17 czerwca jest 168. (w latach przestępnych 169.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 197 dni.
- Imieniny obchodzą: Adolf, Adolfa, Albert, Alina, Awit, Awita, Drogomysł, Franciszek, Gundolf, Herweusz, Hipacy, Izaur, Izaura, Laura, Marcjan, Montan, Nikander, Nikandra, Piotr, Radomił i Waleriana.
- Islandia – Rocznica Proklamacji Republiki
- Polska – Święto Wojsk Pancernych i Zmechanizowanych – Dzień Czołgisty (na pamiątkę powrotu do Polski 1. pułku czołgów Armii Polskiej gen. Józefa Hallera w 1919)[1]
- Międzynarodowe – Światowy Dzień Walki z Pustynnieniem i Suszą (ustanowione przez Zgromadzenie Ogólne ONZ)
- Wspomnienia i święta w Kościele katolickim[2][3] obchodzą:
Wydarzenia w Polsce[edytuj]
Wydarzenia na świecie[edytuj]
Przybycie Statuy Wolności do Nowego Jorku (1885) na obrazie Edwarda Morana
- 362 – Cesarz rzymski Julian Apostata wydał edykt zabraniający chrześcijanom nauczania w szkołach.
- 1397 – Eryk Pomorski został koronowany na władcę Szwecji, Danii i Norwegii. Jednocześnie przedstawiciele trzech królestw zawarli w Kalmarze akt unii personalnej (tzw. unii kalmarskiej).
- 1405 – Wojna Appenzellu: klęska armii austriackiej w bitwie pod Stoss ze Szwajcarami.
- 1429 – Wojna stuletnia: zwycięstwo Francuzów nad Anglikami w bitwie pod Beaugency.
- 1462 – Hospodar wołoski Wład Palownik przeprowadził brawurowy nocny atak na obóz inwazyjnej armii tureckiej, mający na celu zabicie sułtana Mehmeda II Zdobywcy. W wyniku ataku i wybuchu paniki zginęło kilka tysięcy Turków.
- 1497 – II powstanie kornijskie: Kornwalijczycy odnieśli zwycięstwo nad wojskami królewskimi w bitwie pod Blackheath.
- 1579 – Francis Drake podczas wyprawy dookoła świata wylądował na wybrzeżu dzisiejszej Kalifornii, roszcząc prawa do tych ziem w imieniu królowej Anglii Elżbiety I Tudor.
- 1673 – Francuska wyprawa pod wodzą Jacques'a Marquette wpłynęła na rzekę Missisipi.
- 1696 – W bitwie na Dogger Bank eskadra francuska Jeana Barta zniszczyła ochronę konwoju holenderskiego.
- 1767 – We Francji tzw. bestia z Gévaudan zagryzła 19-letnią Jeanne Bastide, swą 104. i ostatnią ofiarę.
- 1789 – Reprezentanci stanu trzeciego wraz z grupą duchownych ogłosili się w Paryżu Zgromadzeniem Narodowym.
- 1799 – II koalicja antyfrancuska: rozpoczęła się bitwa nad Trebbią.
- 1801 – Wielka Brytania i Rosja podpisały konwencję o przyjaźni.
- 1835 – Sarah Knox Taylor, córka generała i przyszłego prezydenta USA Zachary'ego Taylora, wyszła za mąż za Jeffersona Davisa, przyszłego jedynego prezydenta Skonfederowanych Stanów Ameryki. Trzy miesięce później zmarła na malarię.
- 1839 – Król Hawajów Kamehameha III wydał edykt tolerancyjny, zezwalający na działalność Kościoła katolickiego na archipelagu.
- 1843 – Na Nowej Zelandii doszło do pierwszego poważnego starcia między Maorysami a osadnikami brytyjskimi (incydent w Dolinie Wairau).
- 1849 – Poświęcono nowy (murowany) budynek kościoła św. Ludwika w Moskwie, jednej z dwóch istniejących dzisiaj świątyń katolickich w mieście.
- 1861 – Wojna secesyjna: zwycięstwo Unionistów w bitwie pod Boonville w Missouri.
- 1876 – Wojna o Góry Czarne: Amerykanie starli się z plemionami Dakotów i Szejenów w bitwie o Rosebud.
- 1885 – Do Nowego Jorku przybyła z Francji (we fragmentach) Statua Wolności.
- 1900 – Powstanie bokserów: wojska sprzymierzonych zdobyły Forty Dagu u ujścia rzeki Hai He w Tianjinie.
