Sieradz
| Sieradz | |||||
Panorama miasta z Alei Pokoju |
|||||
|
|||||
| Państwo | |||||
| Województwo | łódzkie | ||||
| Powiat | sieradzki | ||||
| Gmina | gmina miejska | ||||
| Założono | XI wiek | ||||
| Prawa miejskie | w roku 1247 | ||||
| Prezydent miasta | Jacek Walczak | ||||
| Powierzchnia | 51,22 km² | ||||
| Ludność (2010) • liczba • gęstość |
44 018 856,6 os./km² |
||||
| Strefa numeracyjna |
+48 43 | ||||
| Kod pocztowy | 98-200 do 98-210 | ||||
| Tablice rejestracyjne | ESI | ||||
| Na mapach: | |||||
| TERC (TERYT) |
1101214011 | ||||
|
Urząd miejski
Plac Wojewódzki 198-200 Sieradz |
|||||
| Strona internetowa | |||||
Sieradz – miasto i gmina w województwie łódzkim, w powiecie sieradzkim. Miasto jest położone w strefie nad rzeką Wartą, która tworzy na jego terenie i okolicach Kotlinę Sieradzką. Przez Sieradz biegną drogi krajowe: nr 12, nr 14 i nr 83 oraz linia kolejowa nr 14. W latach 1975-1998 Sieradz był stolicą województwa sieradzkiego.
Według danych z 31 grudnia 2008 miasto liczyło 43 612 mieszkańców[1].
Prawa miejskie od 1247 r. (jedno z najstarszych miast w kraju), następnie stolica księstwa do końca XV wieku. Upadek miasta powstrzymany dopiero pod koniec XIX wieku – rozwój włókiennictwa; w latach 1975-1988 powstały zakłady dziewiarskie, przemysł maszynowy, metalowy i spożywczy (gorzelnia). Duży park etnograficzny, muzeum.
16 października 2006 patronką miasta została ogłoszona święta Urszula Ledóchowska. Dla upamiętnienia dnia w którym Stolica Apostolska wyraziła na to zgodę, dzień 8 czerwca został ustanowiony Świętem Miasta Sieradza.
[edytuj] Nazwa miasta
Nazwa miasta pochodzi prawdopodobnie od imienia Sirad, którego najwcześniejszą formą jest Wszerad. Od XII w. funkcjonowała nazwa Siradia. Przez następne stulecia używana już była obecna nazwa – Siradz oraz Sieradz.[potrzebne źródło]
[edytuj] Historia Sieradza
Pierwsza wzmianka o Sieradzu pochodzi z Bulli gnieźnieńskiej z roku 1136, gdzie miasto wymieniane jest jako gród kasztelański, jednak badania archeologiczne wskazują, że osada mogła być założona już w XI wieku. W latach 1247 - 1255, nie wiadomo dokładnie kiedy, miasto zostało lokowane na prawie magdeburskim. W 1262-63 roku powstaje Księstwo Sieradzkie, zaś w II połowie XIV wieku województwo sieradzkie. W 1793 roku, miasto zostaje zajęte przez Prusy. W okresie międzywojennym Sieradz był miastem powiatowym w województwie łódzkim; po II wojnie światowej dopiero w 1999 roku powraca do tej funkcji.
[edytuj] II wojna światowa
Podczas II wojny światowej Sieradz został włączony w granice III Rzeszy w granice tzw. Kraju Warty. Niemcy przeprowadzali masowe egzekucje i wysiedlenia oraz likwidację inteligencji polskiej i Żydów. W sieradzkim w latach 1940-1942 na obszarze ok. 320 km. władze okupacyjne utworzyły poligon niemieckich wojsk pancernych[2] , na którym testowano m.in. rakiety V-1[3] zlikwidowano 150 wsi zamieszkanych przez ok. 26 tys. Polaków. Na tym terenie znajdowało się 4876 gospodarstw chłopskich i 9 folwarków ziemskich[4]. Wysiedlono 20 712 osób, resztę zatrudniono na miejscu: w zachowanych majątkach rolnych, przy budowie dróg, lotniska, koszar, baraków dla jeńców wojennych. Część ludności przesiedlono do Łodzi (Litzmannstadt), pozostałych do sąsiednich powiatów.
