Layne Staley

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Layne Staley
Ilustracja
Layne Staley
Imię i nazwisko Layne Thomas Staley[1]
Data i miejsce urodzenia 22 sierpnia 1967
Bellevue, Waszyngton
Data i miejsce śmierci 5 kwietnia 2002
Seattle, Waszyngton
Przyczyna śmierci przedawkowanie[2][3]
Instrumenty gitara elektryczna, gitara akustyczna, perkusja
Typ głosu tenor dramatyczny
(Eb2-A6 4 oktawy)[4]
Gatunki metal alternatywny, grunge, heavy metal, blues rock, rock alternatywny
Zawód muzyk, kompozytor, wokalista, autor tekstów
Aktywność 1979–2002
Wytwórnie płytowe Columbia Records
Powiązania Heart, Second Coming
Instrument
1967 Gibson SG Standard Electric[5]
Zespoły
Sleze (1984–1986)
Alice N’ Chains (1986–1987)
Alice in Chains (1987–2002)
Mad Season (1994–1997)
Class of ’99 (1998–1999)
Strona internetowa

Layne Staley, właśc. Layne Thomas Staley (ur. 22 sierpnia 1967 w Bellevue[6], zm. 5 kwietnia 2002 w Seattle[7]) – amerykański muzyk, kompozytor, wokalista i autor tekstów. Przez niemalże cały okres swojej działalności muzycznej związany z grupą Alice in Chains, której był współzałożycielem. Znany z szerokiej skali głosu, która wynosiła do 4 oktaw[4]. Teksty pisane przez Staleya często miały charakter dekadencki, egzystencjalistyczny, melancholijny, nihilistyczny, przez co były określane mianem „mrocznych”, gdyż poruszały takie wątki jak ból, depresja, osobowość dyssocjalna, samobójstwo, samotność, śmierć czy uzależnienie[8][9].

Staley dołączył do zespołu Sleze w 1984 w wieku 17 lat. Po dwóch latach funkcjonowania, grupa została przekształcona w Alice N’ Chains. Rok później, wraz z gitarzystą Jerrym Cantrellem utworzył zespół Alice in Chains. W roku 1990 wydał z zespołem debiutancki album Facelift. Następny album grupy – Dirt, stał się ważnym momentem w historii zespołu i dużym sukcesem komercyjnym. Pod wpływem dużej popularności jaka spadła na zespół, Staley zaczął coraz bardziej pogłębiać się w uzależnieniu od heroiny. Doprowadziło to do zawieszenia działalności koncertowej przez zespół w 1994. W tym czasie, Staley dołączył do supergrupy Mad Season, złożonej z muzyków Pearl Jam oraz Screaming Trees. Grupa wydała jeden album studyjny – Above, utrzymany w klimacie rocka alternatywnego oraz blues rocka. W kwietniu 1995 wokalista powrócił do zespołu Alice in Chains, by nagrać ostatni studyjny album – Alice in Chains. Rok później wziął udział w ostatnim wspólnym projekcie. Zarejestrował z grupą koncertowy album Unplugged. Następnie muzyk wycofał się z życia publicznego, stając się typem samotnika i coraz bardziej uzależniając się od narkotyków. Pod koniec 1998 wziął udział w ostatnim projekcie muzycznym zatytułowanym Class of ’99. Staley zmarł 5 kwietnia 2002 w wieku 34 lat, z powodu przedawkowania mieszanki heroiny i kokainy, potocznie zwanej speedballem[2][3].

W listopadzie 2006 Layne Staley został sklasyfikowany na 27. miejscu listy „100 najlepszych metalowych wokalistów wszech czasów” według amerykańskiego magazynu Hit Parader[10].

Życiorys[edytuj]

Młodość[edytuj]

Layne Thomas Staley urodził się 22 sierpnia 1967 w Overlake Hospital Medical Center w Bellevue[6], jako syn Philipa „Phila” Blaira Staleya oraz Nancy Elizabeth Layne[6] (z domu McCallum)[11]. Dorastał i wychowywał się w Kirkland. Miał siostrę Elizabeth „Liz” Audreyann Staley (ur. 1970)[12]. Będąc w szkole podstawowej, aktywnie grał w tee-ball[13]. Rodzice muzyka rozwiedli się w kwietniu 1975, gdy Staley miał siedem lat[12]. 13 czerwca 1975 jego matka wyszła za mąż za Jima Elmera. Staley miał przybraną siostrę Jamie Brooke (ur. 1978) i brata Kena Elmera (ur. 1968)[12][14]. Przez krótki okres czasu, używał nazwiska swojego ojczyma, przedstawiając się jako Layne Elmer[15]. Staley uczęszczał do Meadowdale High School w Lynnwood w stanie Waszyngton[16]. W październiku 1975 wziął udział w koncercie Eltona Johna, który odbył się w Seattle Center Coliseum[17]. W okresie młodości słuchał takich wykonawców jak Billy Joel, Ozzy Osbourne, Scorpions, The Doors[7][18] oraz Twisted Sister[19]. Cenił również zespoły wywodzące się z kręgu muzyki metalowej takie jak Anthrax, Iron Maiden, Judas Priest, Mercyful Fate[20], Rainbow oraz Saxon, a także z nurtu industrial/new wave Ministry, Skinny Puppy oraz The Lords of the New Church[21][22]. Jako swoje młodzieńcze inspiracje, muzyk powoływał się na osoby Ozzy’ego Osbourne’a z Black Sabbath oraz Iana Gillana z Deep Purple[21][22]. W wieku 12 lat zaczął grać na perkusji[14][23]. Wiele lat później, w rozmowie z dziennikarzem Jonem Wiederhornem przyznał: „Nie wiedziałem, co mam zamiar grać. Zacząłem pogrywać na trąbce, następnie na klarnecie aż w końcu na perkusji. Słuchałem moich ulubionych wykonawców rockowych, mając założone słuchawki i starałem się ich naśladować. Lecz gdy miałem 15 lat, uświadomiłem sobie, że jest znacznie lepiej, niż kiedy zaczynałem, więc postanowiłem śpiewać. W tym czasie, byłem wraz z kilkoma kolegami z liceum w amatorskim zespole”[14]. Gdy okazało się, że miejsce wokalisty jest już zajęte, Staley po odbytej kłótni z kolegami, zamienił swój zestaw perkusyjny na pogłos i mikrofon[14] i zaczął samodzielnie ćwiczyć śpiew, puszczając w domu taśmy między innymi Black Sabbath[23][24], Scorpions, Twisted Sister oraz Van Halen[25].

Muzyk wychowywał się w katolickiej rodzinie i jak wielokrotnie podkreślał później w wywiadach, wiara w latach młodzieńczych była dla niego czymś ważnym. Kiedy bliski przyjaciel rodziny Staleya, został wyrzucony z kościoła za swoją odmienną orientację seksualną, muzyk zaczął oddalać się od kościoła, uznając ten fakt za coś śmiesznego i zupełnie niewytłumaczalnego[26]. Po tym incydencie, Staley zaczął coraz bardziej odsuwać się od swoich bliskich, odrzucał wartości przekazywane przez rodzinę. Zaczął stawać się typem osoby samodzielnej i głęboko zamkniętej w sobie. W okresie izolacji od rodziny i najbliższych, Staley zaczynał wykazywać coraz większe zainteresowanie narkotykami. „Od wielu ludzi słyszałem o heroinie. Brałem już inne środki i byłem ciekaw jej efektów. Znałem też sporo osób, które przedawkowały ten narkotyk. Chciałem więc też sprawdzić, co takiego jest w tym białym proszku, że tak potrafi zawładnąć ludźmi. Gdy wreszcie jej spróbowałem, pomyślałem, że już zawsze chciałbym czuć się w ten sposób” – przyznawał[26].

Działalność artystyczna[edytuj]

Layne Staley podczas koncertu w The Channel w Bostonie, 27 listopada 1992

W roku 1984 Staley będąc uczniem Meadowdale High School, zgłosił się za namową przyrodniego brata Kena Elmera, na przesłuchanie do roli wokalisty zespołu Sleze, założonego przez Byrona Hansena, Jamesa Bergstroma, Johnny’ego Bacolasa oraz Zoli Semanate[27]. Grupa wykonała wspólnie utwór „Looks That Kill” z repertuaru Mötley Crüe, po czym Staley został wokalistą zespołu[16][28]. Po dwóch latach funkcjonowania, do grupy dołączył gitarzysta Nick Pollock[29], a zespół został przekształcony w Alice N’ Chains[28][30][31]. Styl muzyczny prezentowany przez grupę, został określony przez Staleya w jednym z wywiadów jako mieszanka glam i thrash metalu[23]. Zespół na scenie występował z makijażem na twarzy oraz w lateksowych strojach. Jako źródło swojej inspiracji, grupa powoływała się na zespoły Mötley Crüe oraz Poison[23][32]. W roku 1987 kwartet zarejestrował dwa albumy demo – znane pod nazwami Demo #1[33] oraz Demo #2[34]. Pierwszy z albumów został nagrany w London Bridge Studio na terenie Seattle i ukazał się w limitowanej ilości 100 sztuk[32]. Produkcją albumu zajął się Timothy „Tim” Branom przy współpracy z samym zespołem. Prace nad nagraniami trwały kilka miesięcy, a całkowity koszt produkcji kosztował zespół 1600 dolarów[32]. Drugi album demo zarejestrowany został w domowym studiu nagraniowym PC Ring. Procesem produkcji zajął się sam zespół. Kompozycje „Hush, Hush” oraz „Football”, które zostały zamieszczone na albumie, pochodzą jeszcze z czasów, kiedy muzycy występowali w grupie Sleze[32]. Na swoich koncertach, grupa bardzo często wykonywała covery z repertuaru takich wykonawców jak Armored Saint oraz Slayer[35]. W tym samym roku projekt został oficjalnie rozwiązany[29].

