Stryków

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy miasta w województwie łódzkim. Zobacz też: Stryków – wieś w woj. mazowieckim.
Stryków
Herb Flaga
Herb Strykowa Flaga Strykowa
Państwo  Polska
Województwo  łódzkie
Powiat zgierski
Gmina Stryków
gmina miejsko-wiejska
Aglomeracja łódzka
Burmistrz Andrzej Jankowski
Powierzchnia 8,15 km²
Populacja (2012)
• liczba ludności
• gęstość

3552[1]
435,8 os./km²
Strefa numeracyjna
+48 42
Kod pocztowy 95-010
Tablice rejestracyjne EZG
Położenie na mapie województwa łódzkiego
Mapa lokalizacyjna województwa łódzkiego
Stryków
Stryków
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Stryków
Stryków
Ziemia 51°54′04″N 19°36′39″E/51,901111 19,610833Na mapach: 51°54′04″N 19°36′39″E/51,901111 19,610833
TERC
(TERYT)
1101220084
Hasło promocyjne: Spotkajmy się w Strykowie
Urząd miejski
ul. Tadeusza Kościuszki 27
95-010 Stryków
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa

Strykówmiasto w woj. łódzkim, w powiecie zgierskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Stryków. Był miastem szlacheckim[2].

Według danych z 31 grudnia 2012 miasto liczyło 3552 mieszkańców[1].

Stryków położony jest na obszarze Wzniesień Łódzkich, nad rzeką Moszczenicą, na północny wschód od Łodzi. W obrębie miasta znajduje się zalew o powierzchni 9 ha[3].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Kościół rzymskokatolicki św. Marcina

Stryków uzyskał prawa miejskie w 1394 z rąk Władysława Jagiełły na prośbę Deresława de Thulka – podskarbiego łęczyckiego i ówczesnego dziedzica tamtejszych dóbr. W średniowieczu Stryków leżał przy drodze ze Zgierza do Łowicza łączącej Mazowsze z Wielkopolską i Śląskiem. Miasto ze swymi 45 rzemieślnikami (13 sukienników, 5 kupców i kramarzy oraz 5 szynkarzy) stanowiło lokalny ośrodek handlu i rzemiosła, było też ośrodkiem dóbr szlacheckich. Po najeździe szwedzkim w XVII wieku miasto podupadło i zaczęło się odradzać dopiero pod koniec XVIII wieku dzięki F. Czarneckiemu, który próbował ze Strykowa uczynić ośrodek produkcji tekstylnej.

Mimo sprowadzenia handlarzy wełną oraz sukienników Stryków pozostawał ciągle miasteczkiem o charakterze rzemieślniczo-rolniczym i w 1870 utracił prawa miejskie. W 1902 Stryków uzyskał połączenie kolejowe z Łodzią i Warszawą. Również na początku XX wieku stał się dużym ośrodkiem mariawitów. Dzięki ponownemu rozwojowi rzemiosła, zwłaszcza krawiectwa, szewstwa i garbarstwa w 1923 Stryków odzyskał prawa miejskie.

W trakcie II wojny światowej miasto straciło 45% ludności – głównie Żydów – wymordowanych przez hitlerowców, oraz osiadłych w Strykowie Niemców, którzy opuścili miasto wraz z odwrotem okupantów. Na północny zachód od centrum Strykowa znajdują się pozostałości po cmentarzu żydowskim, na którym ostatni pochówek został przeprowadzony w 1946. Na pozostałościach cmentarza ewangelickiego znajduje się kilkanaście grobów protestanckich, w większości niemieckich, sprzed 1945. Duża kolonia osadników niemieckich znajdowała się w podstrykowskiej osadzie Tymianka.

W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do starego woj. łódzkiego.

Stryków na przestrzeni wieków wydał wiele znanych osób. Wywodzą się z niego między innymi: historyk, profesor Uniwersytetu Jagielońskiego Maciej Stryjkowski, Łazarz Andrysowicz – twórca polskiego drukarstwa oraz Paweł Radziszewski (1890–1931) – polski mineralog. W Strykowie urodził się również cyrkowiec i siłacz Zishe Breitbart (1893–1925).

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Według rejestru zabytków Narodowego Instytutu Dziedzictwa[4] na listę zabytków wpisany jest obiekt:

  • dom, ul. Adama Mickiewicza 3, drewn., 2 poł. XIX, nr rej.: 725-I-109 z 9.11.1956

Turystyka[edytuj | edytuj kod]

Zalew

Atrakcją turystyczno-rekreacyjną miasta jest (zwłaszcza w okresie letnim) zalew o pow. 9 ha wraz z plażą i strzeżonym kąpieliskiem. Na miejscu istnieje możliwość wypożyczenia sprzętu pływającego (rowery wodne, kajaki). Obok zalewu jest duży parking. Znajduje się też obiekt sportowy zbudowany w ramach programu Orlik 2012. W jego skład wchodzi boisko do piłki nożnej ze sztuczną murawą, boisko do koszykówki oraz tenisa ziemnego, a także szatnie. Z inicjatywy młodzieży, nad zalewem powstał również skatepark. W Strykowie znajduje się ośrodek zdrowia, posterunek policji, były dworzec PKP (obecnie nieczynny), postój taxi, hotel, jednostka Państwowej Straży Pożarnej, jednostka OSP, tor motocrossowy, trzy stacje paliw (w tym dwie z gazem, a jedna przy trasie do Łodzi).

Atrakcjami są również:

Transport[edytuj | edytuj kod]

Drogi[edytuj | edytuj kod]

Obecnie przez Stryków przebiega droga krajowa nr 14 oraz autostrada A2. Na południowy wschód od miasta znajduje się węzeł autostradowy Łódź Północ - skrzyżowanie autostrad A1 i A2.

Kolej[edytuj | edytuj kod]

Przez miasto przebiega linia kolejowa nr 15. W mieście znajduje się nieczynna stacja kolejowa: Stryków. Stacja ma zostać odnowiona w ramach projektu Łódzkiej Kolei Aglomeracyjnej[5].

Komunikacja miejska[edytuj | edytuj kod]

Miasto włączone jest do sieci komunikacji autobusowej MPK Łódź: linia 60[6] oraz MUK w Zgierzu: linia 3A[7].

Gospodarka[edytuj | edytuj kod]

Dzięki powstającemu skrzyżowaniu autostrad A1 i A2 miasto stało się jednym z najważniejszych punktów komunikacyjnych tej części Europy. Wpływa to na duży przypływ inwestorów - szczególnie z branży logistycznej. W ostatnich latach bezrobocie spadło z 13 do 4 proc., a budżet gminy urósł o 40 mln zł – z 10 do 50 (stan na 2012 rok)[8].

W miejscowości działało Państwowe Gospodarstwo RolnePaństwowe Gospodarstwo Hodowli Zwierząt Futerkowych w Strykowie i Smolicach[9].

Oświata[edytuj | edytuj kod]

W Strykowie znajdują się 2 szkoły podstawowe i gimnazjum.

Wyznania[edytuj | edytuj kod]

W Strykowie znajdują się dwa kościoły: neobarokowy kościół św. Marcina będący siedzibą parafii rzymskokatolickiej i neogotycki kościół św. Anny i św. Marcina będący siedzibą parafii Kościoła Starokatolickiego Mariawitów.

W mieście znajduje się również kaplica domowa św. Anny, będąca filią parafii Kościoła Katolickiego Mariawitów w Niesułkowie. Wierni ze Strykowa odprawiają w kaplicy adorację ubłagania 9. dnia każdego miesiąca[10].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Stan i struktura ludności oraz ruch naturalny w przekroju terytorialnym w 2012 r.Stan w dniu 31 XII.
  2. Przeszłość administracyjna ziem województwa łódzkiego, w: Rocznik Oddziału Łódzkiego Polskiego Towarzystwa Historycznego, Łódź 1929, s. 15.
  3. Opis gminy Stryków
  4. NID: Rejestr zabytków nieruchomych, województwo łódzkie. [dostęp 24 listopada 2010].
  5. Łódzka Kolej Aglomeracyjna sp. z o.o.: Budowa systemu Łódzkiej Kolei Aglomeracyjnej - Etap I (PDF). [dostęp 2012-05-24].
  6. MPK Łódź - rozkłady jazdy. [dostęp 2012-05-24].
  7. http://ezg.info.pl/index.php/zgierz/1964-miedzygminna-linia-aleksandrow-zgierz-strykow-ruszy-1-pazdziernika
  8. gazetaprawna.pl: Wszyscy korzystają na bliskości autostrad - szczególnie małe miasta. [dostęp 6 grudnia 2012].
  9. Dz. U. z 1990 r. Nr 51, poz. 301
  10. Kalendarz mariawicki na rok 2013 (Felicjanów)