- 1904 – Uruchoniono komunikację tramwajową w Mandalaj (Birma).
- 1907 – W Anglii otwarto pierwszy stały tor wyścigowy na świecie Brooklands.
- 1911:
- 1913 – Aurelio Sousa Matute został premierem Peru.
- 1918 – Została założona Łotewska Socjaldemokratyczna Partia Robotnicza (LSDSP).
- 1925:
- Podpisano Protokół genewski o zakazie używania na wojnie gazów duszących, trujących lub podobnych oraz środków bakteriologicznych.
- Prosper Poullet został premierem Belgii.
- 1930 – Prezydent USA Herbert Hoover podpisał tzw. ustawę Smoota-Hawleya, która zwiększała do rekordowych poziomów cła na ponad 20 tysięcy towarów importowanych.
- 1934 – Były kanclerz Niemiec Franz von Papen wygłosił na Uniwersytecie w Marburgu antynazistowskie przemówienie napisane przez Edgara Juliusa Junga.
- 1939 – W Wersalu odbyła się ostatnia publiczna egzekucja we Francji. Na gilotynie został ścięty działający we Francji niemiecki seryjny morderca Eugène Weidmann.
- 1940:
- 1941 – Amerykanin Lester Steers ustanowił w Los Angeles rekord świata w skoku wzwyż (2,11 m), który przetrwał do 1953 roku.
- 1944 – Proklamowano Republikę Islandii, ostatecznie uniezależniając ją od władzy Danii.
- 1946 – Żydowska organizacja paramilitarna Hagana zniszczyła 11 mostów łączących Palestynę z sąsiednimi krajami.
- 1953 – Po manifestacjach robotniczych przeciw komunistom w Berlinie Wschodnim radzieckie dowództwo wojskowe wprowadziło stan wyjątkowy na terytorium NRD.
- 1955 – Dokonano oblotu samolotu pasażerskiego Tu-104.
- 1959 – Dokonano oblotu francuskiego naddźwiękowego bombowca Dassault Mirage IV.
- 1967 – Chiny przeprowadziły pierwszy próbny wybuch bomby wodorowej.
- 1970 – Premiera Range Rovera.
- 1971 – Prezydent USA Richard Nixon ogłosił wojnę z narkotykami.
- 1972 – Afera Watergate: w Waszyngtonie aresztowano 5 osób podejrzanych o dokonanie włamania do siedziby Komitetu Wyborczego Partii Demokratycznej.
- 1982 – Dokonano oblotu radzieckiego śmigłowca szturmowego Ka-50.
- 1985:
- 1989 – Należący do wschodnioniemieckich linii lotniczych Interflug Ił-62 rozbił się i spłonął podczas nieudanej próby startu z lotniska Berlin-Schönefeld; zginęło 21 spośród 105 osób na pokładzie.
- 1990 – Powstała konserwatywna macedońska partia polityczna Wewnętrzna Macedońska Organizacja Rewolucyjna – Demokratyczna Partia Macedońskiej Jedności Narodowej (WMRO-DPMNE).
- 1991 – Premier Jan Krzysztof Bielecki i kanclerz Helmut Kohl podpisali w Bonn polsko-niemiecki traktat o współpracy i dobrym sąsiedztwie.
- 1992 – Tadżykistan zremisował w Duszanbe z Uzbekistanem 2:2 w pierwszym w historii oficjalnym meczu dla obu reprezentacji piłkarskich.
- 1993 – Gulbuddin Hekmatjar został premierem Afganistanu.
- 1994:
- 1997 – Parafowano Traktat amsterdamski.
- 1999 – Vaira Vīķe-Freiberga wygrała wybory prezydenckie na Łotwie.
- 2000 – W Charkowie otwarto Cmentarz Ofiar Totalitaryzmu.
- 2004 – W amerykańskim stanie Georgia upolowano ogromnych rozmiarów dzika, nazwanego później przez prasę Hogzilla.
- 2005 – W Iranie odbyła się I tura wyborów prezydenckich. Do II tury przeszli Ali Akbar Haszemi Rafsandżani i Mahmud Ahmadineżad.
- 2006 – W Perth (Australia Zachodnia) po raz pierwszy w historii odnotowano ujemną temperaturę powietrza (- 0,7 °C).
- 2007 – We Francji odbyła się II tura wyborów parlamentarnych.
- 2008 – 63 osoby zginęły w zamachu bombowym w Bagdadzie.