Po wyprowadzeniu się z domu, Staley zamieszkał w kompleksie sali prób o nazwie Music Bank, którym jednocześnie zarządzał[23][36]. Podczas jednej z odbywających się uroczystości na terenie północnego Seattle, Nick Pollock poznał ze sobą Staleya oraz gitarzystę Jerry’ego Cantrella[37]. W międzyczasie Staley dołączył do efemerycznego zespołu, prezentującego muzykę z pogranicza industrial i funk[23]. Cantrell, który dotychczas udzielał się we własnym projekcie Diamond Lie, złożył muzykowi ofertę współpracy. Staley przystał na nią, pod warunkiem, że gitarzysta dołączy do jego zespołu w roli sidemana[23]. Ostatecznie projekt w którym występował wokalista, rozpadł się. Dołączył on do formacji Diamond Lie, w której prócz Cantrella byli jeszcze basista Mike Starr oraz perkusista Sean Kinney. Tego ostatniego Staley znał już wcześniej[38]. Grupa w pierwszym okresie działalności, rozpoczęła regularne koncertowanie, grając głównie w klubach położonych na północno-zachodnim wybrzeżu. Jedynym członkiem w zespole, który nie miał ukończonych 21 lat był Staley. Z tego względu, wokalista często był zmuszony do czekania przed klubem, aż zespół wejdzie na scenę. Po zakończeniu występu, jako pierwszy musiał opuszczać lokal[39]. W tym okresie czasu, członkowie zespołu postanowili definitywnie występować pod nazwą Alice in Chains[40], choć na plakatach koncertowych, zespół często podpisywany był jako Diamond Lie[32].

W roku 1988, miejscowy promotor nagrań Randy Hauser przy pomocy Kena Deansa, umożliwił grupie nagranie pierwszego album demo[41], który ukazał się niezależnie pod nazwą The Treehouse Tapes[42]. Rok później, kwartet zrealizował drugi album demo – Sweet Alice, który trafił do Kena Deansa. Ten przekazał go managerom muzycznym Kelly Curtis i Susan Silver, które odpowiedzialne były w tym czasie za kierowanie grupą Soundgarden[43]. Po pozytywnym przyjęciu, kwartet 11 września 1989 podpisał kontrakt z wytwórnią Columbia[44]. Nic Terzo, który był przedstawicielem wytwórni przyznał: „W Music Bank zobaczyłem występ zespołu o nazwie Diamond Lie. Pokój był tak mały, że muzycy ledwo się w nim mieścili, a ich wokalista musiał śpiewać w korytarzu, bo po prostu nie było miejsca. To była szorstka sytuacja, ale byłem bardzo pod wrażeniem wokalisty. Jego głosu”[41].

Layne Staley w trakcie występu Alice in Chains, 27 listopada 1992

Od grudnia 1989 do kwietnia 1990 zespół pracował nad materiałem na debiutancki album długogrający. Procesem produkcji zajął się Dave Jerden[45]. Premiera Facelift odbyła się 21 sierpnia 1990[46]. Przez pierwsze pół roku od momentu wydania, stacje radiowe dość niechętnie puszczały utwory zespołu w rozgłośniach radiowych. „Dostawaliśmy informacje od dyrektorów programowych, że głos Layne’a jest niewłaściwy. Królował wtedy Axl Rose, Dio i wszyscy inni wysoko śpiewający wokaliści. Ja zawsze lubiłem lekko bluesowe gardła. Powiedzieć, że głos Staleya, albo kogokolwiek innego, jest niewłaściwy, to coś zupełnie niedorzecznego. Jednak z takimi opiniami się spotkałem” – wspominał sytuację Dave Jerden[47]. W marcu 1991 premierę miał singel z utworem „Man in the Box”, będący autorstwa Staleya i Cantrella. W jednym z wywiadów, wokalista przyznał, że tekst który napisał, odnosił się do cenzury. „Zacząłem pisać o cenzurze, w tym samym czasie, udaliśmy się na kolację z niektórymi przedstawicielami Columbia Records, którzy byli wegetarianami. Powiedzieli mi, jak cielęcina została wykonana z małych cieląt hodowanych w tych małych pudełeczkach. Ten obraz utkwił w mojej głowie. Więc poszedłem do domu i napisałem o cenzurze rządowej i jedzeniu mięsa widzianego oczyma tych marnych cieląt”[45]. W wypowiedzi dla stacji muzycznej Fuse TV, Staley otwarcie przyznał, że był pod wpływem narkotyków pisząc tekst do tego utworu[48]. W celu promocji albumu, kwartet występował u boku takich wykonawców jak Extreme, Iggy Pop czy Megadeth[49][50][51]. Od maja do lipca 1991, grupa występowała na trasie Clash of the Titans, supportując thrashmetalowe zespoły Anthrax, Megadeth oraz Slayer[50][52]. Kwartet bardzo często był wygwizdywany przez fanów grupy Slayer. Często dochodziło także do słownych potyczek Staleya z nieprzychylną częścią widowni. „Wytrzymywaliśmy publikę Slayera każdej nocy przez jakieś 50 dni i myśleliśmy, że po tym już nic nie zrobimy. Slayer to nie była publika łatwa do zadowolenia” – przyznawał wokalista[53]. Następnie grupa udała się we wspólne tournée z Van Halen[50][54]. Koncertowanie obok takich wykonawców, sprawiło, że zespół zaczął odczuwać pierwsze oznaki popularności co nie wpływało dobrze na Staleya, który nie radził sobie z rosnącym zainteresowaniem wokół własnej osoby. „Do tej pory sława oznaczała dla mnie trzysta osób, które przyszły do klubu, żeby zobaczyć mój koncert. Gdy codziennie naruszana jest twoja prywatność, forsa i popularność przestaje mieć dla ciebie jakiekolwiek znaczenie” – wyznawał[26].

Po zakończeniu trasy koncertowej, Staley udał się na leczenie odwykowe spowodowane uzależnieniem od heroiny, którą zaczął regularnie zażywać w trakcie trwania tras koncertowych w 1990 i 1991. Odwyk nie przyniósł jednak oczekiwanego skutku, więc muzyk postanowił zamknąć się w swoim domu i sam zawalczyć z nałogiem. Rozpoczął proces pisania tekstów na nowy album studyjny, czytając w wolnych chwilach książkę The Bad Place autorstwa Deana Koontza[45].

W marcu 1992 zespół rozpoczął prace nad materiałem na nowy album. Nagrania odbyły się w studiach Eldorado Recording Studios oraz One on One Studios na terenie Los Angeles. Staley nie był zwolennikiem nagrywania w Los Angeles, gdyż uważał to miasto za zbyt „śliskie i dekadenckie”[22]. Prace trwały do maja. W trakcie sesji nagraniowej, wielokrotnie dochodziło do spięć między producentem a Staley’em. Jerden nie akceptował obecności wokalisty pod wpływem narkotyków[55]. Często dochodziło do sytuacji, kiedy to wokalista zażywał heroinę na oczach kolegów z zespołu[56]. 17 września zespół rozpoczął trasę, występując jako support przed Ozzym Osbourn’em w ramach No More Tours[57]. W trakcie jej trwania, Staley występował na scenie o kulach oraz na wózku inwalidzkim. Spowodowane to było złamaniem nogi podczas jazdy quadem, przed koncertem w Oklahoma City 25 września[45][51]. Premiera albumu Dirt nastąpiła 29 września 1992[58]. Warstwa liryczna, stworzona przez Staleya, skupiała się w głównej mierze na walce człowieka z uzależnieniem narkotykowym. „Płyta prowadzi nas utwór po utworze od gloryfikacji narkotyków po zupełne przygnębienie i podważenie sensu czegoś, co kiedyś mi pomagało. Pod koniec widać wyraźnie, że nie wyszło tak dobrze, jak się spodziewałem” – przyznał[23]. W momencie ukazania się albumu, Staley był czysty. Stwierdził, że najlepszą terapią do walki z uzależnieniem była muzyka. „Gdy zacząłem brać, przestałem być twórczy. Działałem jak robot. Na dodatek wszystkie moje lęki i problemy tylko się nasiliły. Tak zaczął się mój upadek. Dwa lata w piekle. Zaczęły się problemy. Pojawiły się nieporozumienia pomiędzy mną i chłopakami z zespołu. Kiedy bierzesz zamykasz się na wiele rzeczy. Nie dbasz praktycznie o nic. Jesteś tylko ty i heroina. Szczęśliwie nigdy nie zatraciłem swojej osobowości (...) Dlatego udało mi się wyjść z nałogu” – komentował[26].

Layne Staley podczas koncertu Alice in Chains, 27 listopada 1992

22 stycznia 1993 po zakończeniu koncertu w Rio de Janeiro w Brazylii, gdzie zespół występował w ramach festiwalu Hollywood Rock, zmagający się z coraz większym uzależnieniem od heroiny Mike Starr, o mało nie doprowadził do przedawkowania, tracąc przytomność na 11 minut. Natychmiastową reakcją wykazał się Staley, który widząc poważne zagrożenie życia, cucił muzyka zimnym prysznicem w pokoju hotelowym[59][60]. Na przełomie czerwca i lipca, grupa występowała w ramach festiwalu muzyki alternatywnej Lollapalooza, grając na głównej scenie obok takich wykonawców jak Rage Against the Machine, Primus czy Tool[61]. Pod koniec sierpnia, członkowie zespołu zostali eksmitowanie ze swoich mieszkań. Powodem było niepłacenie rachunków[23][62]. Muzycy przenieśli się do London Bridge Studio, gdzie w przeciągu pierwszego tygodnia września, zarejestrowali nowy materiał, utrzymany w stylistyce rocka alternatywnego, muzyki akustycznej oraz elementów blues rocka. Premiera wydawnictwa Jar of Flies odbyła się 25 stycznia 1994[63]. Staley przyznał w jednym z wywiadów, że materiał nie był przeznaczony początkowo do wydania. Jedynym zamierzeniem było wejście do studia z gitarami akustycznymi i zobaczenie co się stanie. Muzyk stwierdził, że było to jedynie doświadczenie, gdzie czterech ludzi gra wspólnie muzykę[64]. Minialbum okazał się dużym sukcesem, docierając na szczyt zestawienia Billboard 200 i przechodzącym tym samym do historii, jako pierwszy album wydany w formacie EP, który tego dokonał[65][66][67]. Po premierze, Staley udał się na leczenie odwykowe do Hazelton Clinic w Minnesocie, spowodowane uzależnieniem od heroiny[68]. W maju pojawił się on w Bremerton na koncercie Rockstock, zorganizowanym przez rozgłośnię radiową KISW. Jak relacjonowali organizatorzy, wokalista nosił wełnianą czapkę, zasłaniającą częściowo zły wygląd, spowodowany uzależnieniem od narkotyków[69]. W lipcu Staley wraz z Chrisem Cornellem oraz Peterem Klettem (Candlebox) został wybrany przez magazyn Playgirl do Rock 'n' Roll Hall of Hunkdom[69]. Także w lipcu, zespół Alice in Chains planował wyruszyć we wspólną trasę koncertową z zespołami Danzig, Fight oraz Suicidal Tendencies, grając jako support przed grupą Metallica w ramach Shit Hits the Sheds Tour[70], a także wystąpić w sierpniu na Festiwalu w Woodstock[71], lecz, kiedy Staley przyszedł na jedną z prób zespołu będąc pod wpływem narkotyków, Kinney odmówił dalszej chęci grania z wokalistą[26]. Ostatecznie kwartet wycofał swój udział w trasie na jeden dzień przed rozpoczęciem[72] oraz za pośrednictwem swego rzecznika prasowego poinformował o zawieszeniu działalności[73]. W prasie zaczęły pojawiać się spekulacje, mówiące o powrocie Staleya do nałogu[26]. Muzyk tłumaczył w wywiadach tę sytuację, bardzo dużym zmęczeniem i wyczerpaniem po ostatniej trasie koncertowej[53].

