1708

rok 1708 / MDCCVIII XVII wiek · XVIII wiek · XIX wiek 1706 « 1707 « 1708 » 1709 » 1710   Wydarzenia w Polsce 21 listopada – bitwa pod Koniecpolem pomiędzy konfederatami sandomierskimi a wojskami Stanisława Leszczyńskiego. Wydarzenia na świecie 25 kwietnia – wojna o sukcesję hiszpańską: bitwa pod Almansą. 11 lipca – wojna o sukcesję hiszpańską: bitwa pod Oudenaarde. 14 lipca – III wojna północna: zwycięstwo Karola XII nad Rosjanami w bitwie pod Hołowczynem. 4 sierpnia – powstanie Rakoczego na Węgrzech: bitwie pod Trenczynem Węgrzy zostali pobici. Daremnie oczekiwali pomocy rosyjskiej. 18 sierpnia-11 grudnia – wojna o sukcesję hiszpańską: oblężenie Lille. 22 września – III wojna północna: zwycięstwo Szwedów na Rosjanami i Kałmukami pod Smoleńskiem. 28 września – wojna o sukcesję hiszpańską: zwycięstwo wojsk angielsko-austriacko-holenderskich nad francuskimi w bitwie pod Wijendaal. Październik – powstanie Rakoczego na Węgrzech: Węgrzy utracili twierdze Szolnok i Sarospatak. 9 października – III wojna północna: pierwsze w historii zwycięstwo Rosjan nad Szwedami w otwartej bitwie pod Leśną. 11 grudnia – wojna o sukcesję hiszpańską: skapitulowała twierdza Lille. 21 grudnia – zwycięstwo Francuzów pod St. John's. Francuzi opanowują całe wschodnie wybrzeże Nowej Fundlandii. Przełom 1708 i 1709 roku straszliwy mróz w Europie. Wielu ludzi ginie z głodu (zwłaszcza we Francji). John Churchill, 1. książę Marlborough i Sarah Churchill tracą łaski królowej Anny, która zyskują Robert Harley i kierowana przezeń Abigail Masham. 1708-1709 rozgrywka parlamentarna w sprawie kalwinistów naturalizowanych w Wielkiej Brytanii (uciekinierów z Niemiec północnych zdominowanych przez luteranizm). Wigowie bronią ich praw. Torysi zaś – praw anglikanów. Próba desantu francuskiego wspierającego Szkotów została udaremniona jeszcze na wodach Kanału przez Royal Navy. Thomas Newcomen wynalazł silnik parowy, który w ciągu XVIII wieku będzie stawiany we wszystkich krajach europejskich (nawet w Rosji). Baptyści ze Schwarzenau emigrują do Ameryki Płn. Jerzy I Hanowerski uzyskuje potwierdzenie tytułu elektora Rzeszy (Kurfürst) od cesarza. Austria podejmuje akcję zbrojną przeciw Państwu Kościelnemu i papieżowi w Italii. Józef I Habsburg popiera prawa protestantów, które gwarantował pokój w Altranstädt. Powstaje pierwszy stały teatr wiedeński; Theater am Kärtnertor. Urodzili się 23 kwietnia – Friedrich von Hagedorn, pisarz niemiecki (zm. 1754) 21 września – Antioch Kantemir, rosyjski poeta klasycystyczny i dyplomata (zm. 1744) 8 grudnia – Franciszek III Stefan, książę Lotaryngii, późniejszy cesarz rzymsko-niemiecki Franciszek I Stefan (zm. 1765) Zmarli 16 kwietnia – Jules Hardouin-Mansart, francuski architekt (ur. 1646) 30 kwietnia – François de Montmorency Laval, pierwszy biskup Nowej Francji (ur. 1623) 11 października – Ehrenfried Walther von Tschirnhaus – wynalazca europejskiej porcelany (ur. 1651) 28 grudnia – Joseph Pitton de Tournefort, francuski botanik (ur. 1656) Święta ruchome Tłusty czwartek: 16 lutego Ostatki: 21 lutego Popielec: 22 lutego Niedziela Palmowa: 1 kwietnia Wielki Czwartek: 5 kwietnia Wielki Piątek: 6 kwietnia Wielka Sobota: 7 kwietnia Wielkanoc: 8 kwietnia Poniedziałek wielkanocny: 9 kwietnia Wniebowstąpienie: 17 maja Zesłanie Ducha Świętego: 27 maja Boże Ciało: 7 czerwca