[edytuj] Struktura powierzchni
Według danych z roku 2002[5] Sieradz ma obszar 51,22 km², w tym:
- użytki rolne: 64%
- użytki leśne: 5%
Miasto stanowi 3,82% powierzchni powiatu.
[edytuj] Demografia
Dane z 30 czerwca 2004[6]:
| Opis | Ogółem | Kobiety | Mężczyźni | |||
|---|---|---|---|---|---|---|
| jednostka | osób | % | osób | % | osób | % |
| populacja | 44 326 | 100 | 23 248 | 52,4 | 21 078 | 47,6 |
| gęstość zaludnienia (mieszk./km²) |
865,4 | 453,9 | 411,5 | |||
Według danych z roku 2002[5] średni dochód na mieszkańca wynosił 1234,16 zł.
[edytuj] Znani sieradzanie
- Leszek Czarny (ur. ok. 1241, zm. 30 września 1288) – książę sieradzki
- Cyprian Bazylik (1535–1600), kompozytor, pracował w kancelarii króla Zygmunta Augusta, był również drukarzem i tłumaczem wydawnictw kalwińskich
- Tytus Maleszewski urodził się w dniu 4 stycznia 1827 r. w Sieradzu. Artysta malarz
- ks. Walery Pogorzelski (ur. 12 listopada 1870 r. w Wiktorowie na ziemi gostyńskiej, zm. 12 lutego 1941 r.), wybitny i zasłużony mieszkaniec Sieradza, dziekan i proboszcz sieradzki, działacz narodowy i społeczny, pamiętnikarz, historyk
- Ary Sternfeld (1905-1980) - jeden z pionierów kosmonautyki, obliczał orbity sztucznych satelitów.
- Antoni Cierplikowski (1884-1976) - urodzony w Sieradzu fryzjer o międzynarodowej sławie.
- Zbigniew Lew-Starowicz (ur. 25 października 1943 w Sieradzu)- polski lekarz psychiatra i psychoterapeuta, ekspert z zakresu seksuologii i konsultant krajowy w tej dziedzinie.
- Marek Niedźwiecki (24 marca 1954 w Sieradzu). Polski dziennikarz muzyczny, wieloletni prezenter Programu III Polskiego Radia, w którym w latach 1982-2007 i ponownie od 2010 roku prowadzi m.in. Listę Przebojów Programu III.
- Beata Andrzejczuk (20 stycznia 1966 w Sieradzu) - polska pisarka dla dzieci i młodzieży. Laureatka wielu literackich nagród.
- Andrzej Iwicki (26 sierpnia 1947 w Sieradzu) - dziennikarz, korespondent boński Radia Wolna Europa, dziennikarz, bloger (Jan Bogatko).
[edytuj] Zabytki
- tzw. Dom Kata – budynek kryjący w sobie relikt XIV-wiecznej baszty i niewielki odcinek miejskiego muru obronnego. Jak się wydaje w końcu XVI wieku lub co bardziej prawdopodobne już w XVII wieku w oparciu o basztę wzniesiono zapewne częściowo drewniany lub szachulcowy budynek mieszkalny, z którego do dziś zachowały się murowane sklepione piwnice. Obecnie istniejący obiekt powstał w końcu XVIII, bądź na przełomie XVIII i XIX wieku wykorzystując w swych murach relikt umocnień miejskich i starsze piwnice. Przed 1823 rokiem dobudowano doń nieistniejącą już dziś przybudówkę. Zastąpił ją ostatnio nowszy obiekt wzniesiony wraz z remontem i adaptacją całego gmachu, który odzyskała dawny blask i świetność dzięki prywatnemu inwestorowi.
- budynek u zbiegu ul. Dominikańskiej i Zamkowej, zwany "kamienicą pojagiellońską". Jest to najstarsza kamienica w Sieradzu - powstała w końcu XVI lub na początku XVII wieku. Obecnie siedziba Muzeum Okręgowego.