W czasie przerwy w działalności zespołu, Staley wolny czas poświęcał na malowanie, robienie zdjęć oraz pisanie nowych tekstów[53]. W tym samym roku, w jednej z galerii na terenie miasta Seattle, odbyła się wystawa rysunków Staleya, namalowanych ołówkiem oraz tuszem. Jedna z prac została wykorzystana później jako okładka albumu grupy Mad Season[53].

Layne Staley oraz Jerry Cantrell podczas koncertu, 27 listopada 1992

W drugiej połowie roku 1994, Staley dołączył do supergrupy Gacy Bunch, utworzonej przez gitarzystę Pearl Jam Mike’a McCready’ego oraz basistę Johna Bakera Saundersa. Niedługo potem do grupy dołączył perkusista Screaming Trees – Barrett Martin[74]. Pierwszy koncert zespołu odbył się 12 października 1994 w klubie Crocodile Cafe na terenie Seattle[75]. Po kilku tygodniach grupa zmieniła nazwę na Mad Season[76]. W styczniu 1995 zespół zagrał dwa utwory w domu Eddiego Veddera, na tzw. „Jam’s Self-Pollution”. Były to kompozycje „Lifeless Dead” oraz „I Don't Know Anything[75]. Pod koniec stycznia, członkowie zespołu zakończyli prace nad debiutanckim albumem długogrającym. Teksty napisane przez Staleya, w dużej mierze zostały zainspirowane książką The Prophet autorstwa libańskiego autora Kahlil’ego Gibrana, którą wokalista czytał w trakcie trwania sesji nagraniowej[77]. 14 marca nakładem wytwórni Columbia ukazał się album Above. Płytę wypełniło łącznie 10 utworów utrzymanych w stylistyce rocka alternatywnego, klasycznego, blues rocka oraz domieszek hard rocka i jazzu. Staley został głównym autorem tekstów oraz zaprojektował okładkę[78]. Promujący wydawnictwo singel „River of Deceit”, osiągnął skromny sukces w rozgłośniach radiowych promujących alternatywną muzykę. 29 kwietnia grupa wystąpiła w Moore Theatre w Seattle na specjalnym koncercie, który został zarejestrowany i 29 sierpnia ukazał się na wydawnictwie VHS Live at The Moore[79][80].

W czasie przerwy w działalności grupy Alice in Chains, Staley stał się obiektem zainteresowań zarówno ze strony fanów jak i mediów. Było to spowodowane pojawiającymi się doniesieniami o uzależnieniu muzyka od narkotyków oraz jego złej kondycji fizycznej. Wokalista w 1994 wystąpił na koncercie wraz z grupą Tool, śpiewając gościnnie w utworze „Opiate” (wcześniej również wykonał tę kompozycję w ramach Lollapalooza w 1993[81]). Jak relacjonował dziennik Seattle Post-Intelligencer, Staley pojawił się na koncercie w grubej wełnianej czapce na głowie, aby częściowo ukryć swój zły wygląd, spowodowany długotrwałym zażywaniem narkotyków[69]. Wówczas w mediach zaczęły się pojawiać doniesienia, jakoby muzyk stracił kilka palców u rąk z powodu zgorzeli[69][82]. Frontman Mudhoney Mark Arm, w jednym z wywiadów przyznał: „Pamiętam jak widziałem go w 1995. Pojawił się i był zupełnie siny, na jego widok mój żołądek zaczął wyprawiać harce – patrzyłem na kogoś, kto znalazł się na drodze, z której nie potrafił zejść”[83][84].

Wiosną 1995 Staley powrócił do Alice in Chains[85]. W jednym z wywiadów przyznał, że rozstanie w zespole spowodowało, iż „wszyscy czuliśmy się rozbici i mieliśmy poczucie jakbyśmy się nawzajem zdradzili”[85]. 7 listopada grupa wydała trzeci studyjny album – Alice in Chains[86], znany również pod nazwą Tripod[87]. Procesem produkcji zajął się Toby Wright[87]. Pomimo sukcesu wydawnictwa, które dotarło na szczyt zestawienia Billboard 200[88], zespół nie zdecydował się na trasę koncertową. Stan uzależnienia Staleya od narkotyków, coraz częściej doprowadzał do wewnętrznych konfliktów i napiętej atmosfery w zespole[89].

Layne Staley oraz Jerry Cantrell podczas koncertu Alice in Chains, 27 listopada 1992

10 kwietnia 1996 zespół zagrał swój pierwszy publiczny koncert od 7 stycznia 1994[90]. Widowisko miało miejsce w Majestic Theatre w Brooklyn Academy of Music w Nowym Jorku. Grupa zagrała koncert z cyklu MTV Unplugged, ze specjalnie przygotowanym materiałem[91][92]. Występ został zarejestrowany i wydany 30 lipca na kasecie VHS, a później także na DVD[93]. Następnie grupa udała się w krótką trasę koncertową, występując jako support przed zespołem Kiss[68][94]. Staley początkowo nie był przychylny powrotowi na scenę i odmówił, jednak ostatecznie zgodził się na udział w trasie[95]. Ostatni występ wokalisty z zespołem miał miejsce 3 lipca 1996 w Kemper Arena w Kansas City[94][96]. Po tym koncercie, Staley trafił do szpitala, w związku z problemami powstałymi na skutek uzależnienia od heroiny[96][97]. W październiku w wyniku powikłań spowodowanych zażywaniem narkotyków, na infekcyjne zapalenie wsierdzia zmarła długoletnia partnerka muzyka – Demri Lara Parrott[98][99]. Jej śmierć spowodowała u Staleya pogłębiającą się depresję i całkowitą rezygnację woli walki z nałogiem. Po śmierci Parrott, wokalista był pilnowany przez kolegów z zespołu, gdyż był bliski popełnienia samobójstwa[100]. Matka muzyka Nancy McCallum, wyznała w jednym z wywiadów, że para planowała porzucenie nałogu i założenie rodziny[39]. W wywiadzie dla dwutygodnika Rolling Stone z 1996, Staley stwierdził: „Pisałem o narkotykach i nie wydaje mi się, żebym był niebezpieczny czy nierozważny pisząc o nich. Oto jak przebiegała ścieżka mojego myślenia: Kiedy spróbowałem narkotyków, były wspaniałe i pomagały mi przez lata, ale teraz obracają się przeciwko mnie – teraz przechodzę przez piekło i to jest koszmarne”[26].

Po tych wydarzeniach, wokalista przestał udzielać się publicznie aż do dnia 26 lutego 1997, kiedy to pojawił się wraz z zespołem na gali rozdania nagród Grammy[101] (grupa otrzymała nominację za utwór „Again” w kategorii Best Hard Rock Performance[102]). Pod koniec sierpnia 1998, zespół powrócił do studia, w celu zarejestrowania dwóch nowych utworów na album kompilacyjny[103][104]. Staley nie pojawił się na pierwszej sesji, co doprowadziło do konfliktu z Cantrellem[105]. Następnego dnia planowano nagrywanie partii wokalnych. Staley stwierdził, że musi wrócić do Seattle na ślub siostry[106]. Sytuacja ta doprowadziła do pogłębienia się konfliktu z Cantrellem oraz Jerdenem[106][107]. Ostatecznie nagrania zrealizowano na przełomie września i października w Seattle, pod okiem Toby’ego Wrighta[105]. Zespół nagrał dwa nowe utwory – „Get Born Again” oraz „Died[108]. Ten ostatni wokalista zadedykował pamięci swojej zmarłej dziewczyny[108]. Producent Dave Jerden przyznał, że podczas sierpniowej sesji, Staley „ważył niecałe osiemdziesiąt funtów i był blady jak ściana”[109]. Obie kompozycje zostały zamieszczone na albumie kompilacyjnym Music Bank wydanym w roku 1999[110]. Była to ostatnia wspólna sesja Staleya z zespołem[104].

Ostatnie upublicznione zdjęcie na jakim pojawia się wokalista, zostało zrobione 31 października 1998, podczas obchodów Halloween. Muzyk widoczny jest w towarzystwie Jerry’ego Cantrella, który tego dnia grał solowy koncert. Staley odmówił zaśpiewania z nim na scenie w jednym z utworów. Zdjęcie zostało zrobione za kulisami[101].