Polska 1704 Stanisław Leszczyński 1709 Elektor Bawarii 1679 Maksymilian II Emanuel 1726 Cesarz Chin 1661 Kangxi 1722 Król Czech 1705 Józef I Habsburg 1711 Król Danii 1699 Fryderyk IV 1730 Francja 1643 Ludwik XIV (Król Słońce) 1715 Hiszpania 1700 Filip V 1724 Landgraf Hesji-Kassel 1670 Karol I Heski 1730 Stadt- holder Holandii 1702 Drugi okres bez stadtholdera 1747 Szach Iranu 1694 Sultan Husajn 1722 Indie 1707 Bahadur Szah I (Szah Alam I) 1712 Król Irlandii 1702 Anna Stuart 1714 Cesarz Japonii 1687 Higashiyama (東山天皇) 1709 Patriarcha Konstan- tynopola 1707 Cyprian I 1709 Kurlandia 1698 Fryderyk Wilhelm Kettler 1711 Książę Liechten- steinu 1699 Jan Adam I 1712 Sułtan Maroka 1672 Mulaj Ismail 1727 Książę Monako 1701 Antoni I 1731 Nawarra 1643 Ludwik XIV 1710 Król Norwegii 1699 Fryderyk IV 1730 Papież 1700 Klemens XI 1721 Elektor Palatynatu 1690 Jan Wilhelm 1716 Portugalia 1706 Jan V 1750 Prusy 1688 Fryderyk 1713 Niemcy 1705 Józef I Habsburg 1711 Rosja 1682 Piotr I Wielki 1725 Elektor Saksonii 1694 Fryderyk August I (król Polski) 1733 Król Szwecji 1697 Karol XII 1718 Król Tajlandii 1703 Luang Sorasak 1709 Turcja 1703 Ahmed III 1736 Doża Wenecji 1700 Alvise Mocenigo 1709 Król Węgier 1705 Józef I 1711 Wielka Brytania 1707 Anna 1714 Premier Wysp Owczych 1706 Sámal Pætursson Lamhauge 1752 Styczeń   Pn Wt Śr Cz Pt Sb Nd - 1 1 2 3 4 5 6 7 8 2 9 10 11 12 13 14 15 3 16 17 18 19 20 21 22 4 23 24 25 26 27 28 29 5 30 31 Luty   Pn Wt Śr Cz Pt Sb Nd 5 1 2 3 4 5 6 6 7 8 9 10 11 12 7 13 14 15 16 17 18 19 8 20 21 22 23 24 25 26 9 27 28 29 Marzec   Pn Wt Śr Cz Pt Sb Nd 9 1 2 3 4 10 5 6 7 8 9 10 11 11 12 13 14 15 16 17 18 12 19 20 21 22 23 24 25 13 26 27 28 29 30 31 Kwiecień   Pn Wt Śr Cz Pt Sb Nd 13 1 14 2 3 4 5 6 7 8 15 9 10 11 12 13 14 15 16 16 17 18 19 20 21 22 17 23 24 25 26 27 28 29 18 30 Maj   Pn Wt Śr Cz Pt Sb Nd 18 1 2 3 4 5 6 19 7 8 9 10 11 12 13 20 14 15 16 17 18 19 20 21 21 22 23 24 25 26 27 22 28 29 30 31 Czerwiec   Pn Wt Śr Cz Pt Sb Nd 22 1 2 3 23 4 5 6 7 8 9 10 24 11 12 13 14 15 16 17 25 18 19 20 21 22 23 24 26 25 26 27 28 29 30 Lipiec   Pn Wt Śr Cz Pt Sb Nd 26 1 27 2 3 4 5 6 7 8 28 9 10 11 12 13 14 15 29 16 17 18 19 20 21 22 30 23 24 25 26 27 28 29 31 30 31 Sierpień   Pn Wt Śr Cz Pt Sb Nd 31 1 2 3 4 5 32 6 7 8 9 10 11 12 33 13 14 15 16 17 18 19 34 20 21 22 23 24 25 26 35 27 28 29 30 31 Wrzesień   Pn Wt Śr Cz Pt Sb Nd 35 1 2 36 3 4 5 6 7 8 9 37 10 11 12 13 14 15 16 38 17 18 19 20 21 22 23 39 24 25 26 27 28 29 30 Październik   Pn Wt Śr Cz Pt Sb Nd 40 1 2 3 4 5 6 7 41 8 9 10 11 12 13 14 42 15 16 17 18 19 20 21 43 22 23 24 25 26 27 28 44 29 30 31 Listopad   Pn Wt Śr Cz Pt Sb Nd 44 1 2 3 4 45 5 6 7 8 9 10 11 46 12 13 14 15 16 17 18 47 19 20 21 22 23 24 25 48 26 27 28 29 30 Grudzień   Pn Wt Śr Cz Pt Sb Nd 48 1 2 49 3 4 5 6 7 8 9 50 10 11 12 13 14 15 16 51 17 18 19 20 21 22 23 52 24 25 26 27 28 29 30 53 31