- dawny zajazd pocztowy z XIX w., obecnie siedziba m.in. Biura Wystaw Artystycznych
- kościół i klasztor podominikański
- kościół farny pw. Wszystkich Świętych
- Wzgórze Zamkowe będące pozostałością grodu kasztelańskiego, a następnie książęcego, w którego obrębie w XIII wieku wzniesiono ceglaną rotundę. W XIV wieku gród zastąpił murowany zamek królewski (starościński), wielokrotnie rozbudowywany i przebudowywany, rozebrany w końcu XVIII wieku
- staromiejski Rynek
- Sieradzki Park Etnograficzny
- budynek Teatru Miejskiego, w przeszłości stajnie pocztowe
- oficyna dworska tzw. "Dworek Modrzewiowy"
- drewniany kościół pw. św. Ducha
- kościół pw. św. Wojciecha
- synagoga w Sieradzu z l. 1819-1824, zdewastowana podczas II wojny światowej, po 1945 r. przebudowana na biura
- zabytkowe kamienice przy ul. Dominikańskiej, Warszawskiej i Kolegiackiej
- na miejscowym cmentarzu katolickim groby powstańców z 1863 roku, żołnierzy września 1939 roku, oraz grób A. Cierplikowskiego – sławnego fryzjera "Antoina"
- cmentarz żydowski
- neoklasyczny gmach I Liceum Ogólnokształcącego im. Kazimierza Jagiellończyka z lat 20. XX w.
[edytuj] Edukacja
- Przedszkola:
- Przedszkole nr 1 im. Kubusia Puchatka
- Przedszkole nr 2 im. Krasnala Hałabały
- Przedszkole nr 3 im. Jana Brzechwy
- Przedszkole nr 4
- Przedszkole nr 5 im. Misia Uszatka
- Przedszkole nr 6 im. Jasia i Małgosi
- Przedszkole nr 15
- Niepubliczne Przedszkole Zgromadzenia Sióstr Urszulanek im. Św. Urszuli Ledóchowskiej
- Szkoły artystyczne
- Państwowa Szkoła Muzyczna I stopnia w Sieradzu /www.psmsieradz.pl
- Szkoły podstawowe:
- Szkoła Podstawowa nr 1 im. Władysława Reymonta
- Szkoła Podstawowa nr 4 im. Marii Konopnickiej
- Szkoła Podstawowa nr 6 im. Janiny Majkowskiej
- Szkoła Podstawowa nr 7
- Szkoła Podstawowa Integracyjna nr 8
- Szkoła Podstawowa nr 9 im. Władysława Łokietka
- Szkoła Podstawowa nr 10 im. Bolesława Zwolińskiego
- "Edukacja Niezależna" Sp. z o.o.
- Katolicka Szkoła Podstawowa przy Parafii Rzymskokatolickiej Św. Urszuli Ledóchowskiej
- Gimnazja:
- Publiczne Gimnazjum Gminy Sieradz im. Jana Pawła II
- Gimnazjum nr 1 im. 31 Pułku Strzelców Kaniowskich
- Gimnazjum nr 2 im. Królowej Jadwigi
- Gimnazjum nr 3 im. Unii Europejskiej
- "Edukacja Niezależna" Sp. z o.o.