Ostatnie lata[edytuj]

Layne Staley oraz Jerry Cantrell w ramach Down in Your Hole Tour, 27 listopada 1992

W listopadzie 1998 w prasie zaczęły pojawiać pogłoski, jakoby Staley powracał do muzyki[111], kiedy to dołączył do supergrupy Class of ’99, aby nagrać partie wokalne do II części utworu „Another Brick in the Wall” z repertuaru grupy Pink Floyd[103]. W skład zespołu weszli ponadto: Martyn LeNoble, Matt Serletic, Stephen Perkins oraz Tom Morello[103][112]. Kompozycja nagrana przez zespół znalazła się na ścieżce dźwiękowej do filmu science-fiction Oni w reżyserii Roberta Rodrigueza[113]. Na potrzeby filmu nakręcono teledysk, w którym wystąpili wszyscy muzycy, prócz Staleya. W wideoklipie użyto jedynie zdjęcia wokalisty z czasów koncertu w Moore Theatre z grupą Mad Season z 1995[112]. 19 lipca 1999 krajowe konsorcjum Rockline przeprowadziło wywiad z muzykami Alice in Chains, przy okazji wydania albumu kompilacyjnego Nothing Safe: Best of the Box. Z powodu nieobecności Staleya w studiu, połączono się z nim telefonicznie[114]. Dziennikarz Charles R. Cross wyznał, że pod koniec lat 90. miał gotowy nekrolog z nazwiskiem Staleya w gazecie Rocket[115]. Na przełomie 1999/2000, amerykański muzyk, lider formacji Thelonious Monster Bob Forrest oraz gitarzysta John Frusciante, próbowali pomóc wokaliście wyjść z nałogu. Obydwaj odwiedzili go w domu w Seattle. Forrest stwierdził, że „umysł Staleya wyraźnie wciąż pracuje, ale jest milion mil gdzieś indziej”[116].

W okresie 1999–2002, wokalista całkowicie odizolował się od życia publicznego. Rzadko kiedy opuszczał swoją posiadłość mieszczącą się w dzielnicy uniwersyteckiej w Seattle[24]. Niewiele wiadomo także na temat szczegółów z jego życia w tym czasie. Z relacji bliskich wiadomo jedynie tyle, że Staley w większości swój wolny czas spędzał na malowaniu, grając w gry komputerowe oraz zażywając narkotyki[117]. Ostatnie zdjęcie na którym jest wokalista, zostało zrobione w listopadzie 2001, kiedy to pojawił się na narodzinach swojego siostrzeńca Oscara[15]. Fotografia nie została jednak nigdy upubliczniona przez rodzinę. W ostatnim okresie życia, muzyk nie utrzymywał kontaktów z przyjaciółmi ani rodziną. Nie utrzymywał również kontaktów z kolegami z zespołu. W jednym z wywiadów, znajomy wokalisty stwierdził, że kiedy spotkał Staleya na ulicy przed dwoma laty, ten wyglądał niczym podstarzały punk. „Wyglądał bardzo źle. Jego skóra była żółta i szara, stracił częściowo uzębienie oraz był bardzo wychudzony. To był najsmutniejszy obraz jaki kiedykolwiek widziałem”[118]. Artyście próbowali pomóc także Kelly Curtis (menadżerka Pearl Jam)[117], Krist Novoselic[119], Mark Lanegan[119] oraz Mike Inez[119]. Pod koniec marca, producent Toby Wright skontaktował się z wokalistą, w celu zaproponowania gościnnego występu w jednym z utworów grupy Taproot na albumie Welcome. Staley wyraził zgodę. Nagrania planowano zrealizować w jednym z prywatnych studiów nagraniowych na terenie Seattle, lecz plany przerwała śmierć muzyka[120]. Przyjaciel Staleya, Morgen Gallagher w wywiadzie przyznał, że wokalista na niecały rok przed śmiercią, otrzymał propozycję występów w grupie Audioslave. „Powiedział, że zadzwonili do niego członkowie Rage Against the Machine. Zakładali nowy zespół i chcieli, aby przyszedł na przesłuchanie. Oznajmił, że wraca na odwyk, a potem pojedzie na przesłuchanie do Los Angeles” – stwierdził[121].

Perkusista Alice in Chains Sean Kinney, skomentował okres izolacji wokalisty słowami: „Próbowałem nawiązać z nim kontakt. Trzy razy w tygodniu dzwoniłem do niego, ale on nigdy nie odbierał. Za każdym razem, kiedy byłem w jego okolicy, krzyczałem w stronę okna. Nawet gdybym mógł dostać się do drzwi jego domu, nie otworzyłby ich. Nie mogłem przecież siłą kopnąć w te drzwi, wejść i złapać go, choć miałem kilkakrotnie takie myśli. Ale jeśli ktoś tak naprawdę nie chce sam sobie pomóc, to co może zrobić ktoś inny?”[115][117]. W artykule opublikowanym przez magazyn Blender, reporter Pat Kearny opisał ostatnie dni wokalisty słowami: „Wydaje się, że ostatnie kilka tygodni Staleya było zwyczajnie puste. Nieopodal jego posiadłości znajdował się bar o nazwie Rainbow, w którym muzyk zatrzymywał się raz w tygodniu. Jak wspominał później pracownik, Staley nigdy nie zamówił niczego do picia. Siadał jedynie przy stoliku i siedział”[122].

Śmierć artysty[edytuj]

19 kwietnia 2002 matka muzyka Nancy McCallum, otrzymała informację od księgowego, że od dwóch tygodni na rachunku bankowym Staleya nie są odnotowywane żadne transakcje ani działania. Matka wokalisty udała się wraz z policją do posiadłości wokalisty około godziny 5:40 czasu lokalnego[123]. Tam muzyk został znaleziony martwy[2][124]. Jak donosił Rick Anderson z gazety Seattle Weekly, ciało wokalisty było otoczone różnego rodzaju strzykawkami i innymi akcesoriami służącymi do wstrzykiwania sobie substancji narkotycznych[24][125]. W raporcie zanotowano, że kiedy policjant wyważył drzwi do posiadłości muzyka w dniu 19 kwietnia, w środku był zapalony telewizor, na podłodze znajdowały się puszki po sprayu, natomiast na stoliku leżały małe ilości kokainy. Na kanapie spoczywały szczątki wokalisty. Ponadto we wspomnianym raporcie odnotowano, że ciało muzyka w chwili znalezienia ważyło niecałe 39 kg (86 funtów)[125]. Raport z autopsji wykazał, że Layne Staley zmarł z powodu wstrzyknięcia mieszanki heroiny i kokainy, potocznie nazywanej speedballem[2][3]. Ocenia się, że muzyk zmarł 5 kwietnia[26][126]. Ciało zostało znalezione dwa tygodnie po śmierci artysty[125]. Stan rozkładu zwłok był na tyle zaawansowany, że konieczne było przeprowadzenie badań potwierdzających tożsamość wokalisty. Wykonano je na podstawie uzębienia[125].

Ciało wokalisty zostało poddane kremacji[127]. Nieformalna ceremonia żałobna odbyła się w nocy z 20 na 21 kwietnia w Seattle Center[128]. W ceremonii udział wzięło co najmniej 1000 fanów oraz muzycy zespołu – Cantrell, Inez, Kinney oraz Starr. Obecni byli także Chris Cornell z grupy Soundgarden[129], Eddie Vedder z Pearl Jam[128], muzycy zespołu Queensrÿche oraz Dave Abbruzzese, znany z występów w Pearl Jam[130]. Siostry Ann i Nancy Wilson z zespołu Heart, wykonały utwór „Sand”[131]. Po ceremonii, duża grupa fanów oraz przyjaciół, udała się do posiadłości muzyka, gdzie przed wejściem złożyła kwiaty oraz zapaliła znicze[132].

Po śmierci[edytuj]

W wywiadzie dla stacji muzycznej VH1 oraz w programie telewizyjnym Celebrity Rehab with Dr. Drew, w którym wystąpiła matka muzyka, były basista zespołu Mike Starr, przyznał, że spędził wspólnie czas ze Staley’em w przeddzień jego śmierci (4 kwietnia), podczas swoich urodzin[133]. Starr wyznał, że Staley był już bardzo chory, ale mimo to nie zadzwonił pod numer alarmowy 911[120][134]. Wokalista zmarł następnego dnia. Starr przyznał publicznie, że żałuje, iż nie zadzwonił pod wspomniany numer, widząc pogarszający się stan zdrowia muzyka[135]. Stwierdził, że Staley groził mu zerwaniem ich przyjaźni, jeżeli ten zdecyduje się powiadomić pogotowie. Zachowanie to doprowadziło do konfliktu, wskutek którego Starr opuścił mieszkanie Staleya[133]. Był on ostatnią znaną osobą, która widziała Staleya żywego. Muzyk publicznie przeprosił matkę Staleya za to, że nie zareagował na zły stan zdrowia przyjaciela. Mimo, że matka wokalisty przebaczyła muzykowi swoje zachowanie, to do dnia swojej śmierci, obwiniał się on za śmierć przyjaciela[136].