- 2009 – 24 algierskich żołnierzy zginęło w zasadzce zorganizowanej przez islamskich rebeliantów.
- 2012 – Centroprawicowa Nowa Demokracja wygrała przedterminowe wybory parlamentarne w Grecji.
Urodzili się[edytuj]
- 1239 – Edward I Długonogi, król Anglii (zm. 1307)
- 1603 – Józef z Kupertynu, włoski franciszkanin, święty (zm. 1663)
- 1658 – Diogo de Mendonça Corte-Real, portugalski polityk (zm. 1736)
- 1682 – Karol XII, król Szwecji (zm. 1718)
- 1691 – Giovanni Paolo Pannini, włoski malarz, architekt (zm. 1765)
- 1703 – John Wesley, angielski teolog, twórca metodyzmu (zm. 1791)
- 1714 – César François Cassini de Thury, francuski astronom (zm. 1784)
- 1751 – Joshua Humphreys, amerykański szkutnik, konstruktor i budowniczy okrętów (zm. 1838)
- 1778 – Gregory Blaxland, australijski farmer, podróżnik (zm. 1853)
- 1780 – Antoni Potocki, polski hrabia, generał brygady, polityk (zm. 1850)
- 1800 – William Parsons, irlandzki astronom (zm. 1867)
- 1802 – Hermann Goldschmidt, niemiecki astronom, malarz (zm. 1866)
- 1805 – Friedrich Buschmann, niemiecki konstruktor instrumentów muzycznych (zm. 1864)
- 1808 – Henrik Wergeland, norweski poeta (zm. 1845)
- 1810 – Ferdinand Freiligrath, niemiecki poeta, tłumacz (zm. 1876)
- 1811 – Jón Sigurðsson, islandzki patriota, działacz niepodległościowy, naukowiec (zm. 1879)
- 1818 – Charles Gounod, francuski kompozytor (zm. 1893)
- 1830 – Marceli Guyski, polski rzeźbiarz, twórca portretów i medalionów (zm. 1893)
- 1832 – William Crookes, brytyjski fizyk, chemik (zm. 1919)
- 1833 – Cyriak Maria Sancha y Hervás, hiszpański duchowny katolicki, kardynał, prymas Hiszpanii, błogosławiony (zm. 1909)
- 1848 – Victor Maurel, francuski śpiewak operowy (baryton) (zm. 1923)
- 1850 – Raphaël Collin, francuski malarz, ilustrator (zm. 1916)
- 1861 – Sidney Jones, brytyjski kompozytor (zm. 1946)
- 1882:
- 1888 – Heinz Guderian, niemiecki dowódca wojskowy, generał (zm. 1954)
- 1889 – Jan Skala, serbołużycki pisarz, polityk (zm.1945)
- 1894 – Wilhelm Scheppmann, niemiecki działacz nazistowski, szef sztabu SA (zm. 1970)
- 1898:
- 1900 – Martin Bormann, niemiecki działacz nazistowski, zbrodniarz wojenny (zm.1945)
- 1903 – Stanisław Mieszkowski, polski dowódca wojskowy, komandor (zm. 1952)
- 1904 – Ralph Bellamy, amerykański aktor (zm. 1991)
- 1905 – Paweł Kozubek, polski lekkoatleta, młociarz, trener lekkoatletyki (zm. 1961)
- 1906 – Carlo Enrico Di Rovasenda, włoski duchowny katolicki, dominikanin, teolog (zm. 2007)
- 1908 – Enrique Peralta Azurdia, gwatemalski pułkownik, polityk, wojskowy dyktator kraju (zm. 1997)
- 1911:
- 1913 – Bolesław Płotnicki, polski aktor (zm. 1988)
- 1914 – Julián Marías Aguilera, hiszpański filozof (zm. 2005)
- 1915:
- 1916 – Stanisław Wroński, polski polityk, minister kultury i sztuki (zm. 2003)
- 1918 – Ajahn Chah, tajski mistrz medytacji (zm. 1992)
- 1919:
- 1920:
- 1923:
- 1926:
- 1927 – Lucio Fulci, włoski reżyser, scenarzysta, aktor, producent filmowy (zm. 1996)
- 1928:
- 1929 – Tigran Petrosjan, ormiański szachista (zm. 1984)
- 1930:
- 1931 – Ignacy Gogolewski, polski aktor, reżyser filmowy, prezes ZASP
- 1932:
- 1933 – Guy Hunt, amerykański polityk (zm. 2009)
- 1936 – Ken Loach, brytyjski reżyser filmowy
- 1938 – Zdzisław Bubnicki, polski inżynier elektryk (zm. 2006)
- 1939:
- 1940:
- 1942:
- 1943:
- 1944:
- 1945:
- 1947:
- 1950 – Lee Tamahori, nowozelandzki reżyser filmowy
- 1952 – Estelle Morris, brytyjska polityk
- 1954 – Romuald Jakubowski, polski prezenter radiowy
- 1956 – Kelly Curtis, amerykańska aktorka
- 1957:
- 1958:
- 1961 – Piotr Tomaszuk, polski reżyser teatralny
- 1962:
- 1963:
- 1964 – Jurij Michajłus, rosyjski piłkarz
- 1965 – Dan Jansen, amerykański łyżwiarz szybki
- 1966 – Jason Patric, amerykański aktor, producent filmowy
- 1967:
- 1968:
- 1969:
- 1972:
- 1973:
- 1974 – Marco Antonio Barrera, meksykański bokser
- 1975:
- 1976:
- 1977:
- 1978:
- 1980 – Venus Williams, amerykańska tenisistka
- 1981 – Iza Tarka, polska wokalistka, członkini zespołu Sumptuastic
- 1982 – Stanislava Hrozenská, słowacka tenisistka
- 1983 – Lee Ryan, brytyjski wokalista, członek zespołu Blue
- 1985:
- 1986 – Karolina Kosińska, polska tenisistka
- 1987 – Igor Yudin, australijski siatkarz pochodzenia rosyjskiego
- 1990 – Joel Robles, hiszpański piłkarz
- 1025 – Bolesław I Chrobry, król Polski (ur. 967)
- 1501 – Jan I Olbracht, król Polski (ur. 1459)
- 1620 – Mikołaj Zebrzydowski, marszałek wielki koronny, wojewoda lubelski i krakowski (ur. 1553)
- 1696 – Jan III Sobieski, król Polski (ur. 1629)
- 1762 – Prosper Jolyot de Crébillon, francuski poeta, dramaturg (ur. 1674)
- 1835 – Izabela Czartoryska, polska księżna, pisarka (zm. 1746)
- 1862 – Piotr Đa, wietnamski męczennik, święty katolicki (ur. ok. 1802)
- 1865 – Ludwik Caroli, włoski wojskowy, uczestnik powstania styczniowego (ur. 1834)
- 1897 – Sebastian Kneipp, niemiecki duchowny katolicki, prekursor wodolecznictwa (ur. 1821)
- 1898:
- 1902 – Karol Wedel, niemiecki cukiernik (ur. 1813)
- 1904 – Nikołaj Bobrikow, rosyjski wojskowy, polityk, generał-gubernator Wielkiego Księstwa Finlandii (ur. 1839)
- 1911 – Hermann Rumpelt, niemiecki taternik, alpinista, fizyk (ur. 1883)
- 1923 – Seweryn Bieszczad, polski malarz (ur. 1852)
- 1940 – Arthur Harden, brytyjski biochemik, laureat Nagrody Nobla (ur. 1865)
- 1952 – Jerzy Rygier, polski aktor, reżyser teatralny (ur. 1887)
- 1961 – Jeff Chandler, amerykański aktor (ur. 1918)
- 1963:
- 1967 – Katarzyna Żbikowska, polska aktorka (ur. 1884)
- 1971 – Antoni Szylling, polski dowódca wojskowy, generał (ur. 1884)
- 1983:
- 1985 – John Boulting, angielski reżyser filmowy (ur. 1913)
- 1988 – Wacław Czerwiński, polski lotnik, konstruktor lotniczy (ur. 1900)
- 1994 – Jurij Nagibin, rosyjski pisarz (ur. 1920)
- 1999:
- 2001:
- 2002 – Fritz Walter, niemiecki piłkarz (ur. 1920)
- 2004 – Jacek Kuroń, polski historyk, pedagog, polityk, działacz opozycji antykomunistycznej, minister pracy i pomocy społecznej (ur. 1934)
- 2005:
- 2006 – Abdul Chalim Sadułajew, czeczeński polityk, prezydent Czeczeńskiej Republiki Iczkerii (ur. 1967)
- 2007:
- 2008:
- 2009:
- 2010 – Elżbieta Czyżewska, polska aktorka (ur. 1938)
- 2011 – Rex Mossop, australijski rugbysta, komentator sportowy (ur. 1928)
- 2012:
Przypisy