- Gimnazjum Katolickie przy Parafii Rzymskokatolickiej Św. Urszuli Ledóchowskiej
- Gimnazjum Językowe Społecznego Towarzystwa Oświatowego
- Szkoły ponadgimnazjalne:
- Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych nr 1
- Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych nr 2 im. Marii Dąbrowskiej
- I Liceum Ogólnokształcące im. Kazimierza Jagiellończyka
- II Liceum Ogólnokształcące im. Stefana Żeromskiego
- III Liceum Ogólnokształcące im. gen. Karola Świerczewskiego (nadane w 1987 r., nie funkcjonuje do dziś)
- Liceum Ogólnokształcące w Zespole Szkół Katolickich
- Liceum Ogólnokształcące Umiejętności Twórczych
- Liceum Ogólnokształcące Społecznego Towarzystwa Oświatowego
- Centrum Kształcenia Ustawicznego
- Szkoły policealne:
- Centrum Kształcenia Ustawicznego
- Szkolnictwo wyższe:
- Nauczycielskie Kolegium Języków Obcych w Sieradzu
- Wyższa Szkoła Humanistyczno-Ekonomiczna w Sieradzu
- Wyższa Szkoła Kupiecka w Łodzi, wydział zamiejscowy w Sieradzu
- Politechnika Łódzka - Zamiejscowy Ośrodek Dydaktyczny w Sieradzu
- Zespół Kolegiów Uniwersytetu Łódzkiego
[edytuj] Kultura
Biblioteki:
- Miejska Biblioteka Publiczna
- Powiatowa Biblioteka Publiczna
- Biblioteka Pedagogiczna w Sieradzu
Domy Kultury:
- Miejski Dom Kultury www.mdksieradz.pl - od 2009 r. również zamiejscowa scena Teatru im. Stefana Jaracza w Łodzi (w ramach projektu "Utworzenie Europejskich Scen Teatru im. Stefana Jaracza w województwie łódzkim)
- Spółdzielczy Dom Kultury
- Młodzieżowy Dom Kultury im. Tadeusza Sygietyńskiego
Kina i Teatry - Obecnie nie działa żadne kino. W lecie odbywają się projekcje kinowe "pod chmurką", w amfiteatrze w Parku Staromiejskim. W budynku dawnego teatru miejskiego działa Miejski Dom Kultury - organizuje seanse filmowe, koncerty, w tym muzyki poważnej i jazzu, a także spektakle teatralne (patrz wyżej).
Galerie:
- Biuro Wystaw Artystycznych www.bwasieradz.pl
Muzea:
- Muzeum Okręgowe w Sieradzu
[edytuj] Stowarzyszenia, towarzystwa i fundacje
- Towarzystwo Muzyczne "Fermata"
- Stowarzyszenie Miłośników Sztuk Pięknych
- Towarzystwo Miłośników Folkloru
- Towarzystwo Kultury Teatralnej Oddział w Sieradzu
- Stowarzyszenie Twórców Ludowych Oddział w Sieradzu
- Stowarzyszenie Bibliotekarzy Polskich Zarząd Oddziału w Sieradzu
- Chór "Cantate Deo" przy Parafii NSJ w Sieradzu
- Fundacja Wspierania Rozwoju Kultury Miasta Sieradza
- Towarzystwo Przyjaciół Sieradza[7]
- Sieradzkie Stowarzyszenie Kulturalno - Oświatowe[8]
- Bractwo Rycerskie Ziemi Sieradzkiej http://www.siradientis.pl//
[edytuj] Sieradz Open Hair Festiwal
Jest to pierwsza w Polsce impreza polegająca na tworzeniu i prezentowaniu fryzur w otwartej przestrzeni miejskiej. Festiwal jest inspirowany osobą Antoniego "Antoine" Cierplikowskiego - światowej sławy fryzjera, pochodzącego z Sieradza. Pierwsza edycja festiwalu odbyła się w 2009 roku w dniach 17-19 lipca. W programie między innymi:
- pokazy kosmetyczne i fryzjerskie,
- XXV Ogólnopolski Konkurs Uczniów Fryzjerstwa im. Antoine`a Cierplikowskiego,
- półfinał konkursu Miss Polski,
- bicie rekordu świata w ilości osób poddawanych jednoczesnej stylizacji fryzur w przestrzeni miasta,
- projekcje kinowe
- koncerty muzyczne z udziałem zagranicznych artystów (Jay Delano, In-Grid oraz David Tavaré)[9]
W 2010 roku odbyła się druga edycja festiwalu. W przeciwieństwie do poprzedniej, ustanowiono rekord świata w ilości osób poddawanych jednoczesnej stylizacji włosów[10] Wśród gwiazd, jakie wystąpiły na festiwalu była brytyjska piosenkarka i DJ - Sonique oraz czeski zespół Verona.
