dostęp 2012-11-23].
  237. Transcript of Maria Sharapova interview (ang.). W: interviews [on-line]. Roland Garros, 2012-06-09. [dostęp 2012-11-23].
  238. Giętkość nadgarstka (pol.). W: Technika tenisa ziemnego. Podstawy i elementy techniki [on-line]. Trener tenisa. [dostęp 2012-11-23].
  239. a b c Top 10 greatest coaches of all time (ang.). The Tennis Space, 2012-03-11. [dostęp 2012-11-21].
  240. Matt Cronin: Parents as Coaches: Mike Joyce Weighs in on Sharapova and Wozniacki (ang.). bleacher report, 2012-05-11. [dostęp 2012-11-21].
  241. Kathy Ehrich-Dowd: Celebrity Q & A – Maria Sharapova (ang.). 2006-04-17.
  242. Hadashot Netanya: Maria Sharapova, Netanya resident – Haaretz Daily Newspaper | Israel News (ang.). Haaretz, 2011-01-25. [dostęp 2012-10-18].
  243. An interview with: MARIA SHARAPOVA (ang.). W: Interviews [on-line]. US Open, 2012-09-05. [dostęp 2013-01-10].
  244. Laker Sasha Vujacic, tennis star Marija Sharapova engaged (ang.). Los Angeles Times blogs, 2010-10-22. [dostęp 2012-10-16].
  245. Polska Agencja Prasowa: Szarapowa zerwała zaręczyny z Vujačiciem (pol.). sportowefakty.pl, 2012-09-01. [dostęp 2012-09-01].
  246. Mike Dawes: He's ace! Sharapova's boyfriend Dimitrov stops match to help ill ball girl in Miami (ang.). dailymail.co.uk, 2014-03-25. [dostęp 2014-05-05].
  247. Rafał Smoliński: Maria Szarapowa i Grigor Dimitrow nie są już parą (pol.). sportowefakty.pl, 2015-07-24. [dostęp 2015-07-24].
  248. Henin is best of her generation (ang.). 2008-05-18. [dostęp 2012-10-18].
  249. Billie Jean King's text inspired Sharapova (ang.). 2008-01-26. [dostęp 2012-10-18].
  250. Maria not ready for veteran's list – Tennis – Sportal Australia (ang.). [dostęp 2012-10-18].
  251. Sharapova puts loss in perspective (ang.). ESPN. [dostęp 2012-10-18].
  252. a b c d e f WTA: Maria Sharapova > Career HIghlights > Awards (ang.). WTA Tour. [dostęp 2012-10-18].
  253. wtatour.com → Player Profiles → Maria Sharapova → Info (ang.). [dostęp 2011-06-12].
  254. Service held for Wimbledon girl (ang.). BBC News, 2008-07-04. [dostęp 2012-11-25].
  255. Serving Their Clients (ang.). W: U.S. Open [on-line]. nytimes.com, 2006-03-08. [dostęp 2012-10-27].
  256. Lacey Rose: The World's Best-Paid Athletes (ang.). W: Sports Business [on-line]. Forbes, 2006-03-22. [dostęp 2012-10-27].
  257. ASInfo: Maria Szarapowa najbardziej wartościową celebrytką w Rosji (pol.). eurosport.onet.pl, 2013-07-25. [dostęp 2013-07-25].
  258. Tom Van Riper, Kurt Badenhausen: Top-Earning Female Athletes (ang.). W: Sports Business [on-line]. Forbes, 2008-07-22. [dostęp 2012-10-27].
  259. Kurt Badenhausen: The World's Highest-Paid Female Athletes (ang.). W: Forbes Sports Values [on-line]. Forbes, 2010-08-18. [dostęp 2012-10-27].
  260. Kurt Badenhausen: The World's Highest-Paid Athletes (ang.). W: Business [on-line]. Forbes, 2011-05-31. [dostęp 2012-10-27].
  261. Highest-Paid Athletes 2012 – World’s Richest Athletes (ang.). therichest.org, 2012-06-19. [dostęp 2012-10-27].
  262. World's Highest Paid Women Athletes (ang.). topendsports.com. [dostęp 2012-10-27].
  263. PEOPLE's 50 Most Beautiful People (ang.). www.people.com, 2005-04-27. [dostęp 2012-10-17].
  264. Maria Sharapova (ang.). SiVault. [dostęp 2012-10-27].
  265. Rod's daughter most eligible (ang.). W: news.com.au [on-line]. 2007-02-28. [dostęp 2012-10-27]. [zarchiwizowane z tego adresu (2007-03-03)].
  266. Onet: "Shape" z Szarapową na okładce już w sprzedaży (pol.). eurosport.onet.pl, 2013-08-18. [dostęp 2013-08-19].
  267. a b c d e f g h Eric Wilson: Maria Sharapova Extends Her Reach (ang.). W: Fashion & Style [on-line]. nytimes.com, 2011-05-25. [dostęp 2012-10-27].