Wokalista grupy Ministry, Al Jourgensen stwierdził, że Staley był „utalentowanym dzieckiem”[137]. Współpracująca z zespołem przy okazji nagrywania minialbumu Sap, wokalistka grupy Heart, Ann Wilson, w rozmowie z jednym z dzienników wyznała: „Layne nosił swoją duszę na zewnątrz. Był niesamowicie inteligentny... zbyt wrażliwy jak na ten świat. Wszystkim nam jest niezmiernie przykro z powodu jego śmierci, ale cieszymy się, że już nie cierpi. Jest wolny w swej własnej podróży”[84]. Billy Corgan, frontman grupy The Smashing Pumpkins stwierdził: „Layne miał niezwykły głos, o pięknej, smutnej, natrętnej barwie. Był inny, bo jego ciężkość była właśnie w tym głosie. Widziałem Alice in Chains podczas jednego z ich ostatnich występów, gdy otwierali koncert Kiss na Tiger Stadium. Grali na zewnątrz w pełnym słońcu i byli niezwykli. Wydaje mi się, że to właściwy sposób zapamiętania kogoś, kogo jest i będzie nam brak”[84]. Lider Pearl Jam, Eddie Vedder przyznał: „Layne kiedy grał muzykę był jej częścią. W pewnym sensie, to było to, co pozwoliło jego prawdziwej osobowości być miłym i niewinnym”[138]. Przy okazji nagrywania albumu Death Magnetic, wokalista i gitarzysta grupy Metallica, James Hetfield, w rozmowie z dwutygodnikiem Rolling Stone stwierdził: „Wciąż nie wiem, dlaczego on wybrał tę drogę...gość z takim talentem”[139]. Mark Lanegan, który współpracował ze Staley’em przy okazji projektu Mad Season, przyznał: „To on sprawił, że przestałem być takim kociakiem jeśli chodzi o śpiewanie, ponieważ widziałem jak każdej nocy rozwalał ściany swoim śpiewem, bez względu na to co się z nim działo. Był wokalistą jedynym w swoim rodzaju. W tej chwili wielu kolesi próbuje śpiewać tak jak on, ale nikt tak nie potrafi. Dla mnie osobiście był on cholernie fajnym facetem. Był dla mnie jak brat i nic nie jest w stanie mnie bardziej zasmucić. Zawsze miałem nadzieję, że do tego nigdy nie dojdzie”[84]. Gitarzysta grupy Adema, Mike Ransom w wywiadzie wyznał: „Każdy w zespole miał łzy w oczach, gdy o tym usłyszeliśmy. To Layne sprawił, że zająłem się muzyką rockową. Jest jednym z najwspanialszych wokalistów wszech czasów. To takie przykre, gdy dowiadujesz się, że ktoś obdarzony tak cudownym głosem, kończy tak tragicznie”[84]. W jednym z wywiadów, bliski przyjaciel Staleya, Tom Morello stwierdził: „Layne i ja staliśmy się dobrymi przyjaciółmi podczas trasy Lollapalooza w 1993. Na zawsze zapamiętam go jako pogodnego, zabawnego gościa i niezwykle utalentowanego wokalistę, który pojawiał się tam każdego upalnego letniego dnia, we wspaniałym stroju i śpiewał jak wkurzony anioł. Śmialiśmy się tak długo, aż w końcu rozchodziliśmy się, kłócąc się, kto jest „bardziej metalowy”. Mam nadzieję, że teraz odnalazł spokój”[84].

Wydany w 2002 solowy album Cantrella Degradation Trip, w całości został poświęcony pamięci Staleya[140]. Po śmierci muzyka, grupa Alice in Chains zawiesiła swoją działalność, odmawiając jakichkolwiek występów z szacunku dla Staleya. W lutym 2005 Cantrell, Inez oraz Kinney wystąpili wspólnie na charytatywnym koncercie na rzecz ofiar tsunami z 2004. Z zespołem wystąpiło gościnnie kilku muzyków, m.in. Ann Wilson z grupy Heart, Patrick Lachman (Damageplan), Phil Anselmo (Pantera, Down), Maynard James Keenan (Tool) oraz Wes Scantlin (Puddle of Mudd)[141]. Po entuzjastycznym przyjęciu ze strony fanów, zespół w roku 2006 postanowił się reaktywować.

W wywiadzie dla MTV News, perkusista Sean Kinney stwierdził, że zespół będzie koncertował po to, aby oddać hołd zmarłemu wokaliście[142]. W tym samym wywiadzie, perkusista wspomniał, że chciałby znowu grać i tworzyć nowe melodie, ale nie pod nazwą Alice in Chains. Kinney stwierdził, że zespół nie zamierza zastępować Staleya. Chce po prostu zagrać te utwory jeszcze raz i, jeżeli będzie to dobra inicjatywa, to będzie ona kontynuowana. Ponadto muzyk wspomniał, że będzie to hołd złożony dla wokalisty i fanów zespołu[142].

William DuVall, członek koncertowego zespołu Jerry’ego Cantrella (który często śpiewał utwory z repertuaru Alice in Chains podczas solowych koncertów gitarzysty) został nowym wokalistą grupy w 2006[143][144]. Trzy lata później, zespół wydał czwarty album studyjny zatytułowany Black Gives Way to Blue. Tytułowy utwór został napisany w hołdzie dla Staleya[145].

Obecność w popkulturze[edytuj]

Marionetka przedstawiająca Layne’a Staleya, mieszcząca się w Rock and Roll Hall of Fame, użyta w teledysku do utworu „I Stay Away
  • Grupa muzyczna Cold nagrała utwór „The Day Seattle Died” (zawarty na albumie Year of the Spider, 2003), który został napisany dla Layne’a Staleya oraz Kurta Cobaina, jako hołd dla głównych przedstawicieli nurtu grunge[146].
  • Amerykańska formacja Staind nagrała kompozycję pt. „Layne” (zawartą na albumie studyjnym 14 Shades of Grey, 2003), która została napisana i jest dedykowana pamięci Staleya[147].
  • Lider amerykańskiej grupy Pearl Jam, Eddie Vedder, skomponował utwór „4/20/02” (tytuł kompozycji wziął się od daty w jakiej muzyk dowiedział się o śmierci Staleya i czasie, kiedy ją napisał[148]), w którym gra na gitarze. Kompozycja znalazła się na albumie kompilacyjnym Lost Dogs z 2003[148].
  • Solowa płyta Jerry’ego Cantrella Degradation Trip wydana 18 czerwca 2002, została w całości poświęcona pamięci Staleya[140].
  • Lider grupy muzycznej Black Label Society, Zakk Wylde, nagrał wraz z zespołem utwór pt. „Layne”, dedykowany pamięci Layne’a Staleya, który ukazał się na albumie Hangover Music Vol. VI[149][150].
  • Wokalistka grupy Babes in Toyland, Kat Bjelland, napisała w hołdzie dla Staleya kompozycję „Layne to Rest”, która następnie trafiła na album zespołu Katastrophy Wife All Kneel w 2004[151].
  • Lider grupy Theory of a Deadman, Tyler Connolly, wyznał w wywiadzie, że utwór „Shadow”, który znalazł się na limitowanej edycji albumu Scars and Souvenirs (2008), został napisany w hołdzie dla Staleya[152].
  • Layne Staley był jedną z głównych inspiracji do powstania płyty grupy MetallicaDeath Magnetic[153]. Ponadto zespół podczas sesji zarejestrował utwór „Shine”, który jest hołdem dla Staleya. Kompozycja nie znalazła się na albumie z powodu ograniczeń produkcji[139].
  • Wydana w roku 2009 kompozycja Alice in Chains pt. „Black Gives Way to Blue”, jest wspólnym hołdem złożonym wokaliście przez członków zespołu[145].
  • Amerykański wokalista Hank Williams III, zadedykował wydany 6 września 2011 album Attention Deficit Domination pamięci Staleya[154].
  • Grupa Metallica zadedykowała utwory „Just a Bullet Away” oraz „Rebel of Babylon”, zamieszczone na minialbumie Beyond Magnetic, pamięci Staleya[152][155].

Wpływ osoby Layne’a Staleya pozostawił także inspiracje w innych gatunkach. Argentyńska dziennikarka Adriana Rubio napisała dwie książki poświęcone życiu i twórczości muzyka – Layne Staley: Angry Chair (2003)[156] oraz Layne Staley: Get Born Again (2006). Ta ostatnia została w stosunku do pierwszej poszerzona o kilka rozdziałów i innych informacji na temat muzyka[157]. Siostra wokalisty, Elizabeth „Liz” Audreyann Staley skrytykowała fakt wydania książek po śmierci brata. Ponadto zadeklarowała, że nigdy ich nie przeczyta, gdyż są one kłamstwem i mijają się z prawdą. „ Jestem zadowolona z faktu, że tak wiele osób zdaje sobie sprawę, że te książki to żart. Nienawidzę myśli ludzi wierzących w jej kłamstwa, ale znam prawdę i dlatego nigdy nie będę ich czytać. Bez sensu” – przyznała[158]. 28 września 2006 wortal internetowy blabbermouth.net, zaczął podawać informacje na temat toczących się rozmów autorki książek Adriany Rubio z reżyserem Erikiem Moyerem, w sprawie realizacji filmu biograficznego o życiu wokalisty[159]. Historyk muzyki Maxim W. Furek wydał książkę The Death Proclamation of Generation X: A Self-Fulfilling Prophecy of Goth, Grunge and Heroin, która odnosi się m.in. do tragicznej śmierci muzyków wwodzących się z nurtu grunge. W roku 2008, redaktor Tanya Vece planowała opublikowanie książki Itch, Love Stories about Heroin, opowiadającej o ostatnich latach życia wokalisty oraz jego walce z uzależnieniem[160]. Recenzent serwisu AllMusic Greg Prato, wydał w kwietniu 2009 książkę Grunge Is Dead: The Oral History of Seattle Rock Music, będącą zbiorem wielu informacji oraz wywiadów z członkami zespołów wywodzących się z nurtu grunge. W książce znajduje się biografia wokalisty oraz wywiad jaki autor przeprowadził z matką Staleya oraz kolegami z zespołu[161]. W marcu 2012, dziennikarz Mark Yarm opublikował książkę Everybody Loves Our Town: An Oral History of Grunge, w której w szczegółowy sposób opisuje dzieje powstania, rozwoju jak i ewolucji subkultury zwanej popularnie grunge. W książce znajdują się wypowiedzi wielu muzyków, między innymi członków grupy Alice in Chains[162].

W listopadzie 2006 Layne Staley został zamieszczony na 27. miejscu (na 100 możliwych), w zestawieniu magazynu Hit Parader na „100 najlepszych metalowych wokalistów wszech czasów”[10]. Gitarzysta grupy Metallica, Kirk Hammett, przyznał w jednym z wywiadów, że Staley był jedną z inspiracji do nagrania oraz nazwy albumu Death Magnetic. „Przyniosłem któregoś dnia zdjęcie Layne’a do studia. To zdjęcie było przez długi czas. Myślę, że wpłynęło na Jamesa psychikę[153]. Anders Fridén – wokalista szwedzkiej grupy metalowej In Flames, stwierdził w jednym z wywiadów, że Layne Staley wywarł bardzo duży wpływ na jego styl śpiewania na późniejszych albumach grupy[163]. „Layne Staley był wielką inspiracją dla mnie na początku. Myślałem, że jego teksty są bardzo mroczne, ale były bardzo piękne i smutne” – wyznał[164]. Wokalista heavymetalowego zespołu Godsmack, Sully Erna, stwierdził, ze Layne Staley miał wielki wpływ na jego styl śpiewu[137]. Dziennikarz Craig Campbell odnosząc się do tekstów oraz stylu śpiewu Staleya przyznał, że „to było ekscytujące połączenie dźwięków i sonetu[165]. W maju 2009 brytyjski magazyn Classic Rock sklasyfikował go na 19. pozycji zestawienia „50 najlepszych wokalistów rockowych”[166].

