Mike Tyson

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Boxing pictogram.svg Mike Tyson
Tyson w 2011 roku
Tyson w 2011 roku
Pełne imię i nazwisko Michael Gerald Tyson
Pseudonim Iron Mike
Data i miejsce urodzenia 30 czerwca 1966
Brooklyn, Nowy Jork, USA
Obywatelstwo  Stany Zjednoczone
Wzrost 178[1] cm
Masa ciała 96 - 109 kg
Styl walki boks
Kategoria wagowa ciężka
Bilans walk zawodowych[a]
Liczba walk 58
Zwycięstwa 50
Przez nokauty 44
Porażki 6 (5 KO)
Remisy 0
Nieodbyte 2
  1. Bilans walk aktualny na 10 sierpnia 2012.
Strona internetowa

Michael Gerald "Mike" Tyson[2][3], znany także jako Malik Abdul Aziz[4][5] (ur. 30 czerwca 1966 na Brooklynie[6][7] w Nowym Jorku) – amerykański bokser, w latach 1986-90 i 1996 był niekwestionowanym mistrzem świata wagi ciężkiej. Jeden z najbardziej brutalnie walczących bokserów, znany też jako Iron Mike (Żelazny Mike)[8], zasłynął ze skandalicznego zachowania na ringu, najmłodszy mistrz świata wagi ciężkiej w historii boksu zawodowego (20 lat i cztery miesiące)[9]. Znalazł się na 16. miejscu w rankingu na najlepszego pięściarza wszech czasów według magazynu The Ring.

Życiorys[edytuj]

Wczesne lata[edytuj]

Urodził się i wychowywał na Brooklynie w dzielnicy Nowym Jorku jako syn Lorny (z domu Smith; zm. gdy Tyson miał 16 lat) i Jimmy'ego Kirkpatricka (zm. 28 października 1992). Dorastał bez ojca wraz z bratem Rodney'em i siostrą Denise w dzielnicy o wysokiej przestępczości. Miał problemy z prawem Od najmłodszych lat.

W wieku 13 lat, po jednym z rozbojów, trafił do Catskill High School[10] z poprawczakiem. Został tam dostrzeżony przez byłego boksera Deshawna Stewarta, który zapoznał go z trenerem Teddym Atlasem[11][12]. Potem młody Tyson trenował pod opieką Cusa D'Amato[13], u którego także zamieszkał.

Kariera[edytuj]

W 1982 roku, jako amator zdobył złoty medal na Igrzyskach Olimpijskich Juniorów. Nie dostał się jednak na Igrzyska Olimpijskie w Los Angeles i przeszedł na zawodowstwo. W zawodowym ringu debiutował 6 marca 1985 roku w Nowym Jorku[14]. Wygrał swoje pierwsze 19 zawodowych walk przez nokaut, w tym 12 w pierwszej rundzie[15]. 22 listopada 1986 roku, po swojej 28. walce Tyson zdobył tytuł WBC i stał się najmłodszym mistrzem wagi ciężkiej w historii boksu. Wkrótce po tym, 7 marca 1987 w Las Vegas Hilton potwierdził swój status jako najlepszy na świecie mistrz IBF. W lutym 1990 w Tokio przez KO w 10. rundzie przegrał z Jamesem “Busterem” Douglasem.

W lipcu 1991 roku został oskarżony o gwałt na 18-letniej Desiree Washington, a w listopadzie 1992 skazany na sześć lat więzienia. Być może wpływ na jego zachowania miał incydent z przeszłości. Bokser podczas wywiadu w 2014 roku wyznał, że w wieku 7 lat sam padł ofiarą gwałtu[16]. Wyszedł na wolność po trzech latach (1992-95) za dobre sprawowanie[17].

W 1995 wrócił na ring, odzyskał część pasów wagi ciężkiej, po czym stracił je w walce z Evanderem Holyfieldem w 1996. Ich rewanż w 1997 zakończył się w szokujący sposób, Tyson został zdyskwalifikowany za odgryzienie części ucha. Udało mu się jednak wrócić na ring.

W 2000 walczył z Andrzejem Gołotą. Komisja bokserska uznała walkę za nieodbytą, ponieważ Tyson był pod wpływem marihuany. Walczył ponownie o mistrzostwo, przegrywając przez nokaut z Lennoxem Lewisem w 2002. Tyson skończył z boksem w 2005, po dwóch kolejnych walkach przegranych przez nokaut (Danny Williams i Kevin McBride).

W 2003 doświadczył upadłości (bankructwa), mimo otrzymania ponad 30 mln dolarów za kilka walk i 400 mln dolarów w ciągu swojej kariery.