[edytuj] Wspólnoty religijne
Na terenie miasta działalność duszpasterską prowadzą następujące kościoły:
Inne wyznania
[edytuj] Handel
W Sieradzu znajduje się spora liczba supermarketów, sklepów wielobranżowych oraz budynków wielkopowierzchniowych:
- "Galeria Sieradzka" - jedno z największych centrów handlowych w naszym regionie.
- "Galeria Rondo"
- "Galeria Dekada" (Tesco, EMPiK, MediaExpert, C&A, H&M, Rossmann i inne)
- C.H. "Pod Wieżą"
- dom handlowy "Bartek"
- dom handlowy "Warta"
- dom handlowy "Hermes"
Sieci supermarketów w Sieradzu: Kaufland, Carrefour, TESCO, Lidl, Piotr i Paweł, Polo Market, Biedronka, Sedal.
[edytuj] Sport, turystyka, rekreacja
[edytuj] Sieradzkie kluby sportowe
- Klub Sportowy Warta Sieradz - brydż, piłka nożna
- Akademia Sportu Sieradz - futsal
- Klub Sportowy Żeglina - lekkoatletyka
- Ludowy Klub Sportowy Piast - szachy, zapasy
- Klub Sportowy Unia - piłka nożna
- Sieradzki Klub Tenisowy - tenis ziemny
- Sieradzki Klub Kyokushinkai - karate mężczyzn i kobiet
- Salezjańska Organizacja Sportowa “SALOS” - piłka nożna
- AZS WSHE Sieradz - piłka nożna, koszykówka, piłka siatkowa, szachy, tenis stołowy
- Sieradzkie Centrum Golfa SIRA - Golf, nauka gry z instruktorem, symulator golfa Golfzon
- Wojownicy Sieradz - koszykówka
- Klub Sportowy Inter Sieradz Woźniki - piłka nożna
[edytuj] Ścieżki rowerowe
- Trasa 1 - Osiedle Broniewskiego – ulica Jana Pawła II – Plac Wojewódzki – ulica Ogrodowa (gdzie następuje włączenie się do ruchu ulicznego)
- Trasa 2 - Osiedle Broniewskiego – ulica Piłsudskiego
- Trasa 3 - Osiedle Broniewskiego – Aleja Pokoju – ulica Polna – ulica Leszka Czarnego
- Trasa 4 - Osiedle Broniewskiego – ulica Zajęcza – ulica Targowa – ulica Krakowskie Przedmieście – ulica Wierzbowa
- Trasa 5 - Rynek Starego Miasta – ulica Dominikańska – ulica Warszawska – ulica Sienkiewicza – Park im. Adama Mickiewicza
(Wraz z resztą uliczek dochodzących do Rynku- Ogrodową, Krótką, Kolegiacką, Wodną, Zamkową, Szewską)
- Trasa 6 - Rynek Starego Miasta – ulica Kościuszki – ulica Żwirki i Wigury – ulica Toruńska – Park Staromiejski
- Trasa 7 - Ulica Kościuszki – ulica Sienkiewicza – park Staromiejski
[edytuj] Szlaki turystyczne
- Szlak "Walk nad Wartą 1939 r." - o długości 54 km
- Szlak "Zabytkowych Dworków Ziemi Sieradzkiej" - o długości 45 km
- Szlak "Władysława Reymonta" - o długości 35 km
- Szlak "Sieradzka Eska" - rowerowy o długości 109 km
[edytuj] Transport
[edytuj] Drogi
Ważny węzeł drogowy – krzyżują się tu drogi krajowe:
- nr 12: Łęknica – Kalisz – Sieradz – Piotrków Trybunalski – Dorohusk
- nr 14: Łowicz – Łódź – Sieradz – Złoczew – Walichnowy
- nr 83: Turek – Sieradz
i wojewódzkie:
Planowa jest budowa drogi ekspresowej S8 przez południowe obrzeża Sieradza.