W 10. rocznicę śmierci Staleya (5 kwietnia 2012), amerykański miesięcznik The Atlantic Monthly opublikował artykuł autorstwa Davida de Soli, w której dziennikarz stwierdza: „Scena muzyczna Seattle przemieniła muzykę rockową w pierwszej połowie lat 90., za sprawą czterech wspaniałych wokalistów. Mimo, iż wywodzili się z jednego nurtu, reprezentowali odmienne style wokalne. Cechą charakterystyczną Kurta Cobaina było łączenie dynamiki i krzykliwego stylu z melodyjnymi utworami. Chris Cornell dysponował wysokim wokalem, pozwalającym na umieszczenie go w czasach Roberta Planta czy Freddiego Mercury’ego. Eddie Vedder połączył naturalny baryton z punkową żywiołowością, coś z pod znaku Jima Morrisona. Ale Staley brzmiał jak nikt inny. Jego zdolność do projekcji siły, jak i również wyjątkowe umiejętności tworzenia zharmonizowanych linii wokalnych z gitarzystą Jerrym Cantrellem, stały się inspiracją dla wielu muzyków, a także jedną z głównych marek grupy Alice in Chains”[28].

Fundacja Layne’a Staleya[edytuj]

Nancy McCallum i Layne Staley Fund

W roku 2002 matka muzyka Nancy McCallum oraz doradca do spraw uzależnień Jamie Richards, założyły fundację Layne Staley Fund. Organizacja non-profit zbiera fundusze na leczenie odwykowe oraz współpracuje z muzyczną wspólnotą Seattle[167]. Głównym zadaniem fundacji jest zapewnienie opieki zdrowotnej, świadomości oraz edukacji dla osób zmagających się z uzależnieniem od heroiny[168]. Fundacja zbiera również pieniądze oraz daninę podczas corocznych, charytatywnych koncertów, które odbywają się w dniu urodzin Staleya (22 sierpnia)[127][168]. Od lat z fundacją stale współpracują byli muzycy grupy Alice N’ Chains – Johnny Bacolas oraz Nick Pollock (którą w latach 80. współtworzyli wraz ze Staley’em) oraz obecni członkowie zespołu Alice in Chains[169]. 22 sierpnia 2009 koncert charytatywny wspierany przez fundację odbył się w Showbox Market na terenie Seattle. Wówczas wystąpili tacy wykonawcy jak Faceless, Gary Hoey, Surface Tension, Temperedcast, The Crying Spell[168][170]. Rok później, podczas kolejnej edycji, wystąpiły zespoły All Hail The Crown, Gunn & The Damage Done, My Sister's Machine, Shawn Smith oraz Villains of Yesterday. Oprócz tego, odbyło się spotkanie przy Seattle Center International Fountain, czuwanie fanów przy świecach oraz akustyczne występy[171]. Od dnia 15 października fundacja działa pod nowym adresem internetowym.

W sierpniu 2011 odbył się kolejny koncert, w którego przygotowaniach pomógł ojciec wokalisty Philip „Phil” Blair Staley. Dzień przed 44 urodzinami muzyka, fani zebrali się, by uczcić pamięć Staleya oraz zmarłego w marcu Mike’a Starra, byłego basisty Alice in Chains.

Instrumentarium[edytuj]

Opracowano na podstawie materiału źródłowego[5]:

Gitary:

Wzmacniacze:

Efekty gitarowe:

  • Dunlop Cry Baby Wah Pedal
  • Jimi Hendrix Fuzz Face Distortion Pedal
  • Maestro PS-1A Phase Shifter
  • TC Electronic Stereo Chorus Flanger

Dyskografia[edytuj]

Alice N’ Chains

Alice in Chains

 Osobny artykuł: Dyskografia Alice in Chains.

Mad Season

Pozostałe

  • Desire Walks OnHeart (1993, Capitol Records, gościnnie: śpiew)[174]
  • L.O.V.Evil – Second Coming (1994, Red Rocket Records, gościnnie: śpiew)[175]
  • Working Class Hero: A Tribute to John Lennon – Składanka (1995, Hollywood Records, gościnnie: śpiew)[176]

Wideografia[edytuj]

Alice in Chains

Mad Season

Gościnnie

  • PanteraCowboys from Hell: The Videos (1991, VHS, WEA Records, reżyseria: Pantera)[182]

Filmografia[edytuj]

Filmy[edytuj]

  • Hard 'N' Heavy Volume 16 (1991, dokumentalny, reżyseria: Anita Clearfield, David Carr)[183]
  • Samotnicy (1992, komedia obyczajowa, reżyseria: Cameron Crowe)[183]
  • Hype! (1996, film dokumentalny, muzyczny, reżyseria: Doug Pray)[183]
  • Pearl Jam Twenty (2011, film dokumentalny, muzyczny, reżyseria: Cameron Crowe)[183]

Telewizja[edytuj]

  • Rage (1994, program telewizyjny)[183]
  • The Howard Stern Show (1997, talk-show, reżyseria: Howard Stern)[183]

Nagrody i wyróżnienia[edytuj]

Wyróżnienia indywidualne

Rok Kraj Miejsce publikacji rankingu Nazwa rankingu Pozycja
2006 Stany Zjednoczone
Hit Parader
„100 najlepszych metalowych wokalistów wszech czasów”[10]
27
2009
Wielka Brytania
Classic Rock
„50 najlepszych wokalistów rockowych”[166]
19
2015
Stany Zjednoczone
Loudwire
„50 najlepszych hardrockowych i metalowych frontmanów wszech czasów”[184]
39

Przypisy[edytuj]