Po debiucie w jednoosobowym show w Las Vegas, Tyson podjął współpracę z reżyserem Spike'em Lee i w sierpniu 2012 roku trafił na Broadway. W 2013 roku, w ramach kampanii reklamowej napoju energetycznego Black Energy Drink (FoodCare) w sieci handlowe Tesco, Asda i Sainsbury's, odwiedził Polskę[18]. W lutym 2013 roku wystąpił w jednoosobowym pokazie Mike Tyson: Undisputed Truth, gdzie opowiadał o swoim życiu osobistym i zawodowym na scenie[19]. Jego występ był też emitowany 16 listopada 2013 na antenie HBO. W listopadzie 2013 roku ukazała się jego książka Undisputed Truth, która również trafiła na listę bestsellerów The New York Times[20].

Wystąpił w dramacie Czarne i białe (Black and White, 1999) z Robertem Downey'em Jr., tragikomedii Kumpel do bicia (Play It to the Bone, 1999) z Antonio Banderasem i Woodym Harrelsonem, Milion za noc (When Will I Be Loved, 2004) z Neve Campbell, dramacie sportowym Sylvestra Stallone’a Rocky Balboa (2006), komedii Kac Vegas (The Hangover, 2009) śpiewając przebój Phila Collinsa "In the Air Tonight" i sequelu Kac Vegas w Bangkoku (The Hangover 2, 2011) wykonując utwór z repertuaru Murraya Heada "One Night in Bangkok" oraz komedii Straszny film 5 (Scary Movie 5, 2013)[21], a także pojawił się w sitcomach: ABC Webster (1987), HBO Ekipa (Entourage, 2010, 2015), Fox Breaking In (2011) czy CBS Jak poznałem waszą matkę (How I Met Your Mother, 2013).

Walczył lub pokazywał się na PPV lub tygodniówkach WWE (dawniej WWF). Ostatnim razem 11 stycznia 2010. Na największej gali WWE- WrestleManii 1 kwietnia 2012 w Miami został wprowadzony do WWE Hall of Fame (hali sław tej organizacji).

Życie prywatne[edytuj]

7 lutego 1988 roku ożenił się aktorką Robin Givens[22]. Rozwiedli się rok później - 14 lutego 1989. 19 kwietnia 1997 roku w Bethesda zawarł drugi związek małżeński z pediatrą Monicą Turner[23], z którą miał dwójkę dzieci: córkę Raynę (ur. 14 lutego 1996) i syna Amira (ur. 5 sierpnia 1997). 13 stycznia 2003 doszło do rozwodu. Konsekwencją rozwodu było znaczne uszczuplenie majątku Tysona, który musiał zapłacić z przyszłych zarobków byłej żonie 6,5 mln dolarów i oddać posiadłość w Farmington w stanie Connecticut) i dom w Potomac, a Tyson zatrzymał rezydencję w Las Vegas.

Z innych nieforalnych związków ma syna D'Amato Kilraina, córkę Mickey i syna Miguela. Ze związku z Sol Xochitl miał córkę Exodus (ur. 2005), która 25 maja 2009 roku została znaleziona przez jej brata Miguela przy bieżni elektrycznej, na której bawiąc się zahaczyła głową o kabel; została przewieziona w stanie krytycznym do szpitala, gdzie zmarła 26 maja 2009 w wieku czterech lat[24]. 6 czerwca 2009 roku poślubił Lakihę "Kiki" Spicer, swoją wieloletnią dziewczynę, z którą ma dwójkę dzieci: córkę Milan i syna Morocco Elijaha (ur. 25 stycznia 2011). W marcu 2011 roku pojawił się w talk-show The Ellen DeGeneres Show, gdzie w wywiadzie z Ellen DeGeneres opowiadał o przejściu na dietę wegańską[25].

Trenerzy:
Cus D'Amato
Kevin Roney
Aaron Snowell
Richie Giachetti
Jay Bright
Tommy Brooks
Ronnie Shields
Freddy Roach
Jeff Fenech

Osiągnięcia[edytuj]

Tytuły

  1. Junior Heavyweight Champion Igrzyska Olimpijskie 1982
  2. Narodowy Golden Gloves Champion Heavyweight 1984
  3. Niekwestionowany mistrz wagi ciężkiej (który zdobył wszystkie trzy pasy mistrzostw WBA, IBF i WBC) – 1 sierpnia 1987 – 11 lutego 1990
  4. WBC Heavyweight Champion – 22 listopada 1986 – 11 lutego 1990, 16 marca 1996 – 1997
  5. WBA Heavyweight Champion – 7 marca 1987 – 11 lutego 1990, 7 września 1996 – 9 listopada 1996
  6. IBF Heavyweight Champion – 1 sierpnia 1987 – 11 lutego 1990

Rekordy

  1. Najmłodszy mistrz wagi ciężkiej – 20 lat, 4 miesiące i 22 dni
  2. Junior Olympic najszybsze KO – 8 sekund

Nagrody

  1. Ring Magazine Fighter of the Year – 1986 i 1988
  2. BBC Sports Personality of the Year Overseas Personality – 1989
  3. Ring magazynie „Prospect of the Year” – 1985

W 2011 roku został wprowadzony do Międzynarodowej Galerii Sław Boksu. W 2012 roku na WrestleManii 28 został wprowadzony do WWE Hall of Fame.

Przypisy

  1. Mike Tyson (ang.). BoxRec. [dostęp 2017-01-11].
  2. Mike Tyson (hiszp.). SensaCine.com. [dostęp 2017-01-11].
  3. Mike Tyson Former boxer (ang.). TVGuide.com. [dostęp 2017-01-11].
  4. Mike Tyson - Boxer (ang.). Biography.com. [dostęp 2017-01-11].
  5. Mike Tyson Biography (ang.). Famous People. [dostęp 2017-01-11].
  6. Mike Tyson - Sztárlexikon (węg.). Starity.hu. [dostęp 2017-01-11].
  7. Mike Tyson (port.). AdoroCinema. [dostęp 2017-01-11].
  8. Mike Tyson (cz.). ČSFD.cz. [dostęp 2017-01-11].
  9. Mike Tyson (ang.). Listal. [dostęp 2017-01-11].
  10. Mike Tyson - Actor (rum.). CineMagia.ro. [dostęp 2017-01-11].
  11. Gareth A Davies (2016-04-09): How Teddy Atlas went from the harsh streets to a fighting sage (ang.). The Telegraph. [dostęp 2017-01-11].
  12. Teddy Atlas on his relationship with Mike Tyson (ang.). SI.com. [dostęp 2017-01-11].
  13. Cus D'Amato (1908-1985) (ang.). Find A Grave Memorial. [dostęp 2017-01-11].
  14. Mike Tyson vs Hector Mercedes 'Tyson's first Professional Fight' (ang.). SportsMoments. [dostęp 2017-01-11].
  15. Mike Tyson Fast Facts (ang.). TVGuide.com. [dostęp 2017-01-11].
  16. Mike Tyson został zgwałcony (pol.). Radio Eska. [dostęp 2017-01-11].
  17. Mike Tyson (ang.). Rotten Tomatoes. [dostęp 2017-01-11].
  18. Simon Neville (2013-01-25): 'Mike Tyson' energy drink sparks criticism of big three supermarkets (ang.). The Guardian. [dostęp 2017-01-11].
  19. Jon Saraceno (2002-06-06): Tyson shows good-guy side with kids (ang.). USA Today. [dostęp 2017-01-11].
  20. Gregory Cowles (2013-11-22): Inside the List (ang.). The New York Times. [dostęp 2017-01-11].
  21. Mike Tyson (wł.). MYmovies. [dostęp 2017-01-11].
  22. Robin Givens w bazie Notable Names Database (ang.)
  23. Monica Turner w bazie Internet Movie Database (IMDb) (ang.)
  24. Tyson's daughter dies after accident, police say (ang.). CNN. [dostęp 2017-01-11].
  25. Lizzie Smith (2010-05-12): Mike Tyson's fighting fit again... and he's turned (ang.). Daily Mail. [dostęp 2017-01-11].

Linki zewnętrzne[edytuj]


Poprzednik
Trevor Berbick
Mistrz świata wagi ciężkiej federacji WBC
22 listopada 1986 – 11 lutego 1990
Następca
James Douglas
Poprzednik
James Smith
Mistrz świata wagi ciężkiej federacji WBA
7 marca 1987 – 11 lutego 1990
Następca
James Douglas
Poprzednik
Tony Tucker
Mistrz świata wagi ciężkiej federacji IBF
1 sierpnia 1987 – 11 lutego 1990
Następca
James Douglas
Poprzednik
Frank Bruno
Mistrz świata wagi ciężkiej federacji WBC
16 marca 1996 – 24 września 1996
Następca
Lennox Lewis
Poprzednik
Bruce Seldon
Mistrz świata wagi ciężkiej federacji WBA
7 września 1996 – 9 listopada 1996
Następca
Evander Holyfield