[edytuj] Kolej i komunikacja PKS
Przez miasto przebiega wybudowana w 1902 roku linia kolejowa Łódź Kaliska-Kalisz, stanowiąca obecnie część linii nr 14 relacji Łódź Kaliska – Ostrów Wielkopolski - Forst. Obecnie miasto posiada trzy działające stacje kolejowe:
- Sieradz (stacja kolejowa)
- Sieradz Męka (przystanek kolejowy)
- Sieradz Warta (przystanek kolejowy)
Komunikację z okolicą oraz z całym krajem zapewnia PKS Sieradz, oraz nowy (wybudowany w 2007 roku) dworzec autobusowy.
[edytuj] Komunikacja miejska
W Sieradzu działa 12 linii autobusowych, z czego 2 międzymiastowe (Z,E - kursy pomiędzy Sieradzem, a Zduńską Wolą)
- Linia nr 1: Mickiewicza - Kłocko
- Linia nr 2: Szlachecka - Sosnowa
- Linia nr 2BS: Broniewskiego MPK - Uniejowska (kursuje tylko w dni nauki szkolnej)
- Linia nr 3: Chojne - Charłupia Mała
- Linia nr 4: Mickiewicza - Bogumiłów (nie kursuje w soboty, niedziele i święta)
- Linia nr 5: Bohaterów Września - Mickiewicza (nie kursuje w soboty, niedziele i święta)
- Linia nr 6: Sadowa - Sadowa (linia okrężna, w jednym kierunku, nie kursuje w wakacje, soboty, niedziele i święta)
- Linia nr 7: Armii Krajowej - Uniejowska
- Linia nr 8 (linia zawieszona)
- Linia nr 9: Sadowa - Krakowskie Przedmieście/kościół (kursuje tylko w dni świąteczne)
- Linia nr 10: Armii Krajowej - Rzechta (kursuje tylko w dni nauki szkolnej)
- Linia Z: Armii Krajowej - Zduńska Wola Karsznice (Leśmiana)
- Linia Ex: Armii Krajowej - Zduńska Wola Szkolna TE (nie kursuje w soboty, niedziele i święta)
[edytuj] Gospodarka
Medana i Ytong to dwie najważniejsze firmy ulokowane na terenie Sieradza[11].
Medana, jest spółką należącą do grupy Polpharma. Firma ma w Sieradzu fabrykę leków, która się rozbudowuje. Aktualnie w fazie budowy jest kolejna hala produkcyjna. W 2009 roku zaś ukończono budowę biurowca grupy Polpharma i hali produkcyjnej przy ul. Łokietka.
Ytong to międzynarodowy koncern, który 7 września 2000 r. uroczyście otworzył w Sieradzu swoją drugą fabrykę w Polsce. Nowa fabryka YTONG w Sieradzu jest najnowocześniejszą na świecie fabryką betonu komórkowego.
W Sieradzu znajduje się również Okręgowa Spółdzielnia Mleczarska "WART-MILK", której początki działalności sięgają 1926. Zaopatruje ona region w produkty mleczarskie, ale również eksportuje je za granicę.
Partner Tech Sieradz Sp. z o.o. Jedna z największych w Sieradzu firm z branży podzespołów elektronicznych. To firma ze 100-procentowym kapitałem szwedzkim. Jej polski oddział w Sieradzu powstał w 1999 r.
Przemysł spirytusowy ma w Sieradzu zakład Polmos Sieradz, który rozpoczął tu swoją działalność w 1907.
FEBER Sp. z o.o. Grupa Inter Cars S.A. Zakład Produkcji Pojazdów - producent naczep i pojazdów samowyładowczych.
W 2012 roku ma być oddane Centrum Logistyczne Biedronki które jest w budowie[12].