  268. Maria Sharapova to Wear Tiffany Earrings at the 2011 French Open (ang.). Press.tiffany.com, 2011-05-11. [dostęp 2012-10-27].
  269. Tennis Champion Maria Sharapova – A Perfect Match for Gatorade and Tropicana (ang.). Gatorade and Tropicana. [dostęp 2012-10-27]. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-08-07)].
  270. LetsGoDigital: Maria Sharapova in Canon PowerShot commercial (ang.). letsgodigital.org. [dostęp 2010-08-31].
  271. Simon Cambers: Maria Sharapova signs £43m deal with Nike (ang.). W: Sport [on-line]. guardian.co.uk, 2010-01-12. [dostęp 2012-10-27].
  272. Michael Harley: Porsche picks Maria Sharapova as brand ambassador (ang.). autoblog.com, 2013-04-23. [dostęp 2014-05-11].
  273. a b c d Grand slam designs: Maria Sharapova's fashion statement (ang.). W: CNN [on-line]. 2012-01-27. [dostęp 2012-10-27].
  274. Carpenter MacKenzie: Sharapova's little black dress provokes a big racket at U.S. Open (ang.). W: Pittsburgh Post-Gazette [on-line]. 2006-09-01. [dostęp 2012-10-27].
  275. Robert Pałuba: (Około)Tenisowy przegląd tygodnia: Grucha do sombrero, cukierki lepsze od wódki (pol.). W: (Około)Tenisowy przegląd tygodnia [on-line]. sportowefakty.pl, 2012-03-05. [dostęp 2013-08-22].
  276. Polska Agencja Prasowa: Słodkie cukierki Szarapowej nie podobają się australijskim rodzicom (pol.). sportowefakty.pl, 2013-01-12. [dostęp 2013-08-22].
  277. Eurosport.com/sport.tvn24.pl: Sugarpova? Maria Szarapowa chce zmienić nazwisko (pol.). sport.tvn24.pl, 2013-08-20. [dostęp 2013-08-22].
  278. Tennis Racquets, Tennis Footwear, String, EXO3 Racquet (ang.). Prince Tennis. [dostęp 2012-10-27].
  279. Gear – Maria Sharapova’s New Head for the New Year? (ang.). tennis.com, 2010-12-21. [dostęp 2012-10-27].
  280. Performance meets Style – Maria Sharapova joins the HEAD team! (ang.). Head Tennis, 2011-01-03. [dostęp 2012-10-27].
  281. Interview with Maria Sharapova (ang.). 2007-05-11. [dostęp 2011-06-12].
  282. Rafał Smoliński: Maria Szarapowa ma nowego trenera! (pol.). sportowefakty.pl, 2013-11-21. [dostęp 2014-05-11].
  283. Polska Agencja Prasowa: Soczi 2014: Zaszczyt przypadł legendom. Zobacz, kto zapalił znicz olimpijski [ZDJĘCIA] (pol.). W: Soczi 2014 [on-line]. polskatimes.pl, 2014-02-07. [dostęp 2014-05-11].
  284. Olimpijskie gwiazdy Rosji (pol.). W: XXX letnie Igrzyska Olimpijskie [on-line]. Głos Rosji. [dostęp 2013-01-10].
  285. Указ Президента Российской Федерации от 28.04.2012 № 529 "О награждении государственными наградами Российской Федерации" (ros.). Официальный интернет-портал правовой информации, 2012-04-28. [dostęp 2013-01-10]. s. 3.
  286. УКАЗ Президента РФ от 13.08.2012 N 1165 "О НАГРАЖДЕНИИ ГОСУДАРСТВЕННЫМИ НАГРАДАМИ РОССИЙСКОЙ ФЕДЕРАЦИИ" (ros.). Президент России, 2012-08-13. [dostęp 2013-01-10].
  287. a b c d e f g h i j k l m n WTA Awards (ang.). wtatennis.com. [dostęp 2014-05-11].
  288. Communiqués de presse (fr.). Prix Orange. [dostęp 2011-09-06].
  289. Women's Tennis (ang.). Hickock Sports. [dostęp 6 września 2011].
  290. Maria Sharapova wins Best Female Tennis Player ESPY 2012 award (ang.). womenstennisblog.com, 2012-07-12. [dostęp 2012-10-30].
  291. Rafał Smoliński: Maria Szarapowa i Rafael Nadal tenisowymi doskonałościami roku (pol.). sportowefakty.pl, 2014-07-18. [dostęp 2014-07-18].
  292. a b WTA: Maria Sharapova Results (ang.). wtatennis.com. [dostęp 2014-05-11].

Bibliografia[edytuj]