  1. Nick Talevski. „Knocking on Heaven’s Door: Rock Obituaries”, s.612. Omnibus Press. 8 maja 2006. ISBN 978-1846090912
  2. a b c d LAYNE STALEY Officially Declared Dead Following Autopsy (ang.). blabbermouth.net. [dostęp 2013-02-05].
  3. a b c LAYNE STALEY’s Death Was From Mix Of Heroin And Cocaine (ang.). blabbermouth.net. [dostęp 2011-10-13].
  4. a b Layne Staley’s Vocal Profile (ang.). singersavenue.tumblr.com. [dostęp 2014-09-08]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-15)].
  5. a b Layne Staley : Equipboard (ang.). equipboard.com. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-06-18)].
  6. a b c de Sola 2015 ↓, s. 7.
  7. a b Greg Prato: Layne Staley Biography & History (ang.). allmusic.com. [dostęp 2011-07-02].
  8. Jon Wiederhorn: Remembering Layne Staley: The Other Great Seattle Musician to Die on April 5 (ang.). mtv.com. [dostęp 2011-07-02]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-11-05)].
  9. Alice in Chains – Encyclopaedia Metallum : The Metal Archives (ang.). metal-archives.com. [dostęp 2011-04-02].
  10. a b c Hit Parader’s Top 100 Metal Vocalists of All Time (ang.). hearya.com. [dostęp 2010-06-16]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-04-01)].
  11. Social Security Death Index; Layne T. Staley; 532-94-9838
  12. a b c de Sola 2015 ↓, s. 8.
  13. de Sola 2015 ↓, s. 9.
  14. a b c d de Sola 2015 ↓, s. 11.
  15. a b Tom Scanlon: Alice in Chains singer’s legacy lives on through music (ang.). seattletimes.com. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-11)].
  16. a b Brett Buchanan: REMEMBERING LAYNE STALEY: THE HIGH SCHOOL YEARS (ang.). alternativenation.net. [dostęp 2011-04-02]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-09-05)].
  17. de Sola 2015 ↓, s. 9–10.
  18. Lesław Dutkowski: Samotność w piekle – Historia Layne’a Staleya (pol.). onet.pl. [dostęp 2011-10-12]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-04-13)].
  19. de Sola 2015 ↓, s. 10.
  20. Brett Buchanan: 10 Artists That Layne Staley Loved (ang.). alternativenation.net. [dostęp 2014-08-08]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-10-23)].
  21. a b Brown 2010 ↓.
  22. a b c Alice in Metal-Land (ang.). adbdesign.com. [dostęp 2012-11-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-08-20)].
  23. a b c d e f g h i Jordan Babula, „Alice in Chains. Bezsenność w Seattle”, Teraz Rock Kolekcja, s.3–11, nr.6, 2006
  24. a b c Jon Pareles: Layne Staley, 34, Alice in Chains’ Singer, Dies (ang.). nytimes.com. [dostęp 2016-05-06]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-05-06)].
  25. de Sola 2015 ↓, s. 12.
  26. a b c d e f g h Layne Staley Biografia (pol.). aliceinchains.pl. [dostęp 2011-07-02]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-01-13)].
  27. Prato 2009 ↓, s. 214.
  28. a b c David de Sola: How Alice in Chains Found the Most Memorable Voice in Grunge (ang.). theatlantic.com. [dostęp 2012-11-08]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-15)].
  29. a b Yarm 2012 ↓, s. 166–167.
  30. Prato 2009 ↓, s. 215–216.
  31. Yarm 2012 ↓, s. 168.
  32. a b c d e Doug McCausland: The Origins Of Alice In Chains: A Retrospective (ang.). alternativenation.net. [dostęp 2014-12-18]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-23)].
  33. Alice in Chains – Alice 'N Chains – Encyclopaedia Metallum (ang.). metal-archives.com. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-04-03)].
  34. Alice in Chains – Alice 'N Chains Demo #2 1987 – Encyclopaedia Metallum (ang.). metal-archives.com. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-04-03)].
  35. Prato 2009 ↓, s. 214–215.
  36. Yarm 2012 ↓, s. 171.
  37. Prato 2009 ↓, s. 217.
  38. Prato 2009 ↓, s. 218.
  39. a b „Alice in Chains w pigułce”, Metal Hammer, s.42–43, nr. 166–168, 2005
  40. Mordechai Kleidermacher: Alice in Chains Link With Brutality (ang.). adbdesign.com. [dostęp 2014-09-08]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-07-17)].
  41. a b Yarm 2012 ↓, s. 172–173.
  42. Prato 2009 ↓, s. 221–222.
  43. Prato 2009 ↓, s. 220–221.
  44. Tim Branom: Exclusive: Watch Newly Discovered Alice In Chains Footage From 1989 (ang.). alternativenation.net. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-09-05)].
  45. a b c d Jeffrey Ressner: Alice in Chains: Through the Looking Glass. 26 listopada 1992 (ang.). rollingstone.com. [dostęp 2014-06-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-06-24)].
  46. Alice in Chains Discography – Facelift (ang.). aliceinchains.com. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2007-02-04)].
  47. ALICE IN CHAINS Producer: Radio Stations Didn’t Like LAYNE STALEY’s Voice At First (ang.). blabbermouth.net. [dostęp 2016-03-21].
  48. Alice In Chains Layne Interview Part One (ang.). youtube.com. [dostęp 2011-10-12].
  49. John Bacus: Alice in Chains Concert Chronology 1990 (ang.). bacus.net. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-10-15)].
  50. a b c John Bacus: Alice in Chains Concert Chronology 1991 (ang.). bacus.net. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-10-15)].
  51. a b Chris Gill: Alice in Chains – Dirt (ang.). adbdesign.com. [dostęp 2014-09-08]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-08-12)].
  52. Prato 2009 ↓, s. 264.
  53. a b c d Layne Staley Unchained (ang.). adbdesign.com. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-04-15)].
  54. John Bacus: Alice in Chains Concert Chronology 1992 (ang.). bacus.net. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-10-15)].
  55. Yarm 2012 ↓, s. 379–380.
  56. Blair Fischer: Malice in Chains? (ang.). rollingstone.com. [dostęp 2011-10-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-09-15)].
  57. James Hester. „Rock Scars”, iUniverse. s.61. 13 kwietnia 2009. ISBN 978-1440127731
  58. Alice in Chains Discography – Dirt (ang.). aliceinchains.com. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2007-02-04)].
  59. David Bronstein: 20 YEARS LATER: LOOKING BACK AT ALICE IN CHAINS’ 1993 EUROPEAN TOUR AND MIKE INEZ REPLACING MIKE STARR (ang.). alternativenation.net. [dostęp 2014-09-08]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-07-08)].
  60. Yarm 2012 ↓, s. 401.
  61. Yarm 2012 ↓, s. 423.
  62. Chad Childers: 22 Years Ago: Alice in Chains Release ‘Jar of Flies’ EP (ang.). loudwire.com. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-02)].
  63. Alice in Chains Discography – Jar of Flies (ang.). aliceinchains.com. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2006-12-08)].
  64. Rob Andrews: Alice In Chains: A Step Beyond Layne’s World (ang.). adbdesign.com. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-04-24)].
  65. Prato 2009 ↓, s. 405.
  66. Holly George Warren: Alice in Chains Biography (ang.). rollingstone.com. [dostęp 2014-09-08]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-09-07)].
  67. Alice in Chains Biography (ang.). aliceinchains.com. [dostęp 2014-07-08]. [zarchiwizowane z tego adresu (2007-02-10)].
  68. a b Prato 2009 ↓, s. 408.
  69. a b c d Seattle Post-Intelligencer Staff: Rock singer lay dead for two weeks (ang.). seattlepi.com. [dostęp 2013-10-07]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-04-04)].
  70. Prato 2009 ↓, s. 407.
  71. Andy Aledort, Jeff Gilbert: 1996 Guitar World Interview: Jerry Cantrell of Alice In Chains Discusses Songwriting and Band’s New Self-Titled Album (ang.). guitarworld.com. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-09-29)].
  72. Yarm 2012 ↓, s. 469–470.
  73. Pete Jerold: Alice In Chains On Thin Ice (ang.). adbdesign.com. [dostęp 2014-07-09]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-07-11)].
  74. Yarm 2012 ↓, s. 481–482.
  75. a b John Bacus: Mad Season Concert Chronology (ang.). bacus.net. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-12-20)].
  76. Jeff Gilbert: Alive – Guitar World (4/95) (ang.). fivehorizons.com. [dostęp 2011-07-02]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-04)].
  77. de Sola 2015 ↓, s. 223.
  78. a b Stephen Thomas Erlewine: Above – Mad Season : Credits (ang.). allmusic.com. [dostęp 2016-03-21].
  79. Crowe 2013 ↓, s. 166.
  80. Live at The Moore – Mad Season (ang.). allmusic.com. [dostęp 2013-02-04].
  81. de Sola 2015 ↓, s. 363.
  82. MTV News Staff: Despite Rumors, Alice In Chains’ Staley Has All His Fingers (ang.). mtv.com. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-12-20)].
  83. Prato 2009 ↓, s. 409.
  84. a b c d e f Joe D'Angelo: An Angry Angel – Layne Staley Remembered by Bandmates, Friends (ang.). mtv.com. [dostęp 2011-07-02]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-11-13)].
  85. a b Jon Wiederhorn: Alice in Chains : To Hell and Back (ang.). rollingstone.com. [dostęp 2011-07-02]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-03-08)].
  86. Alice in Chains Discography – Alice in Chains (ang.). aliceinchains.com. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2007-02-04)].
  87. a b de Sola 2015 ↓, s. 228.
  88. Alice in Chains – Chart History (ang.). billboard.com. [dostęp 2016-03-21].
  89. Michael Christopher: Degradation Trip: An Interview with Jerry Cantrell (ang.). popmatters.com. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-05-25)].
  90. John Bacus: Alice in Chains Concert Chronology 1994 – 1996 (ang.). bacus.net. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-08-04)].
  91. John Bacus: Alice in Chains Concert Chronology: MTV Unplugged Session (ang.). bacus.net. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-11-20)].
  92. Yarm 2012 ↓, s. 486.
  93. Stephen Thomas Erlewine: MTV Unplugged – Alice in Chains (ang.). allmusic.com. [dostęp 2011-05-28].
  94. a b de Sola 2015 ↓, s. 245.
  95. Brett Buchanan: REMEMBERING LAYNE STALEY PART 6: THE FINAL YEARS (ang.). alternativenation.net. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-02-23)].
  96. a b Andy Greene: Flashback: Alice in Chains Play Final Show With Layne Staley (ang.). rollingstone.com. [dostęp 2016-04-08]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-04-05)].
  97. Prato 2009 ↓, s. 412.
  98. Prato 2009 ↓, s. 414.
  99. de Sola 2015 ↓, s. 367.
  100. Biography – Demri Parrott Tribute (ang.). demriparrott.webs.com. [dostęp 2013-11-05]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-11-05)].
  101. a b Raul: The Last Published Photos of Layne Staley Alive (ang.). feelnumb.com. [dostęp 2012-11-20]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-11-05)].
  102. Rock On The Net: 39th Annual Grammy Awards – 1997 (ang.). rockonthenet.com. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2007-12-28)].
  103. a b c Prato 2009 ↓, s. 416.
  104. a b John Bacus: Alice in Chains Recording Sessions Chronology (ang.). bacus.net. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-10-15)].