[edytuj] Podział na osiedla
- Osiedle Broniewskiego
- Osiedle Chabie
- Osiedle Dziewiarz
- Osiedle Hetmańskie
- Osiedle Jaworowe
- Osiedle Kasztanowe
- Osiedle Klonowe
- Osiedle Męka
- Osiedle Kopernika
- Osiedle Oksińskiego
- Osiedle Piastowskie
- Osiedle Praga
- Osiedle Polna-Północ
- Osiedle Centrum
- Osiedle Zapusta Wielka
- Osiedle Zapusta Mała
- Osiedle Za Szpitalem
- Osiedle "Zielone Osiedle"
[edytuj] Miasta partnerskie
| Ta sekcja od 2011-03 wymaga uzupełnienia źródeł podanych informacji. Informacje nieweryfikowalne mogą zostać zakwestionowane i usunięte. Aby uczynić sekcję weryfikowalną, należy podać przypisy do materiałów opublikowanych w wiarygodnych źródłach. |
[edytuj] Media
- Telewizja:
- Sieradzka Telewizja Regionalna - Joanna Chachuła Telewizji Łódź
- Telewizja TV Miejska Sieradz (dostępna tylko TV kablowej)
- Telewizja Sieradz – Studio Filmowe Telewizji Łódź
- Siewie.tv Portal Telewizyjny Sieradzkie Wieści
- Radio:
- Nasze Radio
- Radio Łódź Studio w Sieradzu
- Prasa:
- Dziennik Łódzki
- "Nad Wartą" dodatek do Dziennika Łódzkiego
- Tygodnik "Siedem Dni"
- Niezależny Dwutygodnik "Sieradz News"
[edytuj] Sąsiednie gminy
Sieradz, Wróblew, Brzeźnio, Warta
[edytuj] Zobacz też
- Synagoga w Sieradzu
- Parafia Najświętszego Serca Jezusowego w Sieradzu
- Ludność Sieradza
- Klucz Raciąski
- Cerkiew św. Serafina w Sieradzu
Przypisy
- ↑ Lucyna Nowak, Joanna Stańczyk, Agnieszka Znajewska. Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym (Stan w dniu 31 XII 2008 r.). , 2009. GUS, Departament Badań Statystycznych. Główny Urząd Statystyczny. ISSN 1734-6118 (pol.).
- ↑ Ruszkowski A., Poligon niemieckich czołgów, [w:] „Na sieradzkich szlakach”, nr4/1996, s. 5-6 (plan, foto.)
- ↑ Klepandy W., Ziemia Sieradzka poligonem latających rakiet, [w:] „Na sieradzkich szlakach”, nr 2/1998, s. 21-22,
- ↑ Felchner A., Wysiedlenia i przesiedlania w Sieradzkiem podczas II wojny św., [w:] „Biuletyn Okręgowej Komisji Badania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Łodzi”, t. III, Łódź 1994, s. 52-60
- ↑ 5,0 5,1 Portal Regionalny i Samorządowy REGIOset (pol.). regioset.pl. [dostęp 2010-09-14].
- ↑ Baza Demograficzna – Tablice predefiniowane – Wyniki badań bieżących; Stan i struktura ludności; Ludność według płci i miast (pol.). GUS. [dostęp 2010-09-14].
- ↑ Towarzystwo Przyjaciół Sieradza - TPS Sieradz www.tpssieradz.republika.pl Sieradz Kościuszki 5/16
- ↑ Sieradzkie Stowarzyszenie Kulturalno Oświatowe w Sieradzu
- ↑ http://openhair.pl/pl, Oficjalna strona Sieradz Open Hair Festiwal
- ↑ Rekordowa niedziela na Sieradz Open Hair Festival 2010
- ↑ 10 lat w rozwoju miast, tygodnik "Siedem dni",
- ↑ Jeronimo bierze się do pracy, nasze.fm,
[edytuj] Bibliografia
- B. Olszewski, "Od Oporowa do Żarnowa", wyd. Literatura, marzec 2005, ISBN 83-89409-46-1.
[edytuj] Linki zewnętrzne
- Sieradz w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom X (Rukszenice – Sochaczew) z 1889 r.
- Strona WWW Urzędu Miasta Sieradza
- Towarzystwo Przyjaciół Sieradza
- Mapy: Emapi • Google Maps • Targeo • Zumi
- Zdjęcia satelitarne: Google Maps • Wikimapia • Zumi
|
||||||||||
|
|||||||||||
|
||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||