  105. a b Brett Buchanan: NEW PHOTOS OF ALICE IN CHAINS RECORDING “GET BORN AGAIN” & “DIED” IN 1998 (ang.). alternativenation.net. [dostęp 2013-02-04]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-02-23)].
  106. a b Brett Buchanan: Alice In Chains’ Jerry Cantrell Almost Made Layne Staley Cry In 1998 (ang.). alternativenation.net. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-12-27)].
  107. Yarm 2012 ↓, s. 532.
  108. a b de Sola 2015 ↓, s. 277.
  109. Blair R. Fischer: Alice in Studioland (ang.). adbdesign.com. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-07-14)].
  110. Stephen Thomas Erlewine: Music Bank – Alice in Chains (ang.). allmusic.com. [dostęp 2011-06-02].
  111. Blair R. Fischer. „Just Another Bomb Track Article”. Rolling Stone, 25 listopada 1998
  112. a b Brett Buchanan: TOM MORELLO COMMENTS ON CLASS OF 99 RECORDING SESSIONS WITH LAYNE STALEY (ang.). alternativenation.net. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-09-12)].
  113. Oni (1998) – Soundtracks (ang.). Internet Movie Database. [dostęp 2011-10-12].
  114. ALICE IN CHAINS: Final National Radio Appearance With Whole Band To Re-Air Next Week (ang.). blabbermouth.net. [dostęp 2011-07-02].
  115. a b Charles R. Cross. „The Last Days of Layne Staley”, s.21. Rolling Stone, nr. 897. 6 czerwca 2002
  116. Brett Buchanan: JOHN FRUSCIANTE TRIED TO SAVE LAYNE STALEY (ang.). alternativenation.net. [dostęp 2013-12-02]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-12-03)].
  117. a b c Artur Wróblewski: „Najgorszy ból na świecie” (pol.). muzyka.interia.pl. [dostęp 2013-02-04]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-05-29)].
  118. Tom Phalen: We Die Young: A Tribute to Layne Staley (ang.). guitarworld.com. [dostęp 2014-06-23]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-05-12)].
  119. a b c Brett Buchanan: 8 Things You May Not Know About Layne Staley’s Reclusive Years (ang.). alternativenation.net. [dostęp 2014-09-08]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-10-22)].
  120. a b Yarm 2012 ↓, s. 540.
  121. Graham 'Gruhamed' Hartmann: Alice in Chains’ Layne Staley Reportedly Planned to Audition for Audioslave (ang.). loudwire.com. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-27)].
  122. Pat Kearny. „We Left Him Alone”. Blender. 15 lipca 2002
  123. de Sola 2015 ↓, s. 294.
  124. Robert Hilburn: Layne Staley, 34; Lead Singer of Grunge Group Alice in Chains (ang.). articles.latimes.com. [dostęp 2016-04-04]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-09-20)].
  125. a b c d Rick Anderson: Smack is Back (ang.). seattleweekly.com. [dostęp 2011-10-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-26)].
  126. Joe D’Angelo: Layne Staley, Alice in Chains Singer, Dead at 34 (ang.). mtv.com. [dostęp 2013-02-04]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-04-10)].
  127. a b Liz Ramanand: 10 Things You Didn’t Know About Layne Staley (ang.). loudwire.com. [dostęp 2015-02-18]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-02-18)].
  128. a b Yarm 2012 ↓, s. 358.
  129. Jerry Cantrell, Chris Cornell, Others Make Appearance at Seattle Memorial For Layne Staley (ang.). blabbermouth.net. [dostęp 2011-07-02].
  130. Layne Staley’s Mother, Local Artists Visit Vigil (ang.). rockdirt.com. [dostęp 2015-02-03]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-02-03)].
  131. Prato 2009 ↓, s. 424.
  132. Gina Kim: Local News: 21 kwietnia, 2002, By Gina Kim Seattle Times staff reporter (pol.). aliceinchains.pl. [dostęp 2011-01-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-07-01)].
  133. a b Ex-ALICE IN CHAINS Bassist MIKE STARR Selected For 'Celebrity Rehab With Dr. Drew' (ang.). blabbermouth.net. [dostęp 2013-02-14].
  134. de Sola 2015 ↓, s. 311.
  135. Andy Greene: Alice In Chains Bassist Mike Starr Dies At 44 (ang.). rollingstone.com. [dostęp 2016-04-08]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-04-25)].
  136. Mike Starr Layne Staley Death Alice in Chains Celebrity Rehab Sober House Confusion AiC (ang.). youtube.com. [dostęp 2011-07-02].
  137. a b Jennifer Vineyard, Joe D’Angelo, Jon Wiederhorn: He Got Me to Start Singing’: Artists Remember Layne Staley (ang.). mtv.com. [dostęp 2011-07-02]. [zarchiwizowane z tego adresu (2009-08-25)].
  138. Prato 2009 ↓, s. 423.
  139. a b Metallica nie umieściła swego hołdu dla Layne’a Staleya na Death Magnetic (pol.). deathmagnetic.pl. [dostęp 2011-07-02]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-01-16)].
  140. a b „Wywiad z Jerrym Cantrellem”. Teraz Rock. (09/02) (pol.). aliceinchains.pl. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-10-15)].
  141. Travis Hay: Alice in Chains owns stage in tsunami (ang.). seattlepi.com. [dostęp 2011-07-02]. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-05-11)].
  142. a b Chris Harris: Remaining Alice in Chains Members Reuniting for Summer Gigs (ang.). mtv.com. [dostęp 2011-07-02]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-01-03)].
  143. Mitchell Peters. „Old bands, new singers”. Billboard, s.9. 9 września 2006
  144. Lesław Dutkowski: Lepszy sposób patrzenia na życie – Rozmowa z zespołem Alice In Chains (pol.). onet.pl. [dostęp 2013-02-04]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-03)].
  145. a b ALICE IN CHAINS Guitarist Discusses Collaboration With ELTON JOHN (ang.). blabbermouth.net. [dostęp 2016-03-21].
  146. Johnny Loftus: Year of the Spider – Cold (ang.). allmusic.com. [dostęp 2011-07-02].
  147. Stephen Thomas Erlewine: 14 Shades of Grey – Staind (ang.). allmusic.com. [dostęp 2013-02-04].
  148. a b Crowe 2013 ↓, s. 282.
  149. Johnny Loftus: Hangover Music, Vol. VI – Black Label Society (ang.). allmusic.com. [dostęp 2011-07-02].
  150. Garry Sharpe-Young. „New Wave of American Heavy Metal”. Zonda Books Limited, s.60. 5 grudnia 2005, ISBN 978-0958268400
  151. All Kneel – Katastrophy Wife (ang.). allmusic.com. [dostęp 2016-03-21].
  152. a b Tree Riddle: Top 10 Songs About Alice in Chains’ Layne Staley (ang.). loudwire.com. [dostęp 2012-11-19]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-04)].
  153. a b David Fricke. „Metallica: Metal Machines (Louder Faster Stronger)”. Rolling Stone, s.58–67. 10 października 2008
  154. Gary Graff: Hank Williams III out on his own (ang.). articles.boston.com. [dostęp 2011-09-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-09-08)].
  155. Chuck Armstrong: Metallica, 'Beyond Magnetic' – Album Overview (ang.). ultimatemetallica.com. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-04-02)].
  156. Jon Wiederhorn: Late Alice in Chains Singer Layne Staley’s Last Interview Revealed in New Book (ang.). mtv.com. [dostęp 2011-07-02]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-01-12)].
  157. ALICE IN CHAINS: 'Layne Staley' Biography Used By Social Workers And Drug Counselors (ang.). blabbermouth.net. [dostęp 2011-07-02].
  158. Brett Buchanan: Layne Staley’s Sister Says She Doubts Adriana Rubio Interviewed Layne in 2002 (ang.). alternativenation.net. [dostęp 2012-11-08]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-05-02)].
  159. LAYNE STALEY Book To Be Made Into A Movie? (ang.). blabbermouth.net. [dostęp 2011-07-02].
  160. ALICE IN CHAINS: New Book About LAYNE STALEY’s Final Years Due In 2008 (ang.). blabbermouth.net. [dostęp 2016-03-21].
  161. Zachary Houle: Grunge Is Dead by Greg Prato (ang.). popmatters.com. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-05)].
  162. 'Everybody Loves Our Town: An Oral History Of Grunge' Book Due Next Month (ang.). blabbermouth.net. [dostęp 2016-03-21].
  163. IN FLAMES Frontman: When I Was A Teenage Headbanger... (ang.). blabbermouth.net. [dostęp 2011-07-02].
  164. Craig Campbell: In Flames’ Anders Fridén Says Layne Staley ‘Described This Black Hole With Enormous Passion’ (ang.). alternativenation.net. [dostęp 2015-03-08]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-03-08)].
  165. Craig Campbell: Layne Staley: The Self-Destructive Genius Of The Alice In Chains Frontman (ang.). sabotagetimes.com. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-09-12)].
  166. a b Classic Rock. „50 Greatest Singers”, maj 2009
  167. Raul: Layne Staley of Alice In Chains Died Here (ang.). feelnumb.com. [dostęp 2012-11-20]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-04-25)].
  168. a b c THE CRYING SPELL, FACELESS Added To LAYNE STALEY Eighth Annual Tribute & Benefit Concert (ang.). blabbermouth.net. [dostęp 2016-03-21].
  169. ALICE IN CHAINS Guitarist Launches Benefit Auction For MUSICARES and LAYNE STALEY FUND (ang.). blabbermouth.net. [dostęp 2016-03-21].
  170. „The Spin 101: The Best Nights Out This Month”. Spin, s.97. Sierpień 2006
  171. LAYNE STALEY Tribute Events Detailed (ang.). blabbermouth.net. [dostęp 2016-03-21].
  172. a b de Sola 2015 ↓, s. 48.
  173. MAD SEASON’s 'Live At The Moore' To Be Released On Vinyl (ang.). blabbermouth.net. [dostęp 2016-03-21].
  174. Alex Henderson: Desire Walks On – Heart : Credits (ang.). allmusic.com. [dostęp 2016-03-21].
  175. L.O.V. Evil – Second Coming : Credits (ang.). allmusic.com. [dostęp 2016-03-21].
  176. Stephen Thomas Erlewine: Working Class Hero: A Tribute to John Lennon – Various Artists : Credits (ang.). allmusic.com. [dostęp 2016-03-21].
  177. Alice in Chains: Live Facelift (Video 1991) (ang.). Internet Movie Database. [dostęp 2011-06-08].
  178. The Nona Tapes (Video 1995) (ang.). Internet Movie Database. [dostęp 2011-06-08].
  179. "Unplugged" Alice in Chains (TV Episode 1996) (ang.). Internet Movie Database. [dostęp 2016-03-21].
  180. Alice in Chains: Music Bank – The Videos (Video 1999) (ang.). Internet Movie Database. [dostęp 2016-03-21].
  181. Mad Season: Live at the Moore (Video 1995) (ang.). Internet Movie Database. [dostęp 2014-08-08].
  182. Pantera: Cowboys from Hell (Video 1991) (ang.). Internet Movie Database. [dostęp 2016-03-21].
  183. a b c d e f Layne Staley – IMDb (ang.). Internet Movie Database. [dostęp 2011-06-08].
  184. Loudwire Staff: Top 50 Hard Rock + Metal Frontmen of All Time (ang.). loudwire.com. [dostęp 2016-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-02-23)].

Bibliografia[edytuj]

  • Maxim Furek: The Death Proclamation of Generation X: A Self-Fulfilling Prophecy of Goth, Grunge and Heroin. To Excel/Kaleidoscope Sof, 2008. ISBN 978-0-595-46319-0. (ang.)
  • Greg Prato: Grunge Is Dead: The Oral History of Seattle Rock Music. Toronto: ECW Press, 2009. ISBN 978-1550228779. (ang.)
  • Jake Brown: Alice in Chains In the Studio. Nashville: Rock N’ Roll Books, 2010. ISBN 0-9726142-6-5. (ang.)
  • Mark Yarm: Everybody Loves Our Town: An Oral History of Grunge. Nowy Jork: Three Rivers Press, 2012. ISBN 978-0307464446. (ang.)
  • Cameron Crowe: Pearl Jam Twenty. Simon & Schuster, 2013. ISBN 978-1439169377. (ang.)
  • David de Sola: Alice in Chains: The Untold Story. Thomas Dunne Books, 2015. ISBN 978-1250048073. (ang.)

Linki zewnętrzne